/
Text
ECCLESIASTES.
TOM. II.
3C
IN LIBRUM ECCLESIASTAE
MONITUM.
OOLLIGENDIS restaurandisque Ecclesiastae lectionibus, hi maxime libri cum manuscripti
tum editi subsidio fuere.
" Codex Regius, num. 1890, XI saeculi.
" Codex Regius, num. 199°, membranaceus, X saeculi. Est Olympiodori.
" Codex Regius, num. 2435.
" Codex Regius, num. 2436, bombycinus, XI saeculi, qui est Procopii.
" Codex item aiius Olympiodori.
" Hieronymi Commentarius in Ecclesiasten [Opp. Tom. III, pp. 381-498. Auctor in
Praefatione ad Commentarium ait : Hoc breviter admonens, quod nullius auctoritatem secutus
sum; sed de Hebraeo transferens, magis me LXX interpretum consuetudini coaptavi: in
his dumtaxat, quae non multum ab Hebraicis discrepabant. Interdum Aquilae quoque, et
Symmachi, et Theodotionis recordatus sum, ut nec novitate nimia lectoris studium deter-
rerem, nec rursum contra conscientiam meam, fonte veritatis omisso, opinionum rivulos
consectarer.~\ " — Montef.
Codices, e quibus Parsonsius ad librum Ecclesiastae lectiones nonnullas adhuc ineditas
exscripsit, sunt iidem tres, quorum in Monito ad Proverbia mentionem fecimus.
Versio demum Syro-hexaplaris, a Middeldorpfio ad apographum Norbergianum elaborata,
deinde in nostri operis gratiam ad ipsum archetypum summa accuratione exacta, lectionum,
quibus nobis apparatum hujus libelli hexaplarem ampliare contigit, praecipuam partem
suppeditavit.
3 c 2
ECCLESIASTES.
Caput I.
1. f\?OP' Concionatoris. O'. eKKXrjcriacrTOV. 'A.
KwXte. 1
2. OyirT 7irr. Vanitas vanitatum. O'. fiaraio-
ttjs paTaioTrJTCov. Ol Xoiiroi aTfibs aTfiiScov
(s. drficov). 2
tQH 73ri D^vlH 72!l. Vanitas vanitatum,
omnia sunt vanitas. O'. fiaTaioTns fiaTaiOT-q-
Ttov, Ta itavTa fj.aTai6rrjS. 'A. 0. ar/iJ? arytii-
oW (s. aTflOS CLTflWV), ra irdvra aTflis (s. OLTflOS)?
3. D1«S jYTTrrjO, Q M jrf ZmcH est homini f O'.
Tty -repio~o~eia t<2 dvdpwrrop ; ' A. 2. t'i -rXeov
dv6pa>Tr<p- i
hhVVD t h38 t * Labore suo quo laborat. O'.
fi6~^6a> avroC <$ p.oy6eT. A. Kmrco <S eKoni-
acrev. 5
4. rrrny cbtyh V^^CH- Terra autem in p-*-
petuum stat. O'. Kal r) yfj eis tov aia>va
fo-TTjKe. 2. yr) aldovws eaTTfKe. 6
5. n^t"). Et orilur. O'. Kal dvaTeXXei. 'A.
Kat dveVetX*. 2. (tai dpaTtXXet.
*]Niti. Anhelat (festinat). O'. eXKei. 'A. eicr-
irveT. 2. O. e-ravao~Tpe<pei. s
6. nnb nniD yics-^N nniDi. cni-n- 1 ^ TySirr
rmrr ntf vr-rmD-Vyi mnn TjVin. /< a ^
— t t t«: — : — t ' ••
austrum, et circuit ad septentrionem ; circuit,
circuit, it ventus, et ad circuitus suos redit
ventus. O'. TTopeveTai irpbs votov, koX kvkXoT
irpbs fioppav kvkXoi kvkXcov ('A. kvk\S>v kv-
kXov. O. d/jLoicos toTs O' 9 ), iropeveTai to
Trvevfjia, Kal errl kvkXovs avrov ewicrTpecpei to
■rvevfia. 2. Vadit (KaravTa) ad meridiem, et
circumit ad boream; perambulans vadit ventus,
et per quae circumierat, revertitur ventus. 10
Cap. I. ■ Codd. 161, 248. Knobel. in Ccmment. ad
Eccles. p. 3 nescio quo errore n?np ab Aquila o-vvadpoiorr)v
reddi affirmat. 2 Hieron. : " In Hebraeo pro vani-
tate vanitatum abal aballai scriptum est, quod, ex-
ceptis LXX interpretibus, omnes similiter transtulerunt,
druos druidav, sive arfiav." Nobil. affert : Scholion. Oi
Xotjrot' - drfws druwv. Montef. distinxit : 'A. aTjui? druiha>v.
2. drubs drfiav; quod probari nequit. Tandem Syro-hex.
ad imTaioTtjs notat : 'A. 2. Q. druhs, s. druis (L^o^.) ; et ad
uaratorrrrav : 2. druov, s. druidos (L^pCi>.?). 3 Syro-hex.
* L^ot^. y.- yiNi L^»^.» L^f»^>> .1 ■!■ * Nobil.
5 Idem. 6 " Unus codex." — Montef. Nobil. affert : 2.
aiavtos. 7 Syro-hex. in textu legit, xai dwVetXf (g»j»o) ;
in marg. autem: * wLj»o .40 '/ ~_>»o .1. 8 Hieron.:
" Pro eo autem, quod Vulgatam ed. sequentes posuimus,
ad locum suum ducit, in Hebraeo habet soeph, quod Aq.
interpretatur tlo-irvei, id est, aspirat; Sym. vero et Theod.,
recurrit." Nobil. affert : 'A. fto-jjret, non ex Hieronymo
edito; nam ante Martianaeum contra auctoritatem om-
nium MSS. legebatur npoo-e-rvevo-e. Symmachi lectio Graeca
e-ravaorpdrpei veremur ne conjecturalis sit; certe auctorem
ejus nescimus. 9 Syro-hex. * iyjep ^;_Dfcoo «3 .(.
•:■ . . s 1 » .o_»'ot lo_».__< X. Codd. 161, 248 habent:
'A. kvkKov kvkKov, quibus ducibus Middeld. Syriaca vertit,
kukXoi kvkKov, quasi abesset ._>. 10 Hieron. Nobil.
affert: 2. Karavrq..
[Cap. I. 7-14.]
ECCLESIASTES.
381
7. N 1 ?^ WM. Non est plenum. O'
kpmnXapevq. 2. ov nXrjppvpeT. 11 Q. 6/xoicos
toTs O'. 13
Q^ffl on pg Bf»Ah o^rorraj oipn-^
• T •• T • ; . t : - v ' : v
^577* -^ ^ocw»» ywo flumina eunt, illuc ea
redeunt ad eundum. O'. eis toj' tottov ov" ol
yeipappot nopevovTat, k^eT avrot kmo~rpecf>ovo-i
tov nopev6fjvat. 'A. opoicos toTs O'. 13 2. ety
Tbv tottov d(f>' ov oi norapot nopevovrat, Iku
aiiTol dvao-rpecpovo-iv. 1 *
8. Epyy]. Fatigantur. 0'.ey Konot. 'A.Komcocrtv.
2. Konco8ets. ls ~
1$ff tt)r* TOf-t/h. Non potest vir loqui. O'.
oiJ oW^o-erai aV^p rot? AaAeiie. 2. dSvvarov
ko~Tiv dvOpconov kKvtKfjcrat Xeyovra. 19
VDtpp. Audiendo. O'. a7ro aKpodcrecos. Alia
exempl. toO aKovcrat. 17
9. Min ntryacj-rroi pttjmij wn nvrej-no
t -:- v — v : • V T T v -
•^W»®' Quod fuit, id est quodfuturum est;
et quod factum est, id est quod.fiet. O'. ti to
yeyovbs, airrb to yevrjo-opevov Kal tI to nenot-
rjpevov, avrb rb notr)6r)cr6pevov. 2. o npodyov
ioriv, avro TO ecropevOV Ka\ o rrpoo(yiv(TO, avro iort
to fikWov ecrecrdai. 18 Q. opoicos tois O'. 19
tZJ"jn. Novum. 0'.n pocrtpaTov. 'A. 2. KatPoV. 20
io. ron -oa «in uhn ri i n wn idn"» "05 _•«
A tt v ••: - V TT
r t t :
wg$^p ron <t$) tn fofy . Esto aiiquid
de quo dicat (aliquis) : Vide hoc, novum est ;
jamdudum fuit in saeculis quae fuerunt antr
nos. O' . hs XaXrjaet Kai kpeT, tSe tovto Katvov
kcrTiv r)Sr) co avTO *i 21 yeyovev kv toTs aioicri
toTs yevoftevots dnb epnpocrdev r)pa>v. 2. ipa
eCTTl Tl b epeT TIS, JoV tovto koivov iort' koX iJJij iyi-
vero iv ra alavt T<j> npo r)fta>V.
11. ™^n^7 ^^ °y. Apud eos qui erunt in
posterum. O'. peTa. tcov yevncropevcov eis tt)v
kcryaTqv. 2. 7rapa toTs ko-opevots perd
ravra.
U
13. "wT*J " 1 ^05'1. Et applicui cor meum. O'.
Kat eScoKa tt)v KapSiav fiov. 2. Kal npoedeprjv
(kv Tjj KapSia fiov). 2 *
"^tw. Ad explorandum. O'. tov KaracrKe-
■f/aaOat. 'A. kt-epevvfjcrai. 2S
rtwb o™n ^iV nvhx jro jn jgp wsn
'21. Hoc est negotium molestum quod dedit
Deus hominibus ad exercendum se in eo. O'.
oti neptcmacrftbv ('A. Q. opoicos toTs O'. 2.
da-^o\iav 2e ) novnpbv eScoKev 6 debs toTs vioTs
tcov avQpconcov tov neptcrnacrdai kv avTCO. 2.
tt)v acr^oXtav ttjv Trovripav fjv (SaKev 6 6(6s roir uioit tuv
iv8pimav tov dcryoXeTcrdai irpbs avrfiv. 27 Q. oftoicos
toTs O'. 28
14. nil n^"11 /Sn. Vanitas et captatio venti.
11 Nobil. 12 Syro-hex. ■ Idem. » Nobil.,
qui ko\ iK(t legit, invito Syro-hex. qui affert : jhoo^. . uao.
•:• ^oi» yuw ^ol^ ^.i/ ]Lo»otJ? \^i ^o. ls Nobil.
16 Idem. Sic sine nom. Cod. 252 in marg. Syro-hex.
affert : £. a8vvar6v iartv avdpa iKvtKrjO-at ()V ■ ' - *"V M V
\j>U Jt-^^» om^-./). lr Cod. 252 : Oi O'. toO 6
Sic in textu Cod. 23. 18 Syro-hex. yi-^o» o'ot
00) JOO) ^-osclli» o°oto jooi; oot o_.oot «oioIS— .(
■:■ lootviN k-ioy? o'ot woio^-.f. Nobil. affert: 2. to co-o'-
p(vov [sic Cod. 248]; et in fine : 2. t6 piWov (o-(o6at. Re-
liqua Graeca ex coujectura constituimus. (In textu scrip-
simus Tt to y(yov6i, sine interrogatione ; et sic Syro-hex.
)oo>» |l_s oo). Cf. nos in Prolegom. cul V. T. juxta LXX
Interpi). p. xxv.) ■ Syro-hex. M Nobil.
21 Sic Syro-hex., et sine obelo Cod. 23. w Nobil.
affert : 2. apa io-rt Tt t iptl tis ; et in fine : 2. jrpo rfpav.
aKovoat.
_o.
Hieron. : " Apertius hoc Sym. transtulit : Pulasne est qui
possit dicere : vide, hoc novum est ? et jam factum est in
saecido quod fuit ante nos." Quasi legisset, &pa iart nt os
ip('t, td( K.r.i. B Nobil. ** Idem. Hieron. vertit :
Et propomi in animo meo. 2i Nobil. Syro-hex.
♦ )-=___>. .1. n Hieron.: " Verbum anian Aq., LXX
et-Theod. ir(ptarrao-p6v similiter transtulerunt, quod in dis-
tentionem Latinus interpres expressit Sym. vero
aoxoXlav, id est, occupationem, transtulit." w Syro-hcx.
[ '< 1 -_* )ot_i*N oou? 001 ).« .-> (sic) oot ).l ■ 1 ^ .-o-
♦ otlo__. .a ■ >N ■; ),,._ >'■»■ Ad ) 1 . 1 v (o^tXta Prov.
vii. 11. Sym. ad Psal. liv. 14. lxxxviii. 8) cf. ad Cap.
v. 13. Nobil. affert: 2. doxoXiav; etmox: 2. do-xoX<to-A«.
Cod. 252 in marg. habet ort do-xoXtav, et roO do-^oX«io-5at.
•- Syro-hex.
382
ECCLESIASTES.
[Cap. I. 15-
O'. fiaTaiort)? Kal npoaipeo-is irvevfiaTOS. 'A.
0. aTfibs Kal vofir) dvefiov. 2. aTfibs Kal (36<r-
ktjo-ls avefiov.
15. tidSrh V^-N 1 ? ;^Dm. m defectus non
potest numerari. O'. Kal va-Tepr/fia ov Svvrj-
<rerai dpidfirjOrjvai. 2. (/cat) icrTeprjpa fir)
Svvdfievov dvanXrjpcoaai dptdfiov. 30 0. <a\ ra
vorcpovvra ov Sivavrat numeraH Calculo? 1
16. ~Vbvb ^b-W "«H WW. Locutus sum ego
cum corde meo, dicendo. O . e\d\rj<ra eyeb kv
(rfj) KapSia fiov ('A. 2. fieTct. Trjs Siavoias
flov 32 ) T(p \eyeiv. 'A. cKakrjo-a «ya> fiera tt)s KapSias
uou, \eyav.
HtpSn ^Dpirn. ift amplam mihi comparavi
sapientiam. O'. /cai Trpoo~e6r]Ka ao<piav. 2.
xat virepe(3a\ov ao(f>ia. 3i
•^tO"" ^^ : ~ ? ^* Super omnem quifuit. 0'.
«;ri irdaiv ot eyevovTO. "AXXos* «VI ttojtI t»
yevoacvtf
3,5
17. rijrn rrasrr rijn? ^V ™^«1. ^ appiicui
cor meum ad sciendum sapientiam et scientiam.
O'. £& Kal eScoKa KapSiav fiov tov yvoovat
ao<f>iav Kal yvaxriv 4. 3e
Tyyy^Tf. Insaniam. O'. irapaf3o\ds. 'A. ir\d-
vas. 0. irapaobopds (s. rrcpicpopds). 37
17. rnn |V^3 «in !T|"Da©. Quod etiam hoc est
captatio venti. O'. oti Kaiye tovto ecrrt irpoai-
peais nvevfiaTos. (2.) oti irpbs tovto eori vofir)
avefiov.
18. DV? - ^n. Multum aegritudinis. O'. ir\fj6os
yvd>0~e(OS. 'A. G. (ttX^os) &vp.ov. 2. (ttoXX^)
aftOO. Dolorem. O'. rfXyrj/xa. 'A. /Sa'-
cravov.**
Cap. II.
1. 73T". Vanitas. 0\ fiaTaioTrjs. 'A. drfios. 1
2. 77irra VnON plntoTi. Bisuidixi: Insanus es.
O'. t<3 yeXcoTt e?7ra irepi<popdv. 'A. . . 7rXa-
vrfcns. 2. tw yeXarra ehrov 66pv(3ov. 0. . .
irepi(f>opdv. 2
ntojf nt _ nQ . Qairf Aoc /« ? O'. Tt' toiJto
7roter? ; 2. Tt' avrr) Trotet ; 0. . . 7ro«i. 3
3. "ntoa-nN j-g "nitiJaV ^Vi wjn: i«<% a i,i
i« corc/e «wco, w< prolraherem (curarem) i>iwo
carnem meam. O'. /cat KaTeo-Ke-tydfirfv ei r)
KapSia fiov eXKvaei oos oivov Tr)v adpKa /iov.
'A. 2. >cat evorjdwv ev Trj KapSia fiov* 'A.
29 Nobil. affert : 'A. draos m! voar) dvcpov. Syro-hex. : *A.
2. G. vour) dvepov ()l*.©»» |uaJv>). His accessit Hieron.:
" Rooth Aq. et Theod. j/o^v, Sym. ^do-<«;o-if transtulerunt.
LXX autem interpretes non Hebraeum sermonem ex-
pressere, sed Syrum, dicentes wpoaip«o-t>»." Interpres
Graeco-Venetus non male «oWis dvcpov vertit. 30 No-
bil. Syro-hex. affert : 2. pr) bwapcvov k. t. «. (1^^ JI
1 1 . i vi o .NvtviN). 31 Syro-hex. ^»r?> II j..m..o .1.
•> \ ' -> - p •- a n.i vijisViN . Graeca expleri possunt, dpiff-
liT)6rjvat ^rjOba, vel uno VOCabulo -^ri^ia-Brjvat. M Nobil.
33 Syro-hex. ♦|jt' yer' »3 «ib-» Lai». j»^ Uf Is^Sxs .(*.
31 Nobil., qui vwcpcfiaXKov scribit. K Syro-hex. in
marg. ♦ ]ooif ^so ^a , %i». 3e Sic Syro-hex., et sine
aster. Codd. II, III, 23, 252, 254. In Ed. Rom. haec
leguntur post «V 'lcpovo-a\r)p. (v. 16), invito Cod. Vat.
37 Nobil., qui iraparpopas habet. Syro-hex. affert: ./.
•> |u.o^a X •> )la'Jj\£. (Syr. juohd ponitur pro ncpiqbopa
Cap. ii. 2, 12. vii. 26. Cf. ad Cap. ii. 2. M Nobil.
affert: Schol. ort 7rpoj, [insuper. Cf. ad Cap. vii. 23. ix. 1]
toO™' eVn v. d. Montef. a Drusio deceptus edidit : 'AXXos-
OTt 7rpor tovto e'o"Tt npoaipcrrts wcvnaros. Syro-hex.
* Jj^o» .«ao * j^oo^» .1 ./. M Nobil. Syro-hex. in
marg. sine nom. •> )«-l*..
Cap. II. J Nobil. Syro-hex. « k^oC^ .}. * Aquilae
et Sym. lectiones testatur Nobil. Syro-hex. affert: .xo.
♦ |yjkO^ oiLpoJ' ju9u»o^. ; et ad ircpupopdv : •:• jlci.Nj ./.
•:• J_o»-3 .1. Hieron. : " Ubi nos amentiam legimus, in
Hebraeo habet molal, quod Aq. jrKdvTjo-iv, id est, errorem,
Sym. 86pv$ov, hoc est, tumultum, interpretati sunt. LXX
vero, et Theod., sicut in pluribus locis, ita et in hoc quoque
concordant, et transtuleruut ncpKpopdv." 3 Montef. ex
Nobil. edidit : 2. W avrr) noicU ; Syro-hex. in textu habet
Troiets (w^_j/ ); ^ v ) ; in marg. autem : 2. e. woiei
()i ■> v). 4 Nobil., Cod. 248. Cod. 252 : 2. bicvor)6r,v
CV TT) K. fi.
-Cap. II. 12.]
ECCLESIASTES.
Ml
cXkvow ... 0. itai iuvor)6r)V Iv tj) Kapbitf pov iXKVCCtl
itt olvov TtjV inipKa ftov.
3. ""TOpPQ JHb ^ST). Et cor meum agebat cum
sapientia. C Kal KapSia pov a>8f)yriaev ev
aorpia. 2. tva rr)v KapSiav pov peraydya> eis
o-o<piav. 7
3ftB. Bonum. O'. rb dya66v. 2. rb avp-
tpopov. 8
D"TMn M??* Filiis hominum. O'. rofs viois
t&v dv6pd>na>v. Alia exempl. toTs viois tov
&v6pd>nov? A. 2. Toir viotr roii' av6pimav. 0.
Toty vtotr rov dvdparrrov.
4. ''???'? "^r"!^"* Magnificafeci opera mea. 0\
epeyd\vva noirjpd pov. 2. peyd\a enoinad
fioi epya. n
5. "'"!"' '5 • Omnis fructus. O'. 7rdV Kapnov. 'A.
(7rdi>) Kapntpov} 2
6. rfOni. Piscinas. O'. KoAv/t/Sr/fyas. 'A. At'-
/ti/as\ 2. Se^apevds. 13
7. )t^2n "^j^l. Armenti et pecoris minoris. 0'./3ov-
Ko\iov Kal notpviov. 2. itat /3ov<:dXta. . . 0.
