Mongolian
Fluency 2
Michael Campbell
Gungaadash Oyunsuren
Intro
Fluency
Expression

Glossika Mass Sentences
Glossika Mass Sentences
Mongolian
Mongolian
Fluency 2
Fluency 2
Complete Fluency Course
Complete Fluency Course
Michael Campbell
Michael Campbell
Gungaadash Oyunsuren
Gungaadash Oyunsuren
Glossika
2
ENMN

Glossika Mass Sentence Method
Glossika Mass Sentence Method
Mongolian Fluency 2
Mongolian Fluency 2
First published : 2015
via license by Nolsen Bédon, Ltd.
Taipei, Taiwan
Authors: Michael Campbell, Gungaadash Oyunsuren
Chief Editor: Michael Campbell
Translator: Michael Campbell, Gungaadash Oyunsuren
Recording: Michael Campbell, Gungaadash Oyunsuren
Editing Team: Claudia Chen, Sheena Chen
Consultant: Percy Wong
Programming: Edward Greve
Design: Glossika team
© 2015 Michael Campbell
All rights reserved. No part of this book may be reprinted or reproduced or utilised in
any form or by any electronic, mechanical, or other means, now known or hereafter
invented, or in any information storage or retrieval system, without permission in
writing from the publisher.
Trademark notice: Product or corporate names may be trademarks or registered
trademarks, and are used only as samples of language use without intent to infringe.
glossika.com
ENMN
3

Glossika Series
Glossika Series
The following languages are available (not all are published in English):
Afroasiatic
Afroasiatic
AM
AM Amharic
ARE
ARE Egyptian
Arabic
HA
HA Hausa
IV
IV Hebrew
AR
AR Modern
Standard Arabic
ARM
ARM Moroccan
Arabic
Altaic
Altaic
AZ
AZ Azerbaijani
JA
JA Japanese
KK
KK Kazakh
KR
KR Korean
MN
MN Mongolian
UZ
UZ Uzbek
Austroasiatic
Austroasiatic
KH
KH Khmer
VNN
VNN Vietnamese
(Northern)
VNS
VNS Vietnamese
(Southern)
Austronesian
Austronesian
AMP
AMP Amis
TYS
TYS Atayal
BNN
BNN Bunun
ILO
ILO Ilokano
SDQ
SDQ Seediq
TGL
TGL Tagalog
THW
THW Thao
Caucasian
Caucasian
Dravidian
Dravidian
KAN
KAN Kannada
MAL
MAL Malayalam
TAM
TAM Tamil
TEL
TEL Telugu
IE: Baltic
IE: Baltic
LAV
LAV Latvian
LIT
LIT Lithuanian
IE: Celtic
IE: Celtic
CYM
CYM Welsh
IE: Germanic
IE: Germanic
EN
EN American
English
DA
DA Danish
NL
NL Dutch
DE
DE German
ISIS Icelandic
NO
NO Norwegian
SV
SV Swedish
IE:
IE:
Indo-Iranian
Indo-Iranian
BEN
BEN Bengali
PRS
PRS Dari Persian
GUJ
GUJ Gujarati
HIHI Hindi
KUR
KUR Kurmanji
Kurdish
MAR
MAR Marathi
NEP
NEP Nepali
FA
FA Persian
PAN
PAN Punjabi
(India)
SIN
SIN Sinhala
KUS
KUS Sorani
Kurdish
TGK
TGK Tajik
UR
UR Urdu
IE: Other
IE: Other
SQ
SQ Albanian
HY
HY Armenian
EU
EU Basque
EO
EO Esperanto
EL
EL Greek
IE: Romance
IE: Romance
PB
PB Brazilian
Portuguese
ES
ES Castilian
Spanish
CA
CA Catalan
PT
PT European
Portuguese
FR
FR French
ITIT Italian
ESM
ESM Mexican
Spanish
RO
RO Romanian
IE: Slavic
IE: Slavic
BEL
BEL Belarusian
BOS
BOS Bosnian
HR
HR Croatian
CS
CS Czech
MK
MK Macedonian
PL
PL Polish
RU
RU Russian
SRP
SRP Serbian
SK
SK Slovak
SL
SL Slovene
UKR
UKR Ukrainian
Kartuli
Kartuli
KA
KA Georgian
Niger-Congo
Niger-Congo
SW
SW Swahili
YO
YO Yoruba
Sino-Tibetan
Sino-Tibetan
MY
MY Burmese
YUE
YUE Cantonese
ZH
ZH Chinese
HAK
HAK Hakka
ZS
ZS Mandarin
Chinese (Beijing)
WUS
WUS
Shanghainese
MNN
MNN Taiwanese
WUW
WUW
Wenzhounese
Tai-Kadai
Tai-Kadai
LO
LO Lao
TH
TH Thai
Uralic
Uralic
EST
EST Estonian
FIFI Finnish
HU
HU Hungarian
4
ENMN

Glossika Levels
Glossika Levels
Many of our languages are offered at different levels (check for availability):
Intro Level
Intro Level
Fluency Level
Fluency Level Expression Level
Expression Level
Pronunciation Courses Fluency
Business Courses
Intro Course
Daily Life
Intensive Reading
Travel
Business Intro
ENMN
5

Getting Started
Getting Started
For Busy People & Casual Learners
For Busy People & Casual Learners
•
20 minutes per day, 3 months per book
•
Use the Glossika Spaced Repetition (GSR) MP3 files, 1 per day. The files
are numbered for you.
•
Keep going and don't worry if you miss something on the first day, you
will hear each sentence more than a dozen times over a 5 day period.
For Intensive Study
For Intensive Study
•
1-2 hours per day, 1 month per book
Log on to our website and download the Self Study Planner at: glossika.com/howto.
Steps:
1. Prepare (GMS-A). Follow the text as you listen to the GMS-A files (in
'GLOSSIKA-XX-GMS-A'). Listen to as many sentences as you can, and
keep going even when you miss a sentence or two. Try to focus on the
sounds and matching them to the text.
2. Listen (GMS-A). Try to repeat the target sentence with the speaker the
second time you hear it.
3. Write (GMS-C). Write down the sentences as quickly as you can, but hit
pause when you need to. Check your answers against the text.
4. Record (GMS-C). Listen to each sentence and record it yourself. Record
from what you hear, not from reading the text. You can use your mobile
phone or computer to do the recording. Play it back, and try to find the
differences between the original and your recording.
5. Interpret (GMS-B). Try to recall the target sentence in the gap after you
hear it in English. Try to say it out loud, and pause if necessary.
6
ENMN

Glossika Mass Sentence Method
Glossika Mass Sentence Method
Mongolian
Mongolian
Fluency 2
Fluency 2
This GMS Fluency Series accompanies the GMS recordings and is a supplementary
course assisting you on your path to fluency. This course fills in the fluency training
that is lacking from other courses. Instead of advancing in the language via grammar,
GMS builds up sentences and lets students advance via the full range of expression
required to function in the target language.
GMS recordings prepare the student through translation and interpretation to become
proficient in speaking and listening.
Glossika Spaced Repetition (GSR) recordings are strongly recommended for those
who have trouble remembering the content. Through the hundred days of GSR
training, all the text in each of our GMS publications can be mastered with ease.
ENMN
7

What is Glossika?
What is Glossika?
From the creation of various linguists and polyglots headed by Michael Campbell,
Glossika is a comprehensive and effective system that delivers speaking and listening
training to fluency.
It’s wise to use Glossika training materials together with your other study materials.
Don’t bet everything on Glossika. Always use as many materials as you can get your
hands on and do something from all of those materials daily. These are the methods
used by some of the world’s greatest polyglots and only ensures your success.
If you follow all the guidelines in our method you can also become proficiently
literate as well. But remember it’s easier to become literate in a language that you
can already speak than one that you can’t.
Most people will feel that since we only focus on speaking and listening, that the
Glossika method is too tough. It’s possible to finish one of our modules in one
month, in fact this is the speed at which we’ve been training our students for years: 2
hours weekly for 4 weeks is all you need to complete one module. Our students are
expected to do at least a half hour on their own every day through listening,
dictation, and recording. If you follow the method, you will have completed 10,000
sentence repetitions by the end of the month. This is sufficient enough to start to feel
your fluency come out, but you still have a long way to go.
This training model seems to fit well with students in East Asia learning tough
languages like English, because they are driven by the fact that they need a better job
or have some pressing issue to use their English. This drive makes them want to
succeed.
Non-East Asian users of the Glossika Mass Sentence (GMS) methods are split in two
groups: those who reap enormous benefit by completing the course, and others who
give up because it’s too tough to stick to the schedule. If you feel like our training is
too overwhelming or demands too much of your time, then I suggest you get your
hands on our Glossika Spaced Repetition (GSR) audio files which are designed for
people like you. So if you’re ambitious, use GMS. If you’re too busy or can’t stick to
a schedule, use GSR.
8
ENMN

Glossika Levels
Glossika Levels
The first goal we have in mind for you is Fluency. Our definition of fluency is simple
and easy to attain: speaking full sentences in one breath. Once you achieve fluency,
then we work with you on expanding your expression and vocabulary to all areas of
language competency. Our three levels correlate to the European standard:
•
Introduction = A Levels
•
Fluency = B Levels
•
Expression = C Levels
The majority of foreign language learners are satisfied at a B Level and a few
continue on. But the level at which you want to speak a foreign language is your
choice. There is no requirement to continue to the highest level, and most people
never do as a B Level becomes their comfort zone.
ENMN
9

Glossika Publications
Glossika Publications
Each Glossika publication comes in four formats:
•
Print-On-Demand paperback text
•
E-book text (available for various platforms)
•
Glossika Mass Sentence audio files
•
Glossika Spaced Repetition audio files
Some of our books include International Phonetic Alphabet (IPA) as well. Just check
for the IPA mark on our covers.
We strive to provide as much phonetic detail as we can in our IPA transcriptions, but
this is not always possible with every language.
As there are different ways to write IPA, our books will also let you know whether
it’s an underlying pronunciation (phonemic) with these symbols: / /, or if it’s a
surface pronunciation (phonetic) with these symbols: [ ].
IPA is the most scientific and precise way to represent the sounds of foreign
languages. Including IPA in language training guides is taking a step away from
previous decades of language publishing. We embrace the knowledge now available
to everybody via online resources like Wikipedia which allow anybody to learn the
IPA: something that could not be done before without attending university classes.
To get started, just point your browser to Wikipedia’s IPA page to learn more about
pronouncing the languages we publish.
10
ENMN

4 Secrets of the Mass Sentence
4 Secrets of the Mass Sentence
Method
Method
When learning a foreign language it’s best to use full sentences for a number of
reasons:
1. Pronunciation—In languages like English, our words undergo a lot of
pronunciation and intonation changes when words get strung together in
sentences which has been well analyzed in linguistics. Likewise it is true
with languages like Chinese where the pronunciations and tones from
individual words change once they appear in a sentence. By following the
intonation and prosody of a native speaker saying a whole sentence, it’s
much easier to learn rather than trying to say string each word together
individually.
2. Syntax—the order of words, will be different than your own language.
Human thought usually occurs in complete ideas. Every society has
developed a way to express those ideas linearly by first saying what
happened (the verb), or by first saying who did it (the agent), etc. Paying
attention to this will accustom us to the way others speak.
3. Vocabulary—the meanings of words, never have just one meaning, and
their usage is always different. You always have to learn words in context
and which words they’re paired with. These are called collocations. To
“commit a crime” and to “commit to a relationship” use two different
verbs in most other languages. Never assume that learning “commit” by
itself will give you the answer. After a lifetime in lexicography, Patrick
Hanks “reached the alarming conclusion that words don’t have meaning,”
but rather that “definitions listed in dictionaries can be regarded as
presenting meaning potentials rather than meanings as such.” This is why
collocations are so important.
4. Grammar—the changes or morphology in words are always in flux.
Memorizing rules will not help you achieve fluency. You have to
experience them as a native speaker says them, repeat them as a native
speaker would, and through mass amount of practice come to an innate
understanding of the inner workings of a language’s morphology. Most
native speakers can’t explain their own grammar. It just happens.
ENMN
11

How to Use GMS and GSR
How to Use GMS and GSR
The best way to use GMS is to find a certain time of day that works best for you
where you can concentrate. It doesn’t have to be a lot of time, maybe just 30 minutes
at most is fine. If you have more time, even better. Then schedule that time to be
your study time every day.
Try to tackle anywhere from 20 to 100 sentences per day in the GMS. Do what
you’re comfortable with.
Review the first 50 sentences in the book to get an idea of what will be said. Then
listen to the A files. If you can, try to write all the sentences down from the files as
dictation without looking at the text. This will force you to differentiate all the
sounds of the language. If you don’t like using the A files, you can switch to the C
files which only have the target language.
After dictation, check your work for any mistakes. These mistakes should tell you a
lot that you will improve on the next day.
Go through the files once again, repeating all the sentences. Then record yourself
saying all the sentences. Ideally, you should record these sentences four to five days
in a row in order to become very familiar with them.
All of the activities above may take more than one day or one setting, so go at the
pace that feels comfortable for you.
If this schedule is too difficult to adhere to, or you find that dictation and recording is
too much, then take a more relaxed approach with the GSR files. The GSR files in
most cases are shorter than twenty minutes, some go over due to the length of the
sentences. But this is the perfect attention span that most people have anyway. By the
end of the GSR files you should feel pretty tired, especially if you’re trying to repeat
everything.
The GSR files are numbered from Day 1 to Day 100. Just do one every day, as all
the five days of review sentences are built in. It’s that simple! Good luck.
12
ENMN

Sentence Mining
Sentence Mining
Sentence mining can be a fun activity where you find sentences that you like or feel
useful in the language you’re learning. We suggest keeping your list of sentences in a
spreadsheet that you can re-order how you wish.
It’s always a good idea to keep a list of all the sentences you’re learning or
mastering. They not only encompass a lot of vocabulary and their actual usage, or
“collocations”, but they give you a framework for speaking the language. It’s also
fun to keep track of your progress and see the number of sentences increasing.
Based on many tests we’ve conducted, we’ve found that students can reach a good
level of fluency with only a small number of sentences. For example, with just 3000
sentences, each trained 10 times over a period of 5 days, for a total of 30,000
sentences (repetitions), can make a difference between a completely mute person who
is shy and unsure how to speak and a talkative person who wants to talk about
everything. More importantly, the reps empower you to become a stronger speaker.
The sentences we have included in our Glossika courses have been carefully selected
to give you a wide range of expression. The sentences in our fluency modules target
the kinds of conversations that you have discussing day-to-day activities, the bulk of
what makes up our real-life conversations with friends and family. For some people
these sentences may feel really boring, but these sentences are carefully selected to
represent an array of discussing events that occur in the past, the present and the
future, and whether those actions are continuous or not, even in languages where
such grammar is not explicitly marked—especially in these languages as you need to
know how to convey your thoughts. The sentences are transparent enough that they
give you the tools to go and create dozens of more sentences based on the models we
give you.
As you work your way through our Fluency Series the sentences will cover all
aspects of grammar without actually teaching you grammar. You’ll find most of the
patterns used in all the tenses and aspects, passive and active (or ergative as is the
case in some languages we’re developing), indirect speech, and finally describing
events as if to a policeman. The sentences also present some transformational
patterns you can look out for. Sometimes we have more than one way to say
something in our own language, but maybe only one in a foreign language. And the
opposite is true where we may only have one way to say something whereas a
foreign language may have many.
ENMN
13

Transformation Drills
Transformation Drills
A transformation is restating the same sentence with the same meaning, but using
different words or phrasing to accomplish this. A transformation is essentially a
translation, but inside the same language. A real example from Glossika’s business
module is:
•
Could someone help me with my bags?
•
Could I get a hand with these bags?
You may not necessarily say “hand” in a foreign language and that’s why direct
translation word-for-word can be dangerous. As you can see from these two
sentences, they’re translations of each other, but they express the same meaning.
To express yourself well in a foreign language, practice the art of restating
everything you say in your mother language. Find more ways to say the same thing.
There are in fact two kinds of transformation drills we can do. One is transformation
in our mother language and the other is transformation into our target language,
known as translation.
By transforming a sentence in your own language, you’ll get better at transforming it
into another language and eventually being able to formulate your ideas and thoughts
in that language. It’s a process and it won’t happen over night. Cultivate your ability
day by day.
Build a bridge to your new language through translation. The better you get, the less
you rely on the bridge until one day, you won’t need it at all.
Translation should never be word for word or literal. You should always aim to
achieve the exact same feeling in the foreign language. The only way to achieve this
is by someone who can create the sentences for you who already knows both
languages to such fluency that he knows the feeling created is exactly the same.
In fact, you’ll encounter many instances in our GMS publications where sentences
don’t seem to match up. The two languages are expressed completely differently, and
it seems it’s wrong. Believe us, we’ve not only gone over and tested each sentence in
real life situations, we’ve even refined the translations several times to the point that
this is really how we speak in this given situation.
14
ENMN

Supplementary Substitution Drills
Supplementary Substitution Drills
Substitution drills are more or less the opposite of transformation drills. Instead of
restating the same thing in a different way, you’re saying a different thing using the
exact same way. So using the example from above we can create this substitution
drill:
•
Could someone help me with my bags?
•
Could someone help me with making dinner?
In this case, we have replaced the noun with a gerund phrase. The sentence has a
different meaning but it’s using the same structure. This drill also allows the learner
to recognize a pattern how to use a verb behind a preposition, especially after being
exposed to several instances of this type.
We can also combine transformation and substitution drills:
•
Could someone help me with my bags?
•
Could someone give me a hand with making dinner?
So it is encouraged that as you get more and more experience working through the
Glossika materials, that you not only write out and record more and more of your
own conversations, but also do more transformation and substitution drills on top of
the sentences we have included in the book.
ENMN
15

Memory, The Brain, and Language
Memory, The Brain, and Language
Acquisition
Acquisition
by Michael Campbell
We encounter a lot of new information every day that may or may not need to be
memorized. In fact, we’re doing it all the time when we make new friends,
remembering faces and other information related to our friends.
After some experience with language learning you’ll soon discover that languages are
just like a social landscape. Except instead of interconnected friends we have
interconnected words. In fact, looking at languages in this way makes it a lot more
fun as you get familiar with all the data.
Since languages are natural and all humans are able to use them naturally, it only
makes sense to learn languages in a natural way. In fact studies have found, and
many students having achieved fluency will attest to, the fact that words are much
easier to recognize in their written form if we already know them in the spoken form.
Remember that you already own the words you use to speak with. The written form
is just a record and it’s much easier to transfer what you know into written form than
trying to memorize something that is only written.
Trying to learn a language from the writing alone can be a real daunting task.
Learning to read a language you already speak is not hard at all. So don’t beat
yourself up trying to learn how to read a complicated script like Chinese if you have
no idea how to speak the language yet. It’s not as simple as one word = one
character. And the same holds true with English as sometimes many words make up
one idea, like “get over it”.
What is the relationship between memory and sleep? Our brain acquires experiences
throughout the day and records them as memories. If these memories are too
common, such as eating lunch, they get lost among all the others and we find it
difficult to remember one specific memory from the others. More importantly such
memories leave no impact or impression on us. However, a major event like a birth
or an accident obviously leaves a bigger impact. We attach importance to those
events.
Since our brain is constantly recording our daily life, it collects a lot of useless
information. Since this information is both mundane and unimportant to us, our brain
16
ENMN

has a built-in mechanism to deal with it. In other words, our brains dump the garbage
every day. Technically speaking our memories are connections between our nerve
cells and these connections lose strength if they are not recalled or used again.
During our sleep cycles our brain is reviewing all the events of the day. If you do not
recall those events the following day, the memory weakens. After three sleep cycles,
consider a memory gone if you haven’t recalled it. Some memories can be retained
longer because you may have anchored it better the first time you encountered it. An
anchor is connecting your memory with one of your senses or another pre-existing
memory. During your language learning process, this won’t happen until later in your
progress. So what can you do in the beginning?
A lot of memory experts claim that making outrageous stories about certain things
they’re learning help create that anchor where otherwise none would exist. Some
memory experts picture a house in their mind that they’re very familiar with and
walk around that house in a specific pre-arranged order. Then all the objects they’re
memorizing are placed in that house in specific locations. In order to recall them,
they just walk around the house.
I personally have had no luck making outrageous stories to memorize things. I’ve
found the house method very effective but it’s different than the particular way I use
it. This method is a form of “memory map”, or spatial memory, and for me
personally I prefer using real world maps. This probably originates from my better
than average ability to remember maps, so if you can, then use it! It’s not for
everybody though. It really works great for learning multiple languages.
What do languages and maps have in common? Everything can be put on a map, and
languages naturally are spoken in locations and spread around and change over time.
These changes in pronunciations of words creates a word history, or etymology. And
by understanding how pronunciations change over time and where populations
migrated, it’s quite easy to remember a large number of data with just a memory
map. This is how I anchor new languages I’m learning. I have a much bigger
challenge when I try a new language family. So I look for even deeper and longer
etymologies that are shared between language families, anything to help me establish
a link to some core vocabulary. Some words like “I” (think Old English “ic”) and
“me/mine” are essentially the same roots all over the world from Icelandic
(Indo-European) to Finnish (Uralic) to Japanese (Altaic?) to Samoan (Austronesian).
I don’t confuse languages because in my mind every language sounds unique and has
its own accent and mannerisms. I can also use my memory map to position myself in
the location where the language is spoken and imagine myself surrounded by the
people of that country. This helps me adapt to their expressions and mannerisms, but
more importantly, eliminates interference from other languages. And when I mentally
ENMN
17

set myself up in this way, the chance of confusing a word from another language
simply doesn’t happen.
When I’ve actually used a specific way of speaking and I’ve done it several days in a
row, I know that the connections in my head are now strengthening and taking root.
Not using them three days in a row creates a complete loss, however actively using
them (not passively listening) three days in a row creates a memory that stays for a
lifetime. Then you no longer need the anchors and the memory is just a part of you.
You’ll have noticed that the Glossika training method gives a translation for every
sentence, and in fact we use translation as one of the major anchors for you. In this
way 1) the translation acts as an anchor, 2) you have intelligible input, 3) you easily
start to recognize patterns. Pattern recognition is the single most important skill you
need for learning a foreign language.
A lot of people think that translation should be avoided at all costs when learning a
foreign language. However, based on thousands of tests I’ve given my students over
a ten-year period, I’ve found that just operating in the foreign language itself creates
a false sense of understanding and you have a much higher chance of hurting
yourself in the long run by creating false realities.
I set up a specific test. I asked my students to translate back into their mother tongue
(Chinese) what they heard me saying. These were students who could already hold
conversations in English. I found the results rather shocking. Sentences with certain
word combinations or phrases really caused a lot of misunderstanding, like “might as
well” or “can’t do it until”, resulted in a lot of guesswork and rather incorrect
answers.
If you assume you can think and operate in a foreign language without being able to
translate what’s being said, you’re fooling yourself into false comprehension. Train
yourself to translate everything into your foreign language. This again is an anchor
that you can eventually abandon when you become very comfortable with the new
language.
Finally, our brain really is a sponge. But you have to create the structure of the
sponge. Memorizing vocabulary in a language that you don’t know is like adding
water to a sponge that has no structure: it all flows out.
In order to create a foreign language structure, or “sponge”, you need to create
sentences that are natural and innate. You start with sentence structures with basic,
common vocabulary that’s easy enough to master and start building from there. With
less than 100 words, you can build thousands of sentences to fluency, slowly one by
one adding more and more vocabulary. Soon, you’re speaking with natural fluency
and you have a working vocabulary of several thousand words.
18
ENMN

If you ever learn new vocabulary in isolation, you have to start using it immediately
in meaningful sentences. Hopefully sentences you want to use. If you can’t make a
sentence with it, then the vocabulary is useless.
Vocabulary shouldn’t be memorized haphazardly because vocabulary itself is
variable. The words we use in our language are only a tool for conveying a larger
message, and every language uses different words to convey the same message. Look
for the message, pay attention to the specific words used, then learn those words.
Memorizing words from a wordlist will not help you with this task.
Recently a friend showed me his wordlist for learning Chinese, using a kind of
spaced repetition flashcard program where he could download a “deck”. I thought it
was a great idea until I saw the words he was trying to learn. I tried explaining that
learning these characters out of context do not have the meanings on his cards and
they will mislead him into a false understanding, especially individual characters.
This would only work if they were a review from a text he had read, where all the
vocabulary appeared in real sentences and a story to tell, but they weren’t. From a
long-term point of view, I could see that it would hurt him and require twice as much
time to re-learn everything. From the short-term point of view, there was definitely a
feeling of progress and mastery and he was happy with that and I dropped the issue.
ENMN
19

Mongolian - Information and
Mongolian - Information and
Pronunciation
Pronunciation
•
Classification:
Classification: Altaic Family - Mongolic
•
Writing:
Writing: Cyrillic in Mongolia
•
Consonants:
Consonants:
{б/пппбмвфд/тттднллхррсшз/ццзж/чччжг/ккгнхнв
г}
/p=phhpbmʋft=thhtdnɮɬrr
̥
sʃʦ=ʦhhʦʣʧ=ʧhhʧʤk=khɣxŋwɢ
/
•
Vowels:
Vowels:
{эеоёөыиуюүаяйааээооөөууүүайуйүйойөйэйеэёоёө
ийюуюүяа}
/ejeɔjɔoijiʊjʊuajajaːeːɔːoːʊːuːajʊjujɔjojejjeːjɔːjoːjiːjʊːjuːjaː/
weak schwa [ə] is often not pronounced
•
Romanization:
Romanization: orthographic transcription
•
IPA:
IPA: phonetic transcription
•
Intonation:
Intonation: stress falls on long vowels,
•
Word Order:
Word Order: subject - object - verb
•
Adjective Order:
Adjective Order: adjective - noun
•
Possessive Order:
Possessive Order: genitive - noun
•
Adposition Order:
Adposition Order: noun - postposition
•
Dependent Clause:
Dependent Clause: dependent - noun, noun - relative clause
•
Verbs:
Verbs: Tense (present, past, future), Aspect (perfect, imperfect), Mood
(indicative, subjunctive)
•
Nouns:
Nouns: 5 declensions: cases, vowel harmony
•
Pronouns:
Pronouns: 1/2/3 person, singular/plural
20
ENMN

Glossika Mass Sentences
Glossika Mass Sentences
ENMN
21

GMS #1001 - 1100
GMS #1001 - 1100
EN Have you seen any of her paintings?
MN Би түүний зарим уран зурагуудыг харж байсан.
ROM bi tüünii zarjəm urəng zuraguudɨgh xarž bajsəng.
IPA p=ji thuːnjiː ʣarjəm ʊrəŋ ʣʊraɣʊːdiɢ xarʧ p=ajsəŋ.
EN I saw some of her work last week.
MN Би түүний зарим уран бүтээлүүдийг харж байсан.
ROM bi tüünii zarjəm urəng büteelüüdiigh xarž bajsəng.
IPA p=ji thuːnjiː ʣarjəm ʊrəŋ p=uhteːɮuːdjiːɢ xarʧ p=ajsəŋ.
EN Brigitte works in a factory, but she's had a lot of
different jobs.
MN Брижить үйлдвэрийн газар ажиллаж байна гэвч
тэр янз бүрийн ажилтай байсан.
ROM brižitj üjldveriing gazər ažilləž bajn gevč ter janz
büriing ažiltaj bajsəng.
IPA p=rjiʤjihtj ujɮdʋerjiːŋ k=aʣər
̥
aʤjiɮɮəʧ p=ajn k=eʋhʧ
ther
̥
janʦ p=urjiːŋ aʤjiɮhtaj p=ajsəŋ.
1001
1001
1002
1002
1003
1003
22
ENMN

EN Five years ago she was a waitress in a restaurant.
MN Тэр таван жилийн өмнө цайны газарт зөөгч
байсан.
ROM ter tavəng žiliing ömn tsajn gazart zöögč bajsəng.
IPA ther
̥
thaʋəŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn ʦhajn k=aʣarht ʣoːɣhʧ
p=ajsəŋ.
EN After that, she worked on a farm, but she didn't enjoy
it very much.
MN Дараа нь тэр фермд ажилласан гэхдээ тэр үүнд
дургүй байсан.
ROM daraa nj ter fjermd ažillasəng gexdee ter üünd durgüj
bajsəng.
IPA t=araː n ther
̥
fjermt aʤjiɮɮasəŋ k=exdeː ther
̥
uːnt t=ʊrɣuj
p=ajsəŋ.
EN Do you know Jianhong's sister?
MN Чи Жианхонгын эгчийг/дүүг мэдэх үү?
ROM či žianxongɨng egčiig/düügh medəx üü?
IPA ʧhji ʧ=jianxɔnɣiŋ eɣhʧjiːɣ/duːɢ medəx uː?
1004
1004
1005
1005
1006
1006
ENMN
23

EN I've seen her a few times, but I've never spoken to
her.
MN Би хэд хэдэн удаа аль хэдийн түүнийг харсан
гэвч хэзээ ч түүнтэй ярилцаж байгаагүй.
ROM bi xed xedəng udaa alj xediing tüüniigh xarsəng gevč
xezee č tüüntej jariltsəž bajgaagüj.
IPA p=ji xet xedəŋ ʊdaː aɮ xedjiːŋ thuːnjiːɢ xarsəŋ k=eʋhʧ
xeʣeː ʧh thuːnhtej jarjiɮhʦəʧ p=ajɣaːɣuj.
EN Have you ever spoken to her?
MN Чи түүнтэй аль хэдийн ярилцсан уу?
ROM či tüüntej alj xediing jariltssəng uu?
IPA ʧhji thuːnhtej aɮ xedjiːŋ jarjiɮhʦsəŋ ʊː?
EN I met her at a party last week. She's very nice.
MN Би өнгөрсөн долоо хоногт нэгэн үдэшлэг дээр
түүнтэй танилцсан. Тэр их дажгүй.
ROM bi öngörsəng doloo xonogt negəng üdešləgh deer
tüüntej taniltssəng. ter ix dažgüj.
IPA p=ji onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht neɣəŋ udeʃɮəɢ t=eːr
̥
thuːnhtej thanjiɮhʦsəŋ. ther
̥
jix t=aʤɣuj.
1007
1007
1008
1008
1009
1009
24
ENMN

EN Somebody cleans the office every day. > The office
is cleaned every day.
MN Хэн нэгэн ажлын байрыг өдөр бүр цэвэрлэдэг. >
Ажлын байр өдөр бүр цэвэрлэгддэг.
ROM xeng negəng ažlɨng bajrɨgh ödər bür tseverledəgh. >
ažlɨng bajr ödər bür tseverlegddəgh.
IPA xeŋ neɣəŋ aʤɮiŋ p=ajriɢ odər
̥
p=ur
̥
ʦheʋerɮedəɢ. >
aʤɮiŋ p=ajr
̥
odər
̥
p=ur
̥
ʦheʋerɮeɣddəɢ.
EN Somebody cleaned the office yesterday. > The office
was cleaned yesterday.
MN Хэн нэгэн өчигдөр ажлын байрыг цэвэрлэсэн. >
Ажлын байр өчигдөр цэвэрлэгдсэн.
ROM xeng negəng öčigdər ažlɨng bajrɨgh tseverlesəng. >
ažlɨng bajr öčigdər tseverlegdsəng.
IPA xeŋ neɣəŋ ohʧjiɣdər
̥
aʤɮiŋ p=ajriɢ ʦheʋerɮesəŋ. >
aʤɮiŋ p=ajr
̥
ohʧjiɣdər
̥
ʦheʋerɮeɣdsəŋ.
EN Butter is made from milk.
MN Шар тос сүүгээр хийгддэг.
ROM šar tos süügeer xiigddəgh.
IPA ʃar
̥
thɔs suːɣeːr
̥
xjiːɣddəɢ.
1010
1010
1011
1011
1012
1012
ENMN
25

EN Oranges are imported into Canada.
MN Жүрж Канадаас импортлогддог.
ROM žürž kanadaas importlogddəgh.
IPA ʧ=urʧ khanadaːs jimhpɔrhtɮɔɣddəɢ.
EN How often are these rooms cleaned?
MN Энэ өрөө хэдэн удаа цэвэрлэгддэг вэ?
ROM en öröö xedəng udaa tseverlegddəgh ve?
IPA en oroː xedəŋ ʊdaː ʦheʋerɮeɣddəɢ ʋe?
EN I'm never invited to parties.
MN Би хэзээ ч үдэшлэгүүдэд уригддаггүй.
ROM bi xezee č üdešlegüüdəd urigddaggüj.
IPA p=ji xeʣeː ʧh udeʃɮeɣuːdət ʊrjiɣddaɣɣuj.
EN This house was built one hundred (100) years ago.
MN Энэ байшин зуун жилийн өмнө баригдсан.
ROM en bajšjəng zuung žiliing ömn barigdsəng.
IPA en p=ajʃjəŋ ʣʊːŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn p=arjiɣdsəŋ.
1013
1013
1014
1014
1015
1015
1016
1016
26
ENMN

EN These houses were built one hundred (100) years
ago.
MN Энэ байшингууд зуун жилийн өмнө баригдсан.
ROM en bajšinguud zuung žiliing ömn barigdsəng.
IPA en p=ajʃjinɣʊːt ʣʊːŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn p=arjiɣdsəŋ.
EN When was the telephone invented?
MN Телефон утас хэзээ бүтээгдсэн бэ?
ROM tjeljefəng utəs xezee büteegdsəng be?
IPA thjeɮjefəŋ ʊhtəs xeʣeː p=uhteːɣdsəŋ p=e?
EN We weren't invited to the party last week.
MN Биднйиг өнгөрсөн долоо хоногт үдэшлэгт
урьсангүй.
ROM bidnjjəgh öngörsəng doloo xonogt üdešlegt urjsangüj.
IPA p=jidnjjəɢ onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht udeʃɮeɣht ʊrjsanɣuj.
EN Was anybody injured in the accident?
MN Ослын үеэр бэртсэн хэн нэг байсан уу?
ROM oslɨng üjeer bertsəng xeng negh bajsəng uu?
IPA ɔsɮiŋ ujeːr
̥
p=erhtsəŋ xeŋ neɢ p=ajsəŋ ʊː?
1017
1017
1018
1018
1019
1019
1020
1020
ENMN
27

EN Two people were taken to the hospital.
MN Хоёр хүн эмнэлэг рүү хүргэгдсэн.
ROM xojər xüng emneləgh rüü xürgegdsəng.
IPA xɔjər
̥
xuŋ emneɮəɢ ruː xurɣeɣdsəŋ.
EN I was born in Colombia in nineteen eighty-nine
(1989).
MN Би мянга есөн зуун наян есөн онд Коломбиад
төрсөн.
ROM bi mjang jesəng zuung najəng jesəng ond kolombiəd
törsəng.
IPA p=ji mjanɣ jesəŋ ʣʊːŋ najəŋ jesəŋ ɔnt khɔɮɔmbjiət
thorsəŋ.
EN Where were you born? — In Taipei.
MN Чи хаана төрсөн бэ? — Тайпэйд.
ROM či xaan törsəng be? — tajpejd.
IPA ʧhji xaːn thorsəŋ p=e? — thajhpejt.
1021
1021
1022
1022
1023
1023
28
ENMN

EN The telephone was invented by Bell in eighteen
seventy-six (1876).
MN Телефон утас мянга найман зуун далан зургаан
онд Грахам Бэлл бүтээсэн юм.
ROM tjeljefəng utəs mjang najməng zuung daləng zurgaang
ond graxəm bell büteesəng jum.
IPA thjeɮjefəŋ ʊhtəs mjanɣ najməŋ ʣʊːŋ t=aɮəŋ ʣʊrɣaːŋ
ɔnt k=raxəm p=eɮɬ p=uhteːsəŋ jʊm.
EN I was bitten by dog a few days ago.
MN Хэдэн өдрийн өмнө би нохойд хазуулсан.
ROM xedəng ödriing ömn bi noxojd xazuulsəng.
IPA xedəŋ odrjiːŋ omn p=ji nɔxɔjt xaʣʊːɮsəŋ.
EN Do you like these paintings? They were painted by a
friend of mine.
MN Чи энэ уран зургуудыг таалж байна уу? Нэг найз
маань эдгээрийг зурсан.
ROM či en urəng zurguudɨgh taalž bajn uu? negh najz
maanj edgeeriigh zursəng.
IPA ʧhji en ʊrəŋ ʣʊrɣʊːdiɢ thaːɮʧ p=ajn ʊː? neɢ najʦ maːn
edɣeːrjiːɢ ʣʊrsəŋ.
1024
1024
1025
1025
1026
1026
ENMN
29

EN Are these rooms cleaned every day?
MN Энэ өрөөнүүд өдөр бүр цэвэрлэгддэг үү?
ROM en öröönüüd ödər bür tseverlegddəgh üü?
IPA en oroːnuːt odər
̥
p=ur
̥
ʦheʋerɮeɣddəɢ uː?
EN Glass is made from sand.
MN Шил элсээр бүтээгддэг.
ROM šil elseer büteegddəgh.
IPA ʃjiɬ eɮseːr
̥
p=uhteːɣddəɢ.
EN Stamps are sold at the post office.
MN Шуудангийн марк нь шууданд зарагддаг.
ROM šuudangiing mark nj šuudand zaragddəgh.
IPA ʃʊːdanɣjiːŋ markh n ʃʊːdant ʣaraɣddəɢ.
EN This word is not used very often.
MN Энэ үгийг тийм ч их хэрэглэдэггүй.
ROM en ügiigh tiim č ix xeregledeggüj.
IPA en uɣjiːɢ thjiːm ʧh jix xereɣɮedeɣɣuj.
1027
1027
1028
1028
1029
1029
1030
1030
30
ENMN

EN Are we allowed to park here?
MN Энд машин зогсоохыг зөвшөөрөх үү?
ROM end mašjəng zogsooxɨgh zövšöörəx üü?
IPA ent maʃjəŋ ʣɔɣsɔːxiɢ ʣoʋʃoːrəx uː?
EN How is this word pronounced?
MN Энэ үгийг хэрхэн дуудах вэ?
ROM en ügiigh xerxəng duudəx ve?
IPA en uɣjiːɢ xerxəŋ t=ʊːdəx ʋe?
EN The house was painted last month.
MN Байшин өнгөрсөн сард будагдсан.
ROM bajšjəng öngörsəng sard budagdsəng.
IPA p=ajʃjəŋ onɣorsəŋ sart p=ʊdaɣdsəŋ.
EN My phone was stolen a few days ago.
MN Хэдэн хоногийн өмнө миний утас хулгайлагдсан.
ROM xedəng xonogiing ömn minii utəs xulgajlagdsəng.
IPA xedəŋ xɔnɔɣjiːŋ omn mjinjiː ʊhtəs xʊɮɣajɮaɣdsəŋ.
1031
1031
1032
1032
1033
1033
1034
1034
ENMN
31