/3ovitoXtov itai Trotftvtov.
8. v ^DSS. Collegi mihi. O'. ovvrjyayov fioi.
2. r\6potaa kfj.avTG>} 5
n^3p. Peculium. O'. nept.ovtnao-p.ovs. ' A.
ovaias. 2. 7re*:oi/Aia. 16
8. niJJJ^n. Delicias. O'. evTpv<pf\paTa. 'A. t/w-
^><£r. 2. o-7raTaXar. 17
iri^TCT) rntD. Uxorem et uxores (pellices). Alii
aliter. C olvo\6ov /cat o/vo^oay. 'A. Kv\iKiov
Kal Kv\iKta. 2. mensurarum (s. me7i»arwm)
species et appositiones. w 0. opoiws toTs O'. 19
9. "'"vl^* Magnus faclus sum. O'. epeya\vv6j,v.
2. peyedet vnepefta^ov. 20
^pT 1 . ^w/c me. C d7ro ep.npoo6'ev pov. Alia
exempl. epnpoo6'ev pov. 21 2. d7ro epnpoo~6ev
efiovP
10. t~NB). Besideraverunt. O'. jJTno-av. 2. eVe-
tfv/xrjo-ai'. 23
"V^S? ~^?P« ^? omw * Jaoore meo. O'. eV 7raiTt
po\6a> pov. 2. e* ndo-ns <pt\onovias pov. 2 *
11. iTitoy 1 " ^Ejro bg y y. .E* ire /aoorem gwem
laboravi facere. O'. *cat eV /toxoV w epox^no-a
tov noieiv. 'A. 6poia>s tois O' (tov noteTv). 26
2. /cat to«/ novov t>v enovrjo-a 8ianpa<rcr6p.evos?*
TVD TYlJFVl vlll. Vanitas et captatio venti.
O'. paraioT-ns Kat npoaipeats nvevparos. 'A.
0. dr/tdy /cat vop.fi dvepov.* 7
12. TTiv^n. Insaniam. O'. napatpopdv. 'A. 0.
7rXdfar. 2. TrAdvr/v. 28
]"Vl75pl. jjj stultitiam. O'. *cat dtppoo-vvnv .
A. kox a(f>poo-vvas.
6 Syro-hex. ♦ >^ti\ ./. a Idem: kAA-LJo .1.
■> J^, )jm->S ]jvi.. ^./ «^o^. u^? | ->\->. Cod. 161
affert : O. fXfcCo-ai* i>s yap otfos p(Bvo-Kti tt)v KapSlav, ovtio icai
a-apl t^» yjrvxriv. ' Nobil. 8 Ideni. • Syro-hex.
in marg. Sic Codd. III, 23, alii. 10 Syro-hex.
11 Schol. apud Nobil. Syro-hex. affert: )-o»o» ]«ix2>>. .^a.
♦ oi» l^. l2 Cod. 252. u Nobil. u Syro-
hex. *L-L2>.?o )i-o-i» -L » li-n^o .<eo. u Nobil.
lli Idem,- ir Idem. 18 Nobil. affert : 'A. kvXuuov «eai
KvXotar. Syro-hex. «• jLx^oo ]-m-3 ./. Hieron.: " Nam de
■yim fmoribus, et wrat fusitricibus . . . aliud multo, quam
in promptu est, Aquila interpretatur. Non enim homines,
viros videlicet et feminas, sed vasculorum species nomi-
navit, kvKIkiov et ttvXticta vocans, quod Hebraice dicitur
sadda et saddoth. Denique Symmachus, licet verbum
non potuerit exprimere de verbo, ab hac opinione non
longe est, dicens : mensurarum species et appositiones.
Sive igitur urceos, sive scyphos, sive crateras, qui in minis-
teriis ordinantur, auro gemmisque distinctos, Salomonem
habuisse credendum est ; et quod ex uno itvXutu», id est,
cratere, aliis nvXtittW, minoribus scilicet vasculis, haurire-
tur." Montef. ex conjectura Martianaei edendum curavit :
2. [piTpaiv o-\r)para itai <Vtt%iara]. Pro mensurarum Vallar-
sius, ad fidem Vaticani MS. et alterius Palatini prima manu,
mensarum edidit. 19 Syro-hex. ^ NobU. M Sic
Comp., Ald., Cod. III, 23, alii, et Syro-hex. ** Nobil.
23 Idem. Sic in textu Cod. 253. M NobiL Syro-hex.
in marg. sine nom.: tptXmovla pov («A>*| )L in V IV-20-—»)
M Syro-hex. » Nobil. " Syro-hex. L^o^ .1 .).
♦ ] -o»» ] ■ v.^ Nobil. affert: 'A. arpbs kcu v. d.
28 Syro-hex. ♦ JLoJLi^ .L ./. Nobil. vero: 'A. 2. »rXd»>ji'.
28 Syro-bex. ♦ ]LoI^j>,o ./.
384
ECCLESIASTES.
[Cap. II. 12-
12. iVsrj •^jrw HtajaJ o-jKn rro «o. q^
cm/w (faciet) homo, qui venturus est post (me)
regem? O'. 6'rt rfc avOpcorros bs eireXevcreTaL
OWiaCO TTJS fiovXfjs • A. . . os eio-eXfwfTat O7RO-0)
toC /3ao-tXe'<Br; 30 2. t'l Se 6 avdpomos, l'va irapa-
KoXovdrjo-rj fiovXrj ; 31 0. . . bs ikevo-erai dn-<<r<» toO
/3ao-<Xe<i)s;
WBft^ 113— IttJSt n«. Jd quod jam fecerunt.
O . ra 6<ra erroirjo-ev avTrjv. Q. o-iv ra bo-a eVo<>7-
<xav avrr/v.
13. rflTODrrlp. p rac stultitia. O'. wrep rr,i/
d<ppocrvvT]v (2. dfiaOiav 34 ). ' A. O. Ofioicos
toTs O'. 36
14. "=17 *n. Ambulat. O'. nopeveTai. 0. 7ropeveTat. 36
D?3-n« rnj^ nrrN rrjj?»tf . q mo ^ sor5 wwa
accidet omnibus illis. O'. 6'rt ovvdvTT]fia ev
ovvavTrjcreTai toTs Tracriv airoTs. 2. drrdv-
TTj/ia to avTo dfioicos ev dnavTfjcreL iracriv
aivroty. '
15. nD3Il HQ^I. Cwr e/^o sapiens factus sum ?
O'. /cat tVart' ecrocpLcrdprjv ; 2. /cat ety rt' /tot
r) crocpia fiov ; 38 O. /cat eis W. 'A. dfioicos
tols O'. 39
16. p vt« Memoria. O'. t) fivrj/jLr]. 2. jiwnprfimwu»
(s. uvda). 'A. 0. ofioicos toTs O'. 40
17. V^iZTl. />;a ?MC dio /iaowi. O'. /cat efiicrrjcra
co eya> «<. 41
nto^e ntoirarr ^ sn *. Qttia rfivKcefta/
7W«Ai oj»m* quod fit. O'. 6'rc rrovrjpbv eir' e/te r6
Troirip.a to TTenoirjfievov. 2. /ca/c6> yap /not
ecpdvrj to epyov to yivofievov. 42
18. W T?Ntt>. Q MCOT ejro Uboro. O'. o> eycb
ACOTrtco (alia exempl. fioyfico 43 ). 'A. Q. bv Koma.
2. 6/tot'coy toTs O'. 44
*VTM rTPPtt). q M7 ; erit post me. O'. rco y»>o-
/teVco (alia exempl. yevr]crofievcp 4S ) /ter' e/te. O.
rto yivojuva /ter e/te.
19. BWj. JSif dominabitur. O'. /cat et e£ov<rid(e-
Tai. 'A. (/cat) Kvpiev<rei.' i7 Q. dfioicos toTs O'. 48
"^?^^?* -^ 1 9"° laboravi. O'. co kfio-^Ono-a.
2. ety 6V efioyQrjcra. 4 ' 9
^^r^y^) • Et in quo sapiens fui. O'. /cat co
ecrocf\Lcrdfir]v . ' A. 0. 6/tot'coy. 50
20. ''niap']. £f converti me. O'. /cat eireaTpe^ra.
2. (/cat) Trepirj^drjv. 51
®^?x: -^^ desperare faciendum. O'. ro<9 ajro-
TagacrOai. "AXXos" tov drroKafieTv. 62
30 Syro-hex. ♦ U^so »^s^)ji. ? oa ./. 31 Montef.
post Nobilium Aquilae tribuit lectionem, n &i 6 avBpamot
k.t.L, quam nos rectius, ni fallimur, Symmacho vindicavi-
mus. Praeterea Nobil. notat : " S. Hieronymus : qui
possit ire post regem ;" unde Montef. oscitanter effecit: 2.
qui possit ire post regeni. 32 Syro-hex. )t|» ooi .1.
\ iVo »fc>=). " Dubium est, utrum Syr. habuerit in textu
/3a<rtX€o)s (). nNvi) an (3ovX^s () ^Nvi); nam abest punctum
diacriticum." — Middeld. Codex habet U\», apposita
Graeca voce BACIA6YC (sic). 33 Syro-hex. Theodotioni
continuat : •:• o»_>»^.» ^-.oCvi ^^.oi n^.. Frior pars
lectionis, o-vv ra 5<ra, est in Comp., Codd. 68, 161, 248,
252; posterior in Comp., Codd. III, 248. Ceterum hic
quoque Montef. ex male intellecta Nobilii nota quasi ex
Hieron. affert: 2. ante factorem suum. 34 Nobil.
35 Syro-hex. 36 Idem in marg. «"^.j/ .1 ; in textu
autem: TropeiWai (^oJj). 3r Cod. 252. 38 Nobil.
3|) Syro-hex., qui Theodotioni tribuit: [ 1 vi \» -—.jo.
Minus recte Middeld.: 6. xal <5>r tL Cf. Hex. ad Psal.
viii. 3. (In fine v. 15 Syro-hex. solus addit: v> kol Ibov
Kalye tovto iiaTatdnjr 4.) 40 Syro-hex., qui affert : ,<eo.
«)uj»oio>.. u Syro-hex. Pronomen est in Codd.
106, 261. 42 Nobil. a Sic Comp., Cod. Alex.,
alii. Syro-hex. \j} JJI. u Syro-hex. , %aai.» .1 .).
♦ Jl»('. 45 Sic Comp., Codd. Alex., Ephraem., 23, alii.
46 Syro-hex. in textu: w»&^ )o'oi» 001; in marg. autem :
* w»fcsA Joo»? ooC^. X. 4T Nobil. Syro-hex. in textu
habet fr^tV > VO, «a< «|ovo-tdfeTa<, S. egovo-Lao-tTaL ; in marg.
autem : 'A. xa< eo-rai Kvpios ()yo Jootjo). 4S Syro-hex.
49 Nobil. affert : X fls Sv. Cod. 161 in marg. sine nom.:
*b bv (p,6x&no-a. M Syro-hex. 61 Nobil. 52 Sic
Schol. apud Nobil., et Cod. 161 in marg. (Syro-hex. in
textu pro airoTa£acr8aL tt)V Kap&lav (s. rij Kap8ta) p.ov habet,
o^.» \ -y\ ^so )t~ v»N. " Jk viN mendosum puto." —
Middeld. Sic tamen codex. Tentabam Joii. <m yijVv^x
1*^.», tou mroKapeiv tt)v KapSiav p,ov, a radice .|oe. taeduit
(transposito Olaf, ut <oo(L pro .Jooi Hebr. xii. 3); sed
vereor ne forma Ethpe. vel Ethpa. hujus verbi auctoritate
destituta sit.)
-Cap. III. 11.]
ECCLESIASTES.
IM
21. |Htt)31;l. Et in mccessu prospero. O'. Kal kv
dvSpeia (2. yopyoTijTi. 63 ).
iS"7ft^ N?tt?. Qui non laboravit in eo. O'. co
OVK ep.6y6r}crev kv avTCp. 'A. 4r ou /io^« iv avrfj.
0. dfioim roii 0'. M
'tilW. Dabit eum. O'. Sdxrei avr<p. HdvTtr
Sdxrei aiiTOV. K
r ~V') . Malum. O'. novnpia. 2. KaKouny. 68
22. rrtPTTTO "O. Qwjrf eraim superest. O'. ort
yiverai. 2. 6ri yap neptyeyovev. 57
23. DJtti D^niOn. Dolores, et aegritudo. O'.
d\yr)paT(ov Kal 6vpov. (*A.) fidcravos, Kal
6vfi6s. m
24. nntth VniN*© D-JSG -itt-pN. Nonestbonum
in homine, quod comedat et bibat. O'. ovk
eo-Tiv dya6bv dv6pd>nco, 8 (alia exempl. n\r)v
8 69 ) (bdyeTai Kal 8 nierai. 2. <£aycu> (s. toC
cpaytiv). 0. 6 caOUt.
i©C3-nSl nNin"). jft y^a /acia/ animam
suam. O'. /cat 8 (alia exempl. om. 8 81 ) 8ei£ei
TJ) ijrvxjj avT °V. 'A. «h o oVt£ft 777 ^X3 avrov. 62
i/ftJD. In labore suo. O'. kv p6%6cp avrov.
. ano Konov avrov.
25. tCTP. Festinet (genio indulgeat?). O'. nterai.
Alia exempl. c/.eto-erat. 84 'A. 2. cocravTCoy, c/>et'-
(TeTai. 0. TTiVrai. 86
26. ^JS? litStt). Qwi 6owms es^ coram eo. O'. r£
dyad<p npb npocrdtnov avTov. 2. (rai) ape-
26. I^y. Negotium. O'. nepicrnacrpov. 2. acrxo-
At'af. 87
DiiS^T *]DN7. ^a 1 colligendum et coacervan-
dum. O'. rov npocr6eivai Kal tov ovvayayeiv.
'A. tov ovWeyeiv Kal tov crvvayayeiv. 2.
d6potcrai Kal dno6eo~6ai. fm
mjh$~i ^tb nito 1 ? rvh. ut tradat « qui
bonus 'est coram JDeo. O'. tov Sovvai T<p
dya6<p npb npoo-dmov tov 6eov. 2. Iva So6fi
> / T->' ^ /1 ** flft
tKeivo> cp apeaei tco oecp."
Cap. III.
1. \Q) 737. Cuique rei est tempus certum. C
roFy ndcnv 6 \povos. 2. 7raprdy «Spa. 1
Y?0" t?' Cuique negotio. O'. rcp Tra^rt 7rpa-
ypari. 2. ndo-rji \peias. 2
2. "P_£?» Evellendi. O'. roC eKTtAat. 2. e/cpt-
c/ocrat. 3
5. TV®^. Abjiciendi. O'. rof) /3aAetk y AA-
Aoy pT^rai*
8. nnN7. Amandi. O'. rot) cpiKfjo-ai. 'A. dya-
ndv*
10. D"TSn. Hominum. O'. T<Sf dvdpdmcov. Alia
exempl. TOV dvdpconovf 'A. 0. rw» dK^pairrwi'.
2. coy ot' O'. 7
11. injQ nD\ Pulcrum in tempore suo. 0'.Ka\d
kv Kaipco avrov. 2. /caXo^ eKacrrov kv Kaipco
ISCco.*
63 Schol. apud Nobil., et sine nom. Cod. 252 in marg.
" Est haud dubie Symmachi, ut Cap. iv. 4." — Montef.
54 Syro-hex. * <i_a )JJ Jl? oot .}. M Idem: .^oot^-o
» Ixto^Aj; Sic Codd. III, Ephraem., alii. ^ 8 Reg.
unus. w Nobil. Cf. Hex. ad Psal. cxviii. 56. M Sic
sine nom. interp. Nobil. Cf. ad Cap. i. 18. Idem ad
(hfwv affert: Schol. fwx6ov. 69 Sic Codd. 23, 106, 254.
In Comp., Ald., Codd. 147, 154, aliis est ti y-h <>• Hieron.:
nisi quod comedat. Syro-hex. in marg. )k>=>-^ ot->k~l V.
^.o-s^j» w"ot »_ao ; ^ ■ .(eV dpfymn-M Cod. 23) '\~*~i; ~» ->
♦ l^gue. M Syro-hex. ♦"^ai» mm .1 **%siUa±>. .u».
61 Sic Ald., Codd. 23, 147, alii, et Syro-hex. M Syro-
hex. '/oCi-.? t>Qi iN )i— ->? )^3 0010 ./. ' ; Noliil.
tom. n.
64 Syro-hex. in textu acu.j. Hieron.7>arcc3<. ^ 6 Syro-
hex. * ]^a_i .1 4 #cwu Lo_3ot .-o ./. Nobil. affert :
'A. atfia-erai. 2. dvaXoxrct ; quorum posterius ad Hebr. '3X'
pertinere videtur. M Nobil. 67 Idem. Syro-hex.
in marg. sine nom. affert: »)toJ nj»f, quod pro Graeco
Siarpi^ ponitur Prov. xii. n. ^ 8 Nobil. Syro-hex.
affert: ♦ cujjlu^o q - i ^to .?. ^ 9 Nobil.
Cap. III. • Nobil. * Idem. Pro irpaytxart in marg.
Cod. 252 est |3oo-^uaTt. s Nobil. 4 Schol. apud
Nobil., et Cod. 161 in marg. 5 Nobil. " Sic Codd.
III, 106, alii, et Syro-hex. 7 Syro-hex. "♦ ) m< i -> » .L -h
♦ ^.N-cji. ^i .j». Cf. ad Cap. ii. 3. 8 Nobil. Syro-hex.
in textu habet, koa6j> «V natpa> airov ; in marg. autem : «iAa
3"
386
ECCLESIASTES.
[Cap. III. 11-
11. Eb^rrTl^ D?« Etiam mundum. O'. Kaiye
ovfiiravTa tov alcova. Alia exempl. Kaiye ovv
tov atcova.
DTKn Nl^-N 1 ? nttJH 'hsa. Ita ut non in-
ttt t : • *.*-; •:*
veniat homo. O'. onm /ifi evprj o dv6pumos.
'A. eo? ov\ evprjoei dv6parrros. 10
14. TVJV. Erit. O'. eorai. 2. SiafieveT. 11
*t3T2ni . . . Y>7*£. Super illud ...et ab illo. O'.
eir avrco . . . Kat dir avjov. Alia exempl. en
avrcov . . . Kal dir' avrcov. 13 'A. O. en airrov
. . Kal dir' avTov. 13
15. 'T T n?" ri -? tfg51 B*rh%jT\. Et Deus requirit
quod propulsum est (quod abiit). O . Kai 6
6ebs (rfTf]oei tov SiaiKOfievov. 'A. 6/ioicos toTs
O'. 14 2. 6 8e 6ebs eiri^nTrioei (s. «(irri}o-«) virep
t5>v eK8ia>K0fieva>v. ls
16. jnSfn t"rtpD. Locum justitiae. 0'.t6itovtov
SiKaiov ('A. SiKaioovvrjS 16 ).
17. V?^" 'T? * Cuique negotio. O'. r<S 7rayTi 7rpa-
yftari. 2. irdorfs \peias. 17
18. n*ftn7] tDTPWl 0^7« fft exploret eos
Deus, et videat. O'. 6'rt SiaKpiveT avrovs 6
6ebs, Kal tov 8eT£ai. "AAXoy tov e\ey£ai
avToiis 6 6ebs, Kal tov SeTf-ai avToTs. 19
19. i~HJ?*r« Sors. O'. ovvdvTrffia. 2. ovfifSafia. 19
737 ""HN PftTj. i?£ spiritus unus omnibus.
O'. /cat irvevfia ev toTs irdoiv. 2. koX dva-
\ t s a 20
Tr^or) ofioia naotv.
19. fcH n?2nrin-]p trj^ri iniDi. Et praestantia
hominis prae bestia nulla est. O'. Kal t'l eire-
piooevoev 6 dv6pa>Tros irapd to kttjvos ; oiiSev.
2. Kal Ti ir\eov dvdpconos KTrjvovs ; 21 O. Kal
Tis irepiooeia tco dv6pdmco . . , 22
20. TTW DipCT7N *rfVin 73n. Omnia eunt ad
locum unum. O'. ra wdvra (alia exempl. add.
iropeverai 23 ) els toitov ('A. 7rpoy tottov. 2. O.
ofioicos tois U "} eya.
"iLlyM ]u. ^a? pulvere. O'. dnb rot) x°° s -
2. (a7ro) rf/j yr)s? 5
22. Tnnt? mijtf rroa rrtNnk ^«"i 1 . •w '■3.
2Vam r/wis adducat eum, ut videat id quod
futurum est post eum ? O'. oti ris a£et (0.
"> 2fi\ » ^ « >ft ~ » ■? > \ r >
ff« ) avTov tov ibeiv ev a> eav yevrjTai fier
avTov ; 2. ri ydp avTov d£ei 6edoao6ai Ta
eoofieva fieTa Tavra;
W
Cap. IV.
1. D^pWJ^nvS-n^. Omnes oppressiones. O'.ovfi-
irdoas Tas ovKocpavTias. 2. (7raVras) toi>S'
ovKocpavTovp.evovs. 1
Ptjffty^. Lacrymas. O'. SaKpvov. 2. SaKpva?
Dn*)Jp. Qui consoletur. O'. irapaKaXcov. 2.
iraprfyopcov. '"AXXoy Trapa/iv6ov/j.evos. 3
ev Kfu/iw avrSiv, CUm notula : II(iwfs (ao-aifrcoj. " Ex nitionc
indicis putarem secundam notam indicare ornnes legisse
ut in textu, non ut in marg." — Ceriani. 9 Sic Comp.,
Codd. III, 147, 154, alii. Syro-hex. f^*^ ?>*> s^, et in
marg. CYN TON AKWNA. Montef. edidit : 'A. Kaiye o-vv tov
alava, ex male intellecto Olympiodori scholio: uJy§ a-vv rbv
alava eSaxev. rb o-iiv IfSiafid iaTW 'Ef3pa'iKov, Ttapeppip.fx.ivas Kel-
pevov iv rjj 'Efipc&Krj cpavrj. 10 Nobil. Sic Syro-hex. in
marg. sine nom. interpretis : «juhj^s — a *M )J» \ IM ■/
11 Nobil. 12 Sic Comp., Ald., Codd. III, 23 (qui hf
airols habet), 106, 147, alii, et Syro-hex. 13 Syro-hex.
14 Idem. 15 Nobil. Syro-hex. ^^.ot A,. ^vsIsj .»eo.
•> ^S»>&oo;. Ubi Syr. -^^alsj, vindicabit, non tam im-
ijiTr\o-ei, quam e/cfijr^o-ft sonare videtur. Cf. Gen. ix. 5.
Ezech. xxxiii. 6, 8 in Syro-hex. le Nobil., qui lectionem
ad t33£?Bn DipD minus probabiliter refert. lr Idem,
qui Aquilae tribuit. Sed cf. ad v. 1. 18 Schol. apud
Nobil. et Cod. 248. " In Cod. 252 e regione horum in
marg. scriptum est: ov Kelrai irap' 'Efipalois — toC ekeygai
avTovs 6 deos. 2. icai tou be~tl}ai ovtoXs. " — Parsons. 19 No-
bil., Codd. 161, 248. Syro-hex. * Mm^ ,>fi0 - Mendose
Cod. 252 : 2. o-ippo\a. 20 Nobil. Syro-hex. .^0.
* .go)\i\ )jo?» |lJ9cxo30. 21 Nobil. 22 Idem.
Sic Codd. 23, 253 in textu. 23 Sic Comp., Codd. III,
106, alii, et Syro-hex., qui in marg. notat: 'A. ©. opoias
toTs O'. 24 Syro-hex. 25 Nobil. 26 Syro-hex. : 8.
f|fc auToi' (■■«'" - ' " ■) 27 Nobil. Hieron. : " Pro eo
quod nos posuimus, Ut videat id quod fuiurum est post
ipsvm, apertius interpretatus est Symmachus, dicens: Ut
videat ea quaefutura sunt post haec."
Cap. IV. ^Nobil. 2 Idem. 3 Idem : 2. rrapt,-
yopav, napapvBovpevos.
-Cap. IV. 12.]
ECCLESIASTES.
387
2. "OM nattTj. Et felices praedico. O'. kol enrj-
veaa eyeS. 2. Kai efiaKapto-a . .*
nnrr ittj^. q u l cy. cW aiW. 2.or.(a.w).
0. OflOLCOS toTs O'. 8
3. rrn. 2<W/. O'. eyeWo. 2. eyevwjQrf?
Qwi wora cttftf opus malum quod fit. O'. os
ovk etSe oi>v nav to noir/fia to novrjpbv to
nenotrjfievov. 2. t>s oi>x 6pa to. KaKa epya to.
ytvofteva. 'A. 0. 6/iotm tois O'. 7
4. ] Mtt?3"73 i^sV). Et omnem successum prosperum.
O'. Kal ovfinaoav dvSpeiav. 2. (*at) ovp.-
naoav yopyorrfTa? O. 6fioia>s toTs O'. 9
5. "FTT^ plh TDSn. 5<m«m» complicat manus
suas. O'. 6 d<ppa>v neptef3a\e (alia exempl. 7re-
pte\a/3e 10 ) ray x e *P a ? avrov. ' A. 0. 3<£p<oi> . . . u
2. 6 dvdijTor neptn\eKerat TaTs yepolv avrov. 12
6. nn2. In quiete. O'. aVaTrawreco?. 2. fierd
dvanavoea>s. 13
/wrfo utriusque pugni cum labore et captatione
venti. O'. vwep n\rjpd>fiaTa Svo SpaKatv p.6-
y6ov Kal npoatpeoeaos irvevfiaTos. 2. . . n\r/-
pd>/jtaTa dfi<poTep<ov yetpatv (Konov) Kat /ca/cco-
ereco? nvevfiaTOS. 141
7. HM-Jisn ^ VQtf]. Et rursus vidi. O'. Kal
eneoTpeyjra eyd>, Kat eJSov. 2. Kat ndXtv dva-
OTpeyfras KaTe/tacW. 15
8. ^tt) pJSfl. JVec «/ secundus. C. *al oi/k eort
Sevrepos. 2. oJ /x^ eoTat Setrrepos. 1 * 'A. O.
ofiotcos toTs O'. 17
YP. i^ww. O'. nepao~fi6s. 'A. riXos. 16
rQit&ft. ^4 oono. O'. o>ri dyadaxrvvrfs. 2.
ayacJoi/. 19
£?y. Negotium. 0'.nepi<ma<rfi6s. 2. dcrxoAta. 20
9. "Oto anS-ttr» "N&n um\ \u a*y&n truta
TT T T " V -; A T T T I • •— : — •
-VltD. Praestant duo uni, quia est iis merces
bona. O'. dya6ol oi Svo vnep tov eva, ots
eoTtv avToTs fitoObs dyaOos. 2. etotv dfiei--
vovs Svo evos' eyovo-t ydp KepSos dya66v.- }
O. ofioioos toTs O'. 22
10. iVsP. Cadant. O'. neoaxrtv. 'A. 2. 0. 6>otW,
t 23
7reo-cocrtp.
TtjJHTT^, Socium suum. O'. t6>' fieroxov
('A. <f>i\ov. 2. eTatjpoi' 2 ' 1 ) airrov.
^9 r^* " now e5 ^ secundus. O'. Acat /t^ r/
Sevrepos. "AXXoy Kat ouac eori . . , 26
11. Tng^. /Serf M«i. O'. /cai 6 efy. 'A. 0. «ai
12. ""7^C ' i|0 l?^~ D ^ , )• Et si invadat eum unus.
O'. Acat edv entKpaTata>6fj 6 els. 2. . . vnept-
o~)(yorj tis evos. 27
0?tt?pn. Triplex. O'. t6 evrptTov. 2. rerpt-
n\a>fievov \r) Tpt7rXoi5j']. 28
n~jnp~l X7. JVora celeriter. O'. ov raxecoy.
2. owc fi>xfpa>s. 0. 6ftoia>s toTs O'. 29
4 Nobil. 6 Syro-hex. * Nobil. 7 Syro-hex.
.1 ./ '/ ^—o'ot» ^_v^>OI | ■ ; -> ); ^ S.N ])\J* U» 0*0) .tfiD.
v « . S *> ■ Invio, Nobil. aifert: 2. ra k<xku (pya rii yivo-
p.(va. 8 Nobil. Syro-hex. ♦ aloN .N o ot N-^N o .,».
9 Syro-hex. 10 Sic Comp., Ald., Codd. III, 23, 106,
alii. Syro-hex. ■" °> i (=n-cpi«Xa/3€ Psal. xlvii. 13. Prov.
iv. 8. Eccles. iii. 5). n Syro-hex. ♦ |l^-i>, .1 ./.
12 Nobil. affert : 2. 7r«ptTrX«fTat t. x- mtov. Syro-hex. : 2.
6 dvorjTos TT(pnr\<K(Tai (^.1i£ja )uooi )lf Oot). w Nobil.
Syro-hex. in textu : -X 2. ikto. 4 dvairaitT«os. Sic sine aster.
Codd. 248, 298. 14 Nobil. affert: 2. TrXiypci^aTa d. x"p«».
Kal KaKioo-(a>s nvdimTos. Cf. ad Cap. vi. 9. ls Nobil.
Syro-hex. ♦ ^....a 'il'] *f«a^ot »s oolo .^0. 16 Nobil.
affert : 2. oi p.i) (arai 8. Montef. male exscripsit : 2. ral ov
tir) tcrrai 8. Pro oi correxiraus 08 propter S)TO-hex., qui
habet : 2. cui non est secundm (|wU»l i^\ k—<' Jl» cosN
17 Syro-hex. M Nobil. Syro-hex. ♦ ) v> No *. .1.
19 Nobil. Syro-hex. ♦ J^ .^». ■ Nobil. ■ Idem.
Syro-hex.: 2. ?xouo-i yap k. d. ()-j»1.o_ «-^^ «00»^. f*— «f
Ji^). Sic sine nom. Cod. 252 in marg. ^ 2 Syro-hex.
S3 Idem. Pro irio-ao-iv, iriori est in Ald., Codd. 106, 147,
aliis. 24 Nobil. 25 Nobil. affert : Schol. oi/K to-nv.
Syro-hex. in marg. sine nom. ♦ \^\ Jlo. ™ Syro-hex.
♦ . »\ o .1 .(. Idem in marg. sine nom. affert: mAo
♦ ■»»! ) ' " -/, h. e. rat tw «Vt ttws 6(pimv6ji (s. 6(ppav8r)-
o-fTa»); Cod. 23 in textu habet: <ta! r« in tt£>s 6(ppri .-
87 NobiL M Idem. *> Syro-hex. ♦ fc^U**S aii. ..a>.
♦ tJAJMt Laas_3 .1. Cf. Prov. xii. 24 in Syro-hex. .
3 D 2
388
ECCLESIASTES.
[Cap. IV. 13-
13. hpx ]$x ^a» cart] ||op n^ ato. Me-
Zior est ^raer pauper et sapiens, rege sene eoque
stolido. O'. dya6bs iraTs irevns xal aocpbs
irrrep (3aai\ea TrpeafivTepov Kal dcppova. 2.
Melior est puer pauper cum sapientia rege sene
et insipiente (fort. dvofJTOv). 30
liy "iHtnV Wtxb "KDN. Owi «esciif admo-
•• t • : -t v -: t^
nitionem admittere amplius. O'. ts ovk eyvco
tov rrpoaeyeLv ('A. 2. 9. tov <pv\d£a<r6ai 31 )
£Ti. 'A. ts ov yvcoaerai tov cpv\d£aa6ai . , 32
2. qui nescit praecavere vicissitudinem. 33
14. WoVoa 02 ■a ihab wp onion rmr^
*•" :-: - • '*:• tt ■ t
Vft T?i2. Nam e domo captivorum exit ad
regnandum, etiamsi in regno suo natus est
pauper. O'. otl e£ olkov tcov Seapicov k£e\ev-
aerai tov (iaaL\evaai, otl Kaiye kv i3aai\eia
avrov kyevfj6r] (alia exempl. kyevvfj6ri 3i ) rrevns.
2. 6 pev ydp eK cf>v\aKfjs k£fj\6e f3acri\evcrar
6 Se Kaiirep f$aai\evs yevvrtdels f]iropf]6r]. 3b
15. ararcn nnn Q^Vnnn LT**fi i hiim wi
,. AT - -- • :- : - •-- t v • • t
vrinn nto^ ntfN lagn -n»n oy. fm
omnes vivos qui degunt sub sole adhaerere puero
secundo, qui succedet ei. O'. etSov av/mavTas
rovs {covras toi)s irepinaTOvvTas vtto tov rj\iov
perd tov veaviaKov (2. iraiSbs 39 ) tov Sevre-
pov, 8s arfjaerai dvT avTov. 2. Vidi omnes
viventes qui gradiuntur sub sole cum adolescente
secundo, qui surrexerit pro eo. 37
16. oa &V3ob n^nncjs bbb avri-b^b ^fy
in-inDto^ N7 D^nMn. Non est finis omni
populo, omnibus ante quos erat (ille puer se-
cundus rex constitutus) ; etiam posteri non
laetabuntur in eo. O'. ovk ecm. wepaapbs tco
iravrl \aco, rois Traaiv ot kyevovro e/nrpocr6ev
avTcov Kaiye oi eayaTOL ovk evcppav6fjcrovTat
eir' avTcp. A. ovk eaTL re\os tco navTi \aco . . . 38
2. Infinitus omnis populus, qui fuit ante utrum-
que ; et posteri non laetabuntur in eo. 39
rrn |Y<yyi ^nn i w ua "»Ji. mmirum et hoc
vanitas est, et captatio venti. O'. otl Kaiye
tovto paTaiorvs Kal irpoaipeais Trvev/xaTOS. 2.
aXXa Kal tovto dr/ibs Kal ftoaKrjais dvep.ov. 40
17. "=T!?n "^tpN3. Quando ibis. 0'.kv co kdv rropetjr).
Alia exempl. kv tco ■jropevea6ai.' a O. 6/ioicos
(kv tco 7ropevea6ai). i2
}?Qip7 3Y1J71. Et accede ad audiendum. O'.
Kal eyyvs tov aKoveiv. 'A. Kal eyyi£e coare
aKoveiv.
m
nit Q^TDSn nnQ. Magis quam ad offeren-
dum stultorum sacrificium. O'. irtrep 86/j.a tcov
dcppovcov dvaia aov. 'A. 0. 86fia tS>v ac\>p6va>v
Bva-la. AXXoy (yrrkp) t6 Doiivat acppoaivais 6vaiav.
30 Hieron. Priora Graece sic exhibet Montef.: Kpeicro-av
irais nivrjs p.fTa crocpias ; ex ingenio, ut videtur. (Syro-hex.
in textu habet vnep wpfo-ftvTcpov (s. npc- afivTTjv) ■ in marg.
autem : * U-«f t^Nvi.) 31 Syro-hex. .1 ,^o .^.
<• ^■•«N. 32 Nobil. ^ 3 Hieron. u Sic Cod.157,
et Syro-hex., qui in marg. affert: iyevvrjth] «VSeijf (} « -fi)
36 Nobil., et sine nom. Cod. 252 in marg. Hieron. : Alter
enim exit (s. exivit) de carcere ad regnandum; alter vero,
cum esset rex natus, paupertaie o])j>ressus est. Syro-hex.
affert : .mNv^viN >o£j J1.»q^-> k~o ^ao i^^^sb 001 „a.
•:• Ilol-.». jo.ot *~>^il t^Nv> o^ »J ^»? 0«. Vid. nos
in Hex. ad Job. xxxvi. 33. In fine ]ua->. Joot Middeld.
vertit iorlv ev8ef]s, notans : " Syr. |uo_>>. [sic in apographo
Norberg.] putem mutandum esse in la-.»,, quod pro Gr.
evSffjs exstat Job. xxx. 4. Prov. xi. 16. xxi. 17. Allatum
est hoc fragmentum Sym. apud Montef. et in marg. Cod.
Holm. Sed ibi est ^nopfjdri pro ior\p ivhti)s. Sed Graeco
tmopiofuu respondet .. « °i Jesai. viii. 22. Jerem. viii. 18."
Syr. " * tt respondet r<5 cmopeicrBcu. cum sensu dubitandi,
non, ut hic, indigendi. Tum |^a->>. est participium pas-
sivum verbi inusitati ^»., in Ethpeel *«^>f > quod rmopr\6r]
dubitanter vertimus in Hex. ad Psal. xxxiii. n. Hic
autem ad |a.», Syrus ipse appinxit HnOPH6H. 3e No-
bil. 3r Hieron. ^ 8 Nobil. Ad ■nepacrphs (|wa-ao)
Syrus in marg. affert ri\os (U\n »). 39 Hieron.
Montef. tentat : 2. aneipos nas 6 Xaos ... 40 Hieron. :
Sed et hoc aura et pastio venti. Graeca sumpsimus ex
lectione ejusdem interp. ad Cap. i. 14. 41 Sic Codd. 23,
253- Syro-hex. fc»-^ ^.('J? -fcoo/. Cf. Exod. xvi. 8 in
Syro-hex. 42 Syro-hex. « Nobil. 44 Syro-hex.
♦ \-m ^a» )JL^-*.» Jfc-sotoao X ./. Pro nnp, prae dare,
legerunt firiD, donum. Sic Hieron. : donum enim insi-
pientium sacrificium. 45 Syro-hex. in marg. sine
nom. * ), ... ->» )la. '.', ^. ■ N ^ ^ vi N. Codd. 23,
253 in textu: vrrip to dovvai acppovas Bvaiav (Cod. 253
add. crov).
-Cap. V. 10.]
17. V~l rfltojr?. Facere tnalum. C. tov notrjaat
kolk6v. 2. opoim tois O'. 46
Cap. V.
L ?PV Vjf TJttf» "?M, Ne festines ore tuo. O'.
fir) o-rrevSe knt OTOfiari aov. 2. fir) nponeTr)s
yivov T<3 aTOftari aov. 1
Wyftrh. Proferre. O'. tov k^eveyKat. 'A. 2.
0. 6fioia>s. 2
p"?5N Propterea. O'. Sta tovto. "AXXos-
> \ '3
€7Tt TOVTG).
2. £2!tf 1^2 Dibnri N2 *2. Nam venit somnium
in multitudine negotii. O'. Srt napayiverat
kvvnvtov kv nXr)6et netpaaftov. 2. dnofSrj-
aerat Svetpos Sta. nXrj6os dvoftias*
3. cVp?- V?D r 1 ?? ^' Q uia non delectatur
(Deus) stultis. O'. oti ovk eart BeXr/fia kv
dfpoat. 2. ov ydp kart \peia d<pp6vcov. s
■nfl"TtoN flN. Quodcunque voveris. O'. <ri>
OVV oaa kav ev£r). 'A. <ri oaa {££>/. 2. iav
(<j£jl. 0. Saa t8£g.
4. litO. Melius est. O'. dya&ov. 2. fSeXTtov. 7
5. N^tpn^. Peccati ream facere. O'. tou kgafiap-
Trjo-ai (s. k£aftapreiv). 2. -ore kgafiapreTv. 8
yVihrSn. Sacerdote. O'. toO t^eoO. 'A. 2. 9.
toO dyytXov.
fcOn Pttato ""3. Q MO rf error si/. O'. 6Vt (Jycota
ECCLESIASTES.
380
ko-Ttv. 'A. ori dKOvatov . . 10
5. TgFTJ. Etperdat. 0'.Kal Sta<p6eipr,. 'A. (<raJ)
StaXvar). 11
6. nysi Dnrp, B^jm nin^n _ra •»?. Nam
in multitudine somniorum sunt et vanitates et
verborum multiplicatio. O'. Srt kv nXfjOet
kvvnvimv KaX ftaTatOTrJTCOV Kat X6y<ov noXXwv.
2. Std yap nXrj6ovs oveipwv fiaTatorrrrres Kal
Xoyot noXXoiP
WT D^N!TT.N TD. Nam Deum time. O'.
oti ati tov 6ebv <j>of3ov. 2. aXXa tov 8(6v . , 13
7. <£?% -EV rapinam. O'. Kat apnayrjv. 0.
ofioicos rois O'. 1 *
lYJ^HEn» J ra regione. O'. kv X^P?- Alia ex-
empl. kv noXet 15
0<7 s 7y DYlbJi. Et altiores sunt *M/»?r illos.
O '. Kal vyjrriXol kn aiirots. 'A. 0. . . firr' ai-
i lrt ^* *. i i \ t * / K_* 17
tovs. 2>. Kat vfr\Xorepot enavco avrwv.
8. iny.3 rnto^p tiSd ('p vm) wr\ Vsn. ommno
e*/, rex qui agro (agriculturae) addictus est.
O'. knt navri kcrrt f3a<rtXei>s tov dypov eip-
yaafievov. 2. «Trt TrafTi ai^Toy kcrrt f3a<riXevs
Tr) \<opa eipya<rfievr). 18 0. lv ■navri eo-r» fiaoCKtvs
- » ■» » > 19
tou aypov cipyacr/itvou.