EN Three people were injured in the accident.
MN Осолд гурван хүн шархадсан.
ROM osold gurvəng xüng šarxadsəng.
IPA ɔsɔɮt k=ʊrʋəŋ xuŋ ʃarxadsəŋ.
EN When was this bridge built?
MN Энэ гүүр хэзээ баригдсан бэ?
ROM en güür xezee barigdsəng be?
IPA en k=uːr
̥
xeʣeː p=arjiɣdsəŋ p=e?
EN I wasn't woken up by the noise.
MN Би чимээнээр сэрээгүй.
ROM bi čimeeneer sereegüj.
IPA p=ji ʧhjimeːneːr
̥
sereːɣuj.
EN How were these windows broken?
MN Энэ цонхнууд хэрхэн хагарсан бэ?
ROM en tsonxnuud xerxəng xagarsəng be?
IPA en ʦhɔnxnʊːt xerxəŋ xaɣarsəŋ p=e?
1035
1035
1036
1036
1037
1037
1038
1038
32
ENMN

EN Were you invited to Adrian's party last week?
MN Өнгөрсөн долоо хоногт чи Адреаны үдэшлэгт
уригдсан уу?
ROM öngörsəng doloo xonogt či adrjean üdešlegt
urigdsəng uu?
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht ʧhji adrjean udeʃɮeɣht
ʊrjiɣdsəŋ ʊː?
EN Football is played in most countries of the world.
MN Хөл бөмбөг бол ихэнх улс оронд тоглогддог.
ROM xöl bömbəgh bol ixenx uls orond toglogddəgh.
IPA xoɬ p=ombəɢ p=ɔɬ jixenx ʊɮs ɔrɔnt thɔɣɮɔɣddəɢ.
EN Why did the email get sent to the wrong address?
MN Яагаад захидал буруу хаягаар илгээгдсэн бэ?
ROM jaagaad zaxidəl buruu xajagaar ilgeegdsəng be?
IPA jaːɣaːt ʣaxjidəɬ p=ʊrʊː xajaɣaːr
̥
jiɮɣeːɣdsəŋ p=e?
EN A garage is a place where cars are repaired.
MN Гараж бол машин засдаг газар.
ROM garəž bol mašjəng zasdəgh gazər.
IPA k=arəʧ p=ɔɬ maʃjəŋ ʣasdəɢ k=aʣər
̥
.
1039
1039
1040
1040
1041
1041
1042
1042
ENMN
33

EN Where were you born?
MN Чи хаана төрсөн бэ?
ROM či xaan törsəng be?
IPA ʧhji xaːn thorsəŋ p=e?
EN How many languages are spoken in Switzerland?
MN Швейцарит хэдэн хэлээр ярьдаг вэ?
ROM švjejtsarjət xedəng xeleer jarjdəgh ve?
IPA ʃʋjejhʦarjəht xedəŋ xeɮeːr
̥
jarjdəɢ ʋe?
EN Somebody broke into our house, but nothing was
stolen.
MN Хэн нэгэн манай гэрлүү дайран орсон, гэхдээ юу
ч хулгайлагдаагүй.
ROM xeng negəng manaj gerlüü dajrəng orsəng, gexdee
juu č xulgajlagdaagüj.
IPA xeŋ neɣəŋ manaj k=erɮuː t=ajrəŋ ɔrsəŋ, k=exdeː jʊː ʧh
xʊɮɣajɮaɣdaːɣuj.
EN When was the bicycle invented?
MN Дугуй хэзээ зохион бүтээгдсэн бэ?
ROM duguj xezee zoxiəng büteegdsəng be?
IPA t=ʊɣʊj xeʣeː ʣɔxjiəŋ p=uhteːɣdsəŋ p=e?
1043
1043
1044
1044
1045
1045
1046
1046
34
ENMN

EN I saw an accident yesterday. Two people were taken
to the hospital.
MN Өчигдөр би нэгэн ослыг харсан. Хоёр хүн эмнэлэг
рүү хүргэгдсэн.
ROM öčigdər bi negəng oslɨgh xarsəng. xojər xüng
emneləgh rüü xürgegdsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji neɣəŋ ɔsɮiɢ xarsəŋ. xɔjər
̥
xuŋ emneɮəɢ
ruː xurɣeɣdsəŋ.
EN Paper is made from wood.
MN Цаас бол модоор хийгддэг.
ROM tsaas bol modoor xiigddəgh.
IPA ʦhaːs p=ɔɬ mɔdɔːr
̥
xjiːɣddəɢ.
EN There was a fire at the hotel last week. Two of the
rooms were damaged.
MN Зочид буудалд өнгөрсөн долоо хоногт гал гарсан.
Өрөөний хоёр шатагдсан.
ROM zočjəd buudald öngörsəng doloo xonogt gal garsəng.
öröönii xojər šatagdsəng.
IPA ʣɔhʧjət p=ʊːdaɮt onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht k=aɬ k=arsəŋ.
oroːnjiː xɔjər
̥
ʃahtaɣdsəŋ.
1047
1047
1048
1048
1049
1049
ENMN
35

EN Where did you get this picture? — It was given to me
by a friend of mine.
MN Чи энэ зургыг хаанаас олсон бэ? — Үүнийг
миний нэг найз надад өгсөн.
ROM či en zurgɨgh xaanaas olsəng be? — üüniigh minii
negh najz nadəd ögsəng.
IPA ʧhji en ʣʊrɣiɢ xaːnaːs ɔɮsəŋ p=e? — uːnjiːɢ mjinjiː
neɢ najʦ nadət oɣsəŋ.
EN Many British programs are shown on American
television.
MN Британы олон хөтөлбөрүүд амеркийн зурагтаар
цацагддаг.
ROM britan oləng xötölbörüüd amjerkiing zuragtaar
tsatsagddəgh.
IPA p=rjihtan ɔɮəŋ xohtoɮboruːt amjerkhjiːŋ ʣʊraɣhtaːr
̥
ʦhahʦaɣddəɢ.
EN Did Aleksey and Anastasia go to the wedding? —
No, they weren't invited.
MN Алексей ба Анастасия нар хуриманд очсон уу? —
Үгүй, тэд уригдаагүй
ROM aljeksjeə ba anastasijə nar xurimand očsəng uu? —
ügüj, ted urigdaagüj
IPA aɮjekhsjeə p=a anashtasjijə nar
̥
xʊrjimant ɔhʧsəŋ ʊː? —
uɣuj, thet ʊrjiɣdaːɣuj
1050
1050
1051
1051
1052
1052
36
ENMN

EN How old is this movie? — It was made in nineteen
sixty-five (1965).
MN Энэ кино хэзээнийх вэ? — Тэр 1965 онд
бүтээгдсэн.
ROM en kin xezeeniix ve? — ter 1965 ond büteegdsəng.
IPA en khjin xeʣeːnjiːx ʋe? — ther
̥
1965 ɔnt p=uhteːɣdsəŋ.
EN My car was stolen last week, but the next day it was
found by the police.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт миний машин
хулгайлагдсан, гэхдээ маргааш нь тэрийг цагдаа
нар олсон.
ROM öngörsəng doloo xonogt minii mašjəng
xulgajlagdsəng, gexdee margaaš nj teriigh tsagdaa nar
olsəng.
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht mjinjiː maʃjəŋ xʊɮɣajɮaɣdsəŋ,
k=exdeː marɣaːʃ n therjiːɢ ʦhaɣdaː nar
̥
ɔɮsəŋ.
EN Arturo was born in Havana.
MN Артур Хаванад төрсөн.
ROM artər xavanəd törsəng.
IPA arhtər
̥
xaʋanət thorsəŋ.
1053
1053
1054
1054
1055
1055
ENMN
37

EN Anna was born in Rome.
MN Анна Ромд төрсөн.
ROM ann romd törsəng.
IPA ann rɔmt thorsəŋ.
EN Her parents were born in Rio de Janeiro.
MN Түүний эцэг эх Рио де Жанерод төрсөн.
ROM tüünii etsəgh ex riə dje žanjerəd törsəng.
IPA thuːnjiː ehʦəɢ ex rjiə t=je ʧ=anjerət thorsəŋ.
EN I was born in London.
MN Би Лондонд төрсөн.
ROM bi londond törsəng.
IPA p=ji ɮɔndɔnt thorsəŋ.
EN My mother was born in Paris.
MN Миний ээж Парист төрсөн.
ROM minii eež parist törsəng.
IPA mjinjiː eːʧ pharjisht thorsəŋ.
1056
1056
1057
1057
1058
1058
1059
1059
38
ENMN

EN Somebody is painting the door. The door is being
painted.
MN Хэн нэгэн хаалгыг будаж байна > Хаалга
будагдаж байна.
ROM xeng negəng xaalgɨgh budəž bajn > xaalg budagdəž
bajn.
IPA xeŋ neɣəŋ xaːɮɣiɢ p=ʊdəʧ p=ajn > xaːɮɣ p=ʊdaɣdəʧ
p=ajn.
EN My car is at the garage. It's being repaired.
MN Миний машин гаражид байна. > Тэр засагдаж
байна.
ROM minii mašjəng garažjəd bajn. > ter zasagdəž bajn.
IPA mjinjiː maʃjəŋ k=araʤjət p=ajn. > ther
̥
ʣasaɣdəʧ p=ajn.
EN Some new houses are being built across from the
park.
MN Цэцэрлэгийг тойроод шинэ байшингууд баригдаж
байна.
ROM tsetserlegiigh tojrood šin bajšinguud barigdəž bajn.
IPA ʦhehʦerɮeɣjiːɢ thɔjrɔːt ʃjin p=ajʃjinɣʊːt p=arjiɣdəʧ p=ajn.
1060
1060
1061
1061
1062
1062
ENMN
39

EN The office is being cleaned right now.
MN Ажлын байр яг одоо цэвэрлэгдэж байна.
ROM ažlɨng bajr jagh odoo tseverlegdəž bajn.
IPA aʤɮiŋ p=ajr
̥
jaɢ ɔdɔː ʦheʋerɮeɣdəʧ p=ajn.
EN The office is cleaned every day.
MN Ажлын байр өдөр бүр цэвэрлэгддэг.
ROM ažlɨng bajr ödər bür tseverlegddəgh.
IPA aʤɮiŋ p=ajr
̥
odər
̥
p=ur
̥
ʦheʋerɮeɣddəɢ.
EN In the United States, football games are usually
played on the weekends, but no big games are being
played next weekend.
MN Амеркийн нэгдсэн улсад,хөл бөмбөгийн тоглолт
ихэвчлэн амралтын өдрүүдэд тоглогддог гэхдээ
дараагийн амралтын өдрүүдэд чухал хөл
бөмөгийн тоглолт тоглогдохгүй.
ROM amjerkiing negdsəng ulsəd,xəl bömbögiing toglolt
ixevčləng amraltɨng ödrüüdəd toglogddəgh gexdee
daraagiing amraltɨng ödrüüdəd čuxəl xöl bömögiing
toglolt toglogdoxgüj.
IPA amjerkhjiːŋ neɣdsəŋ ʊɮsət,xəɬ p=omboɣjiːŋ thɔɣɮɔɮht
jixeʋhʧɮəŋ amraɮhtiŋ odruːdət thɔɣɮɔɣddəɢ k=exdeː
t=araːɣjiːŋ amraɮhtiŋ odruːdət ʧhʊxəɬ xoɬ p=omoɣjiːŋ
thɔɣɮɔɮht thɔɣɮɔɣdɔxɣuj.
1063
1063
1064
1064
1065
1065
40
ENMN

EN Somebody has painted the door. > The door has
been painted.
MN Хэн нэгэн хаалгыг будсан. > Хаалга будагдсан.
ROM xeng negəng xaalgɨgh budsəng. > xaalg budagdsəng.
IPA xeŋ neɣəŋ xaːɮɣiɢ p=ʊdsəŋ. > xaːɮɣ p=ʊdaɣdsəŋ.
EN Somebody has stolen my key. > My key has been
stolen.
MN Хэн нэгэн миниий түлхүүрийг хулгайлсан. >
Миний түлхүүр хулгайлагдсан.
ROM xeng negəng miniii tülxüüriigh xulgajlsəng. > minii
tülxüür xulgajlagdsəng.
IPA xeŋ neɣəŋ mjinjijiː thuɮxuːrjiːɢ xʊɮɣajɮsəŋ. > mjinjiː
thuɮxuːr
̥
xʊɮɣajɮaɣdsəŋ.
EN Somebody has stolen my keys. > My keys have
been stolen.
MN Хэн нэгэн миниий түлхүүрүүдийг хулгайлсан. >
Миний түлхүүрүүд хулгайлагдсан.
ROM xeng negəng miniii tülxüürüüdiigh xulgajlsəng. >
minii tülxüürüüd xulgajlagdsəng.
IPA xeŋ neɣəŋ mjinjijiː thuɮxuːruːdjiːɢ xʊɮɣajɮsəŋ. >
mjinjiː thuɮxuːruːt xʊɮɣajɮaɣdsəŋ.
1066
1066
1067
1067
1068
1068
ENMN
41

EN Nobody has invited me to the party. > I haven't been
invited to the party.
MN Хэн ч намайг үдэшлэгт уриагүй. > Би үдэшлэгт
уригдаагүй.
ROM xeng č namajgh üdešlegt uriagüj. > bi üdešlegt
urigdaagüj.
IPA xeŋ ʧh namajɢ udeʃɮeɣht ʊrjiaɣuj. > p=ji udeʃɮeɣht
ʊrjiɣdaːɣuj.
EN Has somebody washed this shirt? > Has this shirt
been washed?
MN Хэн нэгэн энэ цамцыг угаасан уу? > Энэ цамц
угаагдсан уу?
ROM xeng negəng en tsamtsɨgh ugaasəng uu? > en tsamts
ugaagdsəng uu?
IPA xeŋ neɣəŋ en ʦhamhʦiɢ ʊɣaːsəŋ ʊː? > en ʦhamhʦ
ʊɣaːɣdsəŋ ʊː?
EN The room isn't dirty anymore. It's been cleaned.
MN Өрөө бохир байхаа болисон. Тэр цэвэрлэгддэг.
ROM öröö boxjər bajxaa bolisəng. ter tseverlegddəgh.
IPA oroː p=ɔxjər
̥
p=ajxaː p=ɔɮjisəŋ. ther
̥
ʦheʋerɮeɣddəɢ.
1069
1069
1070
1070
1071
1071
42
ENMN

EN The room was cleaned yesterday.
MN Өчигдөр өрөө цэвэрлэгдсэн.
ROM öčigdər öröö tseverlegdsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
oroː ʦheʋerɮeɣdsəŋ.
EN I can't find my keys. I think they've been stolen.
MN Би түлхүүрүүдээ олохгүй байна. Тэд
хулгайлагдсан гэж би бодож байна.
ROM bi tülxüürüüdee oloxgüj bajn. ted xulgajlagdsəng gež
bi bodəž bajn.
IPA p=ji thuɮxuːruːdeː ɔɮɔxɣuj p=ajn. thet xʊɮɣajɮaɣdsəŋ
k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
EN My keys were stolen last week.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт миний түлхүүрүүд
хулгайлагдсан.
ROM öngörsəng doloo xonogt minii tülxüürüüd
xulgajlagdsəng.
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht mjinjiː thuɮxuːruːt
xʊɮɣajɮaɣdsəŋ.
1072
1072
1073
1073
1074
1074
ENMN
43

EN The car's being repaired. > The car's getting
repaired.
MN Машиныг засаж байна. > Машин засагдаж байна.
ROM mašinɨgh zasəž bajn. > mašjəng zasagdəž bajn.
IPA maʃjiniɢ ʣasəʧ p=ajn. > maʃjəŋ ʣasaɣdəʧ p=ajn.
EN A bridge is being built. > A bridge is getting built.
MN Гүүрийг барьж байна. > Гүүр баригдаж байна.
ROM güüriigh barjž bajn. > güür barigdəž bajn.
IPA k=uːrjiːɢ p=arjʧ p=ajn. > k=uːr
̥
p=arjiɣdəʧ p=ajn.
EN The windows are being washed. > The windows are
getting washed.
MN Цонхнуудыг цэвэрлэж байна. > Цонхнууд
цэвэрлэгдэж байна.
ROM tsonxnuudɨgh tseverləž bajn. > tsonxnuud
tseverlegdəž bajn.
IPA ʦhɔnxnʊːdiɢ ʦheʋerɮəʧ p=ajn. > ʦhɔnxnʊːt
ʦheʋerɮeɣdəʧ p=ajn.
1075
1075
1076
1076
1077
1077
44
ENMN

EN The grass is being cut. > The grass is getting cut.
MN Өвсийг хадаж байна. > Өвс хадагдаж байна.
ROM övsiigh xadəž bajn. > övs xadagdəž bajn.
IPA oʋsjiːɢ xadəʧ p=ajn. > oʋs xadaɣdəʧ p=ajn.
EN The office is being cleaned. > The office is getting
cleaned.
MN Ажлын байрыг цэвэрлэж байна. > Ажлын байр
цэвэрлэгдэж байна.
ROM ažlɨng bajrɨgh tseverləž bajn. > ažlɨng bajr
tseverlegdəž bajn.
IPA aʤɮiŋ p=ajriɢ ʦheʋerɮəʧ p=ajn. > aʤɮiŋ p=ajr
̥
ʦheʋerɮeɣdəʧ p=ajn.
EN The shirts have been ironed. > The shirts got ironed.
MN Цамцнуудыг индүүдэж байна. > Цамцнууд
индүүдэгдэж байна.
ROM tsamtsnuudɨgh indüüdəž bajn. > tsamtsnuud
indüüdegdəž bajn.
IPA ʦhamhʦnʊːdiɢ jinduːdəʧ p=ajn. > ʦhamhʦnʊːt
jinduːdeɣdəʧ p=ajn.
1078
1078
1079
1079
1080
1080
ENMN
45

EN The window's been broken. > The window got
broken.
MN Цонхыг хагалж байна. > Цонх хагалагдаж байна.
ROM tsonxɨgh xagalž bajn. > tsonx xagalagdəž bajn.
IPA ʦhɔnxiɢ xaɣaɮʧ p=ajn. > ʦhɔnx xaɣaɮaɣdəʧ p=ajn.
EN The roof is being repaired. > The roof is getting
repaired.
MN Дээврийг засаж байна. > Дээвэр засагдаж байна.
ROM deevriigh zasəž bajn. > deevər zasagdəž bajn.
IPA t=eːʋrjiːɢ ʣasəʧ p=ajn. > t=eːʋər
̥
ʣasaɣdəʧ p=ajn.
EN The car's been damaged. > The car got damaged.
MN Машиныг эвдэлсэн. > Машин эвдэгдсэн.
ROM mašinɨgh evdelsəng. > mašjəng evdegdsəng.
IPA maʃjiniɢ eʋdeɮsəŋ. > maʃjəŋ eʋdeɣdsəŋ.
1081
1081
1082
1082
1083
1083
46
ENMN

EN The houses are being torn down. > The houses are
getting torn down.
MN Байшингуудыг нурааж байна. > Байшингууд
нурагдаж байна.
ROM bajšinguudɨgh nuraaž bajn. > bajšinguud nuragdəž
bajn.
IPA p=ajʃjinɣʊːdiɢ nʊraːʧ p=ajn. > p=ajʃjinɣʊːt nʊraɣdəʧ
p=ajn.
EN The trees have been cut down. > The trees got cut
down.
MN Моднуудыг тайрч байна. > Моднууд тайрагдаж
байна.
ROM modnuudɨgh tajrč bajn. > modnuud tajragdəž bajn.
IPA mɔdnʊːdiɢ thajrhʧ p=ajn. > mɔdnʊːt thajraɣdəʧ p=ajn.
EN They've been invited to a party. > They got invited
to a party.
MN Тэднийг үдэшлэгт урьсан. Тэд үдэшлэгт
уригдсан.
ROM tedniigh üdešlegt urjsəng. ted üdešlegt urigdsəng.
IPA thednjiːɢ udeʃɮeɣht ʊrjsəŋ. thet udeʃɮeɣht ʊrjiɣdsəŋ.
1084
1084
1085
1085
1086
1086
ENMN
47

EN I can't use my office right now. It's being painted.
MN Одоогоор би ажлын байраа ашиглжа чадахгүй
байна. Тэрийг будаж байна.
ROM odoogoor bi ažlɨng bajraa ašiglžə čadaxgüj bajn.
teriigh budəž bajn.
IPA ɔdɔːɣɔːr
̥
p=ji aʤɮiŋ p=ajraː aʃjiɣɮʤə ʧhadaxɣuj p=ajn.
therjiːɢ p=ʊdəʧ p=ajn.
EN We didn't go to the party. We weren't invited.
MN Бид үдэшлэг рүү яваагүй. Бид уригдаагүй. >
Биднийг уриагүй.
ROM bid üdešləgh rüü javaagüj. bid urigdaagüj. >
bidniigh uriagüj.
IPA p=jit udeʃɮəɢ ruː jaʋaːɣuj. p=jit ʊrjiɣdaːɣuj. > p=jidnjiːɢ
ʊrjiaɣuj.
EN The washing machine was broken. It's been repaired
now.
MN Угаалгын машин эвдэрсэн байсан. Тэр одоо
засагдсан.
ROM ugaalgɨng mašjəng evdersəng bajsəng. ter odoo
zasagdsəng.
IPA ʊɣaːɮɣiŋ maʃjəŋ eʋdersəŋ p=ajsəŋ. ther
̥
ɔdɔː
ʣasaɣdsəŋ.
1087
1087
1088
1088
1089
1089
48
ENMN

EN The washing machine was getting repaired yesterday
afternoon.
MN Өчигдөр үдээс хойш угаалгын машин засагдсан.
ROM öčigdər üdees xojš ugaalgɨng mašjəng zasagdsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
udeːs xɔjʃ ʊɣaːɮɣiŋ maʃjəŋ ʣasaɣdsəŋ.
EN A factory is a place where things are made.
MN Үйлдвэр бол янз бүрийн зүйл хийдэг газар.
ROM üjldvər bol janz büriing züjl xiidəgh gazər.
IPA ujɮdʋər
̥
p=ɔɬ janʦ p=urjiːŋ ʣujɬ xjiːdəɢ k=aʣər
̥
.
EN How old are these houses? When were they built?
MN Энэ байшингууд хэр удаж байна вэ? Эд нар хэзээ
баригдсан бэ?
ROM en bajšinguud xer udəž bajn ve? ed nar xezee
barigdsəng be?
IPA en p=ajʃjinɣʊːt xer
̥
ʊdəʧ p=ajn ʋe? et nar
̥
xeʣeː
p=arjiɣdsəŋ p=e?
1090
1090
1091
1091
1092
1092
ENMN
49

EN Is the computer being used at the moment? — Yes,
Boris is using it.
MN Яг одоо хэн нэгэн комьпютер хэрэглэж байна уу?
—
Тийм, Борис хэрэглэж байна.
ROM jagh odoo xeng negəng komjpjutjər xeregləž bajn uu?
—
tiim, borjəs xeregləž bajn.
IPA jaɢ ɔdɔː xeŋ neɣəŋ khɔmjhpjuhtjər
̥
xereɣɮəʧ p=ajn ʊː?
—
thjiːm, p=ɔrjəs xereɣɮəʧ p=ajn.
EN I've never seen these flowers before. What are they
called?
MN Би өмнө нь хэзээ ч эдгээр цэцгүүдийг харж
байгаагүй. Эдгэрийг юу гэж нэрлэдэг вэ?
ROM bi ömn nj xezee č edgeer tsetsgüüdiigh xarž
bajgaagüj. edgeriigh juu gež nerledəgh ve?
IPA p=ji omn n xeʣeː ʧh edɣeːr
̥
ʦhehʦɣuːdjiːɢ xarʧ
p=ajɣaːɣuj. edɣerjiːɢ jʊː k=eʧ nerɮedəɢ ʋe?
EN My sunglasses were stolen at the beach yesterday.
MN Өчигдөр миний нүдний шилийг далайн эрэг
дээрээс хулгайлсан.
ROM öčigdər minii nüdnii šiliigh dalajng erəgh deerees
xulgajlsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
mjinjiː nudnjiː ʃjiɮjiːɢ t=aɮajŋ erəɢ t=eːreːs
xʊɮɣajɮsəŋ.
1093
1093
1094
1094
1095
1095
50
ENMN

EN The bridge is closed. It got damaged last week, and it
hasn't been repaired yet.
MN Гүүр хаагдсан.Өнгөрсөн долоо хоногт тэр
эвдэрсэн ба тэрийг хараахан засаагүй.
ROM güür xaagdsəng.öngörsəng doloo xonogt ter
evdersəng ba teriigh xaraaxəng zasaagüj.
IPA k=uːr
̥
xaːɣdsəŋ.onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht ther
̥
eʋdersəŋ
p=a therjiːɢ xaraːxəŋ ʣasaːɣuj.
EN It hasn't gotten repaired yet.
MN Тэрийг хараахан засаагүй. > Тэр хараахан
засагдаагүй.
ROM teriigh xaraaxəng zasaagüj. > ter xaraaxəng
zasagdaagüj.
IPA therjiːɢ xaraːxəŋ ʣasaːɣuj. > ther
̥
xaraːxəŋ
ʣasaɣdaːɣuj.
EN Please be quiet. I'm working.
MN Чимээгүй байна уу? Би ажиллаж байна.
ROM čimeegüj bajn uu? bi ažilləž bajn.
IPA ʧhjimeːɣuj p=ajn ʊː? p=ji aʤjiɮɮəʧ p=ajn.
1096
1096
1097
1097
1098
1098
ENMN
51

EN It isn't raining right now.
MN Яг одоохондоо бороо ороогүй байна.
ROM jagh odooxondoo boroo oroogüj bajn.
IPA jaɢ ɔdɔːxɔndɔː p=ɔrɔː ɔrɔːɣuj p=ajn.
EN What are you doing tonight?
MN Өнөөдөр орой чи юу хийх вэ?
ROM önöödər oroj či juu xiix ve?
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj ʧhji jʊː xjiːx ʋe?
1099
1099
1100
1100
52
ENMN

GMS #1101 - 1200
GMS #1101 - 1200
EN I was working when she arrived.
MN Түүнийг ирэхэд би ажиллаж байсан.
ROM tüüniigh irexəd bi ažilləž bajsəng.
IPA thuːnjiːɢ jirexət p=ji aʤjiɮɮəʧ p=ajsəŋ.
EN It wasn't raining, so we didn't need an umbrella.
MN Бороо орсонгүй. Тэгэхээр бидэнд шүхэр хэрэггүй
байсан.
ROM boroo orsongüj. tegexeer bidend šüxər xereggüj
bajsəng.
IPA p=ɔrɔː ɔrsɔnɣuj. theɣexeːr
̥
p=jident ʃuxər
̥
xereɣɣuj
p=ajsəŋ.
EN What were you doing at three o'clock (3:00)?
MN Чи гурван цагт юу хийж байсан бэ?
ROM či gurvəng tsagt juu xiiž bajsəng be?
IPA ʧhji k=ʊrʋəŋ ʦhaɣht jʊː xjiːʧ p=ajsəŋ p=e?
1101
1101
1102
1102
1103
1103
ENMN
53

EN These offices aren't cleaned every day.
MN Ажлын байр өдөр бүр цэвэрлэгддэгүй.
ROM ažlɨng bajr ödər bür tseverlegddegüj.
IPA aʤɮiŋ p=ajr
̥
odər
̥
p=ur
̥
ʦheʋerɮeɣddeɣuj.
EN The office was cleaned yesterday. The office got
cleaned yesterday.
MN Ажлын байрыг өчигдөр цэвэрлэсэн. Ажлын байр
өчигдөр цэвэрлэгдсэн.
ROM ažlɨng bajrɨgh öčigdər tseverlesəng. ažlɨng bajr
öčigdər tseverlegdsəng.
IPA aʤɮiŋ p=ajriɢ ohʧjiɣdər
̥
ʦheʋerɮesəŋ. aʤɮiŋ p=ajr
̥
ohʧjiɣdər
̥
ʦheʋerɮeɣdsəŋ.
EN How was the window broken? How did the window
get broken?
MN Яаж цонхыг хагалсан бэ? Цонх яаж хагалагдсан
бэ?
ROM jaaž tsonxɨgh xagalsəng be? tsonx jaaž xagalagdsəng
be?
IPA jaːʧ ʦhɔnxiɢ xaɣaɮsəŋ p=e? ʦhɔnx jaːʧ xaɣaɮaɣdsəŋ
p=e?
1104
1104
1105
1105
1106
1106
54
ENMN

EN I've lived in this house for ten (10) years.
MN Би энэ байшинд арван жилийн турш амьдрасан.
ROM bi en bajšind arvəng žiliing turš amjdrasəng.
IPA p=ji en p=ajʃjint arʋəŋ ʧ=jiɮjiːŋ thʊrʃ amjdrasəŋ.
EN Dietrich has never ridden a horse.
MN Дийтрих хэзээ ч морь унаж байгаагүй.
ROM diitrjəx xezee č morj unəž bajgaagüj.
IPA t=jiːhtrjəx xeʣeː ʧh mɔrj ʊnəʧ p=ajɣaːɣuj.
EN Filippa hasn't been to South America.
MN Филлипа хэзээч Өмнөд Амерк руу явж байгаагүй.
ROM fillipə xezeeč ömnəd amjerk ruu javž bajgaagüj.
IPA fjiɮɮjihpə xeʣeːhʧ omnət amjerkh rʊː jaʋʧ p=ajɣaːɣuj.
EN Where have Daisuke and Aiko gone?
MN Дайсук ба Аико нар хаашаа явсан бэ?
ROM dajsək ba aikə nar xaašaa javsəng be?
IPA t=ajsəkh p=a ajikhə nar
̥
xaːʃaː jaʋsəŋ p=e?
1107
1107
1108
1108
1109
1109
1110
1110
ENMN
55

EN I like coffee, but I don't like tea.
MN Би кофенд дуртай гэхдээ би цайнд дургүй.
ROM bi kofjend durtaj gexdee bi tsajnd durgüj.
IPA p=ji khɔfjent t=ʊrhtaj k=exdeː p=ji ʦhajnt t=ʊrɣuj.
EN Gabriele doesn't go out very often.
MN Габриел үргэлж гардаггүй.
ROM gabrijəl ürgelž gardaggüj.
IPA k=abrjijəɬ urɣeɮʧ k=ardaɣɣuj.
EN What do you usually do on weekends?
MN Амралтын өдрүүдээр чи ер нь юу хийдэг вэ?
ROM amraltɨng ödrüüdeer či jer nj juu xiidəgh ve?
IPA amraɮhtiŋ odruːdeːr
̥
ʧhji jer
̥
n jʊː xjiːdəɢ ʋe?
EN Does Fyodor live alone?
MN Фёдор ганцаараа амьдардаг уу?
ROM fjodər gantsaaraa amjdardəgh uu?
IPA fjɔdər
̥
k=anhʦaːraː amjdardəɢ ʊː?
1111
1111
1112
1112
1113
1113
1114
1114
56
ENMN

EN I didn't watch TV yesterday.
MN Өчигдөр би зурагт үзээгүй.
ROM öčigdər bi zuragt üzeegüj.
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji ʣʊraɣht uʣeːɣuj.
EN It didn't rain last week.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт бороо орсонгүй.
ROM öngörsəng doloo xonogt boroo orsongüj.
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht p=ɔrɔː ɔrsɔnɣuj.
EN What time did Fabio and Donatella go out?
MN Фабио болон Донателла хэдэн цагт гарсан бэ?
ROM fabiə boləng donatjellə xedəng tsagt garsəng be?
IPA fabjiə p=ɔɮəŋ t=ɔnahtjeɮɮə xedəŋ ʦhaɣht k=arsəŋ p=e?
EN Do you work at night?
MN Чи шөнө ажилладаг уу?
ROM či šön ažilladəgh uu?
IPA ʧhji ʃon aʤjiɮɮadəɢ ʊː?
1115
1115
1116
1116
1117
1117
1118
1118
ENMN
57

EN Where are they going?
MN Тэд хаашаа явж байна?
ROM ted xaašaa javž bajn?
IPA thet xaːʃaː jaʋʧ p=ajn?
EN Why are you looking at me?
MN Яагаад чи намайг харж байна вэ?
ROM jaagaad či namajgh xarž bajn ve?
IPA jaːɣaːt ʧhji namajɢ xarʧ p=ajn ʋe?
EN Does Xenia live near you?
MN Ксениа чамтай ойр амьдардаг уу?
ROM ksjeniə čamtaj ojr amjdardəgh uu?
IPA khsjenjiə ʧhamhtaj ɔjr
̥
amjdardəɢ ʊː?
EN Do you like to cook?
MN Чи хоол хийх дуртай юу?
ROM či xool xiix durtaj juu?
IPA ʧhji xɔːɬ xjiːx t=ʊrhtaj jʊː?
1119
1119
1120
1120
1121
1121
1122
1122
58
ENMN

EN Is the sun shining?
MN Нар гэрэлтэж байна уу?
ROM nar gereltəž bajn uu?
IPA nar
̥
k=ereɮhtəʧ p=ajn ʊː?
EN What time do the stores close?
MN Хэдэн цагт дэлгүүр хаадаг вэ?
ROM xedəng tsagt delgüür xaadəgh ve?
IPA xedəŋ ʦhaɣht t=eɮɣuːr
̥
xaːdəɢ ʋe?
EN Is Franz working today?
MN Өнөөдөр Франц ажиллаж байна уу?
ROM önöödər frants ažilləž bajn uu?
IPA onoːdər
̥
franhʦ aʤjiɮɮəʧ p=ajn ʊː?
EN What does this word mean?
MN Энэ юу гэсэн утгатай вэ?
ROM en juu gesəng utgataj ve?
IPA en jʊː k=esəŋ ʊhtɣahtaj ʋe?
1123
1123
1124
1124
1125
1125
1126
1126
ENMN
59

EN Are you feeling all right?
MN Чи дажгүй юу?
ROM či dažgüj juu?
IPA ʧhji t=aʤɣuj jʊː?
EN Heidi doesn't work at night.
MN Хейди шөнө ажилдаггүй.
ROM xjejdjə šön ažildaggüj.
IPA xjejdjə ʃon aʤjiɮdaɣɣuj.
EN I'm very tired. I don't want to go out tonight.
MN Би маш их ядарсан. Өнөөдөр орой би гарахыг
хүсэхгүй байна.
ROM bi maš ix jadarsəng. önöödər oroj bi garaxɨgh
xüsexgüj bajn.
IPA p=ji maʃ jix jadarsəŋ. onoːdər
̥
ɔrɔj p=ji k=araxiɢ
xusexɣuj p=ajn.
EN I'm very tired. I'm not going out tonight.
MN Би маш их ядарсан. Өнөөдөр орой би гарахгүй.
ROM bi maš ix jadarsəng. önöödər oroj bi garaxgüj.
IPA p=ji maʃ jix jadarsəŋ. onoːdər
̥
ɔrɔj p=ji k=araxɣuj.
1127
1127
1128
1128
1129
1129
1130
1130
60
ENMN

EN Takahiro's not working this week. He's on vacation.
MN Такахиро энэ долоо хоногт ажиллахгүй. Тэр
амралттай
ROM takaxirə en doloo xonogt ažillaxgüj. ter amralttaj
IPA thakhaxjirə en t=ɔɮɔː xɔnɔɣht aʤjiɮɮaxɣuj. ther
̥
amraɮhthtaj
EN My parents are usually at home. They don't go out
very often.
MN Манай эцэг эх ерөнхийдөө гэртээ байдаг. Тэд
үргэлж гардаггүй.
ROM manaj etsəgh ex jerönxiidöö gertee bajdəgh. ted
ürgelž gardaggüj.
IPA manaj ehʦəɢ ex jeronxjiːdoː k=erhteː p=ajdəɢ. thet
urɣeɮʧ k=ardaɣɣuj.
EN Mitsuko has traveled a lot, but she doesn't speak any
foreign languages.
MN Мицуко их аяласан гэвч тэр гадаад хэлээр
ярьдаггүй.
ROM mitsukə ix ajalasəng gevč ter gadaad xeleer
jarjdaggüj.
IPA mjihʦʊkhə jix ajaɮasəŋ k=eʋhʧ ther
̥
k=adaːt xeɮeːr
̥
jarjdaɣɣuj.
1131
1131
1132
1132
1133
1133
ENMN
61

EN You can turn off the television. I'm not watching it.
MN Чи зурагт унтрааж болно. Би тэрийг үзэхгүй.
ROM či zuragt untraaž boln. bi teriigh üzexgüj.
IPA ʧhji ʣʊraɣht ʊnhtraːʧ p=ɔɮn. p=ji therjiːɢ uʣexɣuj.
EN Flora has invited us to her party next week, but we're
not going.
MN Дараагийн долоо хоногт Флора биднийг
үдэшлэгтээ урьсан. Гэвч бид тийшээ явахгүй.
ROM daraagiing doloo xonogt florə bidniigh üdešlegtee
urjsəng. gevč bid tiišee javaxgüj.
IPA t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht fɮɔrə p=jidnjiːɢ udeʃɮeɣhteː
ʊrjsəŋ. k=eʋhʧ p=jit thjiːʃeː jaʋaxɣuj.
EN Where were your shoes made?
MN Чиний гутал хаана хийгдсэн бэ?
ROM činii gutəl xaan xiigdsəng be?
IPA ʧhjinjiː k=ʊhtəɬ xaːn xjiːɣdsəŋ p=e?
EN Did you go out last night?
MN Өчигдөр орой чи гарсан уу?
ROM öčigdər oroj či garsəng uu?
IPA ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj ʧhji k=arsəŋ ʊː?
1134
1134
1135
1135
1136
1136
1137
1137
62
ENMN