10. Vyj? riiN-)-DM ^3 i 7' , !?pV t V Wfa) iB ^ . Quid
ergo commodi (redundat) in possessorem ejus,
praeter aspectum oculorum ejus ? O'. Kat ri
dvSpeia t<2 nap avrrjs; oti dpyjf tov opav
46 Syro-hex.
Cap. V. x Nobil. Syro-hex. ,-o> |oo.L |fl «ftwn Jl .^e.
* »j>3bo_3. (Idem Syr. nporreriis sonat Act. Apost. xix. 36.
2 Tim. iii. 4 in Philox.) 2 Syro-hex. 3 " Quidam
libri [Comp., Ald., Codd. III, 155, 157, alii] habent «VI
toutu, et Schol. 8ia toCto [ut Cod. 161]." — Nobil. 4 No-
bil. 6 Sic Cod. 252. Pro ydp «Wt Nobil. et Cod. 248
ndpeori habent, invito Syro nostro, qui affert : fs—r Jl ._d.
* l " ^ n ^i-i. )Lc_j_____c i--^. 6 Syro-hex. in textu
habet, o-v oo-a tav tijtfl (»Oj-»l «I? (-__.« ^o.-.- *»«j/); in
marg. autem: ._e >>\su( *•_>? ^ « N ot ^_o___a !s_i/ ,f.
♦ fc_i(' »,J? ^-o»_>-> .L ♦ »o,->l yj. 7 Nobil. 8 No-
bil. et Cod. 248 : 2. -ort. Cod. 161 : 2. _s r». Syro-hex.
♦ L-£_-_>? !--_-(' ._o. ' Syro-hex. ♦ |_>JL_>? .L ._o .('.
10 Hieron. : " Aquila interpretans verbum Hebraicum se-
gaga, pro ignorantia, dnoio-wv transtulit, id est, non spon-
taneum." Syro-hex. ♦ L_____>. Jl? .}. u NobiL
12 Idem. Syro-hex. affert: 2. ota n\i)6os 6. paraiorrts K.r.i.
()LL_^_ ILoo jLo o .; m .L_____» )LoL__^_i_ ^-^_->).
13 Syro-hex. ♦ )_»_-.)] W} ._o. 14 Syro-hex. Idem in
textu icai biKaioo-ivqv legit, ut Cod. 23. 16 Sic Cod. 253.
Syro-hex. in marg. : r) «V iroKfi. 16 Syro-hex. .L .(.
♦ yOot»iV->. " Codd. 161, 252. Pro v^-Xor«po», v^rjXd-
rtpos habent Nobil. et Cod. 248, invito Syro-hex., qui
affert: ♦ .ooas ^_>__ »___» ^.i— .0 ._o. 18 Nobil.
19 Syro-hex. in textu : iv navr\ airos iart fi. tj x°>Pf dpY"'
-ik'i~ (,__Xa» )>LJI); in marg. autem: _otoh*_Y "^>_x_> .L.
♦ )_--_.-» JI_-_>» )_____.
390
ECCLESIASTES.
[Cap. V. 11-
6<f>6aX/ioTs avTOV. 2. tl yap dvSpayddnfia tS>
e^ofTi avrr)v, ei fir) fiovov 6ea>pia 6<p6aXfiS>v
aVTOV ' 0. . . fi p.r) tov opav 6<f>6a\poit abrov.
11. I^n. Laborantis. O'. tov SovXov. 2. G.
6fioia>s toTs O'. 22
satietas divitis non concedit quietem ei ad dor-
miendum. O'. Kal tS> efnrXno-6evTL tov ttXov-
rrjaai ovk eaTLv d<f>iSv avTov tov imvSxrai.
2. 17 Se TrXnafiovrj tov irXovo-iov ovk ea Ka6ev-
SeivP
12. n^in ITiH. Malum aegrum. O'. dppmo-Tia.
2. voaos KaKrj. 24 '
^^Ti?' Ad damnum ejus. O'. els KaKiav
avTw. A. els irovnpbv avT<2. 25 2. xaida abrov.
k). fls KaKcocriv abrov.
13. S^J C$^« Per negotium malum. O'. ev irepL-
<ma<TfiS> TrovqpS). 'A. 0. 6/ioieos tols O'. 27
2. eirl doypXtav KaKrjv. 29
14. "=17*®. Quod ire faciat (abducat). O'. Tva
■jropev6fj. 2. 8 o-waTreXeucrerat. 29
15. 7fojW t? JYV^TIS'1. Ecquidergo emolumenti
ei est gwoe? laboraverit t O'. *at ti's 17 irepLo--
creia avrov rj fioyfieT; 2. rt' ow irepLo~<rbv avT<2
fio-^6rjcravTi; 30
17. ^M Wfcn"^! POrt. ^cce/ owoa' wtft <#o.
O'. iSov (alia exempl. add. S 31 ) eiSov eya>. 2.
e/iot ow e<pavrj.
"^Spp. Numero. O'. dpi6p.6v. 2. yjrrj^pa) 33
18. D$. £/iam. O'. /catye. 'A. aXXa *cat? 4
^pyTTHM nNto7T . Et ad reportandum partem
suam. O'. >cat XafieTv to fiepos avTov. 2.
Kal diroXavo-aL Trjs fiepiSos avT<2v. 35
19. H3in N7 ^3. Quia non multum. O'. 6'rt 01/
TroXXa'. 'A. 9. 6/totW. 36
Cap. VI.
1. CJ^C ^* Super homine. O'. virb tov dv6pa>-
irov. 2. 7rapa toTs dv6pa>-rois.
12£9 ^3«^ DV^n WBf^. Nec est ille
indigens pro anima sua ulla re quam desiderat,
sed non potestatem dedit ei Deus fruendi illis.
O'. Kai 011K eo~TLv ixTTepSiv Trj -\i~vxfi avTov dnb
ndvTaiv a>v e-Ti6vfirjo-ei, Kal ovk e£ovo-Lao-eL avT<2
6 6ebs tov <payeTv d-r avrov. 2. *cat ovk dva-
XlO-Kei eiS eaVTOV d-rb r-dvrcov fav av i-n6vp.r)cr-i, Kai ov
SiSaxTLV abrco i^ovaiav 6 8eos tov tyayeiv citt' avrov.
! 137^N' , . Fruitur illis. O'. <pdyeTai avrov. 'A.
2.0. 6fiOLO>s. 3
3. VSton - S7. Non saturata fuerit. O'. ov -rXn-
o-6ri<TeTaL. Q. ov \opTao-6fjo-eTai. 4,
5. fWp !lt7 nTO JJT X7'l. Nec novit; quies est
huic prae illo. O'. Acat ov*c eyva> dvairav<reLS
('A. 2. 0. avai-avo-iv 5 ) TOVTO) Virep TOVTOV. 2.
Kal ovk e-reLpd6n Siaobopds erepov wpdyfiaTOS
irpbs erepov. 6
20 " Sic duo Eegii ex Olympiodoro." — Montef. In textu
pro T(B nap' avrrjs Cod. 253 habet TW e^ovri avrqv, Nobil.
et Syro-hex. : 2. -I p.i) p.6vov abrov, et sic in textu
Cod. 252. Praeterea Syro-hex. ex Olympiodoro affert:
.xs -X .ytN*./ |a_Do» |—i-»/ L^j o m\ ^-» >a>nn vq-cb
♦ V«»J^ ? ) 1 „y jljL-.. 21 Syro-hex. v / Jl^ .L.
* dJWt \ ' ■ 5» *^ )l ... nti\?. 22 Idem. In textu toC
SouXcuovTor habent Codd. 23, 253. 23 Nobil. 24 Idem.
25 Idem. Syro-hex. ♦ o^ )■>,-» ./. 26 Syro-hex.
« oti^? )lnl«)-i^ftN .L •> o»X>; )>V-^o .«00. • Idem.
28 Nobil. Syro-hex. minus probabiliter aifert : 2. -lt ao-xo-
\iav avrov (odi— ♦ Li.»ix»). Cf. ad Cap. i. 13. 29 No-
bil. 30 Idem. 31 Sic Comp., Codd. III, 23, 106, alii.
Singularis est lectio Syri nostri, \j( ^—)^- Jj-»-», h. e.
l&cbv «80» iya>, non ut Middeld. vertit, eibos etSov iya.
32 Nobil. 33 Idem. 34 Idem. ^ Idem.
36 Syro-hex.
Cap. VI. ' Nobil. 2 Syro-hex. 00» , ^°i\ - Jlo ,jx>
od*. oow Jlo .(^jj M yOJo, ^oiio ^io wot o ^- V . -pfia
j^ ChtM ^»< )<^\ ]o3^ ) ■ i2> Cj -- Nobil. affert tantum-
modo : 2. SiScoo-iv. Sed Cod. 253 post rfj i/^^g abrov in
textum infert : ko.1 ovk dvaXlo-Ka -ls lavrbv, quae Syriacis nos-
tris respondere nemo non videt. Cf. ad v. 5. 3 Syro-hex.
4 Nobil. 6 Syro-hex. « L-~j .L .^d .}. 6 Idem : ,*t>.
*Lj^.^ LaN. \->^-l Lji^.o_oo» ) °>N .. n « -> w>jnJL/ Jlo
-Cap. VII. 3 (3).]
ECCLESIASTES.
391
7. NvQH iS7. Non expletur. O'. ov Tr\r)pw6rjcreTai.
0. ov yopTacr&r l creTai!'
8. ■VYV , "TTC) s 3. Quid enim est emolumenti. O'.
8ti >><• 'A. 0. rty 4 weptcrcreia. 8 2. f/ ow
ireptcrcrov. 9
, 3Jr~~!~i'D. Quid pauperi. O'. Sioti (alia ex-
empl. o\<i rt' 10 ) 6 Trevns. 'A. 0. opoiws rots
O . 2. Tl 8« T<5 77X0)^6).
9. ttfopi^TTO B^r? ™n& n<lta « itfe/ior est
aspectus oculorum quam divagatio animae. O'.
ayat96f Spapa 6<p6a\pwv imep nopevopevov
ijrv)(f}. 2. /SeXrtof trpofi\eTretv fj oSevetv av-
TapecrKeia.. 13 O. opoiws toTs O'. 1 *
rVT\ f"Wtt . 2?; captatio venti. O'. Kat rrpoai-
pecrts rrvevpaTos. 'A. 0. Kal vopr) dvepov.
2. Kat KaKaxris irvevpaTos. 16
10. 12DD ^l?^™? D ^« Cto» eo qui fortior est
quam ille. O'. ftera tov io-^vporepov (alia
exempl. tcryypov 16 ) imep avrov.
Cap. VII.
l(Hebr.vi.n,ia). W*? ^ :D 1^ XfPHQ
'iVir- igLfy ">spp o^rn d-tn ! - rrttrno
; ix i" i bj d-isS TJrt-ro TttJn bsa dtoyn
tlJD^n nnri VTHN. Q u id emolumenti e»t
homini ? Nam quis scit, quid bonum sit ho-
mini in vita, numero dierum vitae vanae ejus,
et quos transigit sicut umbram f quia quis
indicabit homini, quid futurum sit post eum
sub sole ? O'. ti neptcrcrbv (alia exempl. ris
ireptcrcreia) tw dv6pamcp; 8ti tis otSev dya6bv
tS> dv6pam<p ev rfj £wfj, dptdpbv (wr)s r)pepa>v
paTatoTr/TOS avTOV ; Kal erroincrev avra ev erKta.'
8ti Tts dvayyeXet tS> dv6pama>, ri ecrrat cmiaw
aVTOV Virb TOV r)\lOV \ 2. ti rrtpio-abv T<j> dvBpima ;
ris yap otSev 8 crvpcpepei T<p dvBparra lv rjj fajj
apidpov rjptpav (ar)s paTm&rrrros avrov, iva TroiT)o~r> avrbv
(o-Ktrrrjv) ; oti oifti tls ipti T<j> dvOparra), ri to-rai oruaa
avrov vrto tov r)Atov.
2 (vii. i). ">itO ]D"TO Dtt? liD. Melius est nomen
(bonum) oleo bono. O'. dya6bv Svo/jta vrrep
eXatov dyadov. 2. piXrtov ovoiux dyaBbv vnep
pvpov eiwSes. 2
ilbin. (Die) quo quis natus est. O'. yevvf).
crecos %'A.avTov4. 3
3 (2). D~fNi~t~ 73. Omnis hominis. O'. iravrbs dv-
6pa>7T0V. 'A. . . dvdpanav. O. OflOLWS TOIS O'.*
i3.7~7M ]F}\ Immittet in cor suum. O'. Swcret
[dya6bv] eis KapSiav avrov? 2. 7rpocre£ei Trj
Stavoia. 6
Graeca nostra in textu post dvarraiatis addit Cod. 254.
Codd. 23, 253 post vrttp tovtov inferunt : oihi intipddr)
K.r.i. Ad iirtipddr) cf. Sym. ad Cap. viii. 5. Hieron.:
neque cognovit distcmliam boni et mali. r Codd. 248,
252, quorum hic scholium addit: otyt tls toVov iva nopti-
o-ovrai. 8 Syro-hex. in textu : lixao? .1 .\ -X- ^-^-»
)Lo«->V— » * wot. Sic sine aster. Comp., Codd. III, 106,
161, alii. 9 Nobil. 10 Sic Cod. 157, et Syro-hex.
11 Syro-hex. 12 Idem : •:• \ - : > ^ ^_; j 1 v .>eo.
13 Nobil., ubi airapto-Kia scriptum. Hieron. : " Dilucide
hoc interpretatus est Sym., dicens: Melius est providere
qucvm ambulare ut libet." Syro-hex. vertit : |>k . v> .^0.
•••• oCi. h q «.< Joo >o)..viSf o/ ) uy\ ovi.n^N wo>
14 Syro-hex. 16 Hieron. : " Rursum et hic praesump-
tionem spiritus Aq. et Theod.,joastio?te»t venii, interpretati
sunt; Sym. vero, qfflictionem spirilus." Cf. ad Cap. iv. 6.
16 "In quibusdam libris [Comp., Codd. III, 23, 106, aliis,
et Syro-hex.] est tVxvpoO, et Schol. laxvporipov [ut Cod.
161]."— NobU.
Cap. VII. l Syro-hex. o-Lao .Uji-=^- )*-»k— U-*> •-»•
)fcoo<L»? )i.i vif .X-«fc* \-*->i ~<N )»Lcl2c» Jo> «•ttpu ^s^
<-w V ^i? NsJ^o .w'oia-..->>>? ot^->; IL c i. fi .j. pn ? )-Ji>;
y \ « 'o » Is— L 04»I^_-. ]6o( Lxao Laj; -iN ijo/. Nobil.
tantummodo affert : 2. rls yap oi8tv & o-viupipti ; cetera con-
jectando Graeca fecimus, post wotcu*-t^y ? supplendo ILx^o-
o-KiTrriv (cf. Hex. ad Cant. Cant. ii. 3), quod propter sequens
^Jjo excidisse videtur. (In textu LXXvirali lectio Wr
irtpio-o-tia est in Codd. 106, 253, 261, et Syro-hex.) a No-
bil: affert : 2. imip p.ipov tiaSts. Hieron. : " Quod per-
spicue interpretatus est Sym., dicens: Melius est nomen
bonum, quam unguentum bene oiens. Tandem Syro-hex.
p ■ m ■> .ojo-so ^oo i_.lS— \-^~l \ f > »■ e« >o-«ao .^0
♦ L— ». 3 Syro-hex. Sic sine aster. Comp., Codd. III,
2 3, 1 06, alii. 4 Syro-hex. 6 Deest dyaobv in Syro-hex.
Hieron.: dabit ,ad cor suum. 6 Nobil., Codd. 248, 252.
Syro-hex. ♦ Jfc~^»*N--> »o_— j .u». Hieron.: "Apertius
interpretatus est Sym., dicens : Et qui vivit respiciet ad
mentem." (" Lectio Ed. Romanae Symmacho adjudicatur
392
ECCLESIASTES.
[Cap. VII. 3 (2)-
3 (2). ^? SBW». D^S ^l ->, 3. Nam per tristitiam
faciei hilare fit cor. O'. otl kv KaKia ('A. 9.
KaKcoaeL 7 ) irpoa-anrov dya6vv6r)aeTai •>£ A. 0.
KapSia-i? 2. Per tristitiam vultus melior fiet
animus. 9
5 (4). aV)«, Sed cor. O'. Kal KapSia. >£ 01 T.
Kal 4 KapSia 8e. 10
7 (6). pnw ]3 Tbri nnr» o^n^arj ^pa »2p
v^DSn. JVam sicw/ sonitus spinarum sub olla,
sic est mw* sfefti. 0'. •*£ otl 4 11 <bs <pcovr)
aKavdcov virb tov XefSriTa, ovrcos % 2. Kal 4 12
yeXcos tcov dtppovoov (2. diTaiSevTcov 13 ). 2. Sia,
yap <pcovcov diraiSevToov kv SeaficoTrjpicp yiveTai
TLS. U
8 (7). vTiiT. Stultum reddit. 0' '. nepicpepei. 'A.
irXdvrjaei. 2. dopvfirjaei 15
niFiQ iSvW "QN''\ Et perdit cor (intel-
lectum) donum. 0'. Kal diroXXvai tt)v Kap-
Siav eiyeveias (alia exempl. evrovias 16 ) airov.
'A, 0. . . eVTOviaS ailTOV. 2. . . pArdava, tovtcoti,
hapov.
9 (8). tollfaHei "ttj tfnrjH lA». Me/ior est
^mis rei quam initium ejus. 0'. dyaOr) (2. /SeX-
t<oj>. 'A. 0. 6/xoicos toTs 0' 18 ) kaydTn Xoycov
vrrep dp-^r)v avrov. 2. fSeXriov TeXos \6yov
TJjy apxqs avTOv.
9 (8). O^n HlSp. Qmbjm e/a<ws spiritu. 0'. virep
v^rr/Xbv -rvevftaTi. 2. . . v^rrjXoKapSiov. 20
10 (9). Dty37 Tltf^* Spiritu tuo ad irascendum.
O'. kv irvevfiaTi aov tov 6v/iova6ai. 2. Sid
Xoycou crov -rapopyicrai. 21
DJtt. Ira. O'. 6v/x6s. 2. 6pyfj. 22
11 (10). TTT\ no. Quidest. O'. t'l kyevero. 'A.
8-a Ti. 23
rTOinO N7 ""S. Neque enim cum sapientia.
O'. otl ovk kv aocpia. 2. 01/ ydp cppovi/xcos. 2 *
13 (12). *)pan f«a "9^? ^S? ^* ^ *•
tutela sapientiae (sumus) ira tutela argenti.
O'. otl kv o-klS. avTrjs r) ao<pia, d>s crKid dpyv-
piov. 2. otl &>s aKerrei ao<pia, Spolas aKeirei
to dpyvpLOV. 25
rrbyi pwrtn frdshh njn \tvy*]. Etprae-
stantia scientiae est, (quod) sapientia bene va-
lere facit possessores suos. O'. Kal irepiaaeia
yvcoaecos rfjs ao<pias {coo-TOLtjaeL tov irap av-
ttjs. (2.) f) crocpia SLaacoaeL tovs e^ovTas
> ' 26
avTfjv.
in Hexaplis." — Parsons. Fallitur. Error est Bahrdtii,
cui nimium fidere solet Parsonsius.) 7 Nobil. affert :
'A. KaKwo-u. Syro-hex.: O. itibaitm ()loii»)iiri). 8 Sic
Syro-hex. Deest Kaphia in Cod. Vat., teste Maio, sed casu,
ut videtur. 9 Hieron. 10 Syro-hex. Lectio KapSla
8c est in Cod. 23; ko\ Kapbia bk in Cod. 252. u Syro-
hex., et sine aster. Comp., Codd. III, 23, 106, alii.
12 Syro-hex., qui ad oin-a>s in marg. notat : 'A. e. opolas
Toit O'. 13 Syro-hex. «Ju?» )l? .jx>. M Nobil. affert :
Schol. Sia yap <pa>vS>v aw. (non tqji' aV. ut Montef. post Dru-
sium edidit) k.t.I Contenderimus scholium esse hujus
aut praecedentis versus, nisi diserte aifirmarit Hieron. :
" Symmachus pro eo quod nos posuimus, Quia sicut vox
spinarurn sub olla, sic risus stulti, . . . ait : Per vocem enim
imperitorum vinculis quispiam colligatur." Etiam sic vix
credibile est, Symmachum Hebraea tam clara adeo per-
verse interpretatum esse, praesertim cum juxta Syrum
nostrum idem interpres posteriorem clausulam sic ver-
terit : ovras ko\ yeKas t£>v d-Tai8(vra>v. In contrariam partem
Schleusnerus monet, vocem "VD in lingua Chald. et Syr.
de vinculis et carcere adhiberi. 15 Nobil. Paulo aliter
Syro-hex.: 'A. 2. irkavrjO-fi (\±^j). ©. 6opvftr)o-ei (*.Q-^j).
16 Sic Codd. III, 161, 248, alii. Syro-hex. io; . °> ».»
JU-.. "Hieron.: " Pro eo quod LXX et Aq. et
Theod. interpretati sunt, perdit cor evrovlas airov, id est,
fortitudinis, sive vigoris ejus, Sym. ait, et perdit cor
matthana, id est, donum, tam verbum Hebraicum quam
interpretationem ejus copulans." 18 Syro-hex. Idem
mox ad dya^oi' notat : 'A. e. opolas. 19 Nobil.
20 Idem. 21 Idem, qui addit : Schol. eVi o-Topari o-ov.
22 Idem. 23 Idem. 24 Idem. 26 Sic Syro-hex.
Jlojso^ 0,.= )t> V. -\ .. Jtl^ rn V» ) I -\ .|? V^so ,jx>.
■■■ \ Q ™ " il^3. Paulo aliter Nobil. et Cod. 252 in
marg.: 2. 0Tt crKe-rei o-acpia &>s (TKeirci t6 dpyiptov. Cum SjTO
tamen facit Hieron. : " Sym. more suo manifestius inter-
pretatus est, dicens : Quomodo protegit sapientia, similiter
protegit pecunia. 26 Quasi scholium affert Nobil. Cf.
ad Cap. v. 10. Pro H>n Sym. interpretatus est hilawtre
-Cap. VII. 22(21).]
ECCLESIASTES.
393
14 (icj). hsv "»n ■£ wrbvtn ntosra-nN n«n
► * \*j/' -. • a - v:t ..-.,- v •• :
■in^ "UZ?N riM ]j5rvp. Respice opus Dei;
nam quis potest rectum facere quod ille in-
curvavit ? O'. fSe rd -rrovqpaTa tov 6eov, oti
Tii Svvrjo-eTat Koo-p.TJaai tv dv 6 8ebs StaoTpe^rn
avrov; 2. Disce (fort. Kardfiade) opera Dei,
quia nemo poterit corrigere, quod ille imminuit
(fort. eKoXaaev)? 7
15 (14). rwn ryr\ tfira liraa m nnita ai^.
In die bono esto in bono (animo), sed in die
malo respice (hoc). O'. ev r)pepa dya6cocrvvr,s
(r)6i (2. eao. 'A. 0. bpoicos toTs O' 28 ) ev
dya8<2, Kal iSe ev rjpepa. KaKtas. 2. In die
bono esto in bono; diem vero malum intuere. 29
pioiMo Tnnn Di«n «301 nVbj mm.
t : t— : — ttt ¥ : • v -:•
Etiam hunc juxta illum facit Deus, ideo ut ne
inveniat homo post se quidquam. O'. \}Se~\
Katye crvv tovtco avpcfxovcos tovto (alia exempl.
Katye tovto avpcfxovov tovtco 30 ) ewoinaev 6
6ebs irept \a\tds, iva pr) evpjj dvdpconos orriaco
avTov ovSev. 2. Kal ydp tovto dvd\oyov tov-
tov eiroinaev 6 6ebs, tov pr) evpeTv dvdpamov
Kar avTOv pepyfrtv. 31
16 (15). V^C* Vanitatis meae. O'. paratornTos
pov. ' A. drfibv fiov. 32
ipTSSl. Per justitiam suam. O'. ev StKaico
aVTOV. 'A. iv SiKatoovvjj avrov. 2. Trj SlKatO-
avvn avTov.
16 (i 5 ). injna T1«Q srcn t%. E t est ;„,,„■../..,,
qui diu vivit in malitia sua. O'. Kal ecrrtv dcre-
(3r)s fievcov ev KaKia. airrov. 'A. . . paxpvvcov ev
Trovnpia avrov. 3 * 2. xa\ ecmv a&utos fiaKpofitos
Sta tt)v khkIov (s. 7Tovr)plav) avrov.
17 (16). nain. 31«//«™. 0'.iroM. ^.ir\eov. M
Dp/lt&n ni37 . Quare te ipsum perderes ? O'.
fiTJrroTe eKTr\ayfjs. 2. ?pa /<r) dSrjftovfjs ire-
ptaacos. 37
18 (17). tTW m?2. JVo« tao tempore. C. «»» 01J
Katpco crov. 'A. irpb tov Kaipov aov. 38
19 (18). n2n~7N. Ne remittas. (Y. fii) fttdvns.
A. 2. pr) dcpijs. 0. pr) dvjjs.
D^-n^ W£ DPrfeH NTr' 1 ?. iVam oMi <i»utf
Dewm evadet ex his omnibus. O'. 6Yt cf>of3ov-
pevois (alia exempl. 6Vi <po(3ovpevos, s. 6Vi 6
<^. 40 ) roi' 6ebv e£e\evcreTat rd irdvra. 2. 6
ytzp cpofiovftevos tov 6ebv Ste£e\evaeTat rd
irdvTa. 41 'A. 2. O. 6/xoicos tois O' (5tj 6 ^o-
fiovfievos K.T.e.) 43
20 (19). QDPH tjrn. Boborat sapientem. O'. /Sor/-
6j;o"€£ t5 crocpco. A. evicr\vcret tov aocpov.* 3
22 (21). tWf?H n&T, "itfH LJ 1 ' 1 ^!"^ D3
tTS^. Etiam ad omnia verba quae dicuntur
ne applices cor luum. O'. Kaiye eis rrdvras
\6yovs ovs \a\rjo~ovcriv \do-efieTs~\ ** pr) 8fjs
Psal. xxxii. 19. Jerem. xlix. II. 27 Hieron. Pro ov av
6 6. tiiao-TpftyTi Cod. 252 in marg. affert: ov (fort. 6) «0-
\ao-fv. 28 Syro-hex. Nohil. affert : 2. eo-o. ' 29 Hieron.
30 Sic Comp., Codd. III (qui touto bis habet), 147, 157,
alii. Deest tbe in Codd. 23,106, 261. Syro-hex. : koi
e'v fjpepa KaKtas ifif. Kalye tovto o-vp,<pa>vov rovra tovto (Codd.
23, 253 : K. TOVTO TOVT<f <T. TOVTo) «TOlIJO-f K.T.i. 31 No-
bil. Hieron. Symmacho continuat: Siquidem hoc simile
huic fecit Deus, ut non inveniret homo quod contra eum
quereretur. Tertius testis adest Syro-hex. i-^^.si' ,jx>.
\mj-+z ...t 1 U? w'ot .ftN^ jot^ «-a^. \joi IfiftN, )jo(\
■:■ \ «\ ,-S> ..~«N, v (Falsus est Middeld. vertens : ko\ yap
Tovr<f dvdkoyov tovto K.T.i. Deinde Syrus imip tov p.r) evpel»
perspicuitatis causa expressisse videtur.) 32 Cod. 252.
33 Syro-hex. •> oCi-» Jlo-o-.?)^ .}. Nobil. affert: 2. rjj
TOM. II.
8. avTov. 3 * Nobil., et sine nom. Cod. 252 in marg.
Syro-hex. ♦ o»^-»; )lo « » 1 -. ^«ooof .{. M Syro-hex.
•:• oOi— ? )lci ■ « , -> ^V-^-so \JL~ *—n' Uo—s^ U-.I0 .^0
Nobil. affert: Alius interpres «aitpd/Stot. ^ 6 Nobil.
Syro-hex. ♦ *_&»«. ..eo. 3r Nobil. ^ 8 Sic sine nom.
Cod. 252 in marg. Syro-hex. ♦ ,^\ .1 \ 1 1) v*-o ./ .
39 Syro-hex. ♦ w^iX JJ .L ♦ U»i U .^» .1 Nobil. affert:
Schol. /j^ dvijs. Cod. 253 in textu habet, u^ d<frjs; et
Cod. 161 in marg. pr) dvjjs. Hieron.: ne dimiltas. *° Sic
Codd. III, 23, 147, alii, et Syro-hex. Hieron.: quoniam
<jni timet Deum egredietur ad omnia. a Nobil.
Cod. 252 in marg. : o yap <f>. t. 8. SteXevcrerai t<\ n.
42 Syro-hex. 43 Nobil., et sine nom. Cod. 252 in marg.
" Deest do-ePeis in Comp., Codd. III, 23, aliis, et Syro-
hex.
3 e
394
ECCLESIASTES.
[Cap. VII. 22 (21)-
KapSiav crov. 2. dXXd firjSe naai tols XaXov-
fievois wapdo")(rjS Tjj KapSia aov.* 5
22 (21). TPri^?' Maledicentem tibi. O'. KaTapco-
pevov ae. 2. XoiSopovvros (ce). 48
23 (32). ?ISlV >TC f^l D^5-M '«S. iVam
e£ia?ra vicibus multis novit cor tuum. . 6'rt
7^Xetc^-a/ciS• irovnpevaeTai ae, /cat Ka66Sovs noX-
Xay KaKcoaei KapSiav o~ov. v (2.) 6Vt 7rpos
nXeovaKis Kaipov irovnpevaeTai KapSia aov.* 8
D"nnN riVVjp r)M-D3 1C?«. Quod tu quoque
maledixeris aliis. O'. 6n c&y /catye 0"^ /carr/-
pdaco erepovs. 2. . Kal aij eXoiSopr/aas dX-
Aoi/y. 49
24 (23). «fDirn " i rV 1 p3 rt-ba. Omne hoc tentavi
per sapientiam. O'. ndvra ravra eireipaaa
ev aocpia. 2. . tovtcov eireipdOrjv ev ao<pia. m
n»|rr« VTOM. DW ; Sapiens ero. O'.
eiira, ao<pLa6r)aofLaL. 2. vneXafiov aocpbs ye-
vea6ai. bl
25 (24). 12N^2"] l «D. Q M j s iratrereief iffwa' ? O'. t&
eiprjaei axno (alia exempl. a^rr;»' 62 ); 'A. 0.
(tis) €vptj<rci air6; m 2. OvSeis . . . 64
26 (25). ©j??> "W^| njn^ **&) *<$ ^rvinp.
Converti me ego et cor meum, ad sciendum et
ad explorandum et ad quaerendum. O'. e/cu-
KXcoaa ('A. nepuoSevaa 55 ) eyco Kal r) KapSia
pov, tov yvcovai /cat tov KaTaaKe-tyaaOai (2.
Kal Siadpfjaai m ) Kal tov (nTrjaai. 2. Per-
transivi universa sensu meo, scire et discere et
investigare. 67
26 (25). VQ®CH • Et rationem. O'. kol -<frfj<pov.
'A. 2. /cat Xoyiafiov. 68
k «iVv mT. Insaniam. O'. Kai nepL<popdv. 'A.
irXdvas. 59 2. evvoiav OopvfScoSv. 60
27 (26). ^A MSto*. JE?f irawraio. O'. /cat evpiaKco
eyco avrr)v, /cat epa>. Alia exempl. /cat evpiaKco
- avrtjv < 61
TD. Amarum. O'. niKpoTepov. 'A. 2. 0.
6/zota>s\ 82
D^TttO. .Retfa. O'. 6r)pevpa. ' A. rrayibcs (s.
TrayiSev/jLaTa). 63 Q. dfioicos tols O'. 64
• t iV T^. O^YlDfc*.. Vincula sunt manus ejus. O'.
Seapbs eis yeipas avrfjs. 'A. Vinctae sunt
manus ejus. ei 2. . . ai X f W es (avrfjs). 66
UtpWn ^ph 3te. Qui Deo placet. O'.
ayaObs npb npoadmov tov 6eov. 2. dpearbs
7-5 0eS. 67
PT2l T3t? ^^ni. £> e d qui peccat capitur ea.
O'. Kal dpapTavcov avXXn<pOrjaeTaL kv avTjj.
2. 6 Se dfiapTcoXbs aXcocrerat . . , 68
28, 29 (27, 28). "Kfoj : f&$n tevh nrjMb ^"^
mtmso tiVi "mto im toa - riy . c/ra Mm flrf
t t : • : — t I; •
alterum (ponendo) ad inveniendum rationem.
Quod adhuc quaerit anima mea, neque inveni.
O'. fiia TJ} fiia tov evpeTv Xoyiafiov (TldvTes'
Xoyiafiov 69 )' ov eire^rjTnaev r) yjrvxrj fiov, kol
46 Nobil. 46 Idem. v " Hic duae versiones simul
junctae repraesentantur : prima, quae est to>v O', ot» nXci-
o-tokk irovrjpevacrai <rc [ac om. Syro-hex.] KapSia <rov ; altera
vero, ot4 Ka\ Kadodovs TroXXas KaKaxTCL Kapbiav <rov. Hanc vero
postremam Aquilae esse putanms; nam ea quae ex Ed.
Rom. profertur, suspecta prorsus est, nec Aquilam sapit.
Haec contra secundum Aquilae morem concinnata est,
siquidem ille DJfB perpetuo vertit KaBohos; et alioquin
multa ex Aquila in textum Ecclesiastis ra>v O' invecta
sunt." — Montef. Post wXfio-TdKtj, Kaipov inferunt Codd. 23,
2 53> 2 54- 4S Nobil. affert: 'A. ort irpos k.t.c. Videtur
potius Symmachi esse, qui Trpoj, insuper, cum D3 commu-
tare solet. Cf. ad Cap. i. 17. 49 NobiL 60 Idem,
qui cncipdadrjv scribit. Cf. ad Cap. viii. 5. 61 Idem.
52 Sic Ald., Codd. 147, 157, alii. Syro-hex. o,- ■ .. -1 » 1,
63 Syro-hex. ♦ -^^ ■■■>>-. .L .}. M Nobil. K Idem.
68 Idem. 67 Hieron. Pro discere Palat. alter cum Vati-
cano legunt disserere. Ad Graecum fiiafyijo-at aptius ha-
beret dispicere. 68 Syro-hex. \ a * <9 --" .»ao •(. Nobil.
affert: 'A. XoyurpAv. Cf. ad v. 28. 69 Syro-hex. .?.
♦ Hala^. Cod. 252 affert: 'A. irXavTjv. Cf. ad Cap. i. 17.
60 Nobil., Cod. 248. 61 Syro-hex. V «^ — Jj/ .»a*aoo.
(Super oV^. minio pictum m ■ ' \£ n (. quod in fine v. 26
exhibet Middeld.) Haec, «cat epS>, desunt in Comp., Ald.,
Codd. III, 106, 147, aliis. 62 Syro-hex. ^ 3 Idem :
» ) .'. °t .1. Cod. 252 in marg. sine nom. : n-aytfiftj/taTa.
64 Syro-hex. <* Hieron. 66 Nobil. 67 Idem.
68 Idem. ^ 9 Hieron. : " Esebon quippe, quod omnes
-Cap. VIII. 8.]
ECCLESIASTES.
IM
ov\ evpov. 2. ev irpbs %v evpeTv \oytapbv
tni£riTU r) ^vyfj fiov, Kat ov% evpov. 70
30 (29). nN"] "!*?' Tantummodo vide. O. irXV
t8e. 'A. p.6vov t8e. n
ff"SP| ni2nU?n W^Q. Quaesiverunt rationes
multas. O'. k(f\Tr\aav \oytapovs noWovs. 2.
irepteipydaavTo iro\virpaypoavVr\v. n
(viii. 1). DDnnS "'P- Qmw est mck* sapiens?
O'. tis otSe aocpovs; 'A. tIs a>8e ao<f>6s;
2. tls ovrcos aocpos; 73
"llTl "IttJS. Explicationem rei. O'. Xvo-iy /dij-
paros. "A\\os' kirtXvaiv fivpdTcov. 7 *
Cap. VIII.
2, 3. ^nan-V^ s cnhvt nyiira nn:n Vsn. j^
propter jusjurandum Dei. Ne attonitus sis.
O. Kal irept \6yov opKOV 6eov pf\ OTTOvSdans.
2. Kal irapaf3fjvat opKov 6eov pr) airevans}
4. ^tOptt? "nbD-n^-nUJ^n. Proptereaquodverbum
regis est potens. O'. KaOcos (3aat\ei>s kfcovatd-
£cov. 2. 5ta to \6yov (3aat\ecos efcovaiaaTiKW
f 2
etj/atr
"^"f» Feriwjra. O. Vacat. Alia exempl. XaXef. 3
'A. k\d\r\ae. 2. \6yov. O. dfioims ToTs O
(XaXet). 1
5. JH ".?? rr. ib rnSO IDitt. Qui servat prae-
ceptum, non experietur rem malam. O'. d
<f>v\dcrcrcov kvTo\r)v oii yvcoaerat f>r)pa irovnpov.
2. 6 <f>v\dcr<rwv im6Kr)v ov iretpaOrjaeTat irpdypa-
TOS TTOVr/pOV. 5
6. tOEtprpi ny. Tempus et ratio. O'. /tatpor *a<
Kpiais. 2. Kaipbs Kal rpoiros. 'A. 6. duoioos
ToTs 0'."
V^y rnn D-IWn n^a. Nammalumhominis
multum est Jttjoer ewm. O'. O ort yvcoats tov
dvOpcoirov iroWr) kir' ' avTov. 7 2. ^ ydp KaKco-
ais tov dvdpcoirov iroWr) Kar avrov?
7. 5?? *B*F$ • Qwifl «<?*«*. O'. Srt ovk eari
ytvcoaKcov. 2. oti ovk kiriaraTat?
<h tj: ^ n^rr *«Jh| "21. tf am qU omodo
futurum sit, quis indicabit ei ? O'. Sti KaOcos
earat, Tts dvayye\eT avrco; 2. tis ydp rd
kaopeva dvayye\eT aircp; 10
8. nVlil. In spiritum. O. kv irvevpaTt. 'A.
OflOlCOS tois O'. 11
rranbo^ nnSuJp ] s Nfi. Nec est dimissio in
bello. O. Kal ovk eartv diroaro\r) kv r)pepa
no\epov. 2. oi>8e eart irapaTd£aa8at eis
iro\epov. 12
"P^V^TWb . Possessores ejus. O'. rbv trap' av-
tjjj. 2.. exofra avTt)v.
voce consona Xoyio-fiov transtulerunt, secundum Hebraei
sermouis ambiguitatem, et numerum possumus, et sum-
mam, et rationem, et cogitationem dicere." 70 Syro-
hex. Uo uaSu |uJta i^jkcu. o««t «viN *m lo^. m. ,«eo.
•> t> »« i »<■ Nobil. affert : 'A. (non 2.) iv npbs tv — kcu ol\
tvpov. Cod. 248: 'A. Iv Trpor lv fiptiv \oytarpov. Cod. 252 :
2. tpirpoo-dev (sic) tlpeiv \oyio-p6v. Denique Hieron. : " Aper-
tius intcrpretatus est Symmachus, unam ad unam [Mar-
tiauaeus, ivnum ad unwin, sed invitis, ut videtur, libris]
invenire rationem." Ceterum vix crediderimus Aquilam
iv jrpos iv neutro genere posuisse, nedum Hebraea liJJ "it^N
in vertendo praeteriisse. n Nobil. 72 Idem.
73 Cod. 252. Ad Sym. ovras pro oJror correximus. No-
bil. autem minus probabiliter affert: 'A. ris olbe o-ocpov ;
74 Sic in textu Codd. 23, 253. Fortasse est Symmachi.
Cap. VIII. * Nobil. * Idem, qui rbv \6yov pro r6
Xoyoi/, s. to Toi/ Xoyoi» mendose affert. s Sic Codd. 253,
254, et Syro-hex. Codd. III, 106, 161, alii, XoXfi post
c$ovo-idfav inferunt. Syro-hex. in marg. notat: 'Qptyivris
roO, XaXci, ovk ipvi\ab\\ iv rois tls rbv 'EKKXrjiTuicrrrjv (« «No> *>
Ls^.o»f\ n ->»). 4 Syro-hex. ♦ J»V^ao .-» i^^soo J.
♦ ^.\-»> l.oj»»a .L. 6 Nobil., Codd. 248, 252 affe-
runt : 2. ov irfipadr)o-trai np. n. Hieron.: " Pro uer6o quoque
Sym. rem interpretatus est, dicens: Qui custodit man-
datum, non experietur rem maltvm." 9 Syro-hex. ,jd.