EN What were you doing at ten thirty (10:30)?
MN Арав гучид чи юу хийж байсан бэ?
ROM arəv gučjəd či juu xiiž bajsəng be?
IPA arəw k=ʊhʧjət ʧhji jʊː xjiːʧ p=ajsəŋ p=e?
EN Where was your mother born?
MN Чиний ээж хаана төрсөн бэ?
ROM činii eež xaan törsəng be?
IPA ʧhjinjiː eːʧ xaːn thorsəŋ p=e?
EN Has Marco gone home?
MN Марко гэрлүүгээ харьсан уу?
ROM markə gerlüügee xarjsəng uu?
IPA markhə k=erɮuːɣeː xarjsəŋ ʊː?
EN What time did he go?
MN Тэр хэдэн цагт гарсан бэ?
ROM ter xedəng tsagt garsəng be?
IPA ther
̥
xedəŋ ʦhaɣht k=arsəŋ p=e?
1138
1138
1139
1139
1140
1140
1141
1141
ENMN
63

EN When were these houses built?
MN Энэ байшингууд хэзээ баригдсан бэ?
ROM en bajšinguud xezee barigdsəng be?
IPA en p=ajʃjinɣʊːt xeʣeː p=arjiɣdsəŋ p=e?
EN Has Konstantin arrived yet?
MN Константин аль хэдийн ирсэн үү?
ROM konstantjəng alj xediing irsəng üü?
IPA khɔnshtanhtjəŋ aɮ xedjiːŋ jirsəŋ uː?
EN Why did you go home early?
MN Яагаад чи гэрлүүгээ эрт харьсан бэ?
ROM jaagaad či gerlüügee ert xarjsəng be?
IPA jaːɣaːt ʧhji k=erɮuːɣeː erht xarjsəŋ p=e?
EN How long have they been married?
MN Тэд гэрлээд хэр удаж байна вэ?
ROM ted gerleed xer udəž bajn ve?
IPA thet k=erɮeːt xer
̥
ʊdəʧ p=ajn ʋe?
1142
1142
1143
1143
1144
1144
1145
1145
64
ENMN

EN Milena's lost her passport.
MN Милена паспортаа алдсан.
ROM miljen pasportaa aldsəng.
IPA mjiɮjen phashpɔrhtaː aɮdsəŋ.
EN This bridge was built ten (10) years ago.
MN Энэ гүүр арван жилийн өмнө баригдсан.
ROM en güür arvəng žiliing ömn barigdsəng.
IPA en k=uːr
̥
arʋəŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn p=arjiɣdsəŋ.
EN Have you finished your work yet?
MN Чи аль хэдийн ажилаа дуусгасан уу?
ROM či alj xediing ažilaa duusgasəng uu?
IPA ʧhji aɮ xedjiːŋ aʤjiɮaː t=ʊːsɣasəŋ ʊː?
EN This town is always clean. The streets get cleaned
every day.
MN Энэ хот үргэлж цэвэрхэн байдаг. Гудамжууд нь
өдөр бүр цэвэрлэгддэг.
ROM en xot ürgelž tseverxəng bajdəgh. gudamžuud nj ödər
bür tseverlegddəgh.
IPA en xɔht urɣeɮʧ ʦheʋerxəŋ p=ajdəɢ. k=ʊdamʤʊːt n odər
̥
p=ur
̥
ʦheʋerɮeɣddəɢ.
1146
1146
1147
1147
1148
1148
1149
1149
ENMN
65

EN I've just made some coffee. Would you like some?
MN Би саяхан кофе чаначихлаа. Чи уух уу?
ROM bi sajaxəng kofjə čanačixlaa. či uux uu?
IPA p=ji sajaxəŋ khɔfjə ʧhanahʧjixɮaː. ʧhji ʊːx ʊː?
EN This is a very old photograph. It was taken a long
time ago.
MN Энэ бол маш хуучны зураг. Тэр олон жилийн
өмнө дарагдсан.
ROM en bol maš xuučn zurəgh. ter oləng žiliing ömn
daragdsəng.
IPA en p=ɔɬ maʃ xʊːhʧn ʣʊrəɢ. ther
̥
ɔɮəŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn
t=araɣdsəŋ.
EN Paolo's bought a new car.
MN Паоло шинэ машин худалдаж авсан.
ROM paolə šin mašjəng xudaldəž avsəng.
IPA phaɔɮə ʃjin maʃjəŋ xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ.
EN I'm going to take an umbrella with me. It's raining.
MN Би шүхэрээ авах болно. Бороо орж байна.
ROM bi šüxeree avəx boln. boroo orž bajn.
IPA p=ji ʃuxereː aʋəx p=ɔɮn. p=ɔrɔː ɔrʧ p=ajn.
1150
1150
1151
1151
1152
1152
1153
1153
66
ENMN

EN Why are you so tired? Did you go to bed late last
night?
MN Яагаад чи ийм их ядарсан байна вэ? Өчигдөр
орой чи орондоо оройтож орсон уу?
ROM jaagaad či iim ix jadarsəng bajn ve? öčigdər oroj či
orondoo orojtəž orsəng uu?
IPA jaːɣaːt ʧhji jiːm jix jadarsəŋ p=ajn ʋe? ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj ʧhji
ɔrɔndɔː ɔrɔjhtəʧ ɔrsəŋ ʊː?
EN Where are the chocolates? Have you eaten all of
them?
MN Шоколаднууд хаана байна вэ? Чи бүгдий нь идсэн
үү?
ROM šokoladnuud xaan bajn ve? či bügdii nj idsəng üü?
IPA ʃɔkhɔɮadnʊːt xaːn p=ajn ʋe? ʧhji p=uɣdjiː n jidsəŋ uː?
EN How is your new job? Are you enjoying it?
MN Чинийй шинэ ажил ямар байна вэ? Чамд
таалагдаж байна уу?
ROM činiiə šin ažjəl jamər bajn ve? čamd taalagdəž bajn
uu?
IPA ʧhjinjiːə ʃjin aʤjəɬ jamər
̥
p=ajn ʋe? ʧhamt thaːɮaɣdəʧ
p=ajn ʊː?
1154
1154
1155
1155
1156
1156
ENMN
67

EN My car was badly damaged in the accident, but I was
okay.
MN Миний машин ослын улмаас маш их эвдэрсэн
гэхдээ би сайн байна.
ROM minii mašjəng oslɨng ulmaas maš ix evdersəng
gexdee bi sajng bajn.
IPA mjinjiː maʃjəŋ ɔsɮiŋ ʊɮmaːs maʃ jix eʋdersəŋ k=exdeː
p=ji sajŋ p=ajn.
EN Giuliana has a car, but she doesn't drive it very often.
MN Гиулиана нэг машинтай гэвч тэр үргэлж
унадаггүй.
ROM giulian negh mašintaj gevč ter ürgelž unadaggüj.
IPA k=jiʊɮjian neɢ maʃjinhtaj k=eʋhʧ ther
̥
urɣeɮʧ
ʊnadaɣɣuj.
EN Kasumi isn't at home. She's gone away for a few
days.
MN Касуми гэртээ байхгүй байна, тэр хэдэн өдрөөр
явсан.
ROM kasumjə gertee bajxgüj bajn, ter xedəng ödröör
javsəng.
IPA khasʊmjə k=erhteː p=ajxɣuj p=ajn, ther
̥
xedəŋ odroːr
̥
jaʋsəŋ.
1157
1157
1158
1158
1159
1159
68
ENMN

EN I don't understand the problem. Can you explain it
again?
MN Би энэ асуудлыг ойлгохгүй байна Чи нэг удаа
тайлбарлаж болох уу?
ROM bi en asuudlɨgh ojlgoxgüj bajn či negh udaa tajlbarləž
boləx uu?
IPA p=ji en asʊːdɮiɢ ɔjɮɣɔxɣuj p=ajn ʧhji neɢ ʊdaː
thajɮbarɮəʧ p=ɔɮəx ʊː?
EN Kenichi's in his room. He's listening to music.
MN Кеничи өрөөндөө байна. Тэр хөгжим сонсож
байна.
ROM kjeničjə örööndöö bajn. ter xögžjəm sonsəž bajn.
IPA khjenjihʧjə oroːndoː p=ajn. ther
̥
xoɣʤjəm sɔnsəʧ p=ajn.
EN I don't know how to say this word. How is it
pronounced?
MN Энэ үгийг яаж хэлэхийг би мэдэхгүй. Яаж
үүнийг дуудах вэ?
ROM en ügiigh jaaž xelexiigh bi medexgüj. jaaž üüniigh
duudəx ve?
IPA en uɣjiːɢ jaːʧ xeɮexjiːɢ p=ji medexɣuj. jaːʧ uːnjiːɢ
t=ʊːdəx ʋe?
1160
1160
1161
1161
1162
1162
ENMN
69

EN How do you open this window? Can you show me?
MN Чи энэ цонхыг яаж нээх вэ? Чи надад үзүүлж
болох уу?
ROM či en tsonxɨgh jaaž neex ve? či nadəd üzüülž boləx
uu?
IPA ʧhji en ʦhɔnxiɢ jaːʧ neːx ʋe? ʧhji nadət uʣuːɮʧ p=ɔɮəx
ʊː?
EN I cleaned my room yesterday.
MN Би өчигдөр өрөөгөө цэвэрлэсэн.
ROM bi öčigdər öröögöö tseverlesəng.
IPA p=ji ohʧjiɣdər
̥
oroːɣoː ʦheʋerɮesəŋ.
EN Henrik studied engineering in college.
MN Хэнрик их сургуульд инженерийн чиглэлээр
суралцсан.
ROM xenrjək ix surguuljd inžjenjeriing čigleleer
suraltssəng.
IPA xenrjəkh jix sʊrɣʊːɮt jinʤjenjerjiːŋ ʧhjiɣɮeɮeːr
̥
sʊraɮhʦsəŋ.
1163
1163
1164
1164
1165
1165
70
ENMN

EN I've cleaned my room.
MN Би өрөөгөө цэвэрлэсэн.
ROM bi öröögöö tseverlesəng.
IPA p=ji oroːɣoː ʦheʋerɮesəŋ.
EN Magda has lived in Miami for thirteen (13) years.
MN Магдаа Миамид арван гурван жилийн турш
амьдрасан.
ROM magdaa miamjəd arvəng gurvəng žiliing turš
amjdrasəng.
IPA maɣdaː mjiamjət arʋəŋ k=ʊrʋəŋ ʧ=jiɮjiːŋ thʊrʃ
amjdrasəŋ.
EN These rooms are cleaned every day. These rooms get
cleaned every day.
MN Энэ өрөөнүүд өдөр тутам цэвэрлэгддэг юм.
ROM en öröönüüd ödər tutəm tseverlegddəgh jum.
IPA en oroːnuːt odər
̥
thʊhtəm ʦheʋerɮeɣddəɢ jʊm.
EN My car has been repaired.
MN Миний машин засагдсан.
ROM minii mašjəng zasagdsəng.
IPA mjinjiː maʃjəŋ ʣasaɣdsəŋ.
1166
1166
1167
1167
1168
1168
1169
1169
ENMN
71

EN I made a cake yesterday.
MN Өчигдөр би бялуу хийсэн.
ROM öčigdər bi bjaluu xiisəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji p=jaɮʊː xjiːsəŋ.
EN I've made some coffee.
MN Би кофе чанасан.
ROM bi kofjə čanasəng.
IPA p=ji khɔfjə ʧhanasəŋ.
EN Somebody broke this window last night.
MN Хэн нэгэн өнгөрсөн үдэш энэ цонхыг хагалсан.
ROM xeng negəng öngörsəng üdəš en tsonxɨgh xagalsəng.
IPA xeŋ neɣəŋ onɣorsəŋ udəʃ en ʦhɔnxiɢ xaɣaɮsəŋ.
EN Somebody's broken this window.
MN Хэн нэг энэ цонхыг хагалсан.
ROM xeng negh en tsonxɨgh xagalsəng.
IPA xeŋ neɢ en ʦhɔnxiɢ xaɣaɮsəŋ.
1170
1170
1171
1171
1172
1172
1173
1173
72
ENMN

EN This window was broken last night. This window got
broken last night.
MN Өчигдөр шөнө энэ цонх хагалагдсан
ROM öčigdər šön en tsonx xagalagdsəng
IPA ohʧjiɣdər
̥
ʃon en ʦhɔnx xaɣaɮaɣdsəŋ
EN I washed my hands because they were dirty.
MN Би гараа угаасан учир нь тэд бохир байсан.
ROM bi garaa ugaasəng učjər nj ted boxjər bajsəng.
IPA p=ji k=araː ʊɣaːsəŋ ʊhʧjər
̥
n thet p=ɔxjər
̥
p=ajsəŋ.
EN I feel good. I slept very well last night.
MN Миний бие сайн байна. Би өнгөрсөн шөнө сайн
амарсан.
ROM minii bijə sajng bajn. bi öngörsəng šön sajng
amarsəng.
IPA mjinjiː p=jijə sajŋ p=ajn. p=ji onɣorsəŋ ʃon sajŋ amarsəŋ.
EN We saw a really good movie yesterday.
MN Өчигдөр бид гоё кино үзсэн.
ROM öčigdər bid gojə kin üzsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=jit k=ɔjə khjin uʣsəŋ.
1174
1174
1175
1175
1176
1176
1177
1177
ENMN
73

EN It rained a lot while we were on vacation.
MN Биднийг амралтай байх уед бороо их орсон.
ROM bidniigh amraltaj bajx ujəd boroo ix orsəng.
IPA p=jidnjiːɢ amraɮhtaj p=ajx ʊjət p=ɔrɔː jix ɔrsəŋ.
EN I've lost my bag. Have you seen it?
MN Би цүнхээ алдсан. Чи үүнийг харсан уу?
ROM bi tsünxee aldsəng. či üüniigh xarsəng uu?
IPA p=ji ʦhunxeː aɮdsəŋ. ʧhji uːnjiːɢ xarsəŋ ʊː?
EN Linda's bicycle was stolen last week.
MN Линдагын дугуй өнгөрсөн долоо хоногт
хулгайлагдсан.
ROM lindagɨng duguj öngörsəng doloo xonogt
xulgajlagdsəng.
IPA ɮjindaɣiŋ t=ʊɣʊj onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht
xʊɮɣajɮaɣdsəŋ.
EN I went to bed early because I was tired.
MN Би эрт орондоо орсон учир нь би ядарсан.
ROM bi ert orondoo orsəng učjər nj bi jadarsəng.
IPA p=ji erht ɔrɔndɔː ɔrsəŋ ʊhʧjər
̥
n p=ji jadarsəŋ.
1178
1178
1179
1179
1180
1180
1181
1181
74
ENMN

EN The shopping mall was built about twenty (20) years
ago.
MN Худалдааны төв ойролцоогоор 20 жилийн өмнө
баригдсан.
ROM xudaldaan töv ojroltsoogoor 20 žiliing ömn
barigdsəng.
IPA xʊdaɮdaːn thow ɔjrɔɮhʦɔːɣɔːr
̥
20 ʧ=jiɮjiːŋ omn
p=arjiɣdsəŋ.
EN Pietro learned to drive when he was sixteen (16).
MN Пьетро 16 насандаа жолоодохыг сурсан.
ROM pjjetrə 16 nasandaa žoloodoxɨgh sursəng.
IPA phjjehtrə 16 nasandaː ʧ=ɔɮɔːdɔxiɢ sʊrsəŋ.
EN I've never ridden a horse.
MN Би хэзээ ч морь унаж байгаагүй.
ROM bi xezee č morj unəž bajgaagüj.
IPA p=ji xeʣeː ʧh mɔrj ʊnəʧ p=ajɣaːɣuj.
1182
1182
1183
1183
1184
1184
ENMN
75

EN Monika's a good friend of mine. I've known her for a
long time.
MN Моникаа бол сайн найз юм. Би тэрийг эртнээс
танидаг.
ROM monikaa bol sajng najz jum. bi teriigh ertnees
tanidəgh.
IPA mɔnjikhaː p=ɔɬ sajŋ najʦ jʊm. p=ji therjiːɢ erhtneːs
thanjidəɢ.
EN Yesterday I fell and hurt my leg.
MN Өчигдөр би унасан бөгөөд хөлөө шархдуулсан.
ROM öčigdər bi unasəng bögööd xölöö šarxduulsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji ʊnasəŋ p=oɣoːt xoɮoː ʃarxdʊːɮsəŋ.
EN My brother ran in the Boston Marathon last year.
Have you ever run in a marathon?
MN Миний ах өнгөрсөн жилд Бостоны марафон
уралдаанд гүйсэн. Чи аль хэдий марафон
уралдаанд гүйсэн үү?
ROM minii ax öngörsəng žild boston marafəng uraldaand
güjsəng. či alj xedii marafəng uraldaand güjsəng üü?
IPA mjinjiː ax onɣorsəŋ ʧ=jiɮt p=ɔshtɔn marafəŋ ʊraɮdaːnt
k=ujsəŋ. ʧhji aɮ xedjiː marafəŋ ʊraɮdaːnt k=ujsəŋ uː?
1185
1185
1186
1186
1187
1187
76
ENMN

EN Have you told Herman about your new job?
MN Та шинэ ажлынаа талаар Херман хэлсэн үү?
ROM ta šin ažlɨnaa talaar xjerməng xelsəng üü?
IPA tha ʃjin aʤɮinaː thaɮaːr
̥
xjerməŋ xeɮsəŋ uː?
EN We played basketball on Sunday. We didn't play very
well, but we won the game.
MN Энэ ням гарагт бид сагсан бөмбөг тоглосон. Бид
сайн тоглоогүй боловч бид хожсон.
ROM en njam garagt bid sagsəng bömbəgh toglosəng. bid
sajng togloogüj bolovč bid xožsəng.
IPA en njam k=araɣht p=jit saɣsəŋ p=ombəɢ thɔɣɮɔsəŋ. p=jit
sajŋ thɔɣɮɔːɣuj p=ɔɮɔʋhʧ p=jit xɔʤsəŋ.
EN I know Masaru, but I've never met his wife.
MN Би Масару танидаг гэвч хэзээ ч түүний эхнэртэй
уулзаж байгаагүй.
ROM bi masarə tanidəgh gevč xezee č tüünii exnertej
uulzəž bajgaagüj.
IPA p=ji masarə thanjidəɢ k=eʋhʧ xeʣeː ʧh thuːnjiː exnerhtej
ʊːɮʣəʧ p=ajɣaːɣuj.
1188
1188
1189
1189
1190
1190
ENMN
77

EN We were woken up by loud music in the middle of
the night.
MN Бид шөнө дунд хүчтэй хөгжимийн дуунаар
сэрсэн.
ROM bid šön dund xüčtej xögžimiing duunaar sersəng.
IPA p=jit ʃon t=ʊnt xuhʧhtej xoɣʤjimjiːŋ t=ʊːnaːr
̥
sersəŋ.
EN Kimiko jumped into the river and swam to the other
side.
MN Кимико гол руу үсэрсэн ба тэр нөгөө зах хүртэл
сэлсэн.
ROM kimikə gol ruu üsersəng ba ter nögöö zax xürtəl
selsəng.
IPA khjimjikhə k=ɔɬ rʊː usersəŋ p=a ther
̥
noɣoː ʣax xurhtəɬ
seɮsəŋ.
EN Did you like the movie? — Yes, I thought it was very
good.
MN чи энэ кинонд дуртай байсан уу? — Тийм би сайн
кино гэж бодож байна.
ROM či en kinond durtaj bajsəng uu? — tiim bi sajng kin
gež bodəž bajn.
IPA ʧhji en khjinɔnt t=ʊrhtaj p=ajsəŋ ʊː? — thjiːm p=ji sajŋ
khjin k=eʧ p=ɔdəʧ p=ajn.
1191
1191
1192
1192
1193
1193
78
ENMN

EN Many different languages are spoken in the
Philippines.
MN Филлипинд олон янзын хэлээр ярьдаг.
ROM fillipind oləng janzɨng xeleer jarjdəgh.
IPA fjiɮɮjihpjint ɔɮəŋ janʣiŋ xeɮeːr
̥
jarjdəɢ.
EN Our vacation cost a lot of money because we stayed
in an expensive hotel.
MN Бидний амралт их үнэтэй байсан учир нь бид
үнэтэй буудалд байрласан.
ROM bidnii amralt ix ünetej bajsəng učjər nj bid ünetej
buudald bajrlasəng.
IPA p=jidnjiː amraɮht jix unehtej p=ajsəŋ ʊhʧjər
̥
n p=jit unehtej
p=ʊːdaɮt p=ajrɮasəŋ.
EN Have you ever driven a very fast car?
MN Чи аль хэдийн маш хурдтай машин жолоодож
байсан уу?
ROM či alj xediing maš xurdtaj mašjəng žoloodəž bajsəng
uu?
IPA ʧhji aɮ xedjiːŋ maʃ xʊrdhtaj maʃjəŋ ʧ=ɔɮɔːdəʧ p=ajsəŋ
ʊː?
1194
1194
1195
1195
1196
1196
ENMN
79

EN All the tickets for the concert were sold very quickly.
MN Энэ концертны бүх тасалбар маш хурдан
зарагдсан.
ROM en kontsjertn büx tasalbər maš xurdəng zaragdsəng.
IPA en khɔnhʦjerhtn p=ux thasaɮbər
̥
maʃ xʊrdəŋ
ʣaraɣdsəŋ.
EN A bird flew in through the open window while we
were having our dinner.
MN Биднийг хооллож байхад нэгэн шувуу цонхоор
нисэж орж ирсэн.
ROM bidniigh xoolləž bajxəd negəng šuvuu tsonxoor nisəž
orž irsəng.
IPA p=jidnjiːɢ xɔːɮɮəʧ p=ajxət neɣəŋ ʃʊʋʊː ʦhɔnxɔːr
̥
njisəʧ
ɔrʧ jirsəŋ.
EN Where are Deepak and Lakshmi? — They're playing
tennis in the park.
MN Дипак ба Лакшми нар хаана байна? — Тэд
цэцэрлэг дотор теннис тоглож байна.
ROM dipək ba lakšmjə nar xaan bajn? — ted tsetserləgh
dotər tjennjəs togləž bajn.
IPA t=jihpəkh p=a ɮakhʃmjə nar
̥
xaːn p=ajn? — thet
ʦhehʦerɮəɢ t=ɔhtər
̥
thjennjəs thɔɣɮəʧ p=ajn.
1197
1197
1198
1198
1199
1199
80
ENMN

EN Pavel's playing tennis tomorrow.
MN Маргааш Павел теннис тоглоно.
ROM margaaš pavjəl tjennjəs toglon.
IPA marɣaːʃ phaʋjəɬ thjennjəs thɔɣɮɔn.
1200
1200
ENMN
81

GMS #1201 - 1300
GMS #1201 - 1300
EN I'm not working next week.
MN Би дараагийн долоо хоногт ажиллахгүй.
ROM bi daraagiing doloo xonogt ažillaxgüj.
IPA p=ji t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht aʤjiɮɮaxɣuj.
EN Yuliana's going to the dentist on Friday.
MN Юлиана баасан гарагт шүдний эмчид очно.
ROM julian baasəng garagt šüdnii emčjəd očn.
IPA jʊɮjian p=aːsəŋ k=araɣht ʃudnjiː emhʧjət ɔhʧn.
EN We're having a party next weekend.
MN Бид дараагийн амралтын өдрүүдэд үдэшлэг
хийнэ.
ROM bid daraagiing amraltɨng ödrüüdəd üdešləgh xiin.
IPA p=jit t=araːɣjiːŋ amraɮhtiŋ odruːdət udeʃɮəɢ xjiːn.
1201
1201
1202
1202
1203
1203
82
ENMN

EN Are you meeting your friends tonight?
MN Өнөө орой чи найзуудтайгаа уулзах уу?
ROM önöö oroj či najzuudtajgaa uulzəx uu?
IPA onoː ɔrɔj ʧhji najʣʊːdhtajɣaː ʊːɮʣəx ʊː?
EN What are you doing tomorrow night?
MN Маргааш чи юу хийх вэ?
ROM margaaš či juu xiix ve?
IPA marɣaːʃ ʧhji jʊː xjiːx ʋe?
EN I'm not going out tonight. I'm staying at home.
MN Өнөөдөр орой би гарахгүй, Би гэртээ байна.
ROM önöödər oroj bi garaxgüj, bi gertee bajn.
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj p=ji k=araxɣuj, p=ji k=erhteː p=ajn.
EN I'm staying at home this evening.
MN Өнөөдөр орой би гэртээ байна.
ROM önöödər oroj bi gertee bajn.
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj p=ji k=erhteː p=ajn.
1204
1204
1205
1205
1206
1206
1207
1207
ENMN
83

EN Are you going out tonight?
MN Өнөөдөр орой чи гарах уу?
ROM önöödər oroj či garəx uu?
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj ʧhji k=arəx ʊː?
EN Wilma isn't coming to the party next week.
MN Вилма дараагийн долоо хоногт үдэшлэгт ирэхгүй.
ROM vilmə daraagiing doloo xonogt üdešlegt irexgüj.
IPA ʋjiɮmə t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht udeʃɮeɣht jirexɣuj.
EN The plane arrives in New York at seven thirty (7:30)
tomorrow morning.
MN Маргааш онгоц өглөө долоо гучид Нью Йоркд
ирнэ.
ROM margaaš ongəts öglöö doloo gučjəd njjə jorkd irn.
IPA marɣaːʃ ɔnɣəhʦ oɣɮoː t=ɔɮɔː k=ʊhʧjət njə jɔrkht jirn.
EN What time does the movie end tonight?
MN Өнөөдөр орой кино хэдэн цагт дуусах вэ?
ROM önöödər oroj kin xedəng tsagt duusəx ve?
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj khjin xedəŋ ʦhaɣht t=ʊːsəx ʋe?
1208
1208
1209
1209
1210
1210
1211
1211
84
ENMN

EN I'm going to a concert tomorrow.
MN Маргааш би нэгэн концерт руу явна.
ROM margaaš bi negəng kontsjert ruu javn.
IPA marɣaːʃ p=ji neɣəŋ khɔnhʦjerht rʊː jaʋn.
EN The concert starts at seven thirty (7:30).
MN Концерт арван ес гучид эхлэнэ.
ROM kontsjert arvəng jes gučjəd exlen.
IPA khɔnhʦjerht arʋəŋ jes k=ʊhʧjət exɮen.
EN What time are you leaving?
MN Чи хэдэн цагт гарах вэ?
ROM či xedəng tsagt garəx ve?
IPA ʧhji xedəŋ ʦhaɣht k=arəx ʋe?
EN What time does your plane leave?
MN Чиний онгоц хэдэн цагт хөөрөх вэ?
ROM činii ongəts xedəng tsagt xöörəx ve?
IPA ʧhjinjiː ɔnɣəhʦ xedəŋ ʦhaɣht xoːrəx ʋe?
1212
1212
1213
1213
1214
1214
1215
1215
ENMN
85

EN Julius is playing tennis on Saturday.
MN Бямба гарагт Жулиус теннис тоглоно.
ROM bjambə garagt žuliəs tjennjəs toglon.
IPA p=jambə k=araɣht ʧ=ʊɮjiəs thjennjəs thɔɣɮɔn.
EN Claudio's going to the movies.
MN Клаудио кинотеатр луу явж байна.
ROM klaudiə kinotjeatr luu javž bajn.
IPA khɮaʊdjiə khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋʧ p=ajn.
EN Camila's meeting with Valerio.
MN Камила Валериотой уулзаж байна.
ROM kamilə valjeriotoj uulzəž bajn.
IPA khamjiɮə ʋaɮjerjiɔhtɔj ʊːɮʣəʧ p=ajn.
EN Priscilla's having lunch with Wencai.
MN Присила Венчайтай хооллож байна.
ROM prisilə vjenčajtaj xoolləž bajn.
IPA phrjisjiɮə ʋjenhʧajhtaj xɔːɮɮəʧ p=ajn.
1216
1216
1217
1217
1218
1218
1219
1219
86
ENMN

EN Vitale and Rosetta are going to a party.
MN Витал ба Росета нар үдэшлэг рүү явж байна.
ROM vitəl ba rosjetə nar üdešləgh rüü javž bajn.
IPA ʋjihtəɬ p=a rɔsjehtə nar
̥
udeʃɮəɢ ruː jaʋʧ p=ajn.
EN Are you working next week?
MN Чи дараа долоо хоногт ажиллах уу?
ROM či daraa doloo xonogt ažilləx uu?
IPA ʧhji t=araː t=ɔɮɔː xɔnɔɣht aʤjiɮɮəx ʊː?
EN What time are your friends coming?
MN Чиний найзууд хэдэн цагт ирэх вэ?
ROM činii najzuud xedəng tsagt irəx ve?
IPA ʧhjinjiː najʣʊːt xedəŋ ʦhaɣht jirəx ʋe?
EN When is Yijuan going on vacation?
MN Уйжуан хэзээ амралтанд явах вэ?
ROM ujžuəng xezee amraltand javəx ve?
IPA ʊjʤʊəŋ xeʣeː amraɮhtant jaʋəx ʋe?
1220
1220
1221
1221
1222
1222
1223
1223
ENMN
87

EN I'm going to the movies on Monday.
MN Даваа гарагт би кино театр луу явна.
ROM davaa garagt bi kin tjeatr luu javn.
IPA t=aʋaː k=araɣht p=ji khjin thjeahtr
̥
ɮʊː jaʋn.
EN Listen to this! Elisa's getting married next month!
MN Сонсдоо! Элиза дараа сард гэрлэнэ.
ROM sonsdoo! elizə daraa sard gerlen.
IPA sɔnsdɔː! eɮjiʣə t=araː sart k=erɮen.
EN My parents are going on vacation next week. —
Sounds good, where are they going?
MN Миний эцэг эх дараа долоо хоногт амралтаар
явна. — Сайн байна шдээ. Тэд хэзээ явах вэ?
ROM minii etsəgh ex daraa doloo xonogt amraltaar javn. —
sajng bajn šdee. ted xezee javəx ve?
IPA mjinjiː ehʦəɢ ex t=araː t=ɔɮɔː xɔnɔɣht amraɮhtaːr
̥
jaʋn.
—
sajŋ p=ajn ʃdeː. thet xeʣeː jaʋəx ʋe?
1224
1224
1225
1225
1226
1226
88
ENMN

EN Esteban's taking an English course this semester. The
course is ending on Friday.
MN Эстебан энэ улиралд англи хэлний курсд сурч
байна. Курс энэ баасан гарагт дуусна.
ROM estjebəng en ulirald angljə xelnii kursd surč bajn.
kurs en baasəng garagt duusn.
IPA eshtjebəŋ en ʊɮjiraɮt anɣɮjə xeɮnjiː khʊrst sʊrhʧ p=ajn.
khʊrs en p=aːsəŋ k=araɣht t=ʊːsn.
EN There's a party tomorrow night, but I'm not going.
MN Маргааш орой нэгэн үдэшлэгтэй гэвч би тийшээ
явахгүй.
ROM margaaš oroj negəng üdešlegtej gevč bi tiišee
javaxgüj.
IPA marɣaːʃ ɔrɔj neɣəŋ udeʃɮeɣhtej k=eʋhʧ p=ji thjiːʃeː
jaʋaxɣuj.
EN I'm going out with some friends tonight. Why don't
you come too?
MN Өнөөдөр орой би хэдэн найз нартайгаа гарна.
Яагаад чи бидэнтэй нэгдэж болохгүй гэж?
ROM önöödər oroj bi xedəng najz nartajgaa garn. jaagaad
či bidentej negdəž boloxgüj gež?
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj p=ji xedəŋ najʦ narhtajɣaː k=arn. jaːɣaːt ʧhji
p=jidenhtej neɣdəʧ p=ɔɮɔxɣuj k=eʧ?
1227
1227
1228
1228
1229
1229
ENMN
89

EN We're meeting at Raj's house at eight o'clock (8:00).
MN Бид Раажийн гэрт хорин цагт уулзалдана.
ROM bid raažiing gert xorjəng tsagt uulzaldan.
IPA p=jit raːʤjiːŋ k=erht xɔrjəŋ ʦhaɣht ʊːɮʣaɮdan.
EN How are you getting home after the party tomorrow?
By taxi?
MN Маргааш үдэшлэгийн дараа чи яаж гэрлүүгээ
буцах вэ? Таксигаар уу?
ROM margaaš üdešlegiing daraa či jaaž gerlüügee butsəx
ve? taksigaar uu?
IPA marɣaːʃ udeʃɮeɣjiːŋ t=araː ʧhji jaːʧ k=erɮuːɣeː p=ʊhʦəx
ʋe? thakhsjiɣaːr
̥
ʊː?
EN I can go by bus. The last bus leaves at midnight.
MN Би автобусанд сууж чадах болно. Сүүлийн
автобус шөнө дунд хөдлөнө.
ROM bi avtobusand suuž čadəx boln. süüliing avtobəs šön
dund xödlön.
IPA p=ji aʋhtɔbʊsant sʊːʧ ʧhadəx p=ɔɮn. suːɮjiːŋ aʋhtɔbəs
ʃon t=ʊnt xodɮon.
1230
1230
1231
1231
1232
1232
90
ENMN

EN Do you want to go to the movies tonight? — Sure,
what time does the movie begin?
MN Өнөөдөр орой чи кинотеатр явахыг хүсэж байна
уу? — Мэдээж. Хэдэн цагт кино эхлэх вэ?
ROM önöödər oroj či kinotjeatr javaxɨgh xüsəž bajn uu? —
medeež. xedəng tsagt kin exləx ve?
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj ʧhji khjinɔhtjeahtr
̥
jaʋaxiɢ xusəʧ p=ajn ʊː?
—
medeːʧ. xedəŋ ʦhaɣht khjin exɮəx ʋe?
EN What are you doing tomorrow afternoon? — I'm
working.
MN маргааш үдээс хойш чи юу хийх вэ? — Би
ажиллана.
ROM margaaš üdees xojš či juu xiix ve? — bi ažillan.
IPA marɣaːʃ udeːs xɔjʃ ʧhji jʊː xjiːx ʋe? — p=ji aʤjiɮɮan.
EN I'm going to watch TV tonight.
MN Өнөөдөр орой би зурагт үзэх болно.
ROM önöödər oroj bi zuragt üzəx boln.
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj p=ji ʣʊraɣht uʣəx p=ɔɮn.
1233
1233
1234
1234
1235
1235
ENMN
91

EN She's going to watch TV tonight.
MN Өнөөдөр орой тэр зурагт үзэх болно.
ROM önöödər oroj ter zuragt üzəx boln.
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj ther
̥
ʣʊraɣht uʣəx p=ɔɮn.
EN I'm going to buy some books tomorrow.
MN Би хэдэн номууд худалдаж авах болно.
ROM bi xedəng nomuud xudaldəž avəx boln.
IPA p=ji xedəŋ nɔmʊːt xʊdaɮdəʧ aʋəx p=ɔɮn.
EN Shakti's going to sell her car.
MN Шакти машинаа зарах болно.
ROM šaktjə mašinaa zarəx boln.
IPA ʃakhhtjə maʃjinaː ʣarəx p=ɔɮn.
EN I'm not going to have breakfast this morning. I'm not
hungry.
MN Би өнөө өглөө өглөөний цайгаа уухгүй. Би
өлсөхгүй.
ROM bi önöö öglöö öglöönii tsajgaa uuxgüj. bjə ölsöxgüj.
IPA p=ji onoː oɣɮoː oɣɮoːnjiː ʦhajɣaː ʊːxɣuj. p=jə oɮsoxɣuj.
1236
1236
1237
1237
1238
1238
1239
1239
92
ENMN

EN What are you going to wear to the wedding next
week?
MN Чи дараагын долоо хоногт хуримд юу өмсөж
болох вэ?
ROM či daraagɨng doloo xonogt xurimd juu ömsəž boləx
ve?
IPA ʧhji t=araːɣiŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht xʊrjimt jʊː omsəʧ p=ɔɮəx
ʋe?
EN I'm going to wash my hands.
MN Би гараа угаах болно.
ROM bi garaa ugaax boln.
IPA p=ji k=araː ʊɣaːx p=ɔɮn.
EN Are you going to invite Walter to your party?
MN Чи Валтерыг үдэшлэгт урих уу?
ROM či valtjerɨgh üdešlegt urjəx uu?
IPA ʧhji ʋaɮhtjeriɢ udeʃɮeɣht ʊrjəx ʊː?
EN I'm playing tennis with Satomi tomorrow.
MN Би маргааш Сатомитай теннис тоглоно.
ROM bi margaaš satomitaj tjennjəs toglon.
IPA p=ji marɣaːʃ sahtɔmjihtaj thjennjəs thɔɣɮɔn.
1240
1240
1241
1241
1242
1242
1243
1243
ENMN
93

EN Something is going to happen.
MN Ямар нэгэн зүйл болох болно.
ROM jamər negəng züjl boləx boln.
IPA jamər
̥
neɣəŋ ʣujɬ p=ɔɮəx p=ɔɮn.
EN Look at the sky! It's going to rain.
MN тэнгэр лүү хараарай! Бороо орох болно
ROM tengər lüü xaraaraj! boroo orəx boln
IPA thenɣər
̥
ɮuː xaraːraj! p=ɔrɔː ɔrəx p=ɔɮn
EN It's nine o'clock (9:00) and I'm not ready. I'm going
to be late.
MN Есөн цаг болж байна. Би бэлэн болоогүй. Би
хоцрох болно
ROM jesəng tsagh bolž bajn. bi beləng boloogüj. bi xotsrəx
boln
IPA jesəŋ ʦhaɢ p=ɔɮʧ p=ajn. p=ji p=eɮəŋ p=ɔɮɔːɣuj. p=ji
xɔhʦrəx p=ɔɮn
EN What are you going to wear to the party tonight?
MN Өнөө орой үдэшлэгт чи юу өмсөх вэ?
ROM önöö oroj üdešlegt či juu ömsəx ve?
IPA onoː ɔrɔj udeʃɮeɣht ʧhji jʊː omsəx ʋe?
1244
1244
1245
1245
1246
1246
1247
1247
94
ENMN