» ^ «\ -> m to^»,-» .1 .1 ♦KjJo \-laU Minus proba-
biliter Nobil.: 2. (oti iravr\ wpaypari iom) Kaipbs XP*"** * a '
rpoiros. 7 Hieron. : " Pro eo quod LXX interpret*» et
Theod. dixerunt: Quia scientia hominis mulia super eum,
in Hebraeo malitiam habet, non scientiam." 8 Nobil.,
Cod. 248. Cod. 252 sine nom.: r) yap yvwcrts ToC a. iroXXt)
kot airrov. ' Nobil. I0 Idem. SjTO-hex. 04» .jb.
♦ oCi. ^?qjo V f-.lS-M t-^o. t-M^- " Syro-hex.
u Nobil., et sine nom. Cod. 252 in marg. " Iidem.
3 e 2
396
ECCLESIASTES.
[Cap. VIII. 9-
9. *h yb bttms o^n vbti itt>« ny. Tempus
est quo dominatur homo homini in malum ei.
O'. rcc oaa kfcovaidaaTO 6 dv6pamos kv dv-
6pdma> tov KaKwaai avrov. 'A. Kaipbs d>s
kKvpievaev 6 dv6pa>iros ... 2. eanv ore e£ov-
aiaaev dv6pa>7ros dv6pdmov eis KaKov eavrov. 1 *
Q. opoiats toTs O' (6 dvOpamos avTov)} 6
io. , ln^nffi , : , ! ttbrp «flng aipDpi wa\
■V3D (s. inintol) . . Et venermt, et e loco
sancto abierunt, et oblivioni traduntur (s. lau-
dantur) in urbe. O'. [<tl$ Taobovs) eiaa\6evTas,
Kal eK tov dyiov Kal k-jropev6r\aav, Kal kirnve-
Onaav kv tt) iroXei. 'A. Kal f)X6ov kK toitov
ayiOV . . , 16 'A. O. . . kol iriopei8r)0-av, Kai inavx,f]-
o-avro iv TJ7 7rdX«. 17 2. KO.I OITOTe 7Teplf)aav, kv
totto) dyia> dveaTpecftov, eTratvoip.evoi iv tjj noXei.
1toy-)3 ItoN. Qui recte fecerunt. O'. otl
ovtcos kiroi-naav. 2. d>s SiKaia npdgavTes. 19
11. mnD ntoM-pN "rtt$H. Quia non efficitur de-
cretum. O'. otl ovk eari yLvopevn dvTippncns.
2. oia, yap ro p.r) yiveadai tt)v diro^aaLv^
jn nitoy 1 ? dpq OTMnnaa _& vho. i m -
T — I — V T T T T " : " " T
pletur (audacia) cor filiorum hominum in ipsis
adfaciendum malum. O'. kirXr)po<popr)6r) KapSia
vlSiv tov dvOpdmov kv avroTs tov iroifjaaL to
novnpov. 'A. kroXprjaav (oi viol tov dvOpoo-
ttov) . . . 21 2. d<f>6Ba> KapSia oi viol twv dv-
6pdma>v KaKovpyovaiv. 22
12. tf? T"?«di j*-,nq jnj r-rtoj> ^Dh -itoN.
Quamvis peccator faciat malum centies, et pro-
ducat sibi (dies). O'. hs r)paprev kiroir/ae to
Trovnpbv dirb Tore Kal dnb p.aKp6Tr)Tos avTmv.
2. ap.apTa>v ydp 6 KaKovpyos dneOavev ('A.
2. 0. dneOavev 23 ), paKpo6vp.ias yevop.kvns
avTco."
vsta **?] itoN D^ri^n. r a me« *«
ego, quod bene erit timentibus Deum, qui timent
e conspectu ejus. O'. otl Kai yLvd>aKa> kya>,
otl kaTiv dya6bv toTs <f>oBovp.kvoLS tov 6ebv,
ona>s <f>oB£>vTai dnb npoadmov avrov. 2. Porro
ego scio, quia erit bene timentibus Deum, qui
timuerunt afacie ejus. 25
13. Vsb tiftfi T^HfT^l wh ^TTTnV 3tei
D^n'V« ^S^PP «^ t ^M -IWN. ^ewe aM/em
non erit improbo, necproducet dies sicut umbra,
qui non timet e conspectu Dei. O'. koX dyaObv
ovk earai tw daefieT, Kal oii paKpvveT r)pepas
kv aKia, hs ovk ean <pOf3ovp.evos dirb irpoadmov
tov 6eov. 2. Bonum vero non erit iniquo,
neque longo supererit tempore, quia non timuit
afacie Dei. 26
14. yiNrr^ ntojn ito« ^nn-to\ Est vanitas,
1 tt x — t— ;— v - : v v v
quae fit super terram. O'. eari ^aTaiorns
(2. dnopov 27 ) f) ireiroir)Tai kirl Trjs yrjs. 2.
Est difficile cognitu quodfit super terram. 28
14 Nobil. 16 Syro-hex. 1G Nobil., et sine nom.
Cod. 252 in marg. 17 Syro-hex. oiop^lo oi^)|o .1. .^,
<• )^ ■ . , %^ -> 18 Symmachi lectionem partim ex No-
bilio, qui affert : 2. ral oirore irepirja-av iv tottio dyt<o avimpf-
<pov, partim ex Syro-hex. concinnavimus. Hic autem
totum locum sic exhibet: .oom^»( ^>-=> <sl? \aJot ,>to.
. ■ mNcil^at) ,-3 ooot .. ^^ otl^oo )1^^.J3 ]&oo«^o ooot
* )h ' ■ ; w "^ Middeld. secundum Hexapla Graeca vertit :
2. airof xai ornore irepii)o-av Kai iv toVo) — TrdAet. Frustra :
nam Syriaca nil sonare possunt nisi : 2. ot *ai 7totc i)o-av,
xai iv totto) — TrdXet. Utra vero lectio alteri praeferenda
sit, difficile est dicei - e. (Ad iv rfj no\ei in versione LXXvi-
rali nescio quid sibi velit Syrus noster, in marg. notans:
•> Hcf»i\>) 19 Nobil., et sine nom. Cod. 252 in
marg. Syro-hex. •> o; N m |fc» 8 »fl| ^-^ f — • ( •*&
20 Nobil. Syro-hex. Joo>_» )l? Jot ^-^, *V ^ ^» •>»•
t, J_a_oa_3. 21 Nobil. affert : 'A. iToKp.j)o-av. Syro-hex.
♦ o-w.jjsof' .}. Pro Hebraeo 3.? N.?l? LXX interpretati sunt
iToKprfo-ev Esth. vii. 5. 22 Nobil. 23 Hieron. :
" Verbum Hebraicum maath, quod LXX ex tunc, trans-
tulerunt, et nos centies posuimus, Aq. et Sym. et Theod.
mortuus est, interpretati sunt." 2i Nobil. Hieron. :
" Sym. transtulit : Peccans enim malus mortuus est, lonya-
nimitate concessa ei." Syro-hex. . *»v L^-- J-^, •» •>»•
•:• oClV Xoot L_-o» ioi_—^ s J f-a .1).. .. v |V - «->. -> ■ (In
lectione t£>v O' Syro-hex. in textu paTaLorrtTos, in marg.
autem paKpoTtrros habet.) 25 Hieron. 26 Idem.
27 Nobil. 2S Hieron.
-Cap. IX. 2.]
ECCLESIASTES.
397
14. o^yto-n ntoyo!) on^N txo -ttoN. Quibus
advenit secundum opus improborum. 0'. Srt
cpOdvet en avrovs ('A. *lt mVovs 29 ) d>S noinfia
tS>v daeficov. 2. oTs avfifiaivet Kard rd epya
*■ t V»
T(ov napavoficov.
o^-nan ntojft?3 nrhn Jpastf D^ytrh tt£).
Et sunt irnprobi, quibus advenit secundum opus
justorum. O'. ical eicrlv dcre>3eis Sti ipOdvet
npbs avTovs d>s noi-npa tS>v SiKaicov. 2. Kal
eiat napdvofiot, oTs crv(j.fSaivet d>s npd\\ao~t Kara
ra epya tS>v SiKaiwv. 31 G. 6/j.oicos tois O'. 32
'^n. Vanitas. O'. fiaTatoTns. 2. dnopov. 33
15. 12^ Mttfj. JVam Aoc adhaerebit ei. O'. Acai
awo crvfinpocreaTat avTcp. 'A. . . ow>*urfpx*rai
avry. 3 * 2. 8 fiovov crvfinpocrecrTat ai/ra>. 35 ©.
. . . avp.irop*v*rai avr&>?
16. ""i^OJ "^toNS. Postquam applicuissem. O'. €?
oZy eScoKa. 2. &o era>-a. 37
It^C» Negotium. O'.neptcrnao-fi6v. 'Z/.dcryo-
Xiav 3s
17. ^gv t& '•s dttWi n ffipty ny "»iwrri
ntojn -itoN ntos?Dn-n« N-toV E^&C*
Et vidi omne opus Dei, quod non possit homo
invenire opus quod peragitur. O'. Kat eTSov
avfinavra. rd notrjpara tov Oeov, oti ov Svvrj-
aeTat dvOpamos tov evpeTv crvv to noinpa to
nenoirjpevov. 2. Kal KarepaOov oti ndvrcov
tS>v epycov tov Oeov ov Svvarat 6 dvOpamos
efcevpetv ovSe ev epyov npao-o-6/j.evov. 39
Oa"1. Quinetiam. O'. Kaiye. O. opoicos. 40
17. (Hebr. ix. i). ^h~biA •'JlTO m-^S-nM "«
\ /.. V .- T VT T •
nt"v3"nN "^/% Nam haec omnia immiti
in cor meum, et ad explorandum haec omnia.
O . Sti crvfinav tovto eScoKa eis KapSiav fiov,
Kal KapSia ftov crvfinav eTSe tovto. 2. Omnia
haec statui (fort. era/-a) in corde meo, ut ven-
tilarem universa. 41
Cap. IX.
l. Tjn DDrrHijn o^psnrn Uyfcffn *wn
D V?Nn. Quod justi et sapientes et opera
eorum in manu Dei sunt. O'. d>s ol SUatot
Kal ol crocpot Kal al epyacriai avrS>v ev X € 'P'
tov Oeov. 2. Quia et justi et sapientes ('A.
2. oti oi SiKatoi Kal oi crocpdi 1 ) et opera eorum
in manu ('A. 2. opoicos, ev yreipl 2 ) Dei sunt. 3
1, 2. bin oinpt jvfp pM nwto-aa nnna-oa
> — TTT— " I •• t:- — t-:- -
7>3n ! OnTJQv. Tam amorem quam odium
ignorat homo; omnia sunt ante faciem eorum.
Omnia. O'. Kaiye dydnnv Kaiye ptcros ovk
ecrriv eiScos ^ 'A. 6 dvOpconos 4'* rd ndvra
npb npocrd>nov avrcov, fiaTaiorrjs. 2. np6s re
Se oi) cf>t\iav oiiSe eyOpav enicrraTai 6 dvOpco-
nos, rd ndvra efinpocrOev airov aS-qXa?
2. vtfrh) pjh Tn« n^,7D bib -ito«? Vsn.
Omnia sicut omnibus (eveniunt) ; eventus unus
est justo et improbo. O'. /xaTaioT-ns ev rois
ndcrv crvvdvTnfia ev to> SiKaicp Kal ra> dcrefJet.
20 Syro-hex. in textu, rrp6s avrovs ; in marg. autem :
* .ajot^. .('. 30 Nobil., et sine nom.Cod. 252 in marg.
Ex hoc autem cod. vapai>6pwv pro do-fffdv assumpsimus,
consentiente Syro-hex., qui affert: .a.?— ^* .o-i.v\ .^b.
■Iwjbovi > "^-\. u\- -» v ? .001 .; ->S. y^?. 3l NobiL,
Cod. 252. Syro-hex. in continuatione : "^i. ■■■<'- fc k—io
y->( Oj N iy? . .N CD N » u_>/ J».»-^» .O— )°Ot^. Lffiil VI,, I
*)ua-l?l» yorn ■; -t"S>. 32 Syro-hex. M Nobil.
34 Syro-hex. ♦ o,v..v JJLi. ./. » Nobil., Codd. 161,
248, 252 (qui p6va habet). Drusii errorem, ol p.6vov pro
6 uivov, fideliter expressit Montef. Syro-hex. affert: 2.
npoo-f'o-rat avrv (ot^. k_oo0. 36 Syro-hex. Jlj/ .1.
♦ o, v»..V. 3 'Nobil. S8 Idem. 39 Idem.
40 Syro-hex. 41 Hieron.
Cap. IX. s Syro-hex., qui in textu habet, 5™ as oi 8.
Ka) ol 0: * Syro-hex. Idem in textu, lo^Sfc. f>+*>
(fvaniov toC 6*ov Cod. 253); in marg. autem : «V x tl P'-
3 Hieron. * Syro-hex. In textu rav O' hodierno legitur
o avBpanos; sed Ald. et duo codd. 6 3i>6. (s. S»a.) ante *l&*»t
habent. 6 " Haec prodeunt ex Ed. Kom. et ex MSS.
duobus Regiis, qui Olympiodorum referunt." — Monttf.
Nobil. et Codd. 161, 248, 252 afferunt: 2. irp6t r* (np6t n
Cod. 161, irpoo-m Cod. 252. Cf. Hex. ad Psal. xlviii. 3)
&i — 6 SvBpamot. Hieron. Symmacho continuat : Et in-
super neque amicitias neque inimicitias scit honio; sed
omnia coram eis incerta.
398
ECCLESIASTES.
[Cap. IX. 3-
2. (d8n\a), propterea quod omnibus eveniunt
similia (2. airavra ofioia 6 ) justo et injusto. 7
3. "~Kpi>2"^^ ■ * I n omn ^ ous Q uae fi un t- O'.
kv navrl ireiroLnfievcp. 2. kv rrdaL tois ovfi-
fiaivovai. 8
DinVa rfWftm yi-vho enMrr*» iV dsj
t t : • •• : t •• t t t t •• : •• — :
En^rQ. Quinetiam cor filiorum hominum im-
pletur malitia, et insania est in corde eorum in
vita eorum. O'. Katyt KapSia vlS>v tov dv-
Opdmov kir\npco6n irovnpov, xal irepLCpepeia ( A.
ir\dvn. 2. ai>6d8eia 9 ) kv KapSia. avrcov kv
£<ofj avTwv. 2. Sed et cor filiorum hominum
repletur malitia et procacitate juxta cor eorum
in vita sua. 10
CriErrbN THHHfl. Et post illud ad mortuos
(abeunt). O'. Kal 6iria<o avrcov irpbs Toi>s
ViKpOVS. 2. TO. S\ Te\(VTaia airav HS V€-
KpOVS. 11
4. D^nrt-^3 ht* yn\ ^wvt *ar%. x am qu is
est qui electus (exemptus a morte) sit ? Om-
nibus viventibus. O'. otl tls 8? Koiv<oveT (juxta
lectionem marginalem "QTJ^) vpbs irdvTas tovs
{covras ; 2. tis ydp els del 8iaTe\eaei £<ov ; 12
npn rrnMrrjo ate wn "«n ^hph-^. Nam
cani vivo melius est quam leoni mortuo. O .
oti 6 kvcov 6 £a>v avrbs dya6bs virep tov \eovra
TQV veKpOV. 2. (Stl) KVVL (<OVTL fi&TLOV eCTTlV
fj \eOVTL TedvvKOTi. 13
5. "^iP* Merces. O'. (jllo~66s. 2. kiTLKapiria 1 *
7. nnptoS. Oum laetitia. O'. kv evcppocrvvn. 2.
per evobpoavvns. 15
-03. Jam. O'. jjfir/. 'A. 2. O. 6fioi<os toTs O'. 16
rnn. Delectatur. O'. evSoKnaev. 2. <l<fr/-
Tacrev.
8. D^lV- Candida. OWevKa. 'A. 2. 9. 6uoi<
OflOKOS
TOLS O'. 18
IpJTvN. Ne deficiat. O'. fif) vaTepnaaTco.
2. ou pf) 8La\nreTa>. 19
9. D^n Pltn. Vide (fruere) vitaTO. O'. /cat tSc
<\cor\v. 2. dir6\avaov {cofjs. 20
TTy^n "W 73. Omnibus diebus vanitatis tuae.
O'. Vacat. Alia exempl. irdaas tcls r)pepas
pLaTaLOTTjTos crov. 21 'A. irdaaL al fjfiepai aTfiov
aov 22
10. N^Sn. Invenerit. O'. av evpn. 2. kcpLKTai 23
11. fnan. Owrsws. O'. 6 Spofios. 2.to 00<£<rat
<5p6/*o»'. 24
rraPJ7Dn. Bellum. C o iro\epos. 2. t6
Kparfjaai iro\epov (s. n-oXfpu). 25
DTOrn. Sapientibus. O'. tco aocpco. Alia
exempl. To?y aocpois. 26 'A. 0. 6/j.oicos tols O'. 27
0)17. Panis. O'.dpros. "E.iropiaaL Tpo<pfjv. 2S
|n Cjn*? N7 D31. Neque etiam scientibus
6 Nobil. (a Montef. praetermissus), Codd. 248, 252.
7 Hieron. 8 Nobil., et sine nom. Cod. 252 in marg.
Nobil. 10 Hieron. u Syro-hex. r ? Jfc-*-? .*>.
♦ )S ■ m » .oo»^>-.j. Graeca affert Nobil. sine airav.
Hieron. in continuatione : Novissima autem eorum veniunt
ad mortuos. 12 Nobil., Cod. 252, et Cod. 253 in marg.
Syro-hex. * m. »js Joot-i fc^4* O f J^, ^*> »£e- Hie-
ron. in continuatione : Quis enim potest in sempiternum
perseverare vivens? 13 Nobil. 14 Cod. 252.
ls Nobil., qui ad verba lv xapSia ayadjj lectionem refert.
16 Syro-hex. Vox 17817 abest a Codd. III, 106, 155, aliis.
17 Nobil. Montef. tentat £{j)Tr]<T(v. 18 Syro-hex.
19 Nobil. 20 Idem. 21 Sic Comp., Ald., Codd. 23,
157, alii, et Syro-hex. J2 Nobil. 23 Idem. Syro-
hex. affert : 2. compos est (|nfl m). 24 Montef. post
Nobilium Symmachi lectionem ad verba, ov toU noiKpois 6
Spofios, refert. Syro-hex. ad haec, tois Kowojotr 6 8p6pos,
notat: »|LJy»Ji o-a>.fi\ .o». 26 Nobil., Cod. 248.
Montef., ut ante, ad haec, oi rots Swarois 6 iroXeixos, refert.
Rectius Syro-hex. ad unicam vocem, o Tr6\ep.os, affert :
♦ )-=>;_o jj»» . ..), vi N . jx>. 26 Sic Comp., Codd. III,
23, 106, 157, alii, et Syro-hex. 27 Syro-hex. 28 No-
bil. Montef. ad verba, o!> t<5 o-o<jj<b apros, male refert.
Syro-hex. •> [, ,. miol. a-aaj-S^. ViN .txo. " 2. nfpnroifjaai
[soloece pro 7rep«ron7o-ao-0ai] Tpocprjv. Montef. male ■iropio-ai
edidit. Cf. Prov. vii. 4. xxii. 9 in Syro-hex." — Middeld.
Fallitur. Verbum jtopio-ai non legitur in Bibliis Graecis;
sed incidimus in iropi&iv in Synopsi Exodi (S. Chrysost.
Opp. T. VI, p. 327 B), cujus loco Syrus noster ytua^ko
dedit. Vid. Ceriani Monum. S. et P., T. II, p. 119.
-Cap. X. 4.]
ECCLESIASTES.
Mf
favor. O'. Kaiye ov tois ytvcocrKovat \dpts.
2. oiiSi Tais Ttxvais tipopcpla. 29
11. • Tj^i* Accidit. O' '. ovvavTrjaeTat. H.avynv-
pfjaei. 90
12. 'iJ r lV"''" l $« Tempus suum. O'. t^ Kaipbv av-
tov. 2. tj)p evKatpiav avrov 31
n^5 (in priore loco). ilfa/o. O'. Ka/f5. *A.
TTOVTjpCp 32 0. OfloitOS T01S O'. 33
riitrTNn. Qwae capiuntur. O'. ra drjpevo-
fteva. "AXXos" Ta avXXap^avopeva. 3 *
Orh^, Super eos. O'. eTr' aiWy. 'A. 0.
dpoicos toTs O'. 35
13. ^N NPTl rWTaS. £-; majina era* apud me.
O'. /cat peydXr) eort 7rpoy ^te. 'A. . . irap'
epoi. 2. ^cat peydXr) SoKeT fiot. 36 Aliter : 'A.
O. Sokci poi.
14. (fort. BfnrtSO) EFTtt». Munitiones. O'. X <*-
paxas. 2. drroTei-^iapa. 39
16. rPltS. Contempta. O'. e^ovSevcopevr]. 2.
KaTe<ppovrj6n. 36
17. a ,,, ? ,, P^ ^o AMP Q^tti? rima. owm
quiete audiuntur magis quam clamor imperantis
inter stultos. O'. eV ai/aTrai/o-et aKovovrat tnrep
Kpavyr)v e£ovata(6vTcov ev dtppoavvats. 2.
^iera -rpoarjveias . . pdXXov r) Kpavyr) e£ovatd-
> J > / 4ii
qovtos ev avofjTois.
18. ^"Jjp ;?3P« Instrumentis belli. O'. o-Kei/»;
TToXefiov. 'A. (o-Kevn) iroXeptKd.* 1
18. na*jn iT3itt. #ona multa. O'. aya5a«n/»'»7i/
7roXX»;i/. 2. dyaOa iroXXd.* 2
Cap. X.
1. Di?.^ fl# Srtft -^ 1 ^" 1 - n ^ ^fl 3 !' Mu*ca<?
mortuae foetere et putrescere faciunt unguentum
pigmentarii. O'. /ti>rat Oavarovaat aanptovat
aKevaaiav eXatov r)SvapaTOS. 2. pvtcov 6d-
varos ar)-tyet eXatov evcoSes ftvpeijrov. 1 'A.
pvpov?
IDJftS. Parva. O'. fieydXrjv. "2. k&v -uKfxi. 0.
OflOtCOS TOLS O'. 3
3. ".DH iS 1 ? t^h ??Dntt3 "n"J?"D5> Quinetiam
in via cum stultus incedit, corde suo caret.
O'. Kaiye ev 68co orav dtppcov nopevrjTat, KapSia
avTOV vareprjaei. 2. dXXa pr)v Kat ev oSto 6
dtppcov neptnarcov dvorjTOS*
Ni"T 73D 737 "IttN"]. ifr dicit omnibus quod
«i* stultus. O'. Kat a XoytetVat (2. a imoXap-
fidvet s ) rrdvTa dtppoavvr- eariv. 2. suspicatur
(vnoXafifidvei) de omnibus quia stulti sunt. 6
4. -?n rioipo TpV^ r-rSyr, ^wian rjrroH
'"'!£'• $i spiritus (ira) imperantis exarduerit
contra te, locum tuum ne deseras. O'. edv
nvevfia tov e£ovatd£ovTos dvafijj enl ae, ronov
trov fir) dcpfjs. 2. (edv irvevfia) dpypvTtKW
eneXOrj aot, tov tottov o~ov fir) eWrj/r. 7
29 Syro-hex. 4 |Lo_L. l>| - ■ - )lo I violl Uo . j».
30 Nobil. 31 Idem. Syro-hex. Uus» >^t - a -v .^>.
♦ o»_-?. 32 Nobil. M Syro-hex. 34 Sic in
textu tS>v O' Cod. 253. Cf. Hex. ad Cant. Cant. ii. 15.
35 Syro-hex. M Nobil. » Syro-hex. J^.fcsaoe .1 ./.
♦ «-.. 38 Nobil. Syro-hex. ♦ J^» .^». ' 39 Nobil.
40 Sic Codd. 161, 248, nullo hiatu. Nobil. quasi scholium
affert; Montef. incerto interpreti tribuit. (In omnibus
rtpoo-tjvias scriptum.) Syro-hex. atfert: ♦ JLo^oo d\ .^0.
11 Nobil. " Idem.
Cap. X. ' " Sic Ed. Kom. et Drusius [Nobil.], qui
hunc Iocum quasi scholion afferunt. Sed non dubito esse
Symmachi. Vid. supra Cap. vii. 2." — Montef. Sic sine
nom. Cod. 253, qui pvpe-^oii tvwbts inverse habet. Monte-
falconii conjecturam confirmat Syro-hex., qui affert : .40.
•:■ ).vi m -1? \>* - ■ -> ) ■■ .««\ ^fcjfcii l ->.;>»» Jlooc
2 " Keg. unus ex Olympiodoro haec notat : tXaiov o-Kfvao-rov
to p.ipov, o)i- Ka\ 'AKv\as efct&toKcv." — Moiitef. 3 Syro-hex.
solus in textu habet -uKpdv ; in marg. autem: «-s/ .jd
:■ ^.n->» losoo .L « JL»o_i.». 4 Cod. 252. Hieron. :
" Denique Sym. ita interpretatus est : Sed et in via stultus
cum ambulat, ipse insipiens suspicatur de omnibus quia
stirfti sunt." 6 Nobil., Codd. 248, 252. Delendum
videtur pronomen, a textu LXXvirali male repetitum.
Montef. oscitanter dedit : 2. & v-roXap&aixra-. s Hieron.
7 Nobil. affert: 2. Hpxovros iirtXSg 0-01 — ApaprripaTa woXka.
Cod. 248: 2. apxovros in*kb\i o~ot. Codd. 252, et, ut vide-
tur, 161: 2. apxovru-ov ini\6i- o-ot, quod sincerius videtur.
Cf. Hex. ad Jesai. xxxii. 8. Hieron. Symmacho tribuit :
Si spiritus principis irruerit tibi, de loco tuo ne recedas.
400
ECCLESIASTES.
[Cap. X. 4-
4. UrfinA BHfcpTJ TXT NSHtt ^. Nam mansue-
tudo sedat (prohibet) peccata magna. O'. on
Tafia (2. aaxppoavvn. 'A. Q. opoiois roTs O' 8 )
Karairavaei dfiaprias peydXas. 2. otl aaxppo-
(tvvi) iravaei ap.apTrffi.aTa iroXXd. 9
5. ny~\ ®?.« Est malum. O'. eori irovnpia. 2.
^ /10
eort ti KaKov.
procedit afacie dominatoris. O'. coy a/cot/crtoi/
('A. G. opoiws toTs O' 11 ) e£r}X6ev dirb irpoad>-
irov e£ovaid£ovTos. 2. ev dyvoia. e£eX6bv e£
eprrpoa6ev tov e£ovaid£ovTos. 12
6. OQft EPErt-RSa 7DDri £0. Ponitur stultitia in
sublimitatibus magnis. O'. e560?7 6 a<ppa>v ev
vyjreai peydXois. 'A. e<Sco/ce tw a<ppova ev
v\jrd>fiaai peydXois. 13 2. Keifievov d<ppova ev
vifrei fieydX<p. u
13tiP 7G&1 O^TOSjn, Ifo^es vero ira itamii
sedent. O'. Kai irXovaioi ev Taweivw KaOrj-
(Tovrai. 2. 7rXcWtbv? Se Taweivoiis Ka6npe-
vovs. 15
8. YEfiiL JWeam. O'. /M0pw. 0. /366vvov. 16
9. 323?. bffflM JPBCJ. Qui excidit lapides dolore
afficietur. O'. e£aipa>v Xidovs StaTrovndrjaeTai.
'A. fieTaTi6£>v XiOovs <nra<r6rj<reTai. 2. fteTew-
pa>v Xidovs KaKO>6rj<reTai. 17
10. rfMrr "Mton JfalT/}, &ec/ emolumentum pro-
sperandi (praebet) sapientia. O'. Kat Trepiaaeia
t<2 dvSpl \_ov~\ ao<pia. 18 2. irpoe^ei Se 6 yop-
/ > j / 10
yevaapevos eis ao<piav.
ii. ^nrr. s eri? e««. O'. ty». o/ r. ^orwy. 20
|i"UV; ^Ni ^nb"Ki72. £i« e incantatione, tum
nullum est emolumentum. O'. er ov yjrtdvpiapZ,
Kal ovk eart irepiaaeia. 2. dirovans eira>Sr)s,
icai ovhiv iartv S<jx\os. 0. IV ovk etraoiSZ . . , 21
13. ni^"1 ili77in. Insania mala. 0'.irepL<pepeia
!% irovnpd < 22 2. 66pvf3os . P
14. D* 1 ")!"! nn~|2 ^DDrn. Et stultus multiplicat
verba. O'. Kal 6 d<ppa>v vXn6vvet Xoyovs. 2.
Kal dvor/TOS ttoXXo. XaXrjaei. 24,
njT*! ">$£ HTT^TID. JoJ quodfuturum est,
8 Syro-hex. •> )ln °i «i i» .^o. Hieron. : " Symmachus
verbum Hebraicum marphe, quod omnes "afut, hoc est,
sanitatem, vel curationem similiter transtulerunt, inter-
pretatus est ad sensum . . . pudicitiam." Hoc uno, ut
videtur, auctore, Montef. edidit : 'A. 6Vt tapa iraiaas (sic)
cifiaprias p(yci\as. 0. 6Vc tafia KaTairaio-(t a. fi. 9 Nobil.
Hieron. in continuatione : Quia pudicitia comprimit pec-
cata magna. 10 Sic sine nom. Cod. 252 in marg.
Nobil. affert : 2. «m kokov. u Hieron.: " Pro eo quod
nos posuimus, Quasi ignorantia egrediens afacie potentis,
Aq. et Theod. et LXX interpretati sunt : Quasi non spon-
taneum, id est, &>r aKovatov, afacie principis." n Nobil.,
et sine nom. Codd. 248, 252, quorum posterior in fine
addit apxovros. 13 Nobil., Cod. 252, et sine nom.
Cod. 248. u Cod. 252. Hieron. : " Cui subnectens
Sym. ait : Positum stultum in sublimitate magna." Mon-
tef. Symmacho vindicat : Positus stultus etc, notans Hie-
ronymum Symmachi versionem ad seriem suam aptare;
quod falsum esse ex cod. Graeco nostro constat. Intellige
dbov. 16 Nobil. Hierou. Symmacho continuat : Divites
autem sedere humiles. w Nobil. " Idem. Codd.
161, 248 afferunt : 2. fx(rea>pa>v ; sed Cod. 252: 2. fteraipaiv,
quae lectio non spernenda. Syro-hex. affert: ^^»; ./.
•^-^-sfcLa-) )»s)wO, h. e. vertente Middeldorpfio, 'A. iktoti-
6Vu A16W humiliabitur. Sed primum, Syriacum "S^«f
non valet /«rcm&k, sed portans, sublevans, Graece vn(x a>v >
v7ro<p(pa>v, et hic fortasse p.(T(a>pa>v. Deinde ^£&-a-i com-
mutari posse videtur cum KaKa>drfo-(Tai, ut "S h ». cum (k&-
ko>o-( Exod. i. 11. Psal. xciii. 5 in Syro-hex. Tum vero
apud Syrum nostrum pro .( reponendum .j». Hieron. tam
Symmacho quam Aquilae tribuit: Qui transfert lapides
dilacerabitur in eis. 18 " In plerisque libris est ■nepto-o-da
rou avbpdov o-oqbia." — Nobil. Pro ra avhp\ (Syro-heX. in
marg. « ); ^ -^ ) roO dvSpdov (s. avSplov) est in Codd. III,
23, 155, aliis, et Syro-hex. Hieron.: Et reliquum fortitu-
dinis sapientia est. Deinde oi> abest ab Ald., Codd. III,
23, 106, aliis, et Syro-hex. 19 Nobil. Cf. ad Cap.
ii. 21. iv. 4. 20 Syro-hex. 21 Syro-hex. JLa .L.
■:■ (wjjLcl^ fj+ h-*i Uo ]h » ..o^, \\f> >.l .^0 '>La.cu^:
h. e. e. iv ovk «raoiScp (cf. Jesai. xlvii. 9. Dan. ii. 2 in Syro-
hex.). 2. dKovo-tjs (sic male legit Syrus pro anovo-rfs) eVwS^s
k. t. i. Aliter, sed minus probabiliter Nobil.: "A. airoiorrfs
(irqbrjs. 2. iv ovk (Traotda. In textu tcoj' O' Codd. 106, 26 1
post -^tdvpto-pa add. aTroiorjS iircoSrjs ; et Cod. 253 pro ir(pt<T-
o-da, S<p(Xos habet. 22 Syro-hex. solus asterisco notat.
23 Hieron. : " Error pessimus, sive, ut Sym. transtulit,
tumultus." Cf. ad Cap. ii. 2. 24 Nobil.
-Cap. XI. 3.]
ECCLESIASTES.
401
et quid eventurum sit. O'. ri rb ycvo/jtevov,
Kal ri to eaouevov. 2. ra npoycvoueva, d\\'
oiiSe Ta eao/jteva. 211
14. V^jMD. Post eum. O'. 6ti dniaco avrov.
O/ Xoinoi- Ta /jter' avrovP
15. 13MjPl. Defatigat eum. CY.KaKwaet airrovs.* 7
2. dehilitabit. 'A. 6/ioicos rots O'. 28
-PjH^ fO^ ytnfh "«jJh. Quia non curat
ire ad urbem. O'. 8? ovk eyva> tov nopev6fjvat
eis noXtv. 2. ov yctp eniaraTat dne\6etv cis
troXii
,29
16. Y™- Oterra. O'. n6\ts. 2. yij. 30
17. TYGJSl. Adrobur. 0'.cv Svvdfict. 2. /xera
aV6paya#t'as. 31
18. "^® 0^172573. Pigritia corruit. O^.cv 6kvi)-
piais Tanetvcu6r]acTat. 2. St oKvnpiav Kare-
vey6r]acTat 32
19. D^n rTOfeP ^. £7 mrawra exhilarat vitam.
O'. Kat oZ"foi/ Kal eXatov rov ev<ppav6f\vat £<ov-
ras. Alia exempl. Kat oivos eixppaivet rops
£a>VTas. 0. ral oivos tov ev<ppav6fjvat tovs £avras.
73!T~nNl PT3J£ ^DSrn. Et pecunia exaudit
(suppeditat) omnia. O'. koi rov dpyvpiov
\ranetv<oacC\ 3li cnaKovaerat ra irdvra. 2. dp-
yvptov &i evxpvarrjaci cts ndvra 36
20. "Wty ^ferr^N. Ne maledicas diviti. (Y. fii)
Karapdav n\ovatov. 2. fir) \otSopf)avs . . S7
71j?n~MN. Hanc vocem. CY. rr)v cfxovrjv aov.
2. O. 6/ioicos. 38
EPEOSPT TJDI. Et dominus alarum. O'. Kal
o [ € X <B, 'J Ta? rrrepvyas. A. ral 6 xvptevav me-
pvyos. 2. rai rb rrrepaTov. 0. rai d r^arn wrepvyas.
Cap. XI.
1. DTOPJ. Aquarum. O'. rot) vSaros. 'A. 2. ouoicos
tois O'. 1
2. n^2Q)7. Septem (hominibus). O'. rofy ^nra.
2. npojTots. 2
3. ^p 11 "}^ Effundunt. O'. «xlot><ni>. 'A. ckkcv<o-
o-ovatv. 3
Y3?» ^rior. O'. £Ao». 2. &Vfya. 4
7i5*tD. C/6i ceciderit. O'. o5 7r€o-efTat. 2.
(off) napaTev£ovTai. s
26 Sic Codd. 161, 248, et sine nom. Cod. 252 (qui rrpoo-y.
habet); cum scholio: ra rrpb tov K6apov rai ra (ra om.
Cod. 161) pera tov xdVpou (sic) ovk tyva 6 Sv6panros. Nobll.
quidem affert: 2. ra yev6peva K.T.e. Sed rrpoyevopeva diserte
agnoscit Syrus, vertens: JLs<' H/ w?ot f*-Hy ^-ivw .*a>.
♦ »-6o>« ^^.o). w Cod. 252. w Parsons. in
Var. Lect. affert : " ra(t<atr« airovt] o-Korao-ei avrbv III. ko-
rrao-ti aiirbv 23, 147, 157, 159, Ald., Alex. [Grabe]. KaKi>o-ei
avrov 155, 261, 296. Korrao-ei avrobs 161 (marg. KOKao-ei),
248, 252, 253, Comp." Syro-hex. in textu habet KaKaaei
abrbv (et^. j^l^l), et in marg. avrovs. (In edito *.)^>L
excidit, et lectio marginis non memoratur.) w Syro-
hex. :Aa»i. .^d. Vox Syriaca commutatur cum Graecis
KoKao-et (cf. ad V. 9), o-aBpao-et (Jud. X. 8), DapAoet (Dan.
ii. 40). w Nobil. Syro-hex.: 2. ov yap emoravrai
(^. .0«) K . T .{. 30 Nobil. 31 Idem. Nescio
quorsum spectet sive scholium, sive alia interpretatio in
marg. Syro-hex. ♦ )1« .1 • ■ - ~ ■ «^,., h. e. cum venatume.
32 Cod. 252. 33 Sic Comp., Codd. III, 155, 161, alii.
Syro-hcx. ^— ♦ .^coN )»«.ac )jin»o.
Ot (OfMkJ? |jV^..O .1.
TOM. II.
34 Syro-hex.
35 Est duplex
versio tov nj"^, et abest a Comp., Ald., Codd. III, 23, 106,
aliis, et Syro-hex. Hieron.: Et argento obediunt omnia.
36 Nobil. Cod. 252 in marg. sine nom. : rai apy. evxpriarljo-ei
els rravra. Syro-hex. •:• e*ao2vJLd ... « .. ^* ) a ~X .^0
37 Nobil. M Syro-hex. w Codd. 23, 253 transp.
?X <B >' post nrepvyas ; in Vaticano autem, teste Maio, plane
abest e^av. Interpres LXXviralis scripsit, opinamur, rai 6
ras rrrepvyas, quod loquendi genus tetigimus ad S. Chrysost.
in S. Pauli Epistolas, T. I, p. 553. Illato extrinsecus
verbo e^av, delendus erat articulus, quod factum est in
Comp., Codd. III, 106, 147, aliis. Conjecturae nostrae
favet Syro-hex., vertens : wotcLfit^* o'«o. w Syro-hex.
k~/ )>a^j ooio .1 ♦ UiSo . jo ♦ (La^^i. $-^ Jk -?° ••■
« o^.. Minus probabiliter Nobil.: 'A. rrrepara. Cod. 252
ln marg. affert: ral ra rrrepara dt/ayyeXei.
Cap. XI. J Syro-hex. 2 Cod. 252. Fortasse est
scholium. s Nobil. 4 Idem. Syro-hex. affert :
2. otvopov ( \ '^- /) 6 Nobil. ad M eorai affert : 2.
rrapaTev^ovTai. Rectius, ut videtur, Cod. 252 ad oJ ir»o-c«Tai
in marg. habet napaTev^ovrai, ubi forte interfuerint (sc. ra
dtvOpa).
3"
402
ECCLESIASTES.
[Cap. XI. 4-
4. IHT? &?• Non serit. O'. ov aneipet. Alia
exempl. ov anepeT. 6 'A. 2. 0. ofioicos (oii
anepeT). 7
5. min ^TTW jnv- "1?^ ^tt^l» Qitmate-
dum nescis quaenam sit via venti. O'. ev oi$
ovk eari yivcoaKcov tls t) oSbs tov nvevfiaros.
'A. ev m ovk el o~i> elScos . . . 8 2. enel fif) oTSas
nbre napearai 6 dvefios. 9
6. "1i~~-l. Mane. O'. ev t& 7rpcot. .2. npcoT/iov. 10
tTP n|ri"vN 1^7\ Et vespere ne remittas
manum tuam. O'. Kal ev eanepa. fif) dcperco f)
Xeip <Tov. 2. dXXd Kal oyjriftov, [/cat] fif) Kara-
XLfinaverco f) %eip aov. 11
~i2?3\ Bene cedet. O'. aT0L^f)aei. 'A. ev6e-
Trjaei. 2. evprjaei. 12
8. ndfeP 0^33 DT«n tTTP i"IIYI d^-tth-N ■».
-:• t ••. : ttt » s • •• : ~ ■ T • •
JVaw *i multos annos vixerit homo, in illis om-
nibus laetetur. O'. otl koI eav eTn iroXXa,
{fjaeTai 6 dvdpconos, ev ndaiv avroTs evcf>pav-
BrjaeTai. 2. Si annis multis vixerit homo, et
in omnibus his laetatus fuerit (Kal Sid ndvrcov
ev<\>pav6r\aeTaC) , 13
w r^-ffr"! •ntfnrj %*t*j "rtpj. sei re-
cordetur dierum tenebrarum, quod multi erunt.