EN It's a nice day. I don't want to take the bus. I'm going
to walk.
MN Өнөөдөр сайхан цаг агаартай байна. Би
автобусаар явахыг хүсэхгүй байна. Би алхах
болно.
ROM önöödər sajxəng tsagh agaartaj bajn. bi avtobusaar
javaxɨgh xüsexgüj bajn. bi alxəx boln.
IPA onoːdər
̥
sajxəŋ ʦhaɢ aɣaːrhtaj p=ajn. p=ji aʋhtɔbʊsaːr
̥
jaʋaxiɢ xusexɣuj p=ajn. p=ji aɮxəx p=ɔɮn.
EN Yevgeniy's going to St. Petersburg next week. He's
going to go with some friends.
MN Евгэние дараагийн долоо хоногт Сант Петербург
хотод очино. Тэр тийшээ хэдэн найз нартайгаа
хамт очих болно.
ROM jevgenijə daraagiing doloo xonogt sant pjetjerburgh
xotəd očin. ter tiišee xedəng najz nartajgaa xamt
očjəx boln.
IPA jeʋɣenjijə t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht sanht phjehtjerbʊrɢ
xɔhtət ɔhʧjin. ther
̥
thjiːʃeː xedəŋ najʦ narhtajɣaː xamht
ɔhʧjəx p=ɔɮn.
EN I'm hungry. I'm going to have a sandwich.
MN Би өлсөж байна. Би сэндвич идэх болно.
ROM bi ölsəž bajn. bi sendvjəč idəx boln.
IPA p=ji oɮsəʧ p=ajn. p=ji sendʋjəhʧ jidəx p=ɔɮn.
1248
1248
1249
1249
1250
1250
ENMN
95

EN It's Violetta's birthday next week. We're going to get
her a present.
MN Дараагийн долоо хоногт Виолетагийн төрсөн
өдрийн баяр болно. Бид түүнд бэлэг барих болно.
ROM daraagiing doloo xonogt violjetagiing törsəng ödriing
bajər boln. bid tüünd beləgh barjəx boln.
IPA t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht ʋjiɔɮjehtaɣjiːŋ thorsəŋ odrjiːŋ
p=ajər
̥
p=ɔɮn. p=jit thuːnt p=eɮəɢ p=arjəx p=ɔɮn.
EN Feliciana says she's feeling very tired. She's going to
lie down for an hour.
MN Фэлисяна тэр маш ядарсан гэж хэлсэн. Тэр нэг
цаг амрах болно.
ROM felisjan ter maš jadarsəng gež xelsəng. ter negh tsagh
amrəx boln.
IPA feɮjisjan ther
̥
maʃ jadarsəŋ k=eʧ xeɮsəŋ. ther
̥
neɢ ʦhaɢ
amrəx p=ɔɮn.
EN The president's speech is on television tonight. Are
you going to watch it?
MN Энэ орой зурагтаар ерөнхийлөгчийн илтгэлтэй.
Чи түүнийг үзэх үү?
ROM en oroj zuragtaar jerönxiilögčiing iltgeltej. či tüüniigh
üzəx üü?
IPA en ɔrɔj ʣʊraɣhtaːr
̥
jeronxjiːɮoɣhʧjiːŋ jiɮhtɣeɮhtej. ʧhji
thuːnjiːɢ uʣəx uː?
1251
1251
1252
1252
1253
1253
96
ENMN

EN What's Gerardo going to do when he finishes school?
MN Жерардо сургуулиа төгссөний дараа юу хийх вэ?
ROM žjerardə surguuliə tögssönii daraa juu xiix ve?
IPA ʧ=jerardə sʊrɣʊːɮjiə thoɣssonjiː t=araː jʊː xjiːx ʋe?
EN Aliyah goes to work every day. She's always there
from eight thirty (8:30) until four thirty (4:30).
MN Алияа өдөр бүр ажилдаа явдаг. Тэр үргэлж
найман хагасаас дөрвөн хагас хооронд тэнд
байдаг.
ROM alijaa ödər bür ažildaa javdəgh. ter ürgelž najməng
xagasaas dörvəng xagəs xoorond tend bajdəgh.
IPA aɮjijaː odər
̥
p=ur
̥
aʤjiɮdaː jaʋdəɢ. ther
̥
urɣeɮʧ najməŋ
xaɣasaːs t=orʋəŋ xaɣəs xɔːrɔnt thent p=ajdəɢ.
EN It's eleven o'clock (11:00) now. Aliyah's at work.
MN Одоо арван нэг цагт болж байна. Алияа ажил
дээрээ байна.
ROM odoo arvəng negh tsagt bolž bajn. alijaa ažjəl deeree
bajn.
IPA ɔdɔː arʋəŋ neɢ ʦhaɣht p=ɔɮʧ p=ajn. aɮjijaː aʤjəɬ t=eːreː
p=ajn.
1254
1254
1255
1255
1256
1256
ENMN
97

EN At eleven [o'clock] (11:00) yesterday, she was at
work.
MN Тэр өчигдөр арван нэг цагт ажил дээрээ байсан.
ROM ter öčigdər arvəng negh tsagt ažjəl deeree bajsəng.
IPA ther
̥
ohʧjiɣdər
̥
arʋəŋ neɢ ʦhaɣht aʤjəɬ t=eːreː p=ajsəŋ.
EN At eleven [o'clock] (11:00) tomorrow, she'll be at
work.
MN Тэр маргааш арван нэг цагт ажил дээрээ байх
болно.
ROM ter margaaš arvəng negh tsagt ažjəl deeree bajx boln.
IPA ther
̥
marɣaːʃ arʋəŋ neɢ ʦhaɣht aʤjəɬ t=eːreː p=ajx p=ɔɮn.
EN Yuko travels a lot. Today she's in Frankfurt.
Tomorrow she'll be in Dubai. Next week she'll be in
Singapore.
MN Юко маш их аялдаг. Тэр өнөөдөр Франкфуртд
байна. Тэр маргааш Дубайд байх болно.
Дараагийн долоо хоногт тэр Сингапурт байх
болно
ROM jukə maš ix ajaldəgh. ter önöödər frankfurtd bajn. ter
margaaš dubajd bajx boln. daraagiing doloo xonogt
ter singapurt bajx boln
IPA jʊkhə maʃ jix ajaɮdəɢ. ther
̥
onoːdər
̥
frankhfʊrhtt p=ajn.
ther
̥
marɣaːʃ t=ʊbajt p=ajx p=ɔɮn. t =araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː
xɔnɔɣht ther
̥
sjinɣahpʊrht p=ajx p=ɔɮn
1257
1257
1258
1258
1259
1259
98
ENMN

EN You can call me tonight. I'll be at home.
MN Өнөөдөр орой чи намайг дуудаж болно. Би гэртээ
байх болно.
ROM önöödər oroj či namajgh duudəž boln. bi gertee bajx
boln.
IPA onoːdər
̥
ɔrɔj ʧhji namajɢ t=ʊːdəʧ p=ɔɮn. p=ji k=erhteː
p=ajx p=ɔɮn.
EN Leave the old bread in the yard. The birds will eat it.
MN Хуучин талхыг цэцэрлэгт орхи. Шувуунууд
үүнийг идэх болно.
ROM xuučjəng talxɨgh tsetserlegt orxjə. šuvuunuud üüniigh
idəx boln.
IPA xʊːhʧjəŋ thaɮxiɢ ʦhehʦerɮeɣht ɔrxjə. ʃʊʋʊːnʊːt uːnjiːɢ
jidəx p=ɔɮn.
EN We'll probably go out tonight.
MN Бид магадгүй өнөө орой гарах болно.
ROM bid magadgüj önöö oroj garəx boln.
IPA p=jit maɣadɣuj onoː ɔrɔj k=arəx p=ɔɮn.
1260
1260
1261
1261
1262
1262
ENMN
99

EN Will you be at home tonight?
MN Чи өнөө орой гэртээ байх уу?
ROM či önöö oroj gertee bajx uu?
IPA ʧhji onoː ɔrɔj k=erhteː p=ajx ʊː?
EN I won't be here tomorrow.
MN Би маргааш энд байхгүй.
ROM bi margaaš end bajxgüj.
IPA p=ji marɣaːʃ ent p=ajxɣuj.
EN Don't drink coffee before you go to bed; otherwise,
you won't sleep.
MN Чи орондоо орохийн өмнө битгий кофе уугаарай.
Үгүй бол чи унтахгүй.
ROM či orondoo oroxiing ömn bitgii kofjə uugaaraj. ügüj
bol či untaxgüj.
IPA ʧhji ɔrɔndɔː ɔrɔxjiːŋ omn p=jihtɣjiː khɔfjə ʊːɣaːraj. uɣuj
p=ɔɬ ʧhji ʊnhtaxɣuj.
1263
1263
1264
1264
1265
1265
100
ENMN

EN I think Ayman will pass his driver's test.
MN Айман жолооны шалгалтаа давах болно гэж би
бодож байна.
ROM ajməng žoloon šalgaltaa davəx boln gež bi bodəž
bajn.
IPA ajməŋ ʧ=ɔɮɔːn ʃaɮɣaɮhtaː t=aʋəx p=ɔɮn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ
p=ajn.
EN I don't think it'll rain this afternoon.
MN Үдээс хойш бороо орно гэж би бодохгүй байна.
ROM üdees xojš boroo orn gež bi bodoxgüj bajn.
IPA udeːs xɔjʃ p=ɔrɔː ɔrn k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj p=ajn.
EN Do you think the test will be difficult?
MN Шалгалт хэцүү гэж чи бодож байна уу? .
ROM šalgalt xetsüü gež či bodəž bajn uu? .
IPA ʃaɮɣaɮht xehʦuː k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː? .
1266
1266
1267
1267
1268
1268
ENMN
101

EN We're going to the movies on Saturday. Do you want
to come with us?
MN Бямба гарагийн орой бид кинотеатрт очино. Чи
бидэнтэй хамт явахыг хүсэж байна уу?
ROM bjambə garagiing oroj bid kinotjeatrt očin. či bidentej
xamt javaxɨgh xüsəž bajn uu?
IPA p=jambə k=araɣjiːŋ ɔrɔj p=jit khjinɔhtjeahtrht ɔhʧjin. ʧhji
p=jidenhtej xamht jaʋaxiɢ xusəʧ p=ajn ʊː?
EN I'm not working tomorrow.
MN Би маргааш ажиллахгүй.
ROM bi margaaš ažillaxgüj.
IPA p=ji marɣaːʃ aʤjiɮɮaxɣuj.
EN Are you going to take your driver's test tomorrow?
MN Чи маргааш жолооны шалгалтаа өгөх үү?
ROM či margaaš žoloon šalgaltaa ögəx üü?
IPA ʧhji marɣaːʃ ʧ=ɔɮɔːn ʃaɮɣaɮhtaː oɣəx uː?
EN Yesterday she was in Rio de Janeiro.
MN Өчигдөр тэр Рио Дэ жанэйрод байсан.
ROM öčigdər ter riə de žanejrəd bajsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
ther
̥
rjiə t=e ʧ=anejrət p=ajsəŋ.
1269
1269
1270
1270
1271
1271
1272
1272
102
ENMN

EN Tomorrow she'll be in Caracas.
MN Маргааш тэр Каракас-д байх болно.
ROM margaaš ter karakas-d bajx boln.
IPA marɣaːʃ ther
̥
kharakhas-t p=ajx p=ɔɮn.
EN Last week she was in Lima.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт тэр Лимад байсан.
ROM öngörsəng doloo xonogt ter liməd bajsəng.
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht ther
̥
ɮjimət p=ajsəŋ.
EN Next week she'll be in Bogota.
MN Тэр дараагийн долоо хоногт Боготад байх болно.
ROM ter daraagiing doloo xonogt bogotəd bajx boln.
IPA ther
̥
t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht p=ɔɣɔhtət p=ajx p=ɔɮn.
EN Right now she's in Buenos Aires.
MN Яг одоо тэр Бувэнос айрэс-д байна.
ROM jagh odoo ter buvenəs ajres-d bajn.
IPA jaɢ ɔdɔː ther
̥
p=ʊʋenəs ajres-t p=ajn.
1273
1273
1274
1274
1275
1275
1276
1276
ENMN
103

EN Three days ago she was in Santiago.
MN Тэр гурван өдрийн өмнө Сантиагод байсан.
ROM ter gurvəng ödriing ömn santiagəd bajsəng.
IPA ther
̥
k=ʊrʋəŋ odrjiːŋ omn sanhtjiaɣət p=ajsəŋ.
EN At the end of her trip she'll be very tired.
MN Тэр аялалынхаа дараа их ядрах болно.
ROM ter ajalalɨnxaa daraa ix jadrəx boln.
IPA ther
̥
ajaɮaɮinxaː t=araː jix jadrəx p=ɔɮn.
EN I'll be at the movies an hour from now.
MN Нэг цагийн дараа би кино театрт байх болно.
ROM negh tsagiing daraa bi kin tjeatrt bajx boln.
IPA neɢ ʦhaɣjiːŋ t=araː p=ji khjin thjeahtrht p=ajx p=ɔɮn.
EN I'll be asleep at midnight tonight.
MN Өнөө орой би шөнө дунд унтах болно.
ROM önöö oroj bi šön dund untəx boln.
IPA onoː ɔrɔj p=ji ʃon t=ʊnt ʊnhtəx p=ɔɮn.
1277
1277
1278
1278
1279
1279
1280
1280
104
ENMN

EN I'll be working at three [o'clock] (3:00) tomorrow
afternoon.
MN Би маргааш өдрийн гурван цагаас хойш ажиллах
болно.
ROM bi margaaš ödriing gurvəng tsagaas xojš ažilləx boln.
IPA p=ji marɣaːʃ odrjiːŋ k=ʊrʋəŋ ʦhaɣaːs xɔjʃ aʤjiɮɮəx
p=ɔɮn.
EN I'll be at a new job two (2) years from now.
MN Хоёр жилийн дараа, би шинэ ажилдаа орох болно.
ROM xojər žiliing daraa, bi šin ažildaa orəx boln.
IPA xɔjər
̥
ʧ=jiɮjiːŋ t=araː, p=ji ʃjin aʤjiɮdaː ɔrəx p=ɔɮn.
EN Are you ready yet? - Not yet. I'll be ready in five
(5) minutes.
MN Чи бэлэн үү? — Арай болоогүй. Би таван
минутын дараа бэлэн болно.
ROM či beləng üü? — araj boloogüj. bi tavəng minutɨng
daraa beləng boln.
IPA ʧhji p=eɮəŋ uː? — araj p=ɔɮɔːɣuj. p=ji thaʋəŋ mjinʊhtiŋ
t=araː p=eɮəŋ p=ɔɮn.
1281
1281
1282
1282
1283
1283
ENMN
105

EN I'm going away for a few days. I'm leaving tonight,
so I won't be at home tomorrow.
MN Би хэдэн өдрийн турш гадуур явна. Би энэ орой
явна. Тэгэхээр би маргааш гэртээ байхгүй
ROM bi xedəng ödriing turš gaduur javn. bi en oroj javn.
tegexeer bi margaaš gertee bajxgüj
IPA p=ji xedəŋ odrjiːŋ thʊrʃ k=adʊːr
̥
jaʋn. p=ji en ɔrɔj jaʋn.
theɣexeːr
̥
p=ji marɣaːʃ k=erhteː p=ajxɣuj
EN It won't rain, so you don't need to take an umbrella.
MN Бороо орохгүй. Тэгэхээр чи шүхэрээ авах
хэрэггүй.
ROM boroo oroxgüj. tegexeer či šüxeree avəx xereggüj.
IPA p=ɔrɔː ɔrɔxɣuj. theɣexeːr
̥
ʧhji ʃuxereː aʋəx xereɣɣuj.
EN I don't feel very well tonight.
MN Би энэ орой сайн биш байна.
ROM bi en oroj sajng biš bajn.
IPA p=ji en ɔrɔj sajŋ p=jiʃ p=ajn.
1284
1284
1285
1285
1286
1286
106
ENMN

EN Well, go to bed early and you'll feel better in the
morning.
MN За, эрт орондоо ороод маргааш өглөө чи илүү
сайжрах болно.
ROM za, ert orondoo orood margaaš öglöö či ilüü sajžrəx
boln.
IPA ʣa, erht ɔrɔndɔː ɔrɔːt marɣaːʃ oɣɮoː ʧhji jiɮuː sajʤrəx
p=ɔɮn.
EN It's Qasim's birthday next Monday. He'll be
twenty-five (25).
MN Дараагийн даваа гарагт Кассимын төрсөн өдрийн
баяр болно. Тэр хорин таван нас хүрнэ.
ROM daraagiing davaa garagt kassimɨng törsəng ödriing
bajər boln. ter xorjəng tavəng nas xürn.
IPA t=araːɣjiːŋ t=aʋaː k=araɣht khassjimiŋ thorsəŋ odrjiːŋ
p=ajər
̥
p=ɔɮn. ther
̥
xɔrjəŋ thaʋəŋ nas xurn.
EN I'm sorry I was late this morning. It won't happen
again.
MN Энэ өглөө хоцорсонд би харамсаж байна. Дахин
ийм юм болохгүй.
ROM en öglöö xotsorsond bi xaramsəž bajn. daxjəng iim
jum boloxgüj.
IPA en oɣɮoː xɔhʦɔrsɔnt p=ji xaramsəʧ p=ajn. t =axjəŋ jiːm
jʊm p=ɔɮɔxɣuj.
1287
1287
1288
1288
1289
1289
ENMN
107

EN I think Euna will pass her driver's test.
MN Юна жолооны шалгалтаа давах болно гэж би
бодож байна.
ROM jun žoloon šalgaltaa davəx boln gež bi bodəž bajn.
IPA jʊn ʧ=ɔɮɔːn ʃaɮɣaɮhtaː t=aʋəx p=ɔɮn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ
p=ajn.
EN I don't think Jiyeong will pass his driver's test.
MN Жиеонг жолооны шалгалтаа давна гэж би
бодохгүй байна.
ROM žijeongh žoloon šalgaltaa davn gež bi bodoxgüj bajn.
IPA ʧ=jijeɔnɢ ʧ=ɔɮɔːn ʃaɮɣaɮhtaː t=aʋn k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj
p=ajn.
EN I think we'll win the game.
MN Бид тоглолтыг ялна гэж би бодож байна.
ROM bid togloltɨgh jaln gež bi bodəž bajn.
IPA p=jit thɔɣɮɔɮhtiɢ jaɮn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
1290
1290
1291
1291
1292
1292
108
ENMN

EN I won't be here tomorrow. > I don't think I'll be here
tomorrow.
MN Би маргааш энд байхгүй. > Маргааш би энд
байна гэж би бодохгүй байна.
ROM bi margaaš end bajxgüj. > margaaš bi end bajn gež
bi bodoxgüj bajn.
IPA p=ji marɣaːʃ ent p=ajxɣuj. > marɣaːʃ p=ji ent p=ajn k=eʧ
p=ji p=ɔdɔxɣuj p=ajn.
EN I think Iris will like her present.
MN Ирист бэлэг нь таалагдана гэж би итгэж байна.
ROM irist beləgh nj taalagdan gež bi itgəž bajn.
IPA jirjisht p=eɮəɢ n thaːɮaɣdan k=eʧ p=ji jihtɣəʧ p=ajn.
EN They won't get married. > I don't think they'll get
married.
MN Тэд гэрлэхгүй. > Тэд гэрлэнэ гэж би бодохгүй
байна.
ROM ted gerlexgüj. > ted gerlen gež bi bodoxgüj bajn.
IPA thet k=erɮexɣuj. > thet k=erɮen k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj
p=ajn.
1293
1293
1294
1294
1295
1295
ENMN
109

EN You won't like the movie. > I don't think you'll like
the movie.
MN Чи энэ кинонд дургүй. > Чи энэ кинонд дуртай
болно гэж би бодохгүй.
ROM či en kinond durgüj. > či en kinond durtaj boln gež
bi bodoxgüj.
IPA ʧhji en khjinɔnt t=ʊrɣuj. > ʧhji en khjinɔnt t=ʊrhtaj
p=ɔɮn k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj.
EN We're going to the theater tonight. We've got tickets.
MN Бид өнөө орой театр луу явна. Бид тасалбаруудаа
авсан.
ROM bid önöö oroj tjeatr luu javn. bid tasalbaruudaa
avsəng.
IPA p=jit onoː ɔrɔj thjeahtr
̥
ɮʊː jaʋn. p=jit thasaɮbarʊːdaː
aʋsəŋ.
EN What are you doing tomorrow night? — Nothing, I'm
free.
MN Чи маргааш юу хийх вэ? — Юмгүй, би завтай.
ROM či margaaš juu xiix ve? — jumgüj, bi zavtaj.
IPA ʧhji marɣaːʃ jʊː xjiːx ʋe? — jʊmɣuj, p=ji ʣaʋhtaj.
1296
1296
1297
1297
1298
1298
110
ENMN

EN They're leaving tomorrow morning. Their train is at
eight forty (8:40).
MN Тэд маргааш өглөө явна. Галт тэрэг найм дөчид
хөдлөнө
ROM ted margaaš öglöö javn. galt terəgh najm döčjəd
xödlön
IPA thet marɣaːʃ oɣɮoː jaʋn. k=aɮht therəɢ najm t=ohʧjət
xodɮon
EN Why are you putting on your coat? — I'm going out.
MN Та яагаад пиджакаа өмсөж байна вэ? — Би явж
байна.
ROM ta jaagaad pidžakaa ömsəž bajn ve? — bi javž bajn.
IPA tha jaːɣaːt phjidʤakhaː omsəʧ p=ajn ʋe? — p=ji jaʋʧ
p=ajn.
1299
1299
1300
1300
ENMN
111

GMS #1301 - 1400
GMS #1301 - 1400
EN Do you think Jorge will call us tonight?
MN Өнөө орой Жорж биднийг дуудна гэж чи бодож
байна уу?
ROM önöö oroj žorž bidniigh duudn gež či bodəž bajn uu?
IPA onoː ɔrɔj ʧ=ɔrʧ p=jidnjiːɢ t=ʊːdn k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn
ʊː?
EN Farid can't meet us on Saturday. He's working.
MN Энэ бямба гарагт Фарид бидэнтэй уулзаж
чадахгүй. Тэр ажиллана
ROM en bjambə garagt farjəd bidentej uulzəž čadaxgüj. ter
ažillan
IPA en p=jambə k=araɣht farjət p=jidenhtej ʊːɮʣəʧ
ʧhadaxɣuj. ther
̥
aʤjiɮɮan
1301
1301
1302
1302
112
ENMN

EN Let's fly to Barcelona instead of driving. It won't take
as long.
MN Барселон руу машинаар явахын оронд онгоцоор
явах нь дээр. Энэ нь илүү бага хугацаа зарцуулна
ROM barsjeləng ruu mašinaar javaxɨng orond ongotsoor
javəx nj deer. en nj ilüü bag xugatsaa zartsuuln
IPA p=arsjeɮəŋ rʊː maʃjinaːr
̥
jaʋaxiŋ ɔrɔnt ɔnɣɔhʦɔːr
̥
jaʋəx n
t=eːr
̥
. en n jiɮuː p=aɣ xʊɣahʦaː ʣarhʦʊːɮn
EN What are your plans for the weekend?
MN Чиний амралтын өдрүүдийн төлөвлөгөөнүүд юу
вэ?
ROM činii amraltɨng ödrüüdiing tölövlögöönüüd juu ve?
IPA ʧhjinjiː amraɮhtiŋ odruːdjiːŋ thoɮoʋɮoɣoːnuːt jʊː ʋe?
EN Some friends are coming to stay with us.
MN Хэдэн найз нар манайд хонохоор ирж байна
ROM xedəng najz nar manajd xonoxoor irž bajn
IPA xedəŋ najʦ nar
̥
manajt xɔnɔxɔːr
̥
jirʧ p=ajn
1303
1303
1304
1304
1305
1305
ENMN
113

EN My suitcase is very heavy. - I'll carry it for you.
MN Миний чемодан маш хүнд. — Би түүнийг чамд
авчирч өгөх болно
ROM minii čjemodəng maš xünd. — bi tüüniigh čamd
avčirč ögəx boln
IPA mjinjiː ʧhjemɔdəŋ maʃ xunt. — p=ji thuːnjiːɢ ʧhamt
aʋhʧjirhʧ oɣəx p=ɔɮn
EN I'll call you tomorrow, okay?
MN Маргааш би чамайг дуудах болно, зөвшөөрч
байна уу?
ROM margaaš bi čamajgh duudəx boln, zövšöörč bajn uu?
IPA marɣaːʃ p=ji ʧhamajɢ t=ʊːdəx p=ɔɮn, ʣoʋʃoːrhʧ p=ajn ʊː?
EN I'm tired. I think I'll go to bed early tonight.
MN Би ядарсан. Би энэ үдэш эрт орондоо орох болно
гэж би бодож байна.
ROM bi jadarsəng. bi en üdəš ert orondoo orəx boln gež bi
bodəž bajn.
IPA p=ji jadarsəŋ. p=ji en udəʃ erht ɔrɔndɔː ɔrəx p=ɔɮn k=eʧ
p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
1306
1306
1307
1307
1308
1308
114
ENMN

EN It's a nice day. I think I'll sit outside.
MN Өнөөдөр сайхан цаг агаартай байна. Би гадаа суух
болно гэж би бодож байна.
ROM önöödər sajxəng tsagh agaartaj bajn. bi gadaa suux
boln gež bi bodəž bajn.
IPA onoːdər
̥
sajxəŋ ʦhaɢ aɣaːrhtaj p=ajn. p=ji k=adaː sʊːx
p=ɔɮn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
EN It's raining. I don't think I'll go out.
MN Бороо орж байна. Би гарахгүй гэж би бодож
байна.
ROM boroo orž bajn. bi garaxgüj gež bi bodəž bajn.
IPA p=ɔrɔː ɔrʧ p=ajn. p=ji k=araxɣuj k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
EN I'm working tomorrow.
MN Маргааш би ажиллана.
ROM margaaš bi ažillan.
IPA marɣaːʃ p=ji aʤjiɮɮan.
1309
1309
1310
1310
1311
1311
ENMN
115

EN There's a good program on TV tonight. I'm going to
watch it.
MN Энд үдэш зурагтаар гоё нэвтрүүлэг гарах болно.
Би үүнийг үзэх болно.
ROM end üdəš zuragtaar gojə nevtrüüləgh garəx boln. bi
üüniigh üzəx boln.
IPA ent udəʃ ʣʊraɣhtaːr
̥
k=ɔjə neʋhtruːɮəɢ k=arəx p=ɔɮn. p=ji
uːnjiːɢ uʣəx p=ɔɮn.
EN What are you doing this weekend?
MN Чи амралтын өдрүүдээр юу хийх вэ?
ROM či amraltɨng ödrüüdeer juu xiix ve?
IPA ʧhji amraɮhtiŋ odruːdeːr
̥
jʊː xjiːx ʋe?
EN It's very warm in this room. Shall I open a window?
MN Энэ өрөөнд их халуун байна. Би цонх онгойлгож
болох уу?
ROM en öröönd ix xaluung bajn. bi tsonx ongojlgəž boləx
uu?
IPA en oroːnt jix xaɮʊːŋ p=ajn. p=ji ʦhɔnx ɔnɣɔjɮɣəʧ p=ɔɮəx
ʊː?
1312
1312
1313
1313
1314
1314
116
ENMN

EN Shall I call you tonight?
MN Би энэ үдэш чамайг дуудах уу?
ROM bi en üdəš čamajgh duudəx uu?
IPA p=ji en udəʃ ʧhamajɢ t=ʊːdəx ʊː?
EN It's a nice day. Shall we go for a walk?
MN Энэ өдөр сайхан цаг агаартай байна. Зугаалах уу?
ROM en ödər sajxəng tsagh agaartaj bajn. zugaaləx uu?
IPA en odər
̥
sajxəŋ ʦhaɢ aɣaːrhtaj p=ajn. ʣʊɣaːɮəx ʊː?
EN What shall we have for dinner?
MN Оройн хоолонд юу идэж болох вэ?
ROM orojng xoolond juu idəž boləx ve?
IPA ɔrɔjŋ xɔːɮɔnt jʊː jidəʧ p=ɔɮəx ʋe?
EN Should I call you tonight?
MN Өнөө орой би чамайг дуудах ёстой юу?
ROM önöö oroj bi čamajgh duudəx jostoj juu?
IPA onoː ɔrɔj p=ji ʧhamajɢ t=ʊːdəx jɔshtɔj jʊː?
1315
1315
1316
1316
1317
1317
1318
1318
ENMN
117

EN It's a nice day. Should we go for a walk?
MN Энэ өдөр сайхан цаг агаартай байна. Зугаалах уу?
ROM en ödər sajxəng tsagh agaartaj bajn. zugaaləx uu?
IPA en odər
̥
sajxəŋ ʦhaɢ aɣaːrhtaj p=ajn. ʣʊɣaːɮəx ʊː?
EN What should we have for dinner?
MN Оройн хоолонд юу идэж болох вэ?
ROM orojng xoolond juu idəž boləx ve?
IPA ɔrɔjŋ xɔːɮɔnt jʊː jidəʧ p=ɔɮəx ʋe?
EN Enjoy your vacation. — I'll send you a postcard.
MN Амралтаа сайхан өнгөрүүл. — Би чамруу ил
захидал илгээх болн
ROM amraltaa sajxəng öngörüül. — bi čamruu il zaxidəl
ilgeex bolng
IPA amraɮhtaː sajxəŋ onɣoruːɬ. — p=ji ʧhamrʊː jiɬ ʣaxjidəɬ
jiɮɣeːx p=ɔɮŋ
1319
1319
1320
1320
1321
1321
118
ENMN

EN I don't want this banana. — I'm hungry. I'll have it.
MN Би энэ гадилыг хүсэхгүй байна. — Би өлсөж
байна. Би түүнийг авах болно
ROM bi en gadilɨgh xüsexgüj bajn. — bi ölsəž bajn. bi
tüüniigh avəx boln
IPA p=ji en k=adjiɮiɢ xusexɣuj p=ajn. — p=ji oɮsəʧ p=ajn. p=ji
thuːnjiːɢ aʋəx p=ɔɮn
EN Do you want a chair? — No, it's okay. I'll sit on the
floor.
MN Чи сандал дээр суухыг хүсэж байна уу? — Үгүй,
зүгээрээ. Би газар суух болно
ROM či sandəl deer suuxɨgh xüsəž bajn uu? — ügüj,
zügeeree. bi gazər suux boln
IPA ʧhji sandəɬ t=eːr
̥
sʊːxiɢ xusəʧ p=ajn ʊː? — uɣuj,
ʣuɣeːreː. p=ji k=aʣər
̥
sʊːx p=ɔɮn
EN Did you call Gamila? — Oh no, I forgot. I'll call her
now.
MN Чи Гамилаг дуудсан уу? — Өө Үгүй, Би мартсан
байна. Би түүнийг одоо дуудана
ROM či gamiləgh duudsəng uu? — öö ügüj, bi martsəng
bajn. bi tüüniigh odoo duudan
IPA ʧhji k=amjiɮəɢ t=ʊːdsəŋ ʊː? — oː uɣuj, p=ji marhtsəŋ
p=ajn. p=ji thuːnjiːɢ ɔdɔː t=ʊːdan
1322
1322
1323
1323
1324
1324
ENMN
119

EN Are you coming with me? — No, I don't think so. I'm
staying here.
MN Чи надтай хамт явах уу? — Үгүй би тэгж
бодохгүй байна. Би энд үлдэнэ
ROM či nadtaj xamt javəx uu? — ügüj bi tegž bodoxgüj
bajn. bi end ülden
IPA ʧhji nadhtaj xamht jaʋəx ʊː? — uɣuj p=ji theɣʧ
p=ɔdɔxɣuj p=ajn. p=ji ent uɮden
EN How do you use this camera? — Give it to me and
I'll show you.
MN Чи энэ камерыг яаж ашиглах вэ? — Надад өг, би
чамд үзүүлж болно.
ROM či en kamjerɨgh jaaž ašigləx ve? — nadəd ögh, bi
čamd üzüülž boln.
IPA ʧhji en khamjeriɢ jaːʧ aʃjiɣɮəx ʋe? — nadət oɢ, p=ji
ʧhamt uʣuːɮʧ p=ɔɮn.
EN It's cold today. I don't think I'll go out.
MN Өнөөдөр цаг агаар хүйтэн байна. Би гарна гэж би
бодохгүй байна.
ROM önöödər tsagh agaar xüjtəng bajn. bi garn gež bi
bodoxgüj bajn.
IPA onoːdər
̥
ʦhaɢ aɣaːr
̥
xujhtəŋ p=ajn. p=ji k=arn k=eʧ p=ji
p=ɔdɔxɣuj p=ajn.
1325
1325
1326
1326
1327
1327
120
ENMN

EN I'm hungry. I think I'll buy something to eat.
MN Би өлсөж байна. Би нэг юм идэхээр худалдаж
авна гэж бодож байна.
ROM bi ölsəž bajn. bi negh jum idexeer xudaldəž avn gež
bodəž bajn.
IPA p=ji oɮsəʧ p=ajn. p=ji neɢ jʊm jidexeːr
̥
xʊdaɮdəʧ aʋn
k=eʧ p=ɔdəʧ p=ajn.
EN I feel very tired. I don't think I'll play tennis today.
MN Би маш их ядарсанаа мэдэрч байна. Би өнөөдөр
теннис тоглоно гэж би бодохгүй байна.
ROM bi maš ix jadarsanaa mederč bajn. bi önöödər tjennjəs
toglon gež bi bodoxgüj bajn.
IPA p=ji maʃ jix jadarsanaː mederhʧ p=ajn. p=ji onoːdər
̥
thjennjəs thɔɣɮɔn k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj p=ajn.
EN I like this hat. I think I'll buy it.
MN Би энэ малгайд дуртай. Би үүнийг худалдаж
болно гэж би бодож байна.
ROM bi en malgajd durtaj. bi üüniigh xudaldəž boln gež bi
bodəž bajn.
IPA p=ji en maɮɣajt t=ʊrhtaj. p=ji uːnjiːɢ xʊdaɮdəʧ p=ɔɮn
k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
1328
1328
1329
1329
1330
1330
ENMN
121

EN This camera is too expensive. I don't think I'll buy it.
MN Энэ камер хэтэрхий үнэтэй байна. Би үүнийг
худалдаж авна гэж би бодохгүй байна.
ROM en kamjər xeterxii ünetej bajn. bi üüniigh xudaldəž
avn gež bi bodoxgüj bajn.
IPA en khamjər
̥
xehterxjiː unehtej p=ajn. p=ji uːnjiːɢ
xʊdaɮdəʧ aʋn k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj p=ajn.
EN I haven't done the shopping yet. I'll do it later.
MN Би хараахан дэлгүүрээр яваагүй. Би дараа явж
болно.
ROM bi xaraaxəng delgüüreer javaagüj. bi daraa javž boln.
IPA p=ji xaraːxəŋ t=eɮɣuːreːr
̥
jaʋaːɣuj. p=ji t=araː jaʋʧ p=ɔɮn.
EN I like sports. I watch a lot of sports on TV.
MN Би спортд дуртай. Би их олон спорт зурагтаар
үздэг.
ROM bi sportd durtaj. bi ix oləng sport zuragtaar üzdəgh.
IPA p=ji shpɔrhtt t=ʊrhtaj. p=ji jix ɔɮəŋ shpɔrht ʣʊraɣhtaːr
̥
uʣdəɢ.
1331
1331
1332
1332
1333
1333
122
ENMN

EN I need some exercise. I think I'll go for a walk.
MN Би дасгал хийх хэрэгтэй. Би алхаж явна гэж би
бодож байна.
ROM bi dasgəl xiix xeregtej. bi alxəž javn gež bi bodəž
bajn.
IPA p=ji t=asɣəɬ xjiːx xereɣhtej. p=ji aɮxəʧ jaʋn k=eʧ p=ji
p=ɔdəʧ p=ajn.
EN Yoshi's going to buy a new car. He told me last
week.
MN Ёоши шинэ машин худалдаж авах болно. Тэр
өнгөрсөн долоо хоногт үүнийг надад хэлсэн.
ROM joošjə šin mašjəng xudaldəž avəx boln. ter öngörsəng
doloo xonogt üüniigh nadəd xelsəng.
IPA jɔːʃjə ʃjin maʃjəŋ xʊdaɮdəʧ aʋəx p=ɔɮn. ther
̥
onɣorsəŋ
t=ɔɮɔː xɔnɔɣht uːnjiːɢ nadət xeɮsəŋ.
EN This letter is for Sachiko. — Okay, I'll give it to her.
MN Энэ захиа Сачикод явуулсан. — Зөвшөөрч байна,
би үүнийг түүнд өгнө.
ROM en zaxiə sačikəd javuulsəng. — zövšöörč bajn, bi
üüniigh tüünd ögn.
IPA en ʣaxjiə sahʧjikhət jaʋʊːɮsəŋ. — ʣoʋʃoːrhʧ p=ajn, p=ji
uːnjiːɢ thuːnt oɣn.
1334
1334
1335
1335
1336
1336
ENMN
123

EN Are you doing anything this evening?
MN Чи энэ үдэш ямар нэгэн юм хийх үү?
ROM či en üdəš jamər negəng jum xiix üü?
IPA ʧhji en udəʃ jamər
̥
neɣəŋ jʊm xjiːx uː?
EN Yes, I'm going out with some friends.
MN Тийм ээ, би зарим найз нартайгаа гарна
ROM tiim ee, bi zarjəm najz nartajgaa garn
IPA thjiːm eː, p=ji ʣarjəm najʦ narhtajɣaː k=arn
EN I can't go out with you tomorrow night, as I'm
working.
MN Би маргааш үдэш чамтай хамт гарч чадахгүй. Би
ажиллана.
ROM bi margaaš üdəš čamtaj xamt garč čadaxgüj. bi
ažillan.
IPA p=ji marɣaːʃ udəʃ ʧhamhtaj xamht k=arhʧ ʧhadaxɣuj. p=ji
aʤjiɮɮan.
EN It's dark in this room. Should I turn on the light?
MN Энэ өрөөнд харанхуй юм. Би гэрэл асаах уу?
ROM en öröönd xaranxuj jum. bi gerəl asaax uu?
IPA en oroːnt xaranxʊj jʊm. p=ji k=erəɬ asaːx ʊː?
1337
1337
1338
1338
1339
1339
1340
1340
124
ENMN