O'. Kal fivna6f]aeTai tols rffiepas tov aKorovs,
oti noXXal eaovrai. 'A. (Kal) fiefivr\a6co tcov
r)fiepcov , . . u 2. Recordari debet et dies («a.
ava\i.vr)<r6ryra> rav jfnpfl») tenebrarum, quia multae
erunt. 15
8. '?n NSttJ~73. Omne quod venit est vanitas.
O'. irdv to ep%6fievov fiaTaioTrjS. 2. ev ais
anaaais eXevaerai to fir) eivai. fc>. irai> to t/>-
Xopevov arpis (s. aVyios).
9. ! r l''9 ,,, !« 2ft benefaciat tibi. O'. /cat dya<WaYa>
. Kai ev ayaocp earco.
tJ17« Cordis tui. O'. KapSias aov ('A. 2. 0.
6/iouos 19 ) co dficofios 4. 20
10. dJ73. Aegritudinem. O'. 6vfiov. "AXXos 1 na-
popyiafiov. 21
Cap. XII.
1. ^n 1 ? ^: 1^'^ "^ "^- Antequam
veniant dies mali. O'. «W 6'rot/ /ir) eXOmaiv al
rjfiepai rfjs KaKias. 2. nplv eX6eTv rds fjfiepas
ttjs KaKcoaecos aov. 1
YQIl dPQ t, 7~]' 1 ^' Non est mihi in iis oblectatio.
O'. ovk eari fioi ev avroTs 6eXr)fia. A. ovk Itmv
(poi) iv airois rrpaypa. 2. OV XPJ7S <B aVTCOV. 0.
ofiolcos toTs O'. 2
2. "nttJnn _ «7 "1©W T^. Antequam obscuretur. O'.
?(»S' 01» /iI7 aKOTiaOfi. ' A. . . o-KOTao-ri? 2. TTpiV
aKOTaaai.* 0. ofioiws toTs O'. 5
juo*^ pluviam. O'. /cai emaTpeyjrovai tcz vecpv
'" Sic Comp., Ald., Codd. II, III, 106, 147, alii, et, ut
videtur, Syro-hex. ' Syro-hex. 8 Nobil. 9 Sic
Cod. 161, et Syro-hex., qui affert: ^i-. "j ^-^» .a».
■:• U.O» |—'L| w&sao/ fc»J(. Pro TrdVe napiorai Cod. 252
legit, Trore itrriv ; et Cod. 248, norepov itrrai. Tandem
Nobil.: 2. pr) olbas norepov Trqoearai 6 avipos. l0 Nobil.
n 'Idem. Cod. 252 in marg. uno tenore legit: irpi>ip.ov
aXka. Kai o\jfip.ov pr) Kara\ipTrav(T<o. 12 Nobil. Syro-hex.
affert: * .»'L ./. Pro <rroixr)<ru Codd. 106, 261 ctderr)<rci,
Codd. 23, 253 ei&Tft in textu habent. 13 Latina sunt
Hieronymi, Graeca Nobilii. Syro-hex. affert : .(inimo »») }.
*)f^f-> fc.oC^.o j-^so. " Nobil. 16 Hieron.
Cod. 252 affert: 2. ipvr)o-8r) tS>v i)pepS>v. Syro-hex.: 'A. 2.
Kai avapvr\adr)TU> (»o*i.fcoO. In textu pro pvr]<r6r)<reTai est
~o*%j) tS>v r)pep5>v. 16 Cod. 252. Syro-hex. .,».
v)oo) "ftN JJ» J01 JI|l inAi .o«_=>*. Hieron. Sym-
macho continuat : et in quibus omnibus veniet esse desinere.
17 Syro-hex. ♦ JU^ JLt? U* 0« o^a .L. 18 Nobil.
Syro-hex. ♦ Joop J&^a^so .j». 19 Syro-hex. in marg.
20 Sic cum obelo inflexo Syro-hex. Deest KapSias <rov in
Codd. II, 68. 21 Sic in textu Cod. 253. Videtur esse
Aquilae aut Symmachi lectio.
Cap. XII. l Nobil. Syro-hex. .oLJl_>? ft— ° "^ -
■■■ ..\.» JLn 1 n.) iv<» JVjco.. J Idem': ^.00 ts-/ JJ J.
Lo-33<_3 .1 •: ^_ o>_^Vi. J—)/ .n » 1 fri JJ ..t» ♦ J_»^_vO_fio
v . .s-^« . Cod. 252 in marg. sine nom. affert: o£ xPtiC'
avrS>v. 3 Syro-hex. ♦ __-j ,}. 4 Nobil. affert :
2. irpiv. Cod. 252: 2. irp\v o-KOT&aa. Correximus o-Korao-ai,
postulantibus infinitivis IkOtiv et avaarptyai. 6 Syro-
hex.
-Cap. XII. 5.]
ECCLESIASTES.
403
6viaa> tov verov. 2. kcli nd\tv dvaaTpeyjrat
rcts ve<pe\as perd rbv ver6v. 6
3. vTȣ "W3N irfiyiVn. Et incurvabuntur viri
roboris. O'. Kat StaaTpa<pa>atv dvSpes rrjs
Svvdpea>S. A. icai rrkavr)6r)aovTat ... 2. Kai
Sta<p6apS>atv ot dvSpes oi ia\vpoi?
rVontan V^tpi-l. Et cessabunt molitrices. O'.
Kat rfpynaav ai d\rj6ovaat. 2. Kat dpyq6S>atv
(s. KaTapyn6<o<Ttv) ai /ivXat. 6
fl™"\jfij5 iTiNhll. Spectantes per fenestras. Cf.
ai j3\eirovaat «V rar? OTrafr. 2. ai opdaets Std
TCOV OTTOJV.
4. "p 7Dl!n. 0^ submissior erit sonus. O'.
ei/ da6eveia qxovrjs. 2. d-)/peia>6eia-qs rfjs
<pa>vfjs. u
"YiBSn 71p7 01p^]. ifr tfwrye/ arf wocewi joas-
sem. O'. Kat dvaarqaerat ets <pa>vr)v tov
orpovdiov. 2. Kat iravaerat <pa>vr) tov crrpov-
6'tov}--
4. -Ptin rtitt- 1 ?? W1#yj, £< deprimentur omnes
filiae cantionis. O'. >cat Tairetva>6r)o-ovrat naaat
al dvyarepes tov li.o-p.aTos. ' A. xai k\i6tj-
aovrat ndvra t<\ rfjs a>Srjs. 13
5. tSfO ?*£) THS •M*JT*?] 1*T! rpso ca.
Etiam quod altum est timebunt, et terrores in
via erunt, et fiorebit (s. sjternetur) amygdala.
O'. Kal eis rb vtyos (alia exempl. Kaiye dirb
vtyovs 1 *) SyfrovTai, Kat 6dpfiot ('A. Tpoua>
rpouqaovatv 16 ) ev Tjj 6S<o, Kat dv6r)ar> rb
duvy8a\ov. 2. Super haec etiam de excelso
videbunt, et error erit in via, et obdormiet
viffilans. 19
i7]V2.i$il *lDrV). Et irrita fiet capparis (cujus
bacca et appetitum cibi provocare, et ad Ve-
nerem instigare dicitur). O'. Kat StaaKeSaa6fj
r) Kannapts. 'A. Kat Kapnevaet r) Kannapts. 17
2. Kat Sta\v6{} r) entnovos. 18
pw^. laaoi -tchto rva-^N cnNrr ^rna
I - : T I T •* V T T T •»
8 Cod. 252. 7 Hieron.: " Peribunt, sive, ut Aq.
transtulit, errabunt." 8 Nobil. Hieron. : " Viri vero
fortitudinis, aiveforles, ut interpretatus est Sym." Syrus
tamen affert: 2. «xu 8ta<f>o. oi avSpes rrjs laxvos (.0^.(00
1L—» Is-a^). ° Nobil. et Cod. 248 afferunt: 2. kcu
dpyr)8a>otv oi pv\ot. Cod. 252 : 2. Ka\ KaTapyr)6S>atv ai ftvKat.
Pro ai fii\ai, dentes molares, stat Syro-hex., vertens : ..».
♦ ) ->« 1 .oN.^at>-»o. Cf. Job. xxix. 17. Psal. lvii. 7 in
Syro-hex. l0 Nobil. u Idem. 12 Cod. 252.
13 Nobil. Codd. 161, 248 minus bene habent: 'A. koa
K\eio-6r)o-ovTai k.t.I. 14 Sic Comp., Codd. III, 23, 106,
alii, et Syro-hex. 16 Nobil. ■- Hieron. : " Sym-
machus nescio quid in hoc loco sentiens, multo aliter
interpretatus est. Ait enim : Super haec etiam de excelso
videbunt, et error erit in via, et obdormiet vigitans, et dis-
solvetur spiritus fortitudo. Ibit enim homo in domum
aeternitatis suae, et circumibunt in platea plangenles.
Cujus interpretationem [Apolinarius] Laodicenus secutus,
nec Judaeis placere potest, nec Christianis: dum et ab
Hebraeis procul est, et sequi LXX interpretes dedig-
natur." (Pro error, veterem lectionem terror revocavit
Vallarsius, ut ipse fatetur, contra fidem omnium codd.,
tam suorum, quam Martianaei.) 17 Cod. 248.
18 Nobil., Codd. 248, 252. Nunc de Syro nostro viden-
dum, cujus notam, * JL,^. )»*saLo ,jo, Middeld. vertit:
2. koX StaXvaf) r) imyovr) (proles), provocans ad Amos vii. 1,
ubi imyovr) dxpibav Syrus vertit, )j)&o? J*^-*- Sed formam
1 1 ■ . \ • libentius verterim r; emyovos, ac si Syrus pro
EmroN02 in suo apographo mendosum EmrON02 in-
venerit. . [Reapse in codice ad Syriaca Symmachi appicta
sunt Graeca, KAI AIAAY6TAI H enirONOC.] Vox iirirtovos
in hoc loco Criticos valde exercuit, quorum conjectationes,
ne dicam hallucinationes, exscribere supersedeo. Equidem
non video cur tantopere offendat 17 inireovos, si sumatur
Symmachum non to &ira£ \ey6ufvov, njT^Nn^ give concupis-
centiam, sive capparin, sed Hji^Kn, miseram, hic legisse.
Cf. Gesen. in Tlies. Ling. Hebr. p. 13. Unum addam,
hoc vocabulum semel tantum in Bibliis Graecis reperiri,
nempe in fragmento ejusdem interp. ad locum illustrem
Jesai. liii. 3, dvr)p irrirrovos Kat yi/coo-Tor voam. (Aliis fortasse
magis arridebit sententia D. Abr. Geigeri, qui in Diario
Judische Zeitschrift etc. T. I, p. 57 ait : " In Eccles. xii. 5
roi?3Sn "lBril vertit Symmachus, icai 8ta\v6rj r) imyovr), ut
recte interpretatus est Syro-hex. Jlj^. )»fco».Lo . . . Hanc
significationem vocis Hebraeae, concujnscentiam Veneris,
sive vim genitalem, praebet etiam Midrasch. ad loc.:
int?r6 s^n p d^c nbavn mxnn ir, b, & concupiscentia
quae pacem inter virum et uxorem ejus injiciat." Idem
V. D. in literis ad me datis hodie commendat 17 ir-iyovos,
eodem sensu, qui tamen vereor ut cum usu linguae ullo
modo conciliari possit. Nam iiriyovos, ut vel accentus
docet, passivam vim habet, et nihil sonare potest nisi,
3 f 2
404
ECCLESIASTES.
[Cap. XII. 6-
D^HDiDn. N am a foi nomo a d domum sempi-
ternam suam, et circumeunt in platea plangentes.
O'. otl kiropevOr, 6 dvOpconos ety oikov alwvos
avrov, Kal kKVK\codav kv dyopa ol KorrTopevoi.
2. Ibit enim homo in domum aeternitatis suae,
et circumibunt in platea plangentes. 19
6. *iD3rr Vnn (p prn$ pn^h tftj "V.
Antequam auferatur (s. rumpatur) funiculus
argenteus. O'. ecoy Stov pr) dvaTpairfj to
o~\oivlov tov dpyvpiov. 2. Kal irplv r\ Konfjvai
» \ f ** y '20
awo vyoLVLOv tov apyvpiov.
"G^ni irttn r\?a Y^.ri"}. Et conteratur lampas
aurea, et confringatur. O'. Kal crvvTpi(3fj rb
dvOepiov tov )(pvaiov, Kal ovvTpiflfj. A. kol
Spdprj \vTpcocris tov ^pvo-iov . . , 21 2. Kal
6\acr6fj rb irepicpepes (to xpvcrovv), Kal ovv-
6pavo-6fj. 2i G. Kai Spdra v x^^V 4 xp v(r v ■ • - 23
7. LSBj}. Et redeat. O'. Kal kirio-Tpeyjr r,. 'A. 2. 9.
o/totcoy.
8. C , ?5l! '■£!• Vanitas vanitatum. O'. paraio-
ttjs paraLOTrJTOJv. A. aV/toy drpiScDv.
9. "^•D1« Et praeterquam. O'. Kal rrepLcrcrov. 2.
(*cat) vnepPdWov. 26
"^? 1 ?- Docm^. O'. e6Y.5a|e. 'A. 2. cfiiSa^. 27
DJ?n - ri^. Populum. O'. cn)j/ toj/ dvdpctmov
('A. 2 XaoV 8 ).
9. UT^u ll^ " 1 |?. f Tl n^% Et perpendit, et scru-
tatus est, recte disposuit proverbia. O'. /cat
ovy k^LyvidaeTaL Kocrpiov napafioXSiv. 'A. Kal
r)va>TLcraTO, /cat r)pevvr\cre, Kal KaTecrKevacre rra-
' 2Q
poipias.
10. ^?"7p ^JPt-- Quaesivit concionator. O'. e^ij-
Trjcrev kKKXrjcriacrTrjs. [2. JCaTecr/cet/acre napoi-
//taoTr/y.] 30
W*» ir •' Feroa delectationis. O'. Xoyot/y
6e\rjparos. 'A. \6yovs \pe(as. 2. (Xoyovy)
Xpetc65ety. 31
T«P ^^? 1 )' JKt* scripta sunt recte. O'. /cat
yeypappevov ev6vrrjT0S. 'A. Kal crvveypayjrev
6p6ws? 2
11. niiyHS. SicM^ stimuli. O'. coy ra fiovKevrpa.
'A. 6. o/tor<»y roty O'. 33
D^S?1t03. ^(//e m/m. O'. irecpvTevpevot. Alia
exempl. iremipcop.evoL? 4 ' ' A. irecpvTevp.evoi. 2.
O. nerrrjyoTes. 35
]"n5pN vWS' (Verba) dominorum congrega-
tionum. O'. irapd rmv ovvdepdTcov. 'A.
rrapd to>v crvvray paTCOV '. 2. 7rapa tSv crvvax&evrcov.
"AXXoy ovvavTrjpaTCov. 36
is qui posterius natus est.) Eestat Hieronymus, qui post
verba, et obdormiet vigilans, praeterita clausula, nu iraxvvdij
t) dicpK, Symmacho continuat : et dissolvetur spiritus forti-
tudo; quae neque cum Hebraeis, neque cum Symmachi
Graecis convenire videntur. 19 Hieron. 20 Nobil.
21 Cod. 252. Syro-hex. «Uait \ 1 n»o— ~ (Jou_jo .}.
" Syr. )kjj3»cu», fremitus, ex errore scribae ortum est, et in
|kJj»>o9 [sic codex] mutandum. Nam Graecum XvTpcoms
LXX Jud. i. 15 pro % habentr—Middeld. 22 Nobjl.
affert : 2. Kal e\adij ro 7T€p«p(pes [hucusque Cod. 248] Kal
(TwdpavaOfi. Emendatius Cod. 252 : 2. koX 6\aa-6ij to tt., acce-
dente etiam Syro-hex. *^- - ^ ^; o'ot w •viK- . >>m .
23 Syro-hex. ♦ |u»oi>» )^.l»9i(m {Jo)»io .1. Vox )K. ■■Qtp /
navis, hic non quadrare videtur. " Sub lectione Theodo-
tionis sine ullo indice X6A6DNH, quod referrem ad
)tV. 1 > 9i nr>, sed nescio qua ratione utrumque conciliem." —
Ceriani. 24 Syro-hex. 2S Nobil. 26 Idem.
27 Syro-hex. in textu habet a S> >>, oibao-Kei; in marg.
autem: aS^ .^0 .}. 28 Cod. 252. Codd. 23, 253
in textu : ko\ eSiSao-« yvwcriv avv tov Xaov. 29 Nobil.
affert : *A. Tjv<orto-aTo Kai Tjpfvvrjcre. Cod. 252: *A. Kal ripev-
vticrev Kal KaTfcrKevao-e napoipias. Codd. 106, 26 1 in textu
habent: Kal evcoTicraTO Ka\ r)pevvr)o-e Kal KarecrKevacre TTapaj3o\as,
Ka\ ofo k.tJ. ^ Nobil., Cod. 248. Lectio valde sus-
pecta, immo plane inepta, a praecedenti Aquilae versione
perperam repetita. 31 Nobil. et Cod. 248 afferunt:
'A. xpeias. Schol. xpeioioViy. Cod. 252 Symmacho tribuit
Xpeiaoeis. Tandem Syro-hex. «(JjV^»**,») )*■■ ----«' JLso .?.
♦ )lS«««i.»
Nobil. Sic in textu Codd. 23, 253.
Syro-hex. autem: 2. crvveypa\\rev opBcos (fc*_.|_.»l olS- o().
33 Syro-hex. 31 Sic Ald., Codd. III, 106, 147, alii, invito
Syro-hex., qui |k^*L> habet. 35 Nobil. affert: 'A. ko\
6. trecpvTevpevoi. TreinryoTes. Syi'US autem: 2. ■neTnryoTes
([ \ '.' -« n). ^ 6 Syro-hex. ») m 00— j ^-as J.
<. n m 1 fttff . ojot ,jso ,»oo. Nobil. et Cod. 248 afferunt :
Schol. avvraypaTcov, crvvavrrjpaTav. Cod. 161 : 'A. crvvTaypd-
-Cap. XII. 14.]
ECCLESIASTES.
405
12. rVfatf. Conficere. C. toG noiijaat. 'A. 2.
6/xoim roTs O'. 37
13. ^ D - Finem. O'. Tt\os. 2. 0. Trcpa^x. 88
yDQJD . Audiamua. O'. aVot/e. ' A. O. ofioicos
tois O' (ctKoveTe). 89
"fiOtf. Observa. O'. <pv\a<r<rt. 'AXAor 0v-
Aa^at. 40
D*]^I7"73 nt^S. iVam Aoc est orwww Aomo.
O'. 6Vt T0O70 7ray 6 dvBpoyrros. 2. . . jray d
dv6pomos.* x "AAAoy tovto yap S\os 6 &v-
Bpomos.* 2
14. ntojTC)-73-nM "'3. Quia omne opus. O'. Srt
<rvpnav rb notny.a. 2. ndcrav yap npagtv.* 3
O. (ot<) Trdira Ta ?pya tov dvefyxirrov.
jrrotri nto-DN DJjyr 1 » 'ry. Prop/«- <mne
occultum, sive bonum sive malum. O'. iv navrl
napta>pap.tva>, tav dyaObv Kat iav novnp6v. 2.
nept navTos napopaOtvTos, kdv t( dyadbv, idv
tuv. <Tvvcam))iaTU>v. Cod. 252 : 'A. <rvn-ayudr<ov. Syro-hex.
insuper affert : o. ddparot ()j_j^kjc JJ) ; quod quo pertineat
incertum est. Middeld. ad irap(opaiuv<f (v. 14) refert.
37 Syro-hex. 38 Idem: ♦ \mm X *m. 30 Syro-hex.
in textu habet okovctc (dxovcrat Codd. 23, 253); in marg.
autem : 'A. G. 6poia>s tois O'. *° Schol. apud Nobil.
Sic in textu Codd. 106, 147, alii. 41 Syro-hex. .*eo.
» L<*j*a o»^o. omnino ut in textu. '- Schol. apud
Nobil. 43 Nobil., qui minus probabiliter Aquilae
tribuit. Syro-hex.: 2. jraerav npagiv (]lo>n Nm \i\ i.
44 Syro-hex. ♦I^uj.»» J,aS. v oo,NV\ JL " Nobil.
Codd. 161, 248 : 2. iv iravri ircpi iravrds irapopadivros. Cod.
252 sine nom. : rrcpi jravror wapopa6('vros. Hieron.: " Sym-
machus et LXX interpretati sunt. de omni contempto, vel
certe de om/ni ignorato, quod etiam de otioso verbo, et
non voluntate, sed ignoratione prolato, reddituri simus
rationem in die judicii."