EN Shall I wait here? — No, come with me.
MN Би чамайг энд хүлээх үү? — Үгүй, надтай хамт
яв
ROM bi čamajgh end xüleex üü? — ügüj, nadtaj xamt jav
IPA p=ji ʧhamajɢ ent xuɮeːx uː? — uɣuj, nadhtaj xamht jaw
EN Should I go to the store? — No, I'll go.
MN Би дэлгүүр явах уу? — Үгүй, би тийшээ явах
болно.
ROM bi delgüür javəx uu? — ügüj, bi tiišee javəx boln.
IPA p=ji t=eɮɣuːr
̥
jaʋəx ʊː? — uɣuj, p=ji thjiːʃeː jaʋəx p=ɔɮn.
EN Should we have a party? — Yes, who shall we
invite?
MN Үдэшлэг зохион байгуулах уу? — Зөвшөөрч
байна, хэнийг урих вэ?
ROM üdešləgh zoxiəng bajguuləx uu? — zövšöörč bajn,
xeniigh urjəx ve?
IPA udeʃɮəɢ ʣɔxjiəŋ p=ajɣʊːɮəx ʊː? — ʣoʋʃoːrhʧ p=ajn,
xenjiːɢ ʊrjəx ʋe?
1341
1341
1342
1342
1343
1343
ENMN
125

EN I'm not sure where to go on vacation. I might go to
Costa Rica.
MN Би амралтанд явна гэдэгтээ итгэлтэй биш байна.
Магадгүй би Коста Рика руу явна.
ROM bi amraltand javn gedegtee itgeltej biš bajn.
magadgüj bi kostə rikə ruu javn.
IPA p=ji amraɮhtant jaʋn k=edeɣhteː jihtɣeɮhtej p=jiʃ p=ajn.
maɣadɣuj p=ji khɔshtə rjikhə rʊː jaʋn.
EN It looks like it might rain.
MN Бороо орох юм шиг санагдаж байна
ROM boroo orəx jum šigh sanagdəž bajn
IPA p=ɔrɔː ɔrəx jʊm ʃjiɢ sanaɣdəʧ p=ajn
EN I might go to the movies tonight, but I'm not sure.
MN Магадгүй өнөө орой би кинотеатр луу явах байх
гэхдээ би итгэлтэй биш байна
ROM magadgüj önöö oroj bi kinotjeatr luu javəx bajx
gexdee bi itgeltej biš bajn
IPA maɣadɣuj onoː ɔrɔj p=ji khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋəx p=ajx
k=exdeː p=ji jihtɣeɮhtej p=jiʃ p=ajn
1344
1344
1345
1345
1346
1346
126
ENMN

EN When's Faruq going to call you? — I don't know. He
might call this afternoon.
MN Фарук чам руу хэзээ залгах вэ? — Би мэдэхгүй.
Магадгүй тэр үдээс хойш залгах байх
ROM farək čam ruu xezee zalgəx ve? — bi medexgüj.
magadgüj ter üdees xojš zalgəx bajx
IPA farəkh ʧham rʊː xeʣeː ʣaɮɣəx ʋe? — p=ji medexɣuj.
maɣadɣuj ther
̥
udeːs xɔjʃ ʣaɮɣəx p=ajx
EN Take an umbrella with you. It might rain.
MN Шүхэрээ ав. Магадгүй бороо орох байх
ROM šüxeree av. magadgüj boroo orəx bajx
IPA ʃuxereː aw. maɣadɣuj p=ɔrɔː ɔrəx p=ajx
EN Buy a lottery ticket. You might be lucky.
MN Сугалааны тасалбар худалдаж ав. Магадгүй чи
азтай байх
ROM sugalaan tasalbər xudaldəž av. magadgüj či aztaj bajx
IPA sʊɣaɮaːn thasaɮbər
̥
xʊdaɮdəʧ aw. maɣadɣuj ʧhji
aʣhtaj p=ajx
1347
1347
1348
1348
1349
1349
ENMN
127

EN Are you going out tonight? — I might.
MN Өнөө орой чи гарах уу? — Магадгүй
ROM önöö oroj či garəx uu? — magadgüj
IPA onoː ɔrɔj ʧhji k=arəx ʊː? — maɣadɣuj
EN I'm playing tennis tomorrow. > I might play tennis
tomorrow.
MN Маргааш би теннис тоглоно. > Магадгүй би
маргааш теннис тоглох болно
ROM margaaš bi tjennjəs toglon. > magadgüj bi margaaš
tjennjəs togləx boln
IPA marɣaːʃ p=ji thjennjəs thɔɣɮɔn. > maɣadɣuj p=ji
marɣaːʃ thjennjəs thɔɣɮəx p=ɔɮn
EN Hadiya's going to call later.
MN Хадиа дараа залгана
ROM xadiə daraa zalgan
IPA xadjiə t=araː ʣaɮɣan
EN Hadiya might call later.
MN Магадгүй Хадиа дараа залгах болно
ROM magadgüj xadiə daraa zalgəx boln
IPA maɣadɣuj xadjiə t=araː ʣaɮɣəx p=ɔɮn
1350
1350
1351
1351
1352
1352
1353
1353
128
ENMN

EN I might not go to work tomorrow.
MN Магадгүй маргааш би ажил руугаа явахгүй байх
ROM magadgüj margaaš bi ažjəl ruugaa javaxgüj bajx
IPA maɣadɣuj marɣaːʃ p=ji aʤjəɬ rʊːɣaː jaʋaxɣuj p=ajx
EN Shumei might not come to the party.
MN Магадгүй Шуми үдэшлэгт ирэхгүй байх
ROM magadgüj šumjə üdešlegt irexgüj bajx
IPA maɣadɣuj ʃʊmjə udeʃɮeɣht jirexɣuj p=ajx
EN I may go to the movies tonight.
MN Магадгүй өнөө орой би кинотеатр луу явах байх
ROM magadgüj önöö oroj bi kinotjeatr luu javəx bajx
IPA maɣadɣuj onoː ɔrɔj p=ji khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋəx p=ajx
EN Jianhao may not come to the party.
MN Магадгүй Жианхао үдэшлэгт ирэхгүй байх
ROM magadgüj žianxaə üdešlegt irexgüj bajx
IPA maɣadɣuj ʧ=jianxaə udeʃɮeɣht jirexɣuj p=ajx
1354
1354
1355
1355
1356
1356
1357
1357
ENMN
129

EN May I ask a question?
MN Би нэг асуулт тавьж болох уу?
ROM bi negh asuult tavjž boləx uu?
IPA p=ji neɢ asʊːɮht thaʋjʧ p=ɔɮəx ʊː?
EN May I sit here? — Sure.
MN Би энд сууж болох уу? — Болно
ROM bi end suuž boləx uu? — boln
IPA p=ji ent sʊːʧ p=ɔɮəx ʊː? — p=ɔɮn
EN It's possible that I'll go to the movies. > I might go
to the movies.
MN Би кинтеатр луу явах боломжтой, магадгүй би
кинтеатр луу явах байх
ROM bi kintjeatr luu javəx bolomžtoj, magadgüj bi
kintjeatr luu javəx bajx
IPA p=ji khjinhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋəx p=ɔɮɔmʤhtɔj, maɣadɣuj p=ji
khjinhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋəx p=ajx
1358
1358
1359
1359
1360
1360
130
ENMN

EN It's possible that I'll see you tomorrow. > I might see
you tomorrow.
MN Маргааш би чамтай уулзах боломжтой. >
Маргааш магадгүй би чамтай уулзах байх.
ROM margaaš bi čamtaj uulzəx bolomžtoj. > margaaš
magadgüj bi čamtaj uulzəx bajx.
IPA marɣaːʃ p=ji ʧhamhtaj ʊːɮʣəx p=ɔɮɔmʤhtɔj. > marɣaːʃ
maɣadɣuj p=ji ʧhamhtaj ʊːɮʣəx p=ajx.
EN It's possible that Hakim will forget to call. > He
might forget to call.
MN Хаким залгахаа мартсан байх болоомжтой. >
Магадгүй тэр залгахаа мартах байх.
ROM xakjəm zalgaxaa martsəng bajx boloomžtoj. >
magadgüj ter zalgaxaa martəx bajx.
IPA xakhjəm ʣaɮɣaxaː marhtsəŋ p=ajx p=ɔɮɔːmʤhtɔj. >
maɣadɣuj ther
̥
ʣaɮɣaxaː marhtəx p=ajx.
EN It's possible that it'll snow today. > It might snow
today.
MN Өнөөдөр цас орох боломжтой. > Магадгүй
өнөөдөр цас орох байх.
ROM önöödər tsas orəx bolomžtoj. > magadgüj önöödər
tsas orəx bajx.
IPA onoːdər
̥
ʦhas ɔrəx p=ɔɮɔmʤhtɔj. > maɣadɣuj onoːdər
̥
ʦhas ɔrəx p=ajx.
1361
1361
1362
1362
1363
1363
ENMN
131

EN It's possible that I'll be late tonight. > I might be late
tonight.
MN Би өнөө орой хоцрох боломжтой. > Магадгүй
өнөө орой хоцорох байх.
ROM bi önöö oroj xotsrəx bolomžtoj. > magadgüj önöö
oroj xotsorəx bajx.
IPA p=ji onoː ɔrɔj xɔhʦrəx p=ɔɮɔmʤhtɔj. > maɣadɣuj onoː
ɔrɔj xɔhʦɔrəx p=ajx.
EN It's possible that Jamila won't be here next week. >
She might not be here next week.
MN Жамила дараагийн долоо хоногт энд байхгүй
байх болоомжтой. > Магадгүй дараагийн долоо
хоногт тэр энд байхгүй байх.
ROM žamilə daraagiing doloo xonogt end bajxgüj bajx
boloomžtoj. > magadgüj daraagiing doloo xonogt ter
end bajxgüj bajx.
IPA ʧ=amjiɮə t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht ent p=ajxɣuj p=ajx
p=ɔɮɔːmʤhtɔj. > maɣadɣuj t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht
ther
̥
ent p=ajxɣuj p=ajx.
1364
1364
1365
1365
132
ENMN

EN It's possible that I won't have time to go out. > I
might not have time to go out.
MN Надад гарах зав байхгүй байх боломжтой. >
Магадгүй би гарах завгүй байх.
ROM nadəd garəx zav bajxgüj bajx bolomžtoj. >
magadgüj bi garəx zavgüj bajx.
IPA nadət k=arəx ʣaw p=ajxɣuj p=ajx p=ɔɮɔmʤhtɔj. >
maɣadɣuj p=ji k=arəx ʣaʋɣuj p=ajx.
EN Where are you going for your vacation? — I'm not
sure. I might go to Italy.
MN Чи амралтаар хаана очих вэ? — Би итгэлгүй
байна. магадгүй Итали руу явах байх
ROM či amraltaar xaan očjəx ve? — bi itgelgüj bajn.
magadgüj italjə ruu javəx bajx
IPA ʧhji amraɮhtaːr
̥
xaːn ɔhʧjəx ʋe? — p=ji jihtɣeɮɣuj p=ajn.
maɣadɣuj jihtaɮjə rʊː jaʋəx p=ajx
EN What are you doing this weekend? — I don't know. I
might go hiking.
MN Чи амралтын өдрөөр юу хийх вэ? — Би мэдэхгүй
байна. Магадгүй би явган явах болно.
ROM či amraltɨng ödröör juu xiix ve? — bi medexgüj bajn.
magadgüj bi javgəng javəx boln.
IPA ʧhji amraɮhtiŋ odroːr
̥
jʊː xjiːx ʋe? — p=ji medexɣuj
p=ajn. maɣadɣuj p=ji jaʋɣəŋ jaʋəx p=ɔɮn.
1366
1366
1367
1367
1368
1368
ENMN
133

EN When will you see Pablo again? — I'm not sure. I
might see him this summer.
MN Чи хэзээ Паблотой дахиад уулзах вэ? — Би
итгэлгүй. магадгуй би энэ зун түүнтэй хамт
уулзах болно.
ROM či xezee pablotoj daxiəd uulzəx ve? — bi itgelgüj.
magadguj bi en zung tüüntej xamt uulzəx boln.
IPA ʧhji xeʣeː phabɮɔhtɔj t=axjiət ʊːɮʣəx ʋe? — p=ji
jihtɣeɮɣuj. maɣadɣʊj p=ji en ʣʊŋ thuːnhtej xamht
ʊːɮʣəx p=ɔɮn.
EN What are you going to have for dinner? — I don't
know. I might have Italian food.
MN Чи ямар оройн хоол идэх вэ? — Би мэдэхгүй.
Магадгүй би Итали хоол идэх болно.
ROM či jamər orojng xool idəx ve? — bi medexgüj.
magadgüj bi italjə xool idəx boln.
IPA ʧhji jamər
̥
ɔrɔjŋ xɔːɬ jidəx ʋe? — p=ji medexɣuj.
maɣadɣuj p=ji jihtaɮjə xɔːɬ jidəx p=ɔɮn.
1369
1369
1370
1370
134
ENMN

EN How are you going to get home tonight? — I'm not
sure. I might take the bus.
MN Чи энэ үдэш яаж гэртээ харих вэ? — Би итгэлгүй
байна. магадгүй би автобусаар харих болно.
ROM či en üdəš jaaž gertee xarjəx ve? — bi itgelgüj bajn.
magadgüj bi avtobusaar xarjəx boln.
IPA ʧhji en udəʃ jaːʧ k=erhteː xarjəx ʋe? — p=ji jihtɣeɮɣuj
p=ajn. maɣadɣuj p=ji aʋhtɔbʊsaːr
̥
xarjəx p=ɔɮn.
EN I hear you won some money. What are you going to
do with it? — I haven't decided yet. I might open a
restaurant.
MN Чамайг мөнгө хожсон гэж би сонслоо. Чи тэгэхээр
юу хийх вэ? — Би хараахан шийдээгүй байна.
Магадгүй би зоогийн газар нээх байх.
ROM čamajgh möng xožsəng gež bi sonsloo. či tegexeer
juu xiix ve? — bi xaraaxəng šiideegüj bajn.
magadgüj bi zoogiing gazər neex bajx.
IPA ʧhamajɢ monɣ xɔʤsəŋ k=eʧ p=ji sɔnsɮɔː. ʧhji theɣexeːr
̥
jʊː xjiːx ʋe? — p=ji xaraːxəŋ ʃjiːdeːɣuj p=ajn. maɣadɣuj
p=ji ʣɔːɣjiːŋ k=aʣər
̥
neːx p=ajx.
EN He's playing tennis tomorrow afternoon.
MN Тэр маргааш үдээс хойш теннис тоглоно.
ROM ter margaaš üdees xojš tjennjəs toglon.
IPA ther
̥
marɣaːʃ udeːs xɔjʃ thjennjəs thɔɣɮɔn.
1371
1371
1372
1372
1373
1373
ENMN
135

EN He might go out tomorrow evening.
MN Магадгүй тэр маргааш үдэш гарах байх.
ROM magadgüj ter margaaš üdəš garəx bajx.
IPA maɣadɣuj ther
̥
marɣaːʃ udəʃ k=arəx p=ajx.
EN He might get up early.
MN Магадгүй тэр эрт босох байх.
ROM magadgüj ter ert bosəx bajx.
IPA maɣadɣuj ther
̥
erht p=ɔsəx p=ajx.
EN He won't be working tomorrow.
MN Тэр маргааш ажиллахгүй.
ROM ter margaaš ažillaxgüj.
IPA ther
̥
marɣaːʃ aʤjiɮɮaxɣuj.
EN He might be at home tomorrow morning.
MN Магадгүй тэр маргааш өглөө гэртээ байх байх.
ROM magadgüj ter margaaš öglöö gertee bajx bajx.
IPA maɣadɣuj ther
̥
marɣaːʃ oɣɮoː k=erhteː p=ajx p=ajx.
1374
1374
1375
1375
1376
1376
1377
1377
136
ENMN

EN He might watch television.
MN Магадгүй тэр зурагтаа үзэх байх.
ROM magadgüj ter zuragtaa üzəx bajx.
IPA maɣadɣuj ther
̥
ʣʊraɣhtaː uʣəx p=ajx.
EN He's going out in the afternoon for sure.
MN Тэр үдээс хойш гарах нь тодорхой.
ROM ter üdees xojš garəx nj todorxoj.
IPA ther
̥
udeːs xɔjʃ k=arəx n thɔdɔrxɔj.
EN He might go shopping, but he's not sure.
MN Магадгүй тэр дэлгүүр лүү явах байх. Гэхдээ тэр
итгэлгүй.
ROM magadgüj ter delgüür lüü javəx bajx. gexdee ter
itgelgüj.
IPA maɣadɣuj ther
̥
t=eɮɣuːr
̥
ɮuː jaʋəx p=ajx. k=exdeː ther
̥
jihtɣeɮɣuj.
1378
1378
1379
1379
1380
1380
ENMN
137

EN I can play the piano. My brother can play the piano,
too.
MN Би төгөлдөр хуураар тоглож чаддаг. Миний дүү ч
бас.
ROM bi tögöldər xuuraar togləž čaddəgh. minii düü č bas.
IPA p=ji thoɣoɮdər
̥
xʊːraːr
̥
thɔɣɮəʧ ʧhaddəɢ. mjinjiː t=uː ʧh
p=as.
EN Marisol can speak Italian and Spanish, but she can't
speak French.
MN Марисол итали, испаниар ярьж чаддаг. Гэхдээ тэр
францаар ярьж чадахгүй.
ROM marisəl italjə, ispaniər jarjž čaddəgh. gexdee ter
frantsaar jarjž čadaxgüj.
IPA marjisəɬ jihtaɮjə, jishpanjiər
̥
jarjʧ ʧhaddəɢ. k=exdeː ther
̥
franhʦaːr
̥
jarjʧ ʧhadaxɣuj.
EN Can you swim? — Yes, but I'm not a very good
swimmer.
MN Чи сэлж чадах уу? — Тийм ээ. Гэвч би сайн
сэлэгч биш.
ROM či selž čadəx uu? — tiim ee. gevč bi sajng selegč biš.
IPA ʧhji seɮʧ ʧhadəx ʊː? — thjiːm eː. k=eʋhʧ p=ji sajŋ
seɮeɣhʧ p=jiʃ.
1381
1381
1382
1382
1383
1383
138
ENMN

EN Can you change a twenty-dollar bill? — I'm sorry, I
can't.
MN Чи хорин долларын дэвсгэртийг задлаж өгч болох
уу? — Уучлаарай, би чадахгүй.
ROM či xorjəng dollarɨng devsgertiigh zadləž ögč boləx
uu? — uučlaaraj, bi čadaxgüj.
IPA ʧhji xɔrjəŋ t=ɔɮɮariŋ t=eʋsɣerhtjiːɢ ʣadɮəʧ oɣhʧ
p=ɔɮəx ʊː? — ʊːhʧɮaːraj, p=ji ʧhadaxɣuj.
EN I'm having a party next week, but Hyeonyeong and
Maengsuk can't come.
MN Би дараа долоо хоногт үдэшлэг хийх болно гэвч
Хеонеонг ба Маэнгсук ирж чадахгүй.
ROM bi daraa doloo xonogt üdešləgh xiix boln gevč
xjeonjeongh ba maengsək irž čadaxgüj.
IPA p=ji t=araː t=ɔɮɔː xɔnɔɣht udeʃɮəɢ xjiːx p=ɔɮn k=eʋhʧ
xjeɔnjeɔnɢ p=a maenɣsəkh jirʧ ʧhadaxɣuj.
EN When I was young, I could run very fast.
MN Би залуу байхдаа их хурдан гүйж чаддаг байсан.
ROM bi zaluu bajxdaa ix xurdəng güjž čaddəgh bajsəng.
IPA p=ji ʣaɮʊː p=ajxdaː jix xʊrdəŋ k=ujʧ ʧhaddəɢ p=ajsəŋ.
1384
1384
1385
1385
1386
1386
ENMN
139

EN Before Nuria came to the United States, she couldn't
understand much English. Now she can understand
everything.
MN Нуриа АНУ — д ирэхийнхээ өмнө тэр англиар
ойлгож чаддагүй байсан. Одоо тэр бүгдийг
ойлгодог.
ROM nuriə an — d irexiinxee ömn ter angliər ojlgəž
čaddagüj bajsəng. odoo ter bügdiigh ojlgodəgh.
IPA nʊrjiə an — t = jirexjiːnxeː omn ther
̥
anɣɮjiər
̥
ɔjɮɣəʧ
ʧhaddaɣuj p=ajsəŋ. ɔdɔː ther
̥
p=uɣdjiːɢ ɔjɮɣɔdəɢ.
EN I was tired last night, but I couldn't sleep.
MN Би өнгөрсөн үдэш ядарсан гэвч унтаж чадсангүй.
ROM bi öngörsəng üdəš jadarsəng gevč untəž čadsangüj.
IPA p=ji onɣorsəŋ udəʃ jadarsəŋ k=eʋhʧ ʊnhtəʧ ʧhadsanɣuj.
EN I had a party last week, but Imran and Latifa couldn't
come.
MN Би өнгөрсөн долоо хоногт үдэшлэг хийсэн гэвч
Имран ба Латифа ирж чадсангүй.
ROM bi öngörsəng doloo xonogt üdešləgh xiisəng gevč
imrəng ba latifə irž čadsangüj.
IPA p=ji onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht udeʃɮəɢ xjiːsəŋ k=eʋhʧ
jimrəŋ p=a ɮahtjifə jirʧ ʧhadsanɣuj.
1387
1387
1388
1388
1389
1389
140
ENMN

EN Can you open the door, please? > Could you open
the door, please?
MN Чи хаалга нээж өгнө үү?
ROM či xaalg neež ögn üü?
IPA ʧhji xaːɮɣ neːʧ oɣn uː?
EN Can you wait a minute, please? > Could you wait a
moment, please?
MN Нэг минут хүлээнэ үү?
ROM negh minət xüleen üü?
IPA neɢ mjinəht xuɮeːn uː?
EN Can I have change for a dollar, please? > Could I
have change for a dollar, please.
MN Нэг доллар задлаж болох уу?
ROM negh dollər zadləž boləx uu?
IPA neɢ t=ɔɮɮər
̥
ʣadɮəʧ p=ɔɮəx ʊː?
EN Silvio, can I borrow your umbrella? > Silvio, could I
borrow your umbrella?
MN Би чиний шүхэрийг түр авч болох уу?
ROM bi činii šüxeriigh tür avč boləx uu?
IPA p=ji ʧhjinjiː ʃuxerjiːɢ thur
̥
aʋhʧ p=ɔɮəx ʊː?
1390
1390
1391
1391
1392
1392
1393
1393
ENMN
141

EN Hello, can I speak to Tomas, please? > Hello, could
I speak to Tomas please?
MN Байна уу, би Томастай ярьж болох уу?
ROM bajn uu, bi tomastaj jarjž boləx uu?
IPA p=ajn ʊː, p=ji thɔmashtaj jarjʧ p=ɔɮəx ʊː?
EN Can you swim?
MN Чи сэлж чадах уу?
ROM či selž čadəx uu?
IPA ʧhji seɮʧ ʧhadəx ʊː?
EN Can you ski?
MN Чи цанаар гулгаж чадах уу?
ROM či tsanaar gulgəž čadəx uu?
IPA ʧhji ʦhanaːr
̥
k=ʊɮɣəʧ ʧhadəx ʊː?
EN Can you play chess?
MN Чи шатар тоглож чадах уу?
ROM či šatər togləž čadəx uu?
IPA ʧhji ʃahtər
̥
thɔɣɮəʧ ʧhadəx ʊː?
1394
1394
1395
1395
1396
1396
1397
1397
142
ENMN

EN Can you run ten (10) kilometers?
MN Чи арван километр гүйж чадах уу?
ROM či arvəng kilomjetr güjž čadəx uu?
IPA ʧhji arʋəŋ khjiɮɔmjehtr
̥
k=ujʧ ʧhadəx ʊː?
EN Can you drive a car?
MN Чи машин жолоодож чадах уу?
ROM či mašjəng žoloodəž čadəx uu?
IPA ʧhji maʃjəŋ ʧ=ɔɮɔːdəʧ ʧhadəx ʊː?
EN Can you drive a motorcycle?
MN Чи мотоцикл унаж чадах уу?
ROM či mototsikl unəž čadəx uu?
IPA ʧhji mɔhtɔhʦjikhɬ ʊnəʧ ʧhadəx ʊː?
1398
1398
1399
1399
1400
1400
ENMN
143

GMS #1401 - 1500
GMS #1401 - 1500
EN Can you ride a horse?
MN Чи морь унаж чадах уу?
ROM či morj unəž čadəx uu?
IPA ʧhji mɔrj ʊnəʧ ʧhadəx ʊː?
EN I'm sorry, but we can't come to your party next
weekend.
MN Би харамсаж байна, гэхдээ бид дараагийн
амралтын өдрөөр чиний үдэшлэгт очиж чадахгүй
ROM bi xaramsəž bajn, gexdee bid daraagiing amraltɨng
ödröör činii üdešlegt očjəž čadaxgüj
IPA p=ji xaramsəʧ p=ajn, k=exdeː p=jit t=araːɣjiːŋ amraɮhtiŋ
odroːr
̥
ʧhjinjiː udeʃɮeɣht ɔhʧjəʧ ʧhadaxɣuj
EN I like this hotel room. You can see the mountains
from the window.
MN Би энэ зочид буудлын өрөөнд дуртай. Энэ
цонхоор уулнуудыг харж чадна
ROM bi en zočjəd buudlɨng öröönd durtaj. en tsonxoor
uulnuudɨgh xarž čadn
IPA p=ji en ʣɔhʧjət p=ʊːdɮiŋ oroːnt t=ʊrhtaj. en ʦhɔnxɔːr
̥
ʊːɮnʊːdiɢ xarʧ ʧhadn
1401
1401
1402
1402
1403
1403
144
ENMN

EN You're speaking very quietly. I can't hear you.
MN Чи маш аяархан ярьж байна. Би сонсохгүй байна
ROM či maš ajaarxəng jarjž bajn. bi sonsoxgüj bajn
IPA ʧhji maʃ ajaːrxəŋ jarjʧ p=ajn. p=ji sɔnsɔxɣuj p=ajn
EN Have you seen my suitcase? I can't find it.
MN Чи миний чемоданыг харсан уу? Би түүнийг
олохгүй байна
ROM či minii čjemodanɨgh xarsəng uu? bi tüüniigh oloxgüj
bajn
IPA ʧhji mjinjiː ʧhjemɔdaniɢ xarsəŋ ʊː? p=ji thuːnjiːɢ
ɔɮɔxɣuj p=ajn
EN Olga got the job because she can speak five (5)
languages.
MN Ольга ажилтай болсон учир нь тэр таван хэлээр
ярьж чаддаг
ROM oljg ažiltaj bolsəng učjər nj ter tavəng xeleer jarjž
čaddəgh
IPA ɔɮɣ aʤjiɮhtaj p=ɔɮsəŋ ʊhʧjər
̥
n ther
̥
thaʋəŋ xeɮeːr
̥
jarjʧ
ʧhaddəɢ
1404
1404
1405
1405
1406
1406
ENMN
145

EN I was tired, but I couldn't sleep.
MN Би ядарсан гэвч би унтаж чадаагүй
ROM bi jadarsəng gevč bi untəž čadaagüj
IPA p=ji jadarsəŋ k=eʋhʧ p=ji ʊnhtəʧ ʧhadaːɣuj
EN I wasn't hungry yesterday. I couldn't finish dinner.
MN Өчигдөр би өлсөөгүй, Би оройн хоолоо дуусгаж
чадаагүй
ROM öčigdər bi ölsöögüj, bi orojng xooloo duusgəž
čadaagüj
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji oɮsoːɣuj, p=ji ɔrɔjŋ xɔːɮɔː t=ʊːsɣəʧ
ʧhadaːɣuj
EN Rashid doesn't know what to do. He can't decide.
MN Рашид юу хийхээ мэдэхгүй байна Тэр шийдэж
чадахгүй байна
ROM rašjəd juu xiixee medexgüj bajn ter šiidəž čadaxgüj
bajn
IPA raʃjət jʊː xjiːxeː medexɣuj p=ajn ther
̥
ʃjiːdəʧ ʧhadaxɣuj
p=ajn
1407
1407
1408
1408
1409
1409
146
ENMN

EN I wanted to speak to Shakira yesterday, but I couldn't
find her.
MN Өчигдөр би Шакиратай ярихыг хүссэн гэхдээ би
түүнийг олж чадсангүй
ROM öčigdər bi šakirataj jarixɨgh xüssəng gexdee bi
tüüniigh olž čadsangüj
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji ʃakhjirahtaj jarjixiɢ xussəŋ k=exdeː p=ji
thuːnjiːɢ ɔɮʧ ʧhadsanɣuj
EN Vikram can't go to the concert next weekend. He has
to work.
MN Викрам дараагийн долоо хоногт концерт руу явж
чадахгүй. Тэр ажиллах ёстой
ROM vikrəm daraagiing doloo xonogt kontsjert ruu javž
čadaxgüj. ter ažilləx jostoj
IPA ʋjikhrəm t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht khɔnhʦjerht rʊː jaʋʧ
ʧhadaxɣuj. ther
̥
aʤjiɮɮəx jɔshtɔj
EN Lakshmi couldn't go to the meeting last week. She
was sick.
MN Лакшми өнгөрсөн долоо хоногт хуралд явж
чадаагүй. Тэр өвчтэй байсан
ROM lakšmjə öngörsəng doloo xonogt xurald javž
čadaagüj. ter övčtej bajsəng
IPA ɮakhʃmjə onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht xʊraɮt jaʋʧ
ʧhadaːɣuj. ther
̥
oʋhʧhtej p=ajsəŋ
1410
1410
1411
1411
1412
1412
ENMN
147

EN You worked ten (10) hours today. You must be tired.
MN Өнөөдөр чи арван цаг ажилласан. Чи ядарсан
байх
ROM önöödər či arvəng tsagh ažillasəng. či jadarsəng bajx
IPA onoːdər
̥
ʧhji arʋəŋ ʦhaɢ aʤjiɮɮasəŋ. ʧhji jadarsəŋ
p=ajx
EN My brother has worked at your company for years.
You must know him.
MN Миний ах танай байгууллагт хэдэн жилийн турш
ажилласан. Чи түүнийг таних ёстой
ROM minii ax tanaj bajguullagt xedəng žiliing turš
ažillasəng. či tüüniigh tanjəx jostoj
IPA mjinjiː ax thanaj p=ajɣʊːɮɮaɣht xedəŋ ʧ=jiɮjiːŋ thʊrʃ
aʤjiɮɮasəŋ. ʧhji thuːnjiːɢ thanjəx jɔshtɔj
EN My friends have the same postal code as you. They
must live near you.
MN Манай найзууд чамтай адилхан шуудангийн
кодтой. Тэд чамтай ойролцоо амьдардаг байх
ROM manaj najzuud čamtaj adilxəng šuudangiing kodtoj.
ted čamtaj ojroltsoo amjdardəgh bajx
IPA manaj najʣʊːt ʧhamhtaj adjiɮxəŋ ʃʊːdanɣjiːŋ khɔdhtɔj.
thet ʧhamhtaj ɔjrɔɮhʦɔː amjdardəɢ p=ajx
1413
1413
1414
1414
1415
1415
148
ENMN

EN This isn't the Wilsons? I'm sorry. I must have the
wrong number.
MN Энэ Вилсоны байшин биш гэж үү? Уучлаарай би
тэгвэл буруу дугаар авсан байх
ROM en vilson bajšjəng biš gež üü? uučlaaraj bi tegvəl
buruu dugaar avsəng bajx
IPA en ʋjiɮsɔn p=ajʃjəŋ p=jiʃ k=eʧ uː? ʊːhʧɮaːraj p=ji theɣʋəɬ
p=ʊrʊː t=ʊɣaːr
̥
aʋsəŋ p=ajx
EN The phone rang eight (8) times and Samiya didn't
answer. She must not be at home.
MN Утас найман удаа дуугарсан ба Самиа
хариулаагүй. Тэр тэнд байхгүй байх
ROM utəs najməng udaa duugarsəng ba samiə xariulaagüj.
ter tend bajxgüj bajx
IPA ʊhtəs najməŋ ʊdaː t=ʊːɣarsəŋ p=a samjiə xarjiʊɮaːɣuj.
ther
̥
thent p=ajxɣuj p=ajx
EN Xavier takes the bus everywhere. He must not have a
car.
MN Ксавиер хаа ч явахын тулд автобусанд суудаг, Тэр
машингүй байх
ROM ksavijər xaa č javaxɨng tuld avtobusand suudəgh, ter
mašingüj bajx
IPA khsaʋjijər
̥
xaː ʧh jaʋaxiŋ thʊɮt aʋhtɔbʊsant sʊːdəɢ, ther
̥
maʃjinɣuj p=ajx
1416
1416
1417
1417
1418
1418
ENMN
149

EN The Silvas are always home on Fridays. They must
not work then.
MN Баасан гариг бүр Силва үргэлж гэртээ байдаг. Тэр
баасан гаригт ажиллахгүй байх
ROM baasəng garjəgh bür silvə ürgelž gertee bajdəgh. ter
baasəng garigt ažillaxgüj bajx
IPA p=aːsəŋ k=arjəɢ p=ur
̥
sjiɮʋə urɣeɮʧ k=erhteː p=ajdəɢ. ther
̥
p=aːsəŋ k=arjiɣht aʤjiɮɮaxɣuj p=ajx
EN You must be careful with this knife. It's very sharp.
MN Чи хутгатай болгоомжтой байх ёстой. Тэр маш
хурц
ROM či xutgataj bolgoomžtoj bajx jostoj. ter maš xurts
IPA ʧhji xʊhtɣahtaj p=ɔɮɣɔːmʤhtɔj p=ajx jɔshtɔj. ther
̥
maʃ
xʊrhʦ
EN Workers must wear safety glasses at this machine.
MN Ажилчид машинтай ажиллахдаа хамгаалах шил
зүүх ёстой
ROM ažilčjəd mašintaj ažillaxdaa xamgaaləx šil züüx jostoj
IPA aʤjiɮhʧjət maʃjinhtaj aʤjiɮɮaxdaː xamɣaːɮəx ʃjiɬ ʣuːx
jɔshtɔj
1419
1419
1420
1420
1421
1421
150
ENMN

EN In the United States, you must be eighteen (18) to
vote.
MN АНУ-д сонгууль өгөхөд арван найман нас хүрсэн
байх ёстой
ROM anu-d songuulj ögöxəd arvəng najməng nas xürsəng
bajx jostoj
IPA anʊ-t sɔnɣʊːɮ oɣoxət arʋəŋ najməŋ nas xursəŋ p=ajx
jɔshtɔj
EN They were in a dangerous situation. They had to be
careful.
MN Тэд аюултай байдалд байна. Тэд болгоомжтой
байх ёстой
ROM ted ajuultaj bajdald bajn. ted bolgoomžtoj bajx jostoj
IPA thet ajʊːɮhtaj p=ajdaɮt p=ajn. thet p=ɔɮɣɔːmʤhtɔj p=ajx
jɔshtɔj
EN We had to wear safety glasses when we visited the
factory last week.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт бид үйлдвэрт очихдоо
аюулгүйн шил зүүх ёстой байсан
ROM öngörsəng doloo xonogt bid üjldvert očixdoo
ajuulgüjng šil züüx jostoj bajsəng
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht p=jit ujɮdʋerht ɔhʧjixdɔː
ajʊːɮɣujŋ ʃjiɬ ʣuːx jɔshtɔj p=ajsəŋ
1422
1422
1423
1423
1424
1424
ENMN
151

EN Bicyclists must not ride on the sidewalk.
MN Дугуйчид явган хүний зам дээр явах ёсгүй
ROM dugujčjəd javgəng xünii zam deer javəx josgüj
IPA t=ʊɣʊjhʧjət jaʋɣəŋ xunjiː ʣam t=eːr
̥
jaʋəx jɔsɣuj
EN You must not be late for school again.
MN Чи сургуульдаа хоцрох ёсгүй
ROM či surguuljdaa xotsrəx josgüj
IPA ʧhji sʊrɣʊːɮdaː xɔhʦrəx jɔsɣuj
EN It's evening, and you haven't eaten anything all day.
You must be hungry.
MN Одоо орой болж байна, чи өдөржингөө юу ч
идсэнгүй. Чи өлсөх болно
ROM odoo oroj bolž bajn, či ödöržingöö juu č idsengüj. či
ölsəx boln
IPA ɔdɔː ɔrɔj p=ɔɮʧ p=ajn, ʧhji odorʤjinɣoː jʊː ʧh jidsenɣuj.
ʧhji oɮsəx p=ɔɮn
1425
1425
1426
1426
1427
1427
152
ENMN

EN It's the most popular restaurant in town, so the food
must be good.
MN Энэ ресторан хотдоо их алдартай тиймээс хүнс нь
сайн байх ёстой
ROM en rjestorəng xotdoo ix aldartaj tiimees xüns nj sajng
bajx jostoj
IPA en rjeshtɔrəŋ xɔhtdɔː jix aɮdarhtaj thjiːmeːs xuns n sajŋ
p=ajx jɔshtɔj
EN I got the job. — You did? You must be excited.
MN Би ажилтай болсон — Аан тийм үү? Чи сэтгэл
ханалуун байх ёстой
ROM bi ažiltaj bolsəng — aang tiim üü? či setgəl
xanaluung bajx jostoj
IPA p=ji aʤjiɮhtaj p=ɔɮsəŋ — aːŋ thjiːm uː? ʧhji sehtɣəɬ
xanaɮʊːŋ p=ajx jɔshtɔj
EN The phone's ringing. I know it's not for me. It must
be for you.
MN Утас дуугарч байна. энэ бол над руу биш гэдгийг
би мэдэж байна. Энэ бол чам руу байх ёстой
ROM utəs duugarč bajn. en bol nad ruu biš gedgiigh bi
medəž bajn. en bol čam ruu bajx jostoj
IPA ʊhtəs t=ʊːɣarhʧ p=ajn. en p=ɔɬ nat rʊː p=jiʃ k=edɣjiːɢ p=ji
medəʧ p=ajn. en p=ɔɬ ʧham rʊː p=ajx jɔshtɔj
1428
1428
1429
1429
1430
1430
ENMN
153

EN My keys aren't in the living room, so they must be in
the kitchen.
MN Миний түлхүүрүүд өрөөн дотор байхгүй байна
тиймээс тэд гал тогооны өрөөнд байх ёстой
ROM minii tülxüürüüd örööng dotər bajxgüj bajn tiimees
ted gal togoon öröönd bajx jostoj
IPA mjinjiː thuɮxuːruːt oroːŋ t=ɔhtər
̥
p=ajxɣuj p=ajn thjiːmeːs
thet k=aɬ thɔɣɔːn oroːnt p=ajx jɔshtɔj
EN Renata wears something blue every day. She must
like the color blue.
MN Рената өдөр бүр ямар нэгэн цэнхэр зүйл өмсдөг,
Тэр цэнхэр өнгөнд дуртай байх
ROM rjenatə ödər bür jamər negəng tsenxər züjl ömsdəgh,
ter tsenxər öngönd durtaj bajx
IPA rjenahtə odər
̥
p=ur
̥
jamər
̥
neɣəŋ ʦhenxər
̥
ʣujɬ omsdəɢ,
ther
̥
ʦhenxər
̥
onɣont t=ʊrhtaj p=ajx
EN The Garcias have six (6) children and three (3) dogs.
They must have a big house.
MN Гарсиагийхан зургаан хүүхэд ба гурван нохойтой.
Тэд том байшинтай байх
ROM garsiagiixəng zurgaang xüüxəd ba gurvəng noxojtoj.
ted tom bajšintaj bajx
IPA k=arsjiaɣjiːxəŋ ʣʊrɣaːŋ xuːxət p=a k=ʊrʋəŋ nɔxɔjhtɔj. thet
thɔm p=ajʃjinhtaj p=ajx
1431
1431
1432
1432
1433
1433
154
ENMN

EN Mrs. Chen bought three (3) liters of milk at the store.
Her children drink a lot of milk.
MN Хадагтай Чен дэлгүүрээс дөрвөн литрийн сүүний
сав худалдаж авсан, Түүний хүүхдүүд их сүү
уудаг байх
ROM xadagtaj čjeng delgüürees dörvəng litriing süünii sav
xudaldəž avsəng, tüünii xüüxdüüd ix süü uudəgh bajx
IPA xadaɣhtaj ʧhjeŋ t=eɮɣuːreːs t=orʋəŋ ɮjihtrjiːŋ suːnjiː saw
xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ, thuːnjiː xuːxduːt jix suː ʊːdəɢ p=ajx
EN I know Ms. Thompson has a job, but she's always
home during the day. She must work at night.
MN Хадагтай Томпсоныг ажилтай гэдгийг би мэднэ
гэхдээ тэр үргэлж өдөржингөө гэртээ байдаг. Тэр
оройдоо ажиллах ёстой.
ROM xadagtaj tompsonɨgh ažiltaj gedgiigh bi medn gexdee
ter ürgelž ödöržingöö gertee bajdəgh. ter orojdoo
ažilləx jostoj.
IPA xadaɣhtaj thɔmhpsɔniɢ aʤjiɮhtaj k=edɣjiːɢ p=ji medn
k=exdeː ther
̥
urɣeɮʧ odorʤjinɣoː k=erhteː p=ajdəɢ. ther
̥
ɔrɔjdɔː aʤjiɮɮəx jɔshtɔj.
1434
1434
1435
1435
ENMN
155

EN This isn't the Karlsons? I must have the wrong
number.
MN Энэ байшин Карлсоных биш үү? Би буруу дугаар
авсан байх.
ROM en bajšjəng karlsonɨx biš üü? bi buruu dugaar avsəng
bajx.
IPA en p=ajʃjəŋ kharɮsɔnix p=jiʃ uː? p=ji p=ʊrʊː t=ʊɣaːr
̥
aʋsəŋ
p=ajx.
EN Omar is very thin. He must not eat very much.
MN Омар маш туранхай байна. Тэр их иддэггүй байх.
ROM omər maš turanxaj bajn. ter ix iddeggüj bajx.
IPA ɔmər
̥
maʃ thʊranxaj p=ajn. ther
̥
jix jiddeɣɣuj p=ajx.
EN I never see my neighbor in the morning. He must
leave for work very early.
MN Би хэзээ ч хөршөө өглөө харж байгаагүй. Тэр их
эрт ажилдаа явдаг байх.
ROM bi xezee č xöršöö öglöö xarž bajgaagüj. ter ix ert
ažildaa javdəgh bajx.
IPA p=ji xeʣeː ʧh xorʃoː oɣɮoː xarʧ p=ajɣaːɣuj. ther
̥
jix erht
aʤjiɮdaː jaʋdəɢ p=ajx.
1436
1436
1437
1437
1438
1438
156
ENMN

EN I always have to repeat things when I talk to
Tomoko. She must not hear very well.
MN Би Томокотой ярилцахад үргэлж давтаж хэлэx
ёстой. Тэр сайн сонсдоггүй байх.
ROM bi tomokotoj jariltsaxəd ürgelž davtəž xelex jostoj.
ter sajng sonsdoggüj bajx.
IPA p=ji thɔmɔkhɔhtɔj jarjiɮhʦaxət urɣeɮʧ t=aʋhtəʧ xeɮex
jɔshtɔj. ther
̥
sajŋ sɔnsdɔɣɣuj p=ajx.
EN Ludwig wears the same clothes every day. He must
not have many clothes.
MN Лудвиг өдөр тутам адил хувцас өмсдөг. Тэр олон
хувцасгүй байх.
ROM ludvjəgh ödər tutəm adjəl xuvtsəs ömsdəgh. ter oləng
xuvtsasgüj bajx.
IPA ɮʊdʋjəɢ odər
̥
thʊhtəm adjəɬ xʊʋhʦəs omsdəɢ. ther
̥
ɔɮəŋ xʊʋhʦasɣuj p=ajx.
EN You have a cold and a fever? Poor thing! You must
feel awful.
MN Чи хамрын ханиад ба халуунтай байна уу?
Хөөрхий минь! Чи үнэхээр муу байгаа байх даа!
ROM či xamrɨng xaniəd ba xaluuntaj bajn uu? xöörxii
minj! či ünexeer muu bajgaa bajx daa!
IPA ʧhji xamriŋ xanjiət p=a xaɮʊːnhtaj p=ajn ʊː? xoːrxjiː
mjin! ʧhji unexeːr
̥
mʊː p=ajɣaː p=ajx t=aː!
1439
1439
1440
1440
1441
1441
ENMN
157

EN In most of the United States, you must be at least
sixteen (16) to get a driver's license.
MN АНУ-д ерөнхийдөө жолооны үнэмлэх авахын
тулд арван зургаан настай байх ёстой.
ROM anu-d jerönxiidöö žoloon ünemləx avaxɨng tuld
arvəng zurgaang nastaj bajx jostoj.
IPA anʊ-t jeronxjiːdoː ʧ=ɔɮɔːn unemɮəx aʋaxiŋ thʊɮt arʋəŋ
ʣʊrɣaːŋ nashtaj p=ajx jɔshtɔj.
EN For this job, you must know both Spanish and
German.
MN Энэ ажилд чи испани ба герман хэл мэдэх ёстой.
ROM en ažild či ispanjə ba gjerməng xel medəx jostoj.
IPA en aʤjiɮt ʧhji jishpan p=a k=jerməŋ xeɬ medəx jɔshtɔj.
EN People in the front seat of a car must wear a seat belt.
MN Машины урд талын суудалд суух хүмүүс
суудлын бүсээ зүүх ёстой.
ROM mašin urd talɨng suudald suux xümüüs suudlɨng
büsee züüx jostoj.
IPA maʃjin ʊrt thaɮiŋ sʊːdaɮt sʊːx xumuːs sʊːdɮiŋ p=useː
ʣuːx jɔshtɔj.
1442
1442
1443
1443
1444
1444
158
ENMN

EN High school students who want to go to college must
get good grades.
MN Их сургуульд орох хүсэлтэй оюутнууд сайн дүн
авах ёстой.
ROM ix surguuljd orəx xüseltej ojuutnuud sajng düng avəx
jostoj.
IPA jix sʊrɣʊːɮt ɔrəx xuseɮhtej ɔjʊːhtnʊːt sajŋ t=uŋ aʋəx
jɔshtɔj.
EN This highway is closed. Drivers must take another
road.
MN Энэ авто зам хаалттай байна. Жолооч нар өөр нэг
замаар явах ёстой
ROM en avtə zam xaalttaj bajn. žolooč nar öör negh
zamaar javəx jostoj
IPA en aʋhtə ʣam xaːɮhthtaj p=ajn. ʧ=ɔɮɔːhʧ nar
̥
oːr
̥
neɢ
ʣamaːr
̥
jaʋəx jɔshtɔj
EN A tennis player must be very good to play
professionally.
MN Мэргэжлийн теннисний тоглохын тулд та маш
сайн тоглогч байх ёстой.
ROM mergežliing tjennisnii togloxɨng tuld ta maš sajng
toglogč bajx jostoj.
IPA merɣeʤɮjiːŋ thjennjisnjiː thɔɣɮɔxiŋ thʊɮt tha maʃ sajŋ
thɔɣɮɔɣhʧ p=ajx jɔshtɔj.
1445
1445
1446
1446
1447
1447
ENMN
159

EN We mustn't forget to send Rita a birthday card.
MN Рита-д төрсөн өдрийн ил захидал явуулахаа
мартуузай.
ROM rita-d törsəng ödriing il zaxidəl javuulaxaa martuuzaj.
IPA rjihta-t thorsəŋ odrjiːŋ jiɬ ʣaxjidəɬ jaʋʊːɮaxaː
marhtʊːʣaj.
EN I must hurry, or I'll be late.
MN Би яарах ёстой тэгэхгүй бол би хоцорно.
ROM bi jaarəx jostoj tegexgüj bol bi xotsorn.
IPA p=ji jaːrəx jɔshtɔj theɣexɣuj p=ɔɬ p=ji xɔhʦɔrn.
EN Why were you so late? — I had to wait half an hour
for the bus.
MN Чи яагаад ийм их хоцров? — Би автобус гучин
минут хүлээх хэрэг гараад.
ROM či jaagaad iim ix xotsrəv? — bi avtobəs gučjəng
minət xüleex xerəgh garaad.
IPA ʧhji jaːɣaːt jiːm jix xɔhʦrəw? — p=ji aʋhtɔbəs k=ʊhʧjəŋ
mjinəht xuɮeːx xerəɢ k=araːt.
1448
1448
1449
1449
1450
1450
160
ENMN

EN Keep these papers in a safe place. You must not lose
them.
MN Аюулгүй газар эдгээр баримт бичиг байлга. Чи
тэднийг алдах есгүй.
ROM ajuulgüj gazər edgeer barimt bičjəgh bajlg. či
tedniigh aldəx jesgüj.
IPA ajʊːɮɣuj k=aʣər
̥
edɣeːr
̥
p=arjimht p=jihʧjəɢ p=ajɮɣ. ʧhji
thednjiːɢ aɮdəx jesɣuj.
EN Bicyclists must follow the same traffic rules as
drivers.
MN Дугуйчид замын хөдөлгөөний дүрэм дагаж
мөрдөх ёстой
ROM dugujčjəd zamɨng xödölgöönii dürəm dagəž mördəx
jostoj
IPA t=ʊɣʊjhʧjət ʣamiŋ xodoɮɣoːnjiː t=urəm t=aɣəʧ mordəx
jɔshtɔj
EN We must not forget to turn off the lights when we
leave.
MN Явах үедээ гэрлээ унтрахаа мартуузай.
ROM javəx üjedee gerlee untraxaa martuuzaj.
IPA jaʋəx ujedeː k=erɮeː ʊnhtraxaː marhtʊːʣaj.
1451
1451
1452
1452
1453
1453
ENMN
161

EN I don't usually work on Saturdays, but last Saturday I
had to work.
MN Би бямба гарагт ихэвчилэн ажилдаггүй. Гэхдээ би
өнгөрсөн бямба гарагт ажиллах хэрэг гарсан.
ROM bi bjambə garagt ixevčiləng ažildaggüj. gexdee bi
öngörsəng bjambə garagt ažilləx xerəgh garsəng.
IPA p=ji p=jambə k=araɣht jixeʋhʧjiɮəŋ aʤjiɮdaɣɣuj. k=exdeː
p=ji onɣorsəŋ p=jambə k=araɣht aʤjiɮɮəx xerəɢ k=arsəŋ.
EN Yeonhwa doesn't study enough. She should study
harder.
MN Еонхуа чамлалттай сурдаг. Тэр илуу их хүч
гарган сурууштай.
ROM jeonxuə čamlalttaj surdəgh. ter iluu ix xüč gargəng
suruuštaj.
IPA jeɔnxʊə ʧhamɮaɮhthtaj sʊrdəɢ. ther
̥
jiɮʊː jix xuhʧ
k=arɣəŋ sʊrʊːʃhtaj.
EN It's a good movie. You should go and see it.
MN Энэ бол сайн кино байна. Чи үүнийг үзүүштэй.
ROM en bol sajng kin bajn. či üüniigh üzüüštej.
IPA en p=ɔɬ sajŋ khjin p=ajn. ʧhji uːnjiːɢ uʣuːʃhtej.
1454
1454
1455
1455
1456
1456
162
ENMN

EN When you play tennis, you should always watch the
ball.
MN Чи теннис тоглох үед бөмбөгийг сайн харах
ёстой.
ROM či tjennjəs togləx üjəd bömbögiigh sajng xarəx jostoj.
IPA ʧhji thjennjəs thɔɣɮəx ujət p=omboɣjiːɢ sajŋ xarəx
jɔshtɔj.
EN Should I invite Sara to dinner?
MN Би Сараг оройн хоолонд урих ёстой юу?
ROM bi sarəgh orojng xoolond urjəx jostoj juu?
IPA p=ji sarəɢ ɔrɔjŋ xɔːɮɔnt ʊrjəx jɔshtɔj jʊː?
EN Should we make something special for dinner?
MN Оройн хоолонд ямар нэг онцгой юм хийх ёстой
юу?
ROM orojng xoolond jamər negh ontsgoj jum xiix jostoj
juu?
IPA ɔrɔjŋ xɔːɮɔnt jamər
̥
neɢ ɔnhʦɣɔj jʊm xjiːx jɔshtɔj jʊː?
1457
1457
1458
1458
1459
1459
ENMN
163

EN Leopold shouldn't go to bed so late.
MN Леополд оройтож орондоо орох есгүй.
ROM ljeopold orojtəž orondoo orəx jesgüj.
IPA ɮjeɔhpɔɮt ɔrɔjhtəʧ ɔrɔndɔː ɔrəx jesɣuj.
EN You watch TV all the time. You shouldn't watch TV
so much.
MN Чи үргэлж зурагт хардаг. Чи ийм удаан зурагт
үзэх есгүй.
ROM či ürgelž zuragt xardəgh. či iim udaang zuragt üzəx
jesgüj.
IPA ʧhji urɣeɮʧ ʣʊraɣht xardəɢ. ʧhji jiːm ʊdaːŋ ʣʊraɣht
uʣəx jesɣuj.
EN I think Zahida should buy some new clothes.
MN Захида шинэ хувцас худалдаж авах ёстой гэж би
бодож байна.
ROM zaxidə šin xuvtsəs xudaldəž avəx jostoj gež bi bodəž
bajn.
IPA ʣaxjidə ʃjin xʊʋhʦəs xʊdaɮdəʧ aʋəx jɔshtɔj k=eʧ p=ji
p=ɔdəʧ p=ajn.
1460
1460
1461
1461
1462
1462
164
ENMN

EN It's late. I think I should go home now.
MN Одоо орой болсон. Бид гэртээ харих ёстой гэж би
бодож байна.
ROM odoo oroj bolsəng. bid gertee xarjəx jostoj gež bi
bodəž bajn.
IPA ɔdɔː ɔrɔj p=ɔɮsəŋ. p=jit k=erhteː xarjəx jɔshtɔj k=eʧ p=ji
p=ɔdəʧ p=ajn.
EN Shall I buy this coat? — Yes, I think you should.
MN Би энэ пиджакыг худалдаж авах ёстой юу? —
Тийм ээ.
ROM bi en pidžakɨgh xudaldəž avəx jostoj juu? — tiim ee.
IPA p=ji en phjidʤakhiɢ xʊdaɮdəʧ aʋəx jɔshtɔj jʊː? — thjiːm
eː.
EN I don't think you should work so hard.
MN Миний бодлоор чи ийм их ажиллах есгүй.
ROM minii bodloor či iim ix ažilləx jesgüj.
IPA mjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
ʧhji jiːm jix aʤjiɮɮəx jesɣuj.
1463
1463
1464
1464
1465
1465
ENMN
165

EN I don't think we should go yet. It's too early.
MN Миний бодлоор бид яг одоо явах есгүй. Хэтэрхий
эрт байна.
ROM minii bodloor bid jagh odoo javəx jesgüj. xeterxii ert
bajn.
IPA mjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
p=jit jaɢ ɔdɔː jaʋəx jesɣuj. xehterxjiː erht
p=ajn.
EN Do you think I should buy this hat?
MN Чиний бодлоор би энэ малгайг худалдаж авах
ёстой юу?
ROM činii bodloor bi en malgajgh xudaldəž avəx jostoj
juu?
IPA ʧhjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
p=ji en maɮɣajɢ xʊdaɮdəʧ aʋəx jɔshtɔj
jʊː?
EN What time do you think we should go home?
MN Чиний бодлоор хэдэн цагт бид гэртээ харих ёстой
вэ?
ROM činii bodloor xedəng tsagt bid gertee xarjəx jostoj ve?
IPA ʧhjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
xedəŋ ʦhaɣht p=jit k=erhteː xarjəx jɔshtɔj
ʋe?
1466
1466
1467
1467
1468
1468
166
ENMN

EN I should study tonight, but I think I'll go to the
movies.
MN Өнөө орой би хичээлээ хийх ёстой гэвч би
кинотеатр луу очих болно гэж би бодож байна.
ROM önöö oroj bi xičeelee xiix jostoj gevč bi kinotjeatr luu
očjəx boln gež bi bodəž bajn.
IPA onoː ɔrɔj p=ji xjihʧeːɮeː xjiːx jɔshtɔj k=eʋhʧ p=ji
khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː ɔhʧjəx p=ɔɮn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
EN I have to study tonight. I can't go to the movies.
MN Өнөө орой би хичээлээ хийх ёстой. Би кинотеатр
луу явж чадахгүй
ROM önöö oroj bi xičeelee xiix jostoj. bi kinotjeatr luu javž
čadaxgüj
IPA onoː ɔrɔj p=ji xjihʧeːɮeː xjiːx jɔshtɔj. p=ji khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋʧ ʧhadaxɣuj
EN I ought to study tonight, but I think I'll go to the
movies.
MN Өнөө орой би хичээлээ хийх ёстой гэхдээ би
кинотеатр луу явна гэж би бодож байна
ROM önöö oroj bi xičeelee xiix jostoj gexdee bi kinotjeatr
luu javn gež bi bodəž bajn
IPA onoː ɔrɔj p=ji xjihʧeːɮeː xjiːx jɔshtɔj k=exdeː p=ji
khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː jaʋn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn
1469
1469
1470
1470
1471
1471
ENMN
167

EN I think Mahmud ought to buy some new clothes.
MN Би бодохдоо Махмуд шинэ хувцаснууд худалдаж
авах хэрэгтэй
ROM bi bodoxdoo maxməd šin xuvtsasnuud xudaldəž avəx
xeregtej
IPA p=ji p=ɔdɔxdɔː maxmət ʃjin xʊʋhʦasnʊːt xʊdaɮdəʧ aʋəx
xereɣhtej
EN It's late, and you're very tired. You should go to bed.
MN Одоо орой болсон байна, чи маш их ядарсан. Чи
орондоо орох ёстой
ROM odoo oroj bolsəng bajn, či maš ix jadarsəng. či
orondoo orəx jostoj
IPA ɔdɔː ɔrɔj p=ɔɮsəŋ p=ajn, ʧhji maʃ jix jadarsəŋ. ʧhji
ɔrɔndɔː ɔrəx jɔshtɔj
EN You should eat plenty of fruit and vegetables.
MN Чи их жимс ба ногоонууд идэх хэрэгтэй
ROM či ix žims ba nogoonuud idəx xeregtej
IPA ʧhji jix ʧ=jims p=a nɔɣɔːnʊːt jidəx xereɣhtej
1472
1472
1473
1473
1474
1474
168
ENMN

EN If you have time, you should visit the Science
Museum. It's very interesting.
MN Хэрвээ чамд чөлөөт цаг байвал чи шинжлэх
ухааны музей үзэх хэрэгтэй. Энэ бол маш
сонирхолтой
ROM xervee čamd čölööt tsagh bajvəl či šinžləx uxaan
muzjeə üzəx xeregtej. en bol maš sonirxoltoj
IPA xerʋeː ʧhamt ʧhoɮoːht ʦhaɢ p=ajʋəɬ ʧhji ʃjinʤɮəx
ʊxaːn mʊʣjeə uʣəx xereɣhtej. en p=ɔɬ maʃ
sɔnjirxɔɮhtɔj
EN When you're driving, you should wear a seat belt.
MN Чи жолоодох үедээ хамгаалалтын бүсээ зүүх
ёстой
ROM či žoloodəx üjedee xamgaalaltɨng büsee züüx jostoj
IPA ʧhji ʧ=ɔɮɔːdəx ujedeː xamɣaːɮaɮhtiŋ p=useː ʣuːx jɔshtɔj
EN It's a very good book. You should read it.
MN Энэ бол сайн ном. Чи түүнийг унших ёстой
ROM en bol sajng nom. či tüüniigh unšjəx jostoj
IPA en p=ɔɬ sajŋ nɔm. ʧhji thuːnjiːɢ ʊnʃjəx jɔshtɔj
1475
1475
1476
1476
1477
1477
ENMN
169

EN She shouldn't watch TV so much.
MN Тэр их зурагт үзэх ёсгүй
ROM ter ix zuragt üzəx josgüj
IPA ther
̥
jix ʣʊraɣht uʣəx jɔsɣuj
EN He shouldn't eat too much.
MN Тэр их идэх ёсгүй
ROM ter ix idəx josgüj
IPA ther
̥
jix jidəx jɔsɣuj
EN You shouldn't work so hard.
MN Чи их ажиллах ёсгүй
ROM či ix ažilləx josgüj
IPA ʧhji jix aʤjiɮɮəx jɔsɣuj
EN I shouldn't drive so fast.
MN Би хурдтай жолоодох ёсгүй
ROM bi xurdtaj žoloodəx josgüj
IPA p=ji xʊrdhtaj ʧ=ɔɮɔːdəx jɔsɣuj
1478
1478
1479
1479
1480
1480
1481
1481
170
ENMN

EN You're trying on a jacket: "Do you think I should buy
this jacket?"
MN Чи хүрэм өмсөж үзэж байна: Би энэ хүрмийг
худалдаж авах хэрэгтэй гэж чи бодож байна уу?
ROM či xürəm ömsəž üzəž bajna: bi en xürmiigh xudaldəž
avəx xeregtej gež či bodəž bajn uu?
IPA ʧhji xurəm omsəʧ uʣəʧ p=ajna: p=ji en xurmjiːɢ
xʊdaɮdəʧ aʋəx xereɣhtej k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː?
EN You can't drive: "Do you think I should learn how to
drive?"
MN Чи жолоодож чадахгүй: Би жолоодож сурах ёстой
гэж чи бодож байна уу?
ROM či žoloodəž čadaxgüj: bi žoloodəž surəx jostoj gež či
bodəž bajn uu?
IPA ʧhji ʧ=ɔɮɔːdəʧ ʧhadaxɣuj: p=ji ʧ=ɔɮɔːdəʧ sʊrəx jɔshtɔj
k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː?
EN You don't like your job: "Do you think I should get
another job?"
MN Чи ажилдаа дургүй: Би шинэ ажил олох ёстой гэж
чи бодож байна уу?
ROM či ažildaa durgüj: bi šin ažjəl oləx jostoj gež či bodəž
bajn uu?
IPA ʧhji aʤjiɮdaː t=ʊrɣuj: p=ji ʃjin aʤjəɬ ɔɮəx jɔshtɔj k=eʧ
ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː?
1482
1482
1483
1483
1484
1484
ENMN
171

EN You're going to have a party: "Do you think I should
invite Oskar?"
MN Чи нэгэн үдэшлэг зохион байгуулж байна: Би
Оскарыг урих ёстой гэж чи бодож байна уу?
ROM či negəng üdešləgh zoxiəng bajguulž bajna: bi
oskarɨgh urjəx jostoj gež či bodəž bajn uu?
IPA ʧhji neɣəŋ udeʃɮəɢ ʣɔxjiəŋ p=ajɣʊːɮʧ p=ajna: p=ji
ɔskhariɢ ʊrjəx jɔshtɔj k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː?
EN We have to get up early tomorrow. I think we should
go home now.
MN Маргааш бид эрт босох ёстой. Би бодохдоо бид
одоо харих ёстой
ROM margaaš bid ert bosəx jostoj. bi bodoxdoo bid odoo
xarjəx jostoj
IPA marɣaːʃ p=jit erht p=ɔsəx jɔshtɔj. p=ji p=ɔdɔxdɔː p=jit ɔdɔː
xarjəx jɔshtɔj
EN That coat is too big for you. I don't think you should
buy it.
MN Энэ цув чамд их том байна. Би бодохдоо чи
үүнийг худалдаж авах хэрэггүй
ROM en tsuv čamd ix tom bajn. bi bodoxdoo či üüniigh
xudaldəž avəx xereggüj
IPA en ʦhʊw ʧhamt jix thɔm p=ajn. p=ji p=ɔdɔxdɔː ʧhji uːnjiːɢ
xʊdaɮdəʧ aʋəx xereɣɣuj
1485
1485
1486
1486
1487
1487
172
ENMN

EN You don't need your car. You should sell it.
MN Чамд машин хэрэггүй. Чи түүнийг худалдах
хэрэгтэй
ROM čamd mašjəng xereggüj. či tüüniigh xudaldəx
xeregtej
IPA ʧhamt maʃjəŋ xereɣɣuj. ʧhji thuːnjiːɢ xʊdaɮdəx
xereɣhtej
EN Valentina needs a change. I think she should take a
trip.
MN Валентинад өөрчлөлт хэрэгтэй. Би бодохдоо тэр
аялалаар явах хэрэгтэй
ROM valjentinəd öörčlölt xeregtej. bi bodoxdoo ter
ajalalaar javəx xeregtej
IPA ʋaɮjenhtjinət oːrhʧɮoɮht xereɣhtej. p=ji p=ɔdɔxdɔː ther
̥
ajaɮaɮaːr
̥
jaʋəx xereɣhtej
EN Nur and Zaina are too young. I don't think they
should get married.
MN Нур ба Зайна нар маш залуухан. Тэд гэрлэх ёстой
гэж би бодохгүй байна
ROM nur ba zajn nar maš zaluuxəng. ted gerləx jostoj gež
bi bodoxgüj bajn
IPA nʊr
̥
p=a ʣajn nar
̥
maʃ ʣaɮʊːxəŋ. thet k=erɮəx jɔshtɔj
k=eʧ p=ji p=ɔdɔxɣuj p=ajn
1488
1488
1489
1489
1490
1490
ENMN
173

EN You're still sick. I don't think you should go to work.
MN Чи өвчтэй байна. Би бодохдоо чи ажилдаа явах
хэрэггүй
ROM či övčtej bajn. bi bodoxdoo či ažildaa javəx xereggüj
IPA ʧhji oʋhʧhtej p=ajn. p=ji p=ɔdɔxdɔː ʧhji aʤjiɮdaː jaʋəx
xereɣɣuj
EN Simon isn't feeling well today. I think he should go
see the doctor.
MN Өнөөдөр Симон сайнгүй байна. Би бодохдоо тэр
эмчид үзүүлэх хэрэгтэй
ROM önöödər siməng sajngüj bajn. bi bodoxdoo ter emčjəd
üzüüləx xeregtej
IPA onoːdər
̥
sjiməŋ sajnɣuj p=ajn. p=ji p=ɔdɔxdɔː ther
̥
emhʧjət
uʣuːɮəx xereɣhtej
EN The hotel is too expensive for us. I don't think we
should stay there.
MN Бидний хувьд зочид буудал хэтэрхий үнэтэй
байна. Би бодохдоо бид энд хонох хэрэггүй
ROM bidnii xuvjd zočjəd buudəl xeterxii ünetej bajn. bi
bodoxdoo bid end xonəx xereggüj
IPA p=jidnjiː xʊʋjt ʣɔhʧjət p=ʊːdəɬ xehterxjiː unehtej p=ajn.
p=ji p=ɔdɔxdɔː p=jit ent xɔnəx xereɣɣuj
1491
1491
1492
1492
1493
1493
174
ENMN

EN I think everybody should learn another language.
MN Би бодохдоо бүх хүмүүс өөр ямар нэгэн хэл
сурах хэрэгтэй
ROM bi bodoxdoo büx xümüüs öör jamər negəng xel surəx
xeregtej
IPA p=ji p=ɔdɔxdɔː p=ux xumuːs oːr
̥
jamər
̥
neɣəŋ xeɬ sʊrəx
xereɣhtej
EN I think everybody should travel to another country.
MN Би бодохдоо бүх хүмүүс өөр ямар нэгэн улс руу
аялах хэрэгтэй
ROM bi bodoxdoo büx xümüüs öör jamər negəng uls ruu
ajaləx xeregtej
IPA p=ji p=ɔdɔxdɔː p=ux xumuːs oːr
̥
jamər
̥
neɣəŋ ʊɮs rʊː
ajaɮəx xereɣhtej
EN I don't think people should smoke.
MN Би бодохдоо хүмүүс тамхи татах хэрэггүй
ROM bi bodoxdoo xümüüs tamxjə tatəx xereggüj
IPA p=ji p=ɔdɔxdɔː xumuːs thamxjə thahtəx xereɣɣuj
1494
1494
1495
1495
1496
1496
ENMN
175

EN I think I should save more money.
MN Би бодохдоо би мөнгөө хэмнэх ёстой
ROM bi bodoxdoo bi möngöö xemnəx jostoj
IPA p=ji p=ɔdɔxdɔː p=ji monɣoː xemnəx jɔshtɔj
EN I'll be late for work tomorrow. I have to go to the
dentist.
MN Маргааш би ажилдаа хоцрох болно. Би шүдний
эмч руу очих ёстой
ROM margaaš bi ažildaa xotsrəx boln. bi šüdnii emč ruu
očjəx jostoj
IPA marɣaːʃ p=ji aʤjiɮdaː xɔhʦrəx p=ɔɮn. p=ji ʃudnjiː emhʧ
rʊː ɔhʧjəx jɔshtɔj
EN Yolanda starts work at seven [o'clock] (7:00), so she
has to get up at six [o'clock] (6:00).
MN Ёланда долоон цагт ажилаа эхэлдэг тиймээс тэр
зургаан цагт босох ёстой
ROM jolandə doloong tsagt ažilaa exeldəgh tiimees ter
zurgaang tsagt bosəx jostoj
IPA jɔɮandə t=ɔɮɔːŋ ʦhaɣht aʤjiɮaː exeɮdəɢ thjiːmeːs ther
̥
ʣʊrɣaːŋ ʦhaɣht p=ɔsəx jɔshtɔj
1497
1497
1498
1498
1499
1499
176
ENMN

EN You have to pass a test before you can get a driver's
license.
MN Чи жолооны үнэмлэхээ авахаас өмнө шалгалт
өгөх ёстой
ROM či žoloon ünemlexee avaxaas ömn šalgalt ögəx jostoj
IPA ʧhji ʧ=ɔɮɔːn unemɮexeː aʋaxaːs omn ʃaɮɣaɮht oɣəx
jɔshtɔj
1500
1500
ENMN
177

GMS #1501 - 1600
GMS #1501 - 1600
EN You must pass a test before you can get a driver's
license.
MN Чи жолооны үнэмлэхээ авахаас өмнө шалгалт
өгөх ёстой
ROM či žoloon ünemlexee avaxaas ömn šalgalt ögəx jostoj
IPA ʧhji ʧ=ɔɮɔːn unemɮexeː aʋaxaːs omn ʃaɮɣaɮht oɣəx
jɔshtɔj
EN I was late for work yesterday. I had to go to the
dentist.
MN Өчигдөр би ажилдаа хоцорсон. Би шүдний эмч
рүү явсан
ROM öčigdər bi ažildaa xotsorsəng. bi šüdnii emč rüü
javsəng
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji aʤjiɮdaː xɔhʦɔrsəŋ. p=ji ʃudnjiː emhʧ ruː
jaʋsəŋ
1501
1501
1502
1502
178
ENMN

EN We had to walk home last night. There were no
buses.
MN Бид өчигдөр орой алхаж харьсан. Ямарч автобус
байхгүй байсан
ROM bid öčigdər oroj alxəž xarjsəng. jamarč avtobəs
bajxgüj bajsəng
IPA p=jit ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj aɮxəʧ xarjsəŋ. jamarhʧ aʋhtɔbəs
p=ajxɣuj p=ajsəŋ
EN What time do you have to go to the dentist
tomorrow?
MN Маргааш чи хэдэн цагт шүдний эмч рүү очих
ёстой вэ?
ROM margaaš či xedəng tsagt šüdnii emč rüü očjəx jostoj
ve?
IPA marɣaːʃ ʧhji xedəŋ ʦhaɣht ʃudnjiː emhʧ ruː ɔhʧjəx
jɔshtɔj ʋe?
EN Does Amanda have to work on Saturdays?
MN Аманда бямба гариг болгонд ажиллах ёстой юу?
ROM amandə bjambə garjəgh bolgond ažilləx jostoj juu?
IPA amandə p=jambə k=arjəɢ p=ɔɮɣɔnt aʤjiɮɮəx jɔshtɔj jʊː?
1503
1503
1504
1504
1505
1505
ENMN
179

EN Why did they have to leave the party early?
MN Яагаад тэд үдэшлэгээс эрт гарах хэрэгтэй болсон
бэ?
ROM jaagaad ted üdešlegees ert garəx xeregtej bolsəng be?
IPA jaːɣaːt thet udeʃɮeɣeːs erht k=arəx xereɣhtej p=ɔɮsəŋ
p=e?
EN I'm not working tomorrow, so I don't have to get up
early.
MN Маргааш би ажиллахгүй тиймээс би өглөө эрт
босох хэрэггүй
ROM margaaš bi ažillaxgüj tiimees bi öglöö ert bosəx
xereggüj
IPA marɣaːʃ p=ji aʤjiɮɮaxɣuj thjiːmeːs p=ji oɣɮoː erht p=ɔsəx
xereɣɣuj
EN Alan doesn't have to work very hard. Actually, he's
got an easy job.
MN Алан шаргуу ажиллах хэрэггүй үнэндээ тэр
амархан ажилтай
ROM aləng šarguu ažilləx xereggüj ünendee ter amarxəng
ažiltaj
IPA aɮəŋ ʃarɣʊː aʤjiɮɮəx xereɣɣuj unendeː ther
̥
amarxəŋ
aʤjiɮhtaj
1506
1506
1507
1507
1508
1508
180
ENMN

EN We didn't have to wait very long for the bus; it came
in a few minutes.
MN Бид автобус удаан хүлээх хэрэггүй болсон. Тэр
хэдхэн минутын дотор ирсэн
ROM bid avtobəs udaang xüleex xereggüj bolsəng. ter
xedxəng minutɨng dotər irsəng
IPA p=jit aʋhtɔbəs ʊdaːŋ xuɮeːx xereɣɣuj p=ɔɮsəŋ. ther
̥
xedxəŋ mjinʊhtiŋ t=ɔhtər
̥
jirsəŋ
EN In many countries, men must do military service.
MN Хэд хэдэн оронд эрэгтэйчүүд нь цэргийн албанд
оролцох ёстой байдаг
ROM xed xedəng orond eregtejčüüd nj tsergiing alband
oroltsəx jostoj bajdəgh
IPA xet xedəŋ ɔrɔnt ereɣhtejhʧuːt n ʦherɣjiːŋ aɮbant
ɔrɔɮhʦəx jɔshtɔj p=ajdəɢ
EN My eyes are not very good. I have to wear glasses.
MN Миний нүд тийм ч сайн биш. Би нүдний шил
зүүх хэрэгтэй
ROM minii nüd tiim č sajng biš. bi nüdnii šil züüx xeregtej
IPA mjinjiː nut thjiːm ʧh sajŋ p=jiʃ. p=ji nudnjiː ʃjiɬ ʣuːx
xereɣhtej
1509
1509
1510
1510
1511
1511
ENMN
181

EN At the end of the course all the students had to take a
test.
MN Хичээлийн төгсгөлд бүх оюутнууд шалгалт өгөх
ёстой
ROM xičeeliing tögsgöld büx ojuutnuud šalgalt ögəx jostoj
IPA xjihʧeːɮjiːŋ thoɣsɣoɮt p=ux ɔjʊːhtnʊːt ʃaɮɣaɮht oɣəx
jɔshtɔj
EN Layla is studying literature. She has to read a lot of
books.
MN Лаила уран зохиол судалдаг. Тэр их унших
хэрэгтэй
ROM lailə urəng zoxiəl sudaldəgh. ter ix unšjəx xeregtej
IPA ɮajiɮə ʊrəŋ ʣɔxjiəɬ sʊdaɮdəɢ. ther
̥
jix ʊnʃjəx xereɣhtej
EN Hassan doesn't understand much English. You have
to speak very slowly to him.
MN Хассан англиар сайн ойлгохгүй. Чи түүнтэй
удаан ярих хэрэгтэй
ROM xassəng angliər sajng ojlgoxgüj. či tüüntej udaang
jarjəx xeregtej
IPA xassəŋ anɣɮjiər
̥
sajŋ ɔjɮɣɔxɣuj. ʧhji thuːnhtej ʊdaːŋ
jarjəx xereɣhtej
1512
1512
1513
1513
1514
1514
182
ENMN

EN Barbara isn't at home much. She has to travel a lot
for her job.
MN Барбара үргэлж гэртээ байдаггүй. Тэр ажлын
шугамаар аялах шаардлагатай
ROM barbarə ürgelž gertee bajdaggüj. ter ažlɨng šugamaar
ajaləx šaardlagataj
IPA p=arbarə urɣeɮʧ k=erhteː p=ajdaɣɣuj. ther
̥
aʤɮiŋ
ʃʊɣamaːr
̥
ajaɮəx ʃaːrdɮaɣahtaj
EN In tennis you have to hit the ball over the net.
MN Теннис тоглохдоо чи хаалтны дээгүүр бөмбөгийг
цохих ёстой
ROM tjennjəs togloxdoo či xaaltn deegüür bömbögiigh
tsoxjəx jostoj
IPA thjennjəs thɔɣɮɔxdɔː ʧhji xaːɮhtn t=eːɣuːr
̥
p=omboɣjiːɢ
ʦhɔxjəx jɔshtɔj
EN We had to walk home last night. There were no
buses.
MN Бид өчигдөр орой алхаж харьсан. Ямарч автобус
байхгүй байсан
ROM bid öčigdər oroj alxəž xarjsəng. jamarč avtobəs
bajxgüj bajsəng
IPA p=jit ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj aɮxəʧ xarjsəŋ. jamarhʧ aʋhtɔbəs
p=ajxɣuj p=ajsəŋ
1515
1515
1516
1516
1517
1517
ENMN
183

EN It's late. I have to go now. I'll see you tomorrow.
MN Одоо орой болсон. Би явах ёстой. Маргаш уулзая.
ROM odoo oroj bolsəng. bi javəx jostoj. margəš uulzajə.
IPA ɔdɔː ɔrɔj p=ɔɮsəŋ. p=ji jaʋəx jɔshtɔj. marɣəʃ ʊːɮʣajə.
EN I went to the store after work yesterday. I had to buy
some food.
MN Өчигдөр би ажлынхаа дараа дэлгүүр явсан. Би
хоол хүнс авч байсан.
ROM öčigdər bi ažlɨnxaa daraa delgüür javsəng. bi xool
xüns avč bajsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji aʤɮinxaː t=araː t=eɮɣuːr
̥
jaʋsəŋ. p=ji xɔːɬ
xuns aʋhʧ p=ajsəŋ.
EN This train doesn't go all the way downtown. You
have to change at the next station.
MN Энэ галт тэрэг хотын төв рүү явахгүй. Та
дараагийн буудалд шилжих хэрэгтэй.
ROM en galt terəgh xotɨng töv rüü javaxgüj. ta daraagiing
buudald šilžjəx xeregtej.
IPA en k=aɮht therəɢ xɔhtiŋ thow ruː jaʋaxɣuj. tha t=araːɣjiːŋ
p=ʊːdaɮt ʃjiɮʤjəx xereɣhtej.
1518
1518
1519
1519
1520
1520
184
ENMN

EN We took a test yesterday. We had to answer six (6)
questions out of ten (10).
MN Бид өчигдөр шалгалтаа давсан. Бид арван
асуултын зургаад хариулах хэрэгтэй байсан
ROM bid öčigdər šalgaltaa davsəng. bid arvəng asuultɨng
zurgaad xariuləx xeregtej bajsəng
IPA p=jit ohʧjiɣdər
̥
ʃaɮɣaɮhtaː t=aʋsəŋ. p=jit arʋəŋ asʊːɮhtiŋ
ʣʊrɣaːt xarjiʊɮəx xereɣhtej p=ajsəŋ
EN I'm going to bed. I have to get up early tomorrow.
MN Би орондоо орох болно. Би маргааш эрт босох
хэрэгтэй.
ROM bi orondoo orəx boln. bi margaaš ert bosəx xeregtej.
IPA p=ji ɔrɔndɔː ɔrəx p=ɔɮn. p=ji marɣaːʃ erht p=ɔsəx
xereɣhtej.
EN Ravi and his cousin Tara can't go out with us tonight.
They have to take care of Tara's little brother.
MN Рави ба түүний авга Тара энэ үдэш бидэнтэй
хамт ирж чадахгүй. Тэд Тарагын дүүг харах
ёстой.
ROM ravjə ba tüünii avg tarə en üdəš bidentej xamt irž
čadaxgüj. ted taragɨng düügh xarəx jostoj.
IPA raʋjə p=a thuːnjiː aʋɣ tharə en udəʃ p=jidenhtej xamht jirʧ
ʧhadaxɣuj. thet tharaɣiŋ t=uːɢ xarəx jɔshtɔj.
1521
1521
1522
1522
1523
1523
ENMN
185

EN I have to get up early tomorrow. — What time do
you have to get up?
MN Би маргааш эрт босох хэрэгтэй. — Чи хэдэн цагт
босох хэрэгтэй вэ?
ROM bi margaaš ert bosəx xeregtej. — či xedəng tsagt
bosəx xeregtej ve?
IPA p=ji marɣaːʃ erht p=ɔsəx xereɣhtej. — ʧhji xedəŋ ʦhaɣht
p=ɔsəx xereɣhtej ʋe?
EN Chris had to wait a long time. — How long did he
have to wait?
MN Крис удаан хүлээх хэрэгтэй болсон. — Тэр хэр
удаан хүлээх хэрэгтэй байсан бэ?
ROM krjəs udaang xüleex xeregtej bolsəng. — ter xer
udaang xüleex xeregtej bajsəng be?
IPA khrjəs ʊdaːŋ xuɮeːx xereɣhtej p=ɔɮsəŋ. — ther
̥
xer
̥
ʊdaːŋ xuɮeːx xereɣhtej p=ajsəŋ p=e?
EN Claire has to go somewhere. — Where does she have
to go?
MN Клайр ямар нэг газар очих хэрэгтэй. — Тэр хаана
очих хэрэгтэй вэ?
ROM klajr jamər negh gazər očjəx xeregtej. — ter xaan
očjəx xeregtej ve?
IPA khɮajr
̥
jamər
̥
neɢ k=aʣər
̥
ɔhʧjəx xereɣhtej. — ther
̥
xaːn
ɔhʧjəx xereɣhtej ʋe?
1524
1524
1525
1525
1526
1526
186
ENMN

EN We had to pay a lot of money. — How much money
did you have to pay?
MN Бид үнэтэй төлөх хэрэгтэй болсон. — Та нар
хэдийг төлөх хэрэгтэй болсон бэ?
ROM bid ünetej töləx xeregtej bolsəng. — ta nar xediigh
töləx xeregtej bolsəng be?
IPA p=jit unehtej thoɮəx xereɣhtej p=ɔɮsəŋ. — tha nar
̥
xedjiːɢ thoɮəx xereɣhtej p=ɔɮsəŋ p=e?
EN I have to do some work. — What exactly do you
have to do?
MN Надад хийх ажил хэрэгтэй байсан. — Чи юу хийх
хэрэгтэй вэ?
ROM nadəd xiix ažjəl xeregtej bajsəng. — či juu xiix
xeregtej ve?
IPA nadət xjiːx aʤjəɬ xereɣhtej p=ajsəŋ. — ʧhji jʊː xjiːx
xereɣhtej ʋe?
EN They had to leave early. — Why did they have to
leave early?
MN Тэд эрт явах хэрэгтэй байсан. — Тэд яагаад эрт
явах хэрэгтэй байсан?
ROM ted ert javəx xeregtej bajsəng. — ted jaagaad ert
javəx xeregtej bajsəng?
IPA thet erht jaʋəx xereɣhtej p=ajsəŋ. — thet jaːɣaːt erht
jaʋəx xereɣhtej p=ajsəŋ?
1527
1527
1528
1528
1529
1529
ENMN
187

EN Minoru has to go to Moscow. — When does he have
to go?
MN Минору москва руу очих хэрэгтэй. — Тэр хэзээ
тэнд очих хэрэгтэй вэ?
ROM minorə moskvə ruu očjəx xeregtej. — ter xezee tend
očjəx xeregtej ve?
IPA mjinɔrə mɔskhʋə rʊː ɔhʧjəx xereɣhtej. — ther
̥
xeʣeː
thent ɔhʧjəx xereɣhtej ʋe?
EN Why are you going out? You don't have to go out.
MN Чи яагаад гарч байна вэ? Чи гарах хэрэгүй ээ.
ROM či jaagaad garč bajn ve? či garəx xeregüj ee.
IPA ʧhji jaːɣaːt k=arhʧ p=ajn ʋe? ʧhji k=arəx xereɣuj eː.
EN Why is Megumi waiting? She doesn't have to wait.
MN Мэгуми яагаад хүлээж байна вэ? Тэр хүлээх
хэрэггүй.
ROM megumjə jaagaad xüleež bajn ve? ter xüleex
xereggüj.
IPA meɣʊmjə jaːɣaːt xuɮeːʧ p=ajn ʋe? ther
̥
xuɮeːx xereɣɣuj.
1530
1530
1531
1531
1532
1532
188
ENMN

EN Why did you get up early? You didn't have to get up
so early.
MN Чи яагаад эрт боссон бэ? Чи ийм эрт босох
хэрэгүй байсан.
ROM či jaagaad ert bossəng be? či iim ert bosəx xeregüj
bajsəng.
IPA ʧhji jaːɣaːt erht p=ɔssəŋ p=e? ʧhji jiːm erht p=ɔsəx xereɣuj
p=ajsəŋ.
EN Why is David working so hard? He doesn't have to
work so hard.
MN Давид яагаад ийм их ажиллдаг вэ? Тэр ийм их
ажиллах хэрэггүй.
ROM davjəd jaagaad iim ix ažilldəgh ve? ter iim ix ažilləx
xereggüj.
IPA t=aʋjət jaːɣaːt jiːm jix aʤjiɮɮdəɢ ʋe? ther
̥
jiːm jix
aʤjiɮɮəx xereɣɣuj.
EN Why do you want to leave now? We don't have to
leave now.
MN Яагаад чи одоо явахыг хүсэж байна вэ? Бид одоо
явах хэрэггүй
ROM jaagaad či odoo javaxɨgh xüsəž bajn ve? bid odoo
javəx xereggüj
IPA jaːɣaːt ʧhji ɔdɔː jaʋaxiɢ xusəʧ p=ajn ʋe? p=jit ɔdɔː jaʋəx
xereɣɣuj
1533
1533
1534
1534
1535
1535
ENMN
189

EN Why did they tell me something I already know?
They didn't have to tell me that.
MN Яагаад тэд надад миний мэдэж байгаа зүйлийг
хэлсэн бэ? Тэд надад энийг хэлэх хэрэггүй байсан
юм
ROM jaagaad ted nadəd minii medəž bajgaa züjliigh
xelsəng be? ted nadəd eniigh xeləx xereggüj bajsəng
jum
IPA jaːɣaːt thet nadət mjinjiː medəʧ p=ajɣaː ʣujɮjiːɢ xeɮsəŋ
p=e? thet nadət enjiːɢ xeɮəx xereɣɣuj p=ajsəŋ jʊm
EN I have to drive fifty (50) miles to work every day. >
I have to drive eighty (80) kilometers to work every
day.
MN Би өдөр бүр ажилруугаа тавин милл (наян
километр) жолоодох ёстой
ROM bi ödər bür ažilruugaa tavjəng mill (najəng kilomjetr)
žoloodəx jostoj
IPA p=ji odər
̥
p=ur
̥
aʤjiɮrʊːɣaː thaʋjəŋ mjiɮɬ (najəŋ
khjiɮɔmjehtr) ʧ=ɔɮɔːdəx jɔshtɔj
EN I have to take the subway to class every day.
MN Би өдөр бүр хичээлрүүгээ метрогоор явах ёстой
ROM bi ödər bür xičeelrüügee mjetrogoor javəx jostoj
IPA p=ji odər
̥
p=ur
̥
xjihʧeːɮruːɣeː mjehtrɔɣɔːr
̥
jaʋəx jɔshtɔj
1536
1536
1537
1537
1538
1538
190
ENMN

EN I had to have dinner with my family yesterday.
MN Өчигдөр би гэрийнхэнтэйгээ оройн хоол идэх
хэрэг гарсан
ROM öčigdər bi geriinxentejgee orojng xool idəx xerəgh
garsəng
IPA ohʧjiɣdər
̥
p=ji k=erjiːnxenhtejɣeː ɔrɔjŋ xɔːɬ jidəx xerəɢ
k=arsəŋ
EN I had to visit my grandfather in the hospital last
week.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт би эмнэлэгт байгаа
өвөөгөө эргэх хэрэг гарсан
ROM öngörsəng doloo xonogt bi emnelegt bajgaa övöögöö
ergəx xerəgh garsəng
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht p=ji emneɮeɣht p=ajɣaː oʋoːɣoː
erɣəx xerəɢ k=arsəŋ
EN I had to take a lot of classes when I was younger.
MN Би залуу байхдаа олон курсд суралцах хэрэг
гарсан
ROM bi zaluu bajxdaa oləng kursd suraltsəx xerəgh
garsəng
IPA p=ji ʣaɮʊː p=ajxdaː ɔɮəŋ khʊrst sʊraɮhʦəx xerəɢ
k=arsəŋ
1539
1539
1540
1540
1541
1541
ENMN
191

EN Would you like some coffee?
MN Чи кофе уумаар байна уу?
ROM či kofjə uumaar bajn uu?
IPA ʧhji khɔfjə ʊːmaːr
̥
p=ajn ʊː?
EN Would you like a piece of candy?
MN Чи чихэр идмээр байна уу?
ROM či čixər idmeer bajn uu?
IPA ʧhji ʧhjixər
̥
jidmeːr
̥
p=ajn ʊː?
EN Which would you like, tea or coffee?
MN Кофе эсвэл цайны алийг нь чи илүүд үзэж байна
вэ?
ROM kofjə esvəl tsajn aliigh nj či ilüüd üzəž bajn ve?
IPA khɔfjə esʋəɬ ʦhajn aɮjiːɢ n ʧhji jiɮuːt uʣəʧ p=ajn ʋe?
EN Would you like to go for a walk?
MN Чи зугаалгаар явмаар байна уу?
ROM či zugaalgaar javmaar bajn uu?
IPA ʧhji ʣʊɣaːɮɣaːr
̥
jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː?
1542
1542
1543
1543
1544
1544
1545
1545
192
ENMN

EN Would you like to have dinner with us on Sunday?
MN Чи ням гарагт бидэнтэй хамт оройн хоол идмээр
байна уу?
ROM či njam garagt bidentej xamt orojng xool idmeer bajn
uu?
IPA ʧhji njam k=araɣht p=jidenhtej xamht ɔrɔjŋ xɔːɬ jidmeːr
̥
p=ajn ʊː?
EN I'd love to have dinner on Sunday.
MN Би ням гарагт оройн хоол идэх дуртай шүү.
ROM bi njam garagt orojng xool idəx durtaj šüü.
IPA p=ji njam k=araɣht ɔrɔjŋ xɔːɬ jidəx t=ʊrhtaj ʃuː.
EN What would you like to do tonight?
MN Чи энэ үдэш юу хиймээр байна вэ?
ROM či en üdəš juu xiimeer bajn ve?
IPA ʧhji en udəʃ jʊː xjiːmeːr
̥
p=ajn ʋe?
EN I'm thirsty. I'd like a drink.
MN Би цангаж байна. Би нэг юм уумаар байна.
ROM bi tsangəž bajn. bi negh jum uumaar bajn.
IPA p=ji ʦhanɣəʧ p=ajn. p=ji neɢ jʊm ʊːmaːr
̥
p=ajn.
1546
1546
1547
1547
1548
1548
1549
1549
ENMN
193

EN I'd like some information about hotels, please.
MN Би зочид буудалын талаар мэдээл авахыг хүсэж
байна. Хэлж өгнө үү.
ROM bi zočjəd buudalɨng talaar medeel avaxɨgh xüsəž
bajn. xelž ögn üü.
IPA p=ji ʣɔhʧjət p=ʊːdaɮiŋ thaɮaːr
̥
medeːɬ aʋaxiɢ xusəʧ
p=ajn. xeɮʧ oɣn uː.
EN I'm feeling tired. I'd like to stay home tonight.
MN Би ядарч байгаагаа мэдэрч байна. Би энэ үдэш
гэртээ үлдмээр байна
ROM bi jadarč bajgaagaa mederč bajn. bi en üdəš gertee
üldmeer bajn
IPA p=ji jadarhʧ p=ajɣaːɣaː mederhʧ p=ajn. p=ji en udəʃ
k=erhteː uɮdmeːr
̥
p=ajn
EN Would you like to go to the movies tonight?
MN Чи кино театрт очмоор байна уу?
ROM či kin tjeatrt očmoor bajn uu?
IPA ʧhji khjin thjeahtrht ɔhʧmɔːr
̥
p=ajn ʊː?
1550
1550
1551
1551
1552
1552
194
ENMN

EN Doyouliketogotothemovies?—Yes,Igotothe
movies a lot.
MN Чи кино театрт очих дуртай юу? — Тийм би кино
театрт үргэлж очдог.
ROM či kin tjeatrt očjəx durtaj juu? — tiim bi kin tjeatrt
ürgelž očdəgh.
IPA ʧhji khjin thjeahtrht ɔhʧjəx t=ʊrhtaj jʊː? — thjiːm p=ji khjin
thjeahtrht urɣeɮʧ ɔhʧdəɢ.
EN I'd like an orange juice, please. > Can I have an
orange juice?
MN Би жүржийн шүүс уумаар байна. > Би жүржийн
шүүс авч болох уу?
ROM bi žüržiing šüüs uumaar bajn. > bi žüržiing šüüs avč
boləx uu?
IPA p=ji ʧ=urʤjiːŋ ʃuːs ʊːmaːr
̥
p=ajn. > p=ji ʧ=urʤjiːŋ ʃuːs
aʋhʧ p=ɔɮəx ʊː?
EN I like orange juice.
MN Би жүржийн шүүст дуртай
ROM bi žüržiing šüüst durtaj
IPA p=ji ʧ=urʤjiːŋ ʃuːsht t=ʊrhtaj
1553
1553
1554
1554
1555
1555
ENMN
195

EN What would you like to do next weekend?
MN Чи дараагийн амралтын өдрүүдээр юу хиймээр
байна вэ?
ROM či daraagiing amraltɨng ödrüüdeer juu xiimeer bajn
ve?
IPA ʧhji t=araːɣjiːŋ amraɮhtiŋ odruːdeːr
̥
jʊː xjiːmeːr
̥
p=ajn ʋe?
EN What do you like to do on weekends?
MN Чи амралтын өдрүүдээр юу хийх дуртай вэ?
ROM či amraltɨng ödrüüdeer juu xiix durtaj ve?
IPA ʧhji amraɮhtiŋ odruːdeːr
̥
jʊː xjiːx t=ʊrhtaj ʋe?
EN You want to go to the movies tonight. Perhaps Emily
will go with you.
MN Чи кино театр луу явмаар байна уу? Магадгүй
Эмили чамтай хамт явах байх.
ROM či kin tjeatr luu javmaar bajn uu? magadgüj emiljə
čamtaj xamt javəx bajx.
IPA ʧhji khjin thjeahtr
̥
ɮʊː jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː? maɣadɣuj
emjiɮjə ʧhamhtaj xamht jaʋəx p=ajx.
1556
1556
1557
1557
1558
1558
196
ENMN

EN Would you like to go to the movies with me tonight?
MN Чи надтай хамт өнөө орой кино театр луу явмаар
байна уу?
ROM či nadtaj xamt önöö oroj kin tjeatr luu javmaar bajn
uu?
IPA ʧhji nadhtaj xamht onoː ɔrɔj khjin thjeahtr
̥
ɮʊː jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː?
EN You want to play tennis tomorrow. Perhaps Wenjie
will play, too.
MN Чи маргааш теннис тогломоор байна уу?
Магадгүй Үэнжиэ бас тоглох байх.
ROM či margaaš tjennjəs toglomoor bajn uu? magadgüj
üenžiə bas togləx bajx.
IPA ʧhji marɣaːʃ thjennjəs thɔɣɮɔmɔːr
̥
p=ajn ʊː? maɣadɣuj
uenʤjiə p=as thɔɣɮəx p=ajx.
EN Would you like to play tennis with me tomorrow?
MN Чи маргааш надтай хамт теннис тогломоор байна
уу?
ROM či margaaš nadtaj xamt tjennjəs toglomoor bajn uu?
IPA ʧhji marɣaːʃ nadhtaj xamht thjennjəs thɔɣɮɔmɔːr
̥
p=ajn
ʊː?
1559
1559
1560
1560
1561
1561
ENMN
197

EN You have an extra ticket for a concert next week.
Perhaps Helen will come.
MN Чамд дараагийн долоо хоногын концертны илүү
тасалбар байгаа. Магадгүй Хелен тэнд очих байх..
ROM čamd daraagiing doloo xonogɨng kontsjertn ilüü
tasalbər bajgaa. magadgüj xjeljəng tend očjəx bajx..
IPA ʧhamt t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣiŋ khɔnhʦjerhtn jiɮuː
thasaɮbər
̥
p=ajɣaː. maɣadɣuj xjeɮjəŋ thent ɔhʧjəx p=ajx..
EN Would you like to go to a concert with me next
week?
MN Чи дараагийн долоо хоногт надтай хамт концерт
руу явмаар байна уу?
ROM či daraagiing doloo xonogt nadtaj xamt kontsjert ruu
javmaar bajn uu?
IPA ʧhji t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht nadhtaj xamht khɔnhʦjerht
rʊː jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː?
EN It's raining, and Yaqin's going out. She doesn't have
an umbrella, but you have one.
MN Бороо орж байна харин Якин гарлаа. Тэр
шүхэргүй байна гэвч чамд шүхэр байна.
ROM boroo orž bajn xarjəng jakjəng garlaa. ter šüxergüj
bajn gevč čamd šüxər bajn.
IPA p=ɔrɔː ɔrʧ p=ajn xarjəŋ jakhjəŋ k=arɮaː. ther
̥
ʃuxerɣuj
p=ajn k=eʋhʧ ʧhamt ʃuxər
̥
p=ajn.
1562
1562
1563
1563
1564
1564
198
ENMN

EN Would you like to borrow my umbrella?
MN Чи миний шүхэрийг авмаар байна уу?
ROM či minii šüxeriigh avmaar bajn uu?
IPA ʧhji mjinjiː ʃuxerjiːɢ aʋmaːr
̥
p=ajn ʊː?
EN What would you like to drink?
MN Чи юу уух дуртай вэ?
ROM či juu uux durtaj ve?
IPA ʧhji jʊː ʊːx t=ʊrhtaj ʋe?
EN Would you like to go out for a walk?
MN Чи зугаалмаар байна уу?
ROM či zugaalmaar bajn uu?
IPA ʧhji ʣʊɣaːɮmaːr
̥
p=ajn ʊː?
EN I like onions, but I don't eat them very often.
MN Би сонгинод дуртай гэхдээ би түүнээс үргэлж
иддэггүй
ROM bi songinəd durtaj gexdee bi tüünees ürgelž iddeggüj
IPA p=ji sɔnɣjinət t=ʊrhtaj k=exdeː p=ji thuːneːs urɣeɮʧ
jiddeɣɣuj
1565
1565
1566
1566
1567
1567
1568
1568
ENMN
199

EN What time would you like to have dinner tonight?
MN Хэдэн цагт чи оройн хоолоо идмээр байна вэ?
ROM xedəng tsagt či orojng xooloo idmeer bajn ve?
IPA xedəŋ ʦhaɣht ʧhji ɔrɔjŋ xɔːɮɔː jidmeːr
̥
p=ajn ʋe?
EN Would you like something to eat?
MN Чи ямар нэгэн юм идмээр байна уу?
ROM či jamər negəng jum idmeer bajn uu?
IPA ʧhji jamər
̥
neɣəŋ jʊm jidmeːr
̥
p=ajn ʊː?
EN Do you like your new job?
MN Чи шинэ ажилдаа дуртай юу?
ROM či šin ažildaa durtaj juu?
IPA ʧhji ʃjin aʤjiɮdaː t=ʊrhtaj jʊː?
EN I'm tired. I'd like to go to bed now.
MN Би ядарч байна. Би орондоо ормоор байна
ROM bi jadarč bajn. bi orondoo ormoor bajn
IPA p=ji jadarhʧ p=ajn. p=ji ɔrɔndɔː ɔrmɔːr
̥
p=ajn
1569
1569
1570
1570
1571
1571
1572
1572
200
ENMN

EN I'd like some dumplings, please.
MN Би хэдэн бууз идмээр байна
ROM bi xedəng buuz idmeer bajn
IPA p=ji xedəŋ p=ʊːʦ jidmeːr
̥
p=ajn
EN What kind of music do you like?
MN Чи ямар төрлийн хөгжимд дуртай вэ?
ROM či jamər törliing xögžimd durtaj ve?
IPA ʧhji jamər
̥
thorɮjiːŋ xoɣʤjimt t=ʊrhtaj ʋe?
EN Heuiyeon likes to sit on the floor. She doesn't want to
sit on a chair.
MN Хеиён шалан дээр суух дуртай. Тэр сандал дээр
суух дургүй
ROM xjeijəng šaləng deer suux durtaj. ter sandəl deer suux
durgüj
IPA xjejijəŋ ʃaɮəŋ t=eːr
̥
sʊːx t=ʊrhtaj. ther
̥
sandəɬ t=eːr
̥
sʊːx
t=ʊrɣuj
1573
1573
1574
1574
1575
1575
ENMN
201

EN I'd rather sit on the floor. > I would prefer to sit on
the floor.
MN Би шалан дээр суухыг илүүд үздэг
ROM bi šaləng deer suuxɨgh ilüüd üzdəgh
IPA p=ji ʃaɮəŋ t=eːr
̥
sʊːxiɢ jiɮuːt uʣdəɢ
EN I don't really want to go out. I'd rather stay at home.
MN Би үнэндээ гарахыг хүсэхгүй байна. Би гэртээ
байхыг илүүд үзэж байна
ROM bi ünendee garaxɨgh xüsexgüj bajn. bi gertee bajxɨgh
ilüüd üzəž bajn
IPA p=ji unendeː k=araxiɢ xusexɣuj p=ajn. p=ji k=erhteː p=ajxiɢ
jiɮuːt uʣəʧ p=ajn
EN Should we go now? — No, not yet. I'd rather wait
until later.
MN Бид одоо гарах хэрэгтэй юу? — Үгүй одоо бишээ.
Би дахиад жаахан хүлээмээр байна
ROM bid odoo garəx xeregtej juu? — ügüj odoo bišee. bi
daxiəd žaaxəng xüleemeer bajn
IPA p=jit ɔdɔː k=arəx xereɣhtej jʊː? — uɣuj ɔdɔː p=jiʃeː. p=ji
t=axjiət ʧ=aːxəŋ xuɮeːmeːr
̥
p=ajn
1576
1576
1577
1577
1578
1578
202
ENMN

EN I'd like to go now, but Gary would rather wait until
later.
MN Би тийшээ одоо явмаар байна гэвч Гари дахиад
жаахан хүлээнэ гэнэ
ROM bi tiišee odoo javmaar bajn gevč garjə daxiəd
žaaxəng xüleen gen
IPA p=ji thjiːʃeː ɔdɔː jaʋmaːr
̥
p=ajn k=eʋhʧ k=arjə t=axjiət
ʧ=aːxəŋ xuɮeːn k=en
EN I don't like to be late. I'd rather be early.
MN Би хоцрох дургүй. Би цаг хугацаандаа байх илүү
дуртай.
ROM bi xotsrəx durgüj. bi tsagh xugatsaandaa bajx ilüü
durtaj.
IPA p=ji xɔhʦrəx t=ʊrɣuj. p=ji ʦhaɢ xʊɣahʦaːndaː p=ajx jiɮuː
t=ʊrhtaj.
EN I'm feeling tired. I'd rather not go out tonight.
MN Би ядарсанаа мэдэрч байна. Өнөө орой би энэ
үдэш гармааргүй байна.
ROM bi jadarsanaa mederč bajn. önöö oroj bi en üdəš
garmaargüj bajn.
IPA p=ji jadarsanaː mederhʧ p=ajn. onoː ɔrɔj p=ji en udəʃ
k=armaːrɣuj p=ajn.
1579
1579
1580
1580
1581
1581
ENMN
203

EN Jisang is feeling tired. He'd rather not go out tonight.
MN Жисанг ядарсанаа мэдэрч байна. Өнөө орой тэр
гарахгүй байхыг илүүд үзэж байна.
ROM žisangh jadarsanaa mederč bajn. önöö oroj ter
garaxgüj bajxɨgh ilüüd üzəž bajn.
IPA ʧ=jisanɢ jadarsanaː mederhʧ p=ajn. onoː ɔrɔj ther
̥
k=araxɣuj p=ajxiɢ jiɮuːt uʣəʧ p=ajn.
EN We're not hungry. We'd rather not eat yet.
MN Бид өлсөөгүй. Бид яг одоо идмээргүй байна
ROM bid ölsöögüj. bid jagh odoo idmeergüj bajn
IPA p=jit oɮsoːɣuj. p=jit jaɢ ɔdɔː jidmeːrɣuj p=ajn
EN Would you like to go out tonight? — I'd rather not.
MN Чи өнөө орой гармаар байна уу? — Би гармааргүй
байна
ROM či önöö oroj garmaar bajn uu? — bi garmaargüj bajn
IPA ʧhji onoː ɔrɔj k=armaːr
̥
p=ajn ʊː? — p=ji k=armaːrɣuj p=ajn
1582
1582
1583
1583
1584
1584
204
ENMN

EN Would you rather have milk or juice? — Juice,
please.
MN Чи сүү эсвэл жүүсны алинд нь илүү дуртай вэ?
—
Жүүс, өгнө үү.
ROM či süü esvəl žüüsn alind nj ilüü durtaj ve? — žüüs,
ögn üü.
IPA ʧhji suː esʋəɬ ʧ=uːsn aɮjint n jiɮuː t=ʊrhtaj ʋe? — ʧ =uːs,
oɣn uː.
EN Which would you rather do: go to the movies or
watch a DVD at home?
MN Чи юу хийх илүү дуртай вэ? Кинотеатр очих
эсвэл гэртээ ДВД үзэх үү?
ROM či juu xiix ilüü durtaj ve? kinotjeatr očjəx esvəl
gertee dvd üzəx üü?
IPA ʧhji jʊː xjiːx jiɮuː t=ʊrhtaj ʋe? khjinɔhtjeahtr
̥
ɔhʧjəx esʋəɬ
k=erhteː t=ʋt uʣəx uː?
EN I'd rather stand than sit.
MN Би суухаас илүү босох дуртай.
ROM bi suuxaas ilüü bosəx durtaj.
IPA p=ji sʊːxaːs jiɮuː p=ɔsəx t=ʊrhtaj.
1585
1585
1586
1586
1587
1587
ENMN
205

EN Jessica would rather not go out.
MN Жессика гарахыг хүсэхгүй байна
ROM žjessikə garaxɨgh xüsexgüj bajn
IPA ʧ=jessjikhə k=araxiɢ xusexɣuj p=ajn
EN I'd prefer to sit than stand.
MN Би босохоос илүү суух дуртай.
ROM bi bosoxoos ilüü suux durtaj.
IPA p=ji p=ɔsɔxɔːs jiɮuː sʊːx t=ʊrhtaj.
EN I'd prefer to sit rather than stand.
MN Би босохоос илүү суух дуртай.
ROM bi bosoxoos ilüü suux durtaj.
IPA p=ji p=ɔsɔxɔːs jiɮuː sʊːx t=ʊrhtaj.
EN Zhirong would prefer not to go out.
MN Жиронг гарахыг хүсэхгүй байна
ROM žirongh garaxɨgh xüsexgüj bajn
IPA ʧ=jirɔnɢ k=araxiɢ xusexɣuj p=ajn
1588
1588
1589
1589
1590
1590
1591
1591
206
ENMN

EN I'd rather go out than stay home.
MN Би гэртээ байхаас илүү гарах дуртай.
ROM bi gertee bajxaas ilüü garəx durtaj.
IPA p=ji k=erhteː p=ajxaːs jiɮuː k=arəx t=ʊrhtaj.
EN I'd rather have a dog than a cat.
MN Би муур авахаас илүү нохойд дуртай.
ROM bi muur avaxaas ilüü noxojd durtaj.
IPA p=ji mʊːr
̥
aʋaxaːs jiɮuː nɔxɔjt t=ʊrhtaj.
EN We'd rather go to the movies than watch a DVD at
home.
MN Бид гэртээ ДВД үзэхээс илүү кинотеатр луу очих
дуртай.
ROM bid gertee dvd üzexees ilüü kinotjeatr luu očjəx
durtaj.
IPA p=jit k=erhteː t=ʋt uʣexeːs jiɮuː khjinɔhtjeahtr
̥
ɮʊː ɔhʧjəx
t=ʊrhtaj.
EN I'd rather be at home right now than here.
MN Би энд байхаас гэртээ байх илүү дуртай.
ROM bi end bajxaas gertee bajx ilüü durtaj.
IPA p=ji ent p=ajxaːs k=erhteː p=ajx jiɮuː t=ʊrhtaj.
1592
1592
1593
1593
1594
1594
1595
1595
ENMN
207

EN Don't you want to watch TV? — No, I'd rather read
my novel.
MN Чи зурагт үзмээргүй байна уу? — Үгүй, би роман
унших илүү дуртай.
ROM či zuragt üzmeergüj bajn uu? — ügüj, bi roməng
unšjəx ilüü durtaj.
IPA ʧhji ʣʊraɣht uʣmeːrɣuj p=ajn ʊː? — uɣuj, p=ji rɔməŋ
ʊnʃjəx jiɮuː t=ʊrhtaj.
EN Would you like some tea? — Well, I'd rather have
coffee if you have some.
MN Чи цай уух уу? — Үнэндээ, хэрвээ чамд байвал би
кофе уух илүү дуртай.
ROM či tsaj uux uu? — ünendee, xervee čamd bajvəl bi
kofjə uux ilüü durtaj.
IPA ʧhji ʦhaj ʊːx ʊː? — unendeː, xerʋeː ʧhamt p=ajʋəɬ p=ji
khɔfjə ʊːx jiɮuː t=ʊrhtaj.
EN Should we go out now? — I'd rather wait until it
stops raining.
MN Бид одоо гарах хэрэгтэй юу? — Би бороо
зогсохыг хүлээмээр байна.
ROM bid odoo garəx xeregtej juu? — bi boroo zogsoxɨgh
xüleemeer bajn.
IPA p=jit ɔdɔː k=arəx xereɣhtej jʊː? — p=ji p=ɔrɔː ʣɔɣsɔxiɢ
xuɮeːmeːr
̥
p=ajn.
1596
1596
1597
1597
1598
1598
208
ENMN

EN Should we have dinner now, or wait until later?
MN Бид оройн хоооо одоо идэх хэрэгтэй юу эсвэл
бага зэрэг хүлээх үү?
ROM bid orojng xoooo odoo idəx xeregtej juu esvəl bag
zerəgh xüleex üü?
IPA p=jit ɔrɔjŋ xɔːɔː ɔdɔː jidəx xereɣhtej jʊː esʋəɬ p=aɣ
ʣerəɢ xuɮeːx uː?
EN Would you like a glass of juice, or some water?
MN Чи аяга жүүс эсвэл усны алийг нь уумаар байна?
ROM či ajag žüüs esvəl usn aliigh nj uumaar bajn?
IPA ʧhji ajaɣ ʧ=uːs esʋəɬ ʊsn aɮjiːɢ n ʊːmaːr
̥
p=ajn?
1599
1599
1600
1600
ENMN
209

GMS #1601 - 1700
GMS #1601 - 1700
EN Do you want to go to the movies, or just watch TV?
MN Чи кино театр явмаар байна уу эсвэл зүгээр
зурагт үзмээр байна уу?
ROM či kin tjeatr javmaar bajn uu esvəl zügeer zuragt
üzmeer bajn uu?
IPA ʧhji khjin thjeahtr
̥
jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː esʋəɬ ʣuɣeːr
̥
ʣʊraɣht
uʣmeːr
̥
p=ajn ʊː?
EN Should we call your brother tonight, or would you
rather wait until tomorrow morning?
MN Өнөө орой ахруу чинь ярих хэрэгтэй юу эсвэл чи
маргааш өглөө болтол хүлээх үү?
ROM önöö oroj axruu činj jarjəx xeregtej juu esvəl či
margaaš öglöö boltəl xüleex üü?
IPA onoː ɔrɔj axrʊː ʧhjin jarjəx xereɣhtej jʊː esʋəɬ ʧhji
marɣaːʃ oɣɮoː p=ɔɮhtəɬ xuɮeːx uː?
1601
1601
1602
1602
210
ENMN

EN I'd rather stay home tonight. I'd prefer not to go out.
MN Өнөө орой би гэртээ баймаар байна. Би
гармааргүй байна
ROM önöö oroj bi gertee bajmaar bajn. bi garmaargüj bajn
IPA onoː ɔrɔj p=ji k=erhteː p=ajmaːr
̥
p=ajn. p=ji k=armaːrɣuj
p=ajn
EN Should we walk home, or would you rather take a
taxi?
MN Бид алхаж харих хэрэгтэй юу эсвэл чи таксинд
суумаар байна уу?
ROM bid alxəž xarjəx xeregtej juu esvəl či taksind suumaar
bajn uu?
IPA p=jit aɮxəʧ xarjəx xereɣhtej jʊː esʋəɬ ʧhji thakhsjint
sʊːmaːr
̥
p=ajn ʊː?
EN Do you want me to come with you, or would you
prefer to go alone?
MN Чи надтай хамт явмаар байна уу эсвэл ганцаараа
явах уу?
ROM či nadtaj xamt javmaar bajn uu esvəl gantsaaraa javəx
uu?
IPA ʧhji nadhtaj xamht jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː esʋəɬ k=anhʦaːraː
jaʋəx ʊː?
1603
1603
1604
1604
1605
1605
ENMN
211

EN Yiting doesn't want to go to college. She'd rather get
a job.
MN Итинг их сургуульд явахыг хүсэхгүй байна. Тэр
ажил олохыг хүсэж байна
ROM itingh ix surguuljd javaxɨgh xüsexgüj bajn. ter ažjəl
oloxɨgh xüsəž bajn
IPA jihtjinɢ jix sʊrɣʊːɮt jaʋaxiɢ xusexɣuj p=ajn. ther
̥
aʤjəɬ
ɔɮɔxiɢ xusəʧ p=ajn
EN Can I help you with your suitcase? — No, thank you.
I'd rather do it myself.
MN Чемоданыг чинь бэлдэхэд би чамд тусалж болох
уу? — Үгүй баярлалаа. Би өөрөө хийчье
ROM čjemodanɨgh činj beldexəd bi čamd tusalž boləx uu?
—
ügüj bajarlalaa. bi ööröö xiičjjə
IPA ʧhjemɔdaniɢ ʧhjin p=eɮdexət p=ji ʧhamt thʊsaɮʧ p=ɔɮəx
ʊː? — uɣuj p=ajarɮaɮaː. p=ji oːroː xjiːhʧjjə
EN I'd rather not call him. I'd prefer to write him an
email.
MN Би түүн рүү залгамааргүй байна. Би түүн рүү
захиа явуулмаар байна
ROM bi tüüng rüü zalgamaargüj bajn. bi tüüng rüü zaxiə
javuulmaar bajn
IPA p=ji thuːŋ ruː ʣaɮɣamaːrɣuj p=ajn. p=ji thuːŋ ruː ʣaxjiə
jaʋʊːɮmaːr
̥
p=ajn
1606
1606
1607
1607
1608
1608
212
ENMN

EN Which would you prefer to be: a bus driver or an
airplane pilot?
MN Чи юу болохыг хүсдэг вэ? автобусны жолооч уу
эсвэл онгоцны нисгэгч үү?
ROM či juu boloxɨgh xüsdəgh ve? avtobusn žolooč uu
esvəl ongotsn nisgegč üü?
IPA ʧhji jʊː p=ɔɮɔxiɢ xusdəɢ ʋe? aʋhtɔbʊsn ʧ=ɔɮɔːhʧ ʊː
esʋəɬ ɔnɣɔhʦn njisɣeɣhʧ uː?
EN I'd rather be an airplane pilot than a bus driver.
MN Би автобусны жолооч гэхээс онгоцны нисгэгч
болохыг илүүд үздэг
ROM bi avtobusn žolooč gexees ongotsn nisgegč boloxɨgh
ilüüd üzdəgh
IPA p=ji aʋhtɔbʊsn ʧ=ɔɮɔːhʧ k=exeːs ɔnɣɔhʦn njisɣeɣhʧ
p=ɔɮɔxiɢ jiɮuːt uʣdəɢ
EN Which would you prefer to be: a journalist or a
school teacher?
MN Чи юу болохыг хүсдэг вэ? сэтгүүлч үү эсвэл багш
уу?
ROM či juu boloxɨgh xüsdəgh ve? setgüülč üü esvəl bagš
uu?
IPA ʧhji jʊː p=ɔɮɔxiɢ xusdəɢ ʋe? sehtɣuːɮhʧ uː esʋəɬ p=aɣʃ
ʊː?
1609
1609
1610
1610
1611
1611
ENMN
213

EN I'd rather be a journalist than a school teacher.
MN Би багш гэхээсээ илүү сэтгүүлч болохыг
илүүдүздэг
ROM bi bagš gexeesee ilüü setgüülč boloxɨgh ilüüdüzdəgh
IPA p=ji p=aɣʃ k=exeːseː jiɮuː sehtɣuːɮhʧ p=ɔɮɔxiɢ
jiɮuːduʣdəɢ
EN Where would you prefer to live: in a big city or a
small town?
MN Чи хаана амьдармаар байна вэ? том хотод уу
эсвэл жижиг тосгонд уу?
ROM či xaan amjdarmaar bajn ve? tom xotəd uu esvəl
žižjəgh tosgond uu?
IPA ʧhji xaːn amjdarmaːr
̥
p=ajn ʋe? thɔm xɔhtət ʊː esʋəɬ
ʧ=jiʤjəɢ thɔsɣɔnt ʊː?
EN I'd rather live in a big city than a small town.
MN Би жижиг тосгонд гэхээсээ илүү том хотод
амьдрахыг илүүд үздэг
ROM bi žižjəgh tosgond gexeesee ilüü tom xotəd
amjdraxɨgh ilüüd üzdəgh
IPA p=ji ʧ=jiʤjəɢ thɔsɣɔnt k=exeːseː jiɮuː thɔm xɔhtət
amjdraxiɢ jiɮuːt uʣdəɢ
1612
1612
1613
1613
1614
1614
214
ENMN

EN Which would you prefer to have: a small house or a
big one?
MN Чи алийг нь авмаар байна вэ? жижиг эсвэл том
байшин?
ROM či aliigh nj avmaar bajn ve? žižjəgh esvəl tom
bajšjəng?
IPA ʧhji aɮjiːɢ n aʋmaːr
̥
p=ajn ʋe? ʧ=jiʤjəɢ esʋəɬ thɔm
p=ajʃjəŋ?
EN I'd rather have a big house than a small one.
MN Би жижиг байшингаас илүү том байшинг илүүд
үзэж байна
ROM bi žižjəgh bajšingaas ilüü tom bajšingh ilüüd üzəž
bajn
IPA p=ji ʧ=jiʤjəɢ p=ajʃjinɣaːs jiɮuː thɔm p=ajʃjinɢ jiɮuːt uʣəʧ
p=ajn
EN Which would you prefer to study: electronics or
philosophy?
MN Чи юугаар сурмаар байна? цахилгаан эсвэл
философи уу?
ROM či juugaar surmaar bajn? tsaxilgaang esvəl filosofjə
uu?
IPA ʧhji jʊːɣaːr
̥
sʊrmaːr
̥
p=ajn? ʦhaxjiɮɣaːŋ esʋəɬ fjiɮɔsɔfjə
ʊː?
1615
1615
1616
1616
1617
1617
ENMN
215

EN I'd rather study philosophy than electronics.
MN Би цахилгаанаар сурахаас илүү философоор
сурахыг илүүд үзэж байна
ROM bi tsaxilgaanaar suraxaas ilüü filosofoor suraxɨgh
ilüüd üzəž bajn
IPA p=ji ʦhaxjiɮɣaːnaːr
̥
sʊraxaːs jiɮuː fjiɮɔsɔfɔːr
̥
sʊraxiɢ
jiɮuːt uʣəʧ p=ajn
EN Which would you prefer to watch: a football game or
a movie?
MN Чи юу үзмээр байна вэ? хөл бөмбөгийн тэмцээн
эсвэл кино юу?
ROM či juu üzmeer bajn ve? xöl bömbögiing temtseeng
esvəl kin juu?
IPA ʧhji jʊː uʣmeːr
̥
p=ajn ʋe? xoɬ p=omboɣjiːŋ themhʦeːŋ
esʋəɬ khjin jʊː?
EN I'd rather watch a movie than a football game.
MN Би хөл бөмбөгийн тэмцээнээс илүү кино үзэхийг
илүүд үзэж байна
ROM bi xöl bömbögiing temtseenees ilüü kin üzexiigh
ilüüd üzəž bajn
IPA p=ji xoɬ p=omboɣjiːŋ themhʦeːneːs jiɮuː khjin uʣexjiːɢ
jiɮuːt uʣəʧ p=ajn
1618
1618
1619
1619
1620
1620
216
ENMN

EN Come here and look at this. — What is it?
MN Нааш ир. Хардаа энийг — Энэ юу вэ?
ROM naaš ir. xardaa eniigh — en juu ve?
IPA naːʃ jir
̥
. xardaː enjiːɢ — en jʊː ʋe?
EN I don't want to talk to you. Go away!
MN Би чамтай ярилцахийг хүсэхгүй байна. Яв!
ROM bi čamtaj jariltsaxiigh xüsexgüj bajn. jav!
IPA p=ji ʧhamhtaj jarjiɮhʦaxjiːɢ xusexɣuj p=ajn. jaw!
EN I'm not ready yet. Please wait for me.
MN Би арай бэлэн болоогүй. Намайг хүлээгээч.
ROM bi araj beləng boloogüj. namajgh xüleegeeč.
IPA p=ji araj p=eɮəŋ p=ɔɮɔːɣuj. namajɢ xuɮeːɣeːhʧ.
EN Please be quiet. I'm trying to concentrate.
MN Чимээгүй байна уу. Би анхаарлаа төвлөрүүлэхийг
оролдож байна.
ROM čimeegüj bajn uu. bi anxaarlaa tövlörüülexiigh
oroldəž bajn.
IPA ʧhjimeːɣuj p=ajn ʊː. p=ji anxaːrɮaː thoʋɮoruːɮexjiːɢ
ɔrɔɮdəʧ p=ajn.
1621
1621
1622
1622
1623
1623
1624
1624
ENMN
217

EN Have a good trip. Have a nice time. Have a good
flight. Have fun!
MN Сайн яваарай. Цагийг сайхан өнгөрөөгөөрөй.
Сайн нисээрэй. Хөгжилтэй байгаарай!
ROM sajng javaaraj. tsagiigh sajxəng öngöröögööröj. sajng
niseerej. xögžiltej bajgaaraj!
IPA sajŋ jaʋaːraj. ʦhaɣjiːɢ sajxəŋ onɣoroːɣoːroj. sajŋ
njiseːrej. xoɣʤjiɮhtej p=ajɣaːraj!
EN Here, have some candy.
MN Май. Чихэр ав.
ROM maj. čixər av.
IPA maj. ʧhjixər
̥
aw.
EN Be careful! Don't fall!
MN Анхаар! Битгий унаарай.
ROM anxaar! bitgii unaaraj.
IPA anxaːr
̥
! p=jihtɣjiː ʊnaːraj.
EN Please don't go. Stay here with me.
MN Битгий яв. Надтай хамт үлд.
ROM bitgii jav. nadtaj xamt üld.
IPA p=jihtɣjiː jaw. nadhtaj xamht uɮt.
1625
1625
1626
1626
1627
1627
1628
1628
218
ENMN

EN Be here on time. Don't be late.
MN Цагтаа ир. Битгий хоцор!
ROM tsagtaa ir. bitgii xotsər!
IPA ʦhaɣhtaː jir
̥
. p=jihtɣjiː xɔhʦər
̥
!
EN It's a nice day. Let's go out.
MN Өнөөдөр сайхан цаг агаартай байна. Явцгаая!
ROM önöödər sajxəng tsagh agaartaj bajn. javtsgaajə!
IPA onoːdər
̥
sajxəŋ ʦhaɢ aɣaːrhtaj p=ajn. jaʋhʦɣaːjə!
EN Come on! Let's dance.
MN Алив ээ, хамтдаа бүжиглэе!
ROM aljəv ee, xamtdaa büžiglejə!
IPA aɮjəw eː, xamhtdaː p=uʤjiɣɮejə!
EN Are you ready? Let's go.
MN Чи бэлэн үү? Явья!
ROM či beləng üü? javjjə!
IPA ʧhji p=eɮəŋ uː? jaʋjjə!
1629
1629
1630
1630
1631
1631
1632
1632
ENMN
219

EN Let's have fish for dinner tonight.
MN Оройн хоолонд загас идье.
ROM orojng xoolond zagəs idjjə.
IPA ɔrɔjŋ xɔːɮɔnt ʣaɣəs jidjjə.
EN Should we go out tonight? — No, I'm tired. Let's stay
home.
MN Бид энэ үдэш гарах уу? — Үгүй би ядарсан.
Гэртээ байя.
ROM bid en üdəš garəx uu? — ügüj bi jadarsəng. gertee
bajjə.
IPA p=jit en udəʃ k=arəx ʊː? — uɣuj p=ji jadarsəŋ. k=erhteː
p=ajjə.
EN It's cold. Let's not go out. Let's stay home.
MN Цаг агаар хүйтэн байна. Гарахгүй. Гэртээ байя.
ROM tsagh agaar xüjtəng bajn. garaxgüj. gertee bajjə.
IPA ʦhaɢ aɣaːr
̥
xujhtəŋ p=ajn. k=araxɣuj. k=erhteː p=ajjə.
1633
1633
1634
1634
1635
1635
220
ENMN

EN Let's not have fish for dinner tonight. Let's have
chicken.
MN Загасны мах битгий ид! Тахиан мах идье!
ROM zagasn max bitgii id! taxiəng max idjjə!
IPA ʣaɣasn max p=jihtɣjiː jit! thaxjiəŋ max jidjjə!
EN I'm tired of arguing. Let's not do it any more.
MN Би маргалдахаас залхаж байна. Хэзээ ч дахиад
маргалдахгүй.
ROM bi margaldaxaas zalxəž bajn. xezee č daxiəd
margaldaxgüj.
IPA p=ji marɣaɮdaxaːs ʣaɮxəʧ p=ajn. xeʣeː ʧh t=axjiət
marɣaɮdaxɣuj.
EN Would you like to play tennis? — No, let's go for a
swim.
MN Чи теннис тогломоор байна уу? — Үгүй, бид
сэлэх болно.
ROM či tjennjəs toglomoor bajn uu? — ügüj, bid seləx
boln.
IPA ʧhji thjennjəs thɔɣɮɔmɔːr
̥
p=ajn ʊː? — uɣuj, p=jit seɮəx
p=ɔɮn.
1636
1636
1637
1637
1638
1638
ENMN
221

EN Do you want to walk home? — No, let's take the bus.
MN Чи алхаж харимаар байна уу? — Үгүй, автобусаар
явъя.
ROM či alxəž xarimaar bajn uu? — ügüj, avtobusaar javijə.
IPA ʧhji aɮxəʧ xarjimaːr
̥
p=ajn ʊː? — uɣuj, aʋhtɔbʊsaːr
̥
jaʋa.
EN Shall I put some music on? — No, let's watch a
movie.
MN Би хөгжим тоглуулах хэрэгтэй юу? — Үгүй,
киног үзье.
ROM bi xögžjəm togluuləx xeregtej juu? — ügüj, kinəgh
üzjjə.
IPA p=ji xoɣʤjəm thɔɣɮʊːɮəx xereɣhtej jʊː? — uɣuj,
khjinəɢ uʣjjə.
EN Should we have dinner at home? — No, let's go to a
restaurant.
MN Бид гэртээ оройн хоол идэх үү? — Үгүй, зоогийн
газар луу явья.
ROM bid gertee orojng xool idəx üü? — ügüj, zoogiing
gazər luu javjjə.
IPA p=jit k=erhteː ɔrɔjŋ xɔːɬ jidəx uː? — uɣuj, ʣɔːɣjiːŋ
k=aʣər
̥
ɮʊː jaʋjjə.
1639
1639
1640
1640
1641
1641
222
ENMN

EN Would you like to go now? — No, let's wait a while.
MN Чи одоо явмаар байна уу? — Үгүй, бага зэрэг
хүлээе.
ROM či odoo javmaar bajn uu? — ügüj, bag zerəgh
xüleejə.
IPA ʧhji ɔdɔː jaʋmaːr
̥
p=ajn ʊː? — uɣuj, p=aɣ ʣerəɢ xuɮeːjə.
EN Shall I wait for you? — No, don't wait for me.
MN Би чамайг хүлээх хэрэгтэй юу? — Үгүй, намайг
битгий хүлээ.
ROM bi čamajgh xüleex xeregtej juu? — ügüj, namajgh
bitgii xülee.
IPA p=ji ʧhamajɢ xuɮeːx xereɣhtej jʊː? — uɣuj, namajɢ
p=jihtɣjiː xuɮeː.
EN Should we go home now? — No, let's not go home
yet.
MN Бид одоо харих хэрэгтэй юу? — Үгүй, яг одоо
харихгүй
ROM bid odoo xarjəx xeregtej juu? — ügüj, jagh odoo
xarixgüj
IPA p=jit ɔdɔː xarjəx xereɣhtej jʊː? — uɣuj, jaɢ ɔdɔː
xarjixɣuj
1642
1642
1643
1643
1644
1644
ENMN
223

EN Shall we go out? — No, let's not go out.
MN Гарцгаах уу? — Үгүй, бид гарахгүй.
ROM gartsgaax uu? — ügüj, bid garaxgüj.
IPA k=arhʦɣaːx ʊː? — uɣuj, p=jit k=araxɣuj.
EN Do you want me to close the window? — No, leave
the window open.
MN Би цонхыг хаахыг чи хүсэж байна уу — Үгүй,
цонхыг нээлтэй байлгаарай.
ROM bi tsonxɨgh xaaxɨgh či xüsəž bajn uu — ügüj,
tsonxɨgh neeltej bajlgaaraj.
IPA p=ji ʦhɔnxiɢ xaːxiɢ ʧhji xusəʧ p=ajn ʊː — uɣuj,
ʦhɔnxiɢ neːɮhtej p=ajɮɣaːraj.
EN Should I call you tonight? — No, call me in the
morning.
MN Би чамруу энэ үдэш залгах хэрэгтэй юу? — Үгүй,
маргааш өглөө над руу залгаарай.
ROM bi čamruu en üdəš zalgəx xeregtej juu? — ügüj,
margaaš öglöö nad ruu zalgaaraj.
IPA p=ji ʧhamrʊː en udəʃ ʣaɮɣəx xereɣhtej jʊː? — uɣuj,
marɣaːʃ oɣɮoː nat rʊː ʣaɮɣaːraj.
1645
1645
1646
1646
1647
1647
224
ENMN

EN Do you think we should wait for Howard? — No,
let's not wait for him.
MN Чиний бодлоор бид Ховардийг хүлээх хэрэгтэй
юу? — Үгүй. Түүнийг битгий хүлээ.
ROM činii bodloor bid xovardiigh xüleex xeregtej juu? —
ügüj. tüüniigh bitgii xülee.
IPA ʧhjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
p=jit xɔʋardjiːɢ xuɮeːx xereɣhtej jʊː? —
uɣuj. thuːnjiːɢ p=jihtɣjiː xuɮeː.
EN Do you want me to turn on the light? — No, leave
the light off.
MN Би чамд гэрэл асааж өгөх үү — Үгүй гэрэл
унтраастай орхи.
ROM bi čamd gerəl asaaž ögəx üü — ügüj gerəl untraastaj
orxjə.
IPA p=ji ʧhamt k=erəɬ asaːʧ oɣəx uː — uɣuj k=erəɬ
ʊnhtraːshtaj ɔrxjə.
EN Should we take a taxi? — No, let's take a bus.
MN Таксигаар явах уу? — Үгүй автобусаар явъя
ROM taksigaar javəx uu? — ügüj avtobusaar javijə
IPA thakhsjiɣaːr
̥
jaʋəx ʊː? — uɣuj aʋhtɔbʊsaːr
̥
jaʋa
1648
1648
1649
1649
1650
1650
ENMN
225

EN There's a man on the roof.
MN Дээвэр дээр хүн байна.
ROM deevər deer xüng bajn.
IPA t=eːʋər
̥
t=eːr
̥
xuŋ p=ajn.
EN There's a train coming at ten thirty (10:30).
MN Галт тэрэг арван цаг хагаст ирж байгаа.
ROM galt terəgh arvəng tsagh xagast irž bajgaa.
IPA k=aɮht therəɢ arʋəŋ ʦhaɢ xaɣasht jirʧ p=ajɣaː.
EN There are seven (7) days in a week.
MN Нэг долоо хоногт долоо хоног бий.
ROM negh doloo xonogt doloo xonəgh bii.
IPA neɢ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht t=ɔɮɔː xɔnəɢ p=jiː.
EN There's a big tree in the yard.
MN Цэцэрлэгт том мод бий.
ROM tsetserlegt tom mod bii.
IPA ʦhehʦerɮeɣht thɔm mɔt p=jiː.
1651
1651
1652
1652
1653
1653
1654
1654
226
ENMN

EN There's nothing on TV tonight.
MN Энэ үдэш зурагтаар юу ч байхгүй.
ROM en üdəš zuragtaar juu č bajxgüj.
IPA en udəʃ ʣʊraɣhtaːr
̥
jʊː ʧh p=ajxɣuj.
EN Do you have any money? — Yes, there's some in my
wallet.
MN Чамд мөнгө байна уу? — Тийм ээ. түрүүвч дотор
бий.
ROM čamd möng bajn uu? — tiim ee. türüüvč dotər bii.
IPA ʧhamt monɣ p=ajn ʊː? — thjiːm eː. thuruːʋhʧ t=ɔhtər
̥
p=jiː.
EN Excuse me, is there a hotel near here? — Yes, there
is. > No, there isn't.
MN Өршөөгөөрэй. Ойрхон зочид буудал бий юу? —
Байна. > Байхгүй.
ROM öršöögöörej. ojrxəng zočjəd buudəl bii juu? — bajn.
> bajxgüj.
IPA orʃoːɣoːrej. ɔjrxəŋ ʣɔhʧjət p=ʊːdəɬ p=jiː jʊː? — p=ajn. >
p=ajxɣuj.
1655
1655
1656
1656
1657
1657
ENMN
227

EN We can't go skiing. There isn't any snow.
MN Бид цанаар явж болохгүй. Цас байхгүй.
ROM bid tsanaar javž boloxgüj. tsas bajxgüj.
IPA p=jit ʦhanaːr
̥
jaʋʧ p=ɔɮɔxɣuj. ʦhas p=ajxɣuj.
EN There are some big trees in the yard.
MN Цэцэрлэгт том моднууд бий.
ROM tsetserlegt tom modnuud bii.
IPA ʦhehʦerɮeɣht thɔm mɔdnʊːt p=jiː.
EN There are a lot of accidents on this road.
MN Энэ зам дээр их олон машины осол гардаг.
ROM en zam deer ix oləng mašin osəl gardəgh.
IPA en ʣam t=eːr
̥
jix ɔɮəŋ maʃjin ɔsəɬ k=ardəɢ.
EN Are there any restaurants near here? — Yes, there
are. > No, there aren't.
MN Ойрхон зоогийн газар байна уу? — Тийм, байна.
> Үгүй, байхгүй
ROM ojrxəng zoogiing gazər bajn uu? — tiim, bajn. >
ügüj, bajxgüj
IPA ɔjrxəŋ ʣɔːɣjiːŋ k=aʣər
̥
p=ajn ʊː? — thjiːm, p=ajn. >
uɣuj, p=ajxɣuj
1658
1658
1659
1659
1660
1660
1661
1661
228
ENMN

EN This restaurant is very quiet. There aren't many
people here.
MN Зоогийн газар их чимээгүй байна. Энд олон
хүмүүс байхгүй.
ROM zoogiing gazər ix čimeegüj bajn. end oləng xümüüs
bajxgüj.
IPA ʣɔːɣjiːŋ k=aʣər
̥
jix ʧhjimeːɣuj p=ajn. ent ɔɮəŋ xumuːs
p=ajxɣuj.
EN How many players are there on a football team?
MN Хөл бөмбөгийн багт хэдэн тоглогч байдаг вэ?
ROM xöl bömbögiing bagt xedəng toglogč bajdəgh ve?
IPA xoɬ p=omboɣjiːŋ p=aɣht xedəŋ thɔɣɮɔɣhʧ p=ajdəɢ ʋe?
EN There are eleven (11) players on a football team.
MN Хөл бөмбөгийн багт арван нэгэн тоглогч байдаг
ROM xöl bömbögiing bagt arvəng negəng toglogč bajdəgh
IPA xoɬ p=omboɣjiːŋ p=aɣht arʋəŋ neɣəŋ thɔɣɮɔɣhʧ p=ajdəɢ
EN There's a book on the table.
MN Ширээн дээр нэг ном байна
ROM šireeng deer negh nom bajn
IPA ʃjireːŋ t=eːr
̥
neɢ nɔm p=ajn
1662
1662
1663
1663
1664
1664
1665
1665
ENMN
229

EN There's a train at ten thirty (10:30). It's an express
train.
MN Арав хагаст нэг галт тэрэг байна. Энэ бол хурдан
галт тэрэг
ROM arəv xagast negh galt terəgh bajn. en bol xurdəng galt
terəgh
IPA arəw xaɣasht neɢ k=aɮht therəɢ p=ajn. en p=ɔɬ xʊrdəŋ
k=aɮht therəɢ
EN There's a lot of salt in this soup.
MN Энэ шөл их давстай байна
ROM en šöl ix davstaj bajn
IPA en ʃoɬ jix t=aʋshtaj p=ajn
EN I don't like this soup. It's too salty.
MN Би энэ шөлөнд дургүй, Тэр хэтэрхий их давстай
ROM bi en šölönd durgüj, ter xeterxii ix davstaj
IPA p=ji en ʃoɮont t=ʊrɣuj, ther
̥
xehterxjiː jix t=aʋshtaj
1666
1666
1667
1667
1668
1668
230
ENMN

EN Bedford isn't an old town. There aren't any old
buildings.
MN Бедфорд хуучны тосгон биш, Тэнд хуучин
байшингууд байхгүй
ROM bjedford xuučn tosgəng biš, tend xuučjəng bajšinguud
bajxgüj
IPA p=jedfɔrt xʊːhʧn thɔsɣəŋ p=jiʃ, thent xʊːhʧjəŋ p=ajʃjinɣʊːt
p=ajxɣuj
EN Look! There's a photo of your brother in the
newspaper!
MN Хардаа. Энэ сонин дээр танай ахын зураг байна
ROM xardaa. en sonjəng deer tanaj axɨng zurəgh bajn
IPA xardaː. en sɔnjəŋ t=eːr
̥
thanaj axiŋ ʣʊrəɢ p=ajn
EN Excuse me, is there a bank near here? — Yes, at the
end of the block.
MN Намайг уучлаарай.Ойрхон банк энд байдаг уу? —
Тийм,
ROM namajgh uučlaaraj.ojrxəng bank end bajdəgh uu? —
tiim,
IPA namajɢ ʊːhʧɮaːraj.ɔjrxəŋ p=ankh ent p=ajdəɢ ʊː? —
thjiːm,
1669
1669
1670
1670
1671
1671
ENMN
231

EN There are five (5) people in my family: my parents,
my two (2) sisters, and me.
MN Минйи гэр бүлд таван хүн байдаг. Миний эцэг,
эх, миний хоёр эгч ба би
ROM minjjə ger büld tavəng xüng bajdəgh. minii etsəgh,
ex, minii xojər egč ba bi
IPA mjinjjə k=er
̥
p=uɮt thaʋəŋ xuŋ p=ajdəɢ. mjinjiː ehʦəɢ, ex,
mjinjiː xɔjər
̥
eɣhʧ p=a p=ji
EN How many students are there in the class? —
Twenty.
MN нэг ангид хэдэн оюутан байдаг вэ? — Хорь
ROM negh angjəd xedəng ojuutəng bajdəgh ve? — xorj
IPA neɢ anɣjət xedəŋ ɔjʊːhtəŋ p=ajdəɢ ʋe? — xɔrj
EN The road is usually very quiet. There isn't much
traffic.
MN Ерөнхийдөө зам тайван байна. Тэнд замын
хөдөлгөөн бага байна
ROM jerönxiidöö zam tajvəng bajn. tend zamɨng
xödölgööng bag bajn
IPA jeronxjiːdoː ʣam thajʋəŋ p=ajn. thent ʣamiŋ xodoɮɣoːŋ
p=aɣ p=ajn
1672
1672
1673
1673
1674
1674
232
ENMN

EN Is there a bus from downtown to the airport? — Yes,
every twenty (20) minutes.
MN Хотын төвөөс онгоцны буудал хүртэл автобус
байна уу? — хорин минут тутамд ирдэг
ROM xotɨng tövöös ongotsn buudəl xürtəl avtobəs bajn uu?
—
xorjəng minət tutamd irdəgh
IPA xɔhtiŋ thoʋoːs ɔnɣɔhʦn p=ʊːdəɬ xurhtəɬ aʋhtɔbəs p=ajn
ʊː? — xɔrjəŋ mjinəht thʊhtamt jirdəɢ
EN Are there any problems? — No, everything is okay.
MN Асуудал байна уу? — Үгүй бүх юм зүгээр байна
ROM asuudəl bajn uu? — ügüj büx jum zügeer bajn
IPA asʊːdəɬ p=ajn ʊː? — uɣuj p=ux jʊm ʣuɣeːr
̥
p=ajn
EN There's nowhere to sit down. There aren't any chairs.
MN Суухаар газар хаана ч байхгүй. Сандал байхгүй.
ROM suuxaar gazər xaan č bajxgüj. sandəl bajxgüj.
IPA sʊːxaːr
̥
k=aʣər
̥
xaːn ʧh p=ajxɣuj. sandəɬ p=ajxɣuj.
EN There are eight (8) planets in the solar system.
MN Нарны систем-д найман гариг бий.
ROM narn sistjem-d najməng garjəgh bii.
IPA narn sjishtjem-t najməŋ k=arjəɢ p=jiː.
1675
1675
1676
1676
1677
1677
1678
1678
ENMN
233

EN There are twenty-six (26) letters in the English
alphabet.
MN Англи хэлний цагаан толгой хорин зургаан
үсэгтэй
ROM angljə xelnii tsagaang tolgoj xorjəng zurgaang üsegtej
IPA anɣɮjə xeɮnjiː ʦhaɣaːŋ thɔɮɣɔj xɔrjəŋ ʣʊrɣaːŋ useɣhtej
EN There are thirty (30) days in September.
MN Есөн сард гуч хоног байна.
ROM jesəng sard guč xonəgh bajn.
IPA jesəŋ sart k=ʊhʧ xɔnəɢ p=ajn.
EN There are fifty (50) states in the United States.
MN АНУ-д тавин муж улс байна.
ROM anu-d tavjəng muž uls bajn.
IPA anʊ-t thaʋjəŋ mʊʧ ʊɮs p=ajn.
EN There are five (5) players on a basketball team.
MN Сагсан бөмбөгийн багт таван тоглогч бий.
ROM sagsəng bömbögiing bagt tavəng toglogč bii.
IPA saɣsəŋ p=omboɣjiːŋ p=aɣht thaʋəŋ thɔɣɮɔɣhʧ p=jiː.
1679
1679
1680
1680
1681
1681
1682
1682
234
ENMN

EN There's a flight at ten thirty (10:30). — Is it a
non-stop flight?
MN Арав гучид нислэг бий. — Энд шууд нислэг
байна уу?
ROM arəv gučjəd nisləgh bii. — end šuud nisləgh bajn uu?
IPA arəw k=ʊhʧjət njisɮəɢ p=jiː. — ent ʃʊːt njisɮəɢ p=ajn ʊː?
EN I'm not going to buy this shirt. It's too expensive.
MN Би энэ цамцыг худалдаж авахгүй. Энэ хэтэрхий
үнэтэй юм.
ROM bi en tsamtsɨgh xudaldəž avaxgüj. en xeterxii ünetej
jum.
IPA p=ji en ʦhamhʦiɢ xʊdaɮdəʧ aʋaxɣuj. en xehterxjiː
unehtej jʊm.
EN What's wrong? — There's something in my eye.
MN Юу байна? — Миний нүдэнд нэг зуйл байна.
ROM juu bajn? — minii nüdend negh zujl bajn.
IPA jʊː p=ajn? — mjinjiː nudent neɢ ʣʊjɬ p=ajn.
1683
1683
1684
1684
1685
1685
ENMN
235

EN There's a red car outside your house. Is it yours?
MN Чиний байшингийн өмнө улаан машин байна. Энэ
чинийх үү?
ROM činii bajšingiing ömn ulaang mašjəng bajn. en činiix
üü?
IPA ʧhjinjiː p=ajʃjinɣjiːŋ omn ʊɮaːŋ maʃjəŋ p=ajn. en ʧhjinjiːx
uː?
EN Is there anything good on TV tonight? — Yes, there's
a movie at eight [o'clock] (8:00).
MN энэ үдэш гоё юм зурагтаар байна уу? — Тийм ээ,
оройн найман цагт кино байна.
ROM en üdəš gojə jum zuragtaar bajn uu? — tiim ee,
orojng najməng tsagt kin bajn.
IPA en udəʃ k=ɔjə jʊm ʣʊraɣhtaːr
̥
p=ajn ʊː? — thjiːm eː,
ɔrɔjŋ najməŋ ʦhaɣht khjin p=ajn.
EN What's that building? — It's a school.
MN Энэ юуны байшин вэ? — Энэ бол сургууль.
ROM en juun bajšjəng ve? — en bol surguulj.
IPA en jʊːn p=ajʃjəŋ ʋe? — en p=ɔɬ sʊrɣʊːɮ.
1686
1686
1687
1687
1688
1688
236
ENMN

EN Is there a restaurant in this hotel? — No, I'm afraid
not.
MN Энэ зочид буудал дотор зоогийн газар байна уу?
—
Харамсалтай нь байхгүй гэж би бодож байна.
ROM en zočjəd buudəl dotər zoogiing gazər bajn uu? —
xaramsaltaj nj bajxgüj gež bi bodəž bajn.
IPA en ʣɔhʧjət p=ʊːdəɬ t=ɔhtər
̥
ʣɔːɣjiːŋ k=aʣər
̥
p=ajn ʊː? —
xaramsaɮhtaj n p=ajxɣuj k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
EN There's a train every hour.
MN Галт тэрэг цаг тутамд ирдэг.
ROM galt terəgh tsagh tutamd irdəgh.
IPA k=aɮht therəɢ ʦhaɢ thʊhtamt jirdəɢ.
EN The time now is eleven fifteen (11:15) . There was a
train at eleven [o'clock] (11:00).
MN Одоо арван нэгэн цаг арван тав минут. Галт тэрэг
арван цагт байсан.
ROM odoo arvəng negəng tsagh arvəng tav minət. galt
terəgh arvəng tsagt bajsəng.
IPA ɔdɔː arʋəŋ neɣəŋ ʦhaɢ arʋəŋ thaw mjinəht. k=aɮht
therəɢ arʋəŋ ʦhaɣht p=ajsəŋ.
1689
1689
1690
1690
1691
1691
ENMN
237

EN There's a good nature program on TV tonight.
MN Энэ үдэш зурагтаар байгалийн тухай гоё
нэвтрүүлэг гарах болно.
ROM en üdəš zuragtaar bajgaliing tuxaj gojə nevtrüüləgh
garəx boln.
IPA en udəʃ ʣʊraɣhtaːr
̥
p=ajɣaɮjiːŋ thʊxaj k=ɔjə neʋhtruːɮəɢ
k=arəx p=ɔɮn.
EN There was a good nature program on TV last night.
MN Өчигдөр үдэш зурагтаар байгалийн тухай гоё
нэвтрүүлэг гарсан.
ROM öčigdər üdəš zuragtaar bajgaliing tuxaj gojə
nevtrüüləgh garsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
udəʃ ʣʊraɣhtaːr
̥
p=ajɣaɮjiːŋ thʊxaj k=ɔjə
neʋhtruːɮəɢ k=arsəŋ.
EN We're staying at a very big hotel. There are one
thousand two hundred fifty (1,250) rooms.
MN Бид том зочид буудалд дотор хонож байна. Мянга
хоёр зуун тавин өрөө байна.
ROM bid tom zočjəd buudald dotər xonəž bajn. mjang
xojər zuung tavjəng öröö bajn.
IPA p=jit thɔm ʣɔhʧjət p=ʊːdaɮt t=ɔhtər
̥
xɔnəʧ p=ajn. mjanɣ
xɔjər
̥
ʣʊːŋ thaʋjəŋ oroː p=ajn.
1692
1692
1693
1693
1694
1694
238
ENMN

EN We stayed at a very big hotel. There were one
thousand two hundred fifty (1,250) rooms.
MN Бид том зочид буудалд дотор хоносон. Мянга
хоёр зуун тавин өрөө байсан.
ROM bid tom zočjəd buudald dotər xonosəng. mjang xojər
zuung tavjəng öröö bajsəng.
IPA p=jit thɔm ʣɔhʧjət p=ʊːdaɮt t=ɔhtər
̥
xɔnɔsəŋ. mjanɣ xɔjər
̥
ʣʊːŋ thaʋjəŋ oroː p=ajsəŋ.
EN Are there any phone messages for me this morning?
MN Энэ өглөө надад утсаар мэссеж ирсэн үү?
ROM en öglöö nadəd utsaar messjəž irsəng üü?
IPA en oɣɮoː nadət ʊhtsaːr
̥
messjəʧ jirsəŋ uː?
EN Were there any phone messages for me yesterday?
MN Өчигдөр надад утсаар мэссеж ирсэн үү?
ROM öčigdər nadəd utsaar messjəž irsəng üü?
IPA ohʧjiɣdər
̥
nadət ʊhtsaːr
̥
messjəʧ jirsəŋ uː?
EN I'm hungry, but there isn't anything to eat.
MN Би өлсөж байна гэвч юу ч идэхээр юм алга.
ROM bi ölsəž bajn gevč juu č idexeer jum alg.
IPA p=ji oɮsəʧ p=ajn k=eʋhʧ jʊː ʧh jidexeːr
̥
jʊm aɮɣ.
1695
1695
1696
1696
1697
1697
1698
1698
ENMN
239

EN I was hungry when I got home, but there wasn't
anything to eat.
MN Би гэртээ ирэх үед өлсөж байсан юу ч идэхээр юм
алга.
ROM bi gertee irəx üjəd ölsəž bajsəng juu č idexeer jum
alg.
IPA p=ji k=erhteː jirəx ujət oɮsəʧ p=ajsəŋ jʊː ʧh jidexeːr
̥
jʊm
aɮɣ.
EN Look! There's been an accident.
MN Хардаа! Осол байна!
ROM xardaa! osəl bajn!
IPA xardaː! ɔsəɬ p=ajn!
1699
1699
1700
1700
240
ENMN

GMS #1701 - 1800
GMS #1701 - 1800
EN This road is very dangerous. There have been many
accidents on it.
MN Энэ зам маш их аюултай байна. Энэ зам дээр
олон осол гарсан.
ROM en zam maš ix ajuultaj bajn. en zam deer oləng osəl
garsəng.
IPA en ʣam maʃ jix ajʊːɮhtaj p=ajn. en ʣam t=eːr
̥
ɔɮəŋ ɔsəɬ
k=arsəŋ.
EN There was an accident last night.
MN Өчигдөр орой осол гарсан.
ROM öčigdər oroj osəl garsəng.
IPA ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj ɔsəɬ k=arsəŋ.
EN Do you think there will be a lot of people at the party
on Saturday?
MN Чиний бодлоор бямба гарагийн үдэшлэгт олон
хүмүүс байх уу?
ROM činii bodloor bjambə garagiing üdešlegt oləng
xümüüs bajx uu?
IPA ʧhjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
p=jambə k=araɣjiːŋ udeʃɮeɣht ɔɮəŋ
xumuːs p=ajx ʊː?
1701
1701
1702
1702
1703
1703
ENMN
241

EN The manager of the company is leaving, so there will
be a new manager soon.
MN Компанин захирал солигдож байгаа тэгэхээр
удахгүй шинэ захиралтай болно.
ROM kompanjəng zaxirəl soligdəž bajgaa tegexeer udaxgüj
šin zaxiraltaj boln.
IPA khɔmhpanjəŋ ʣaxjirəɬ sɔɮjiɣdəʧ p=ajɣaː theɣexeːr
̥
ʊdaxɣuj ʃjin ʣaxjiraɮhtaj p=ɔɮn.
EN I'm going out of town tomorrow. I'm packing my
things today because there won't be time tomorrow.
MN Би маргааш хотоос гадагшаа явна. Би өнөөдөр
чемодануудаа бэлдэнэ яагаад гэвэл маргааш
завгүй болно.
ROM bi margaaš xotoos gadagšaa javn. bi önöödər
čjemodanuudaa belden jaagaad gevəl margaaš zavgüj
boln.
IPA p=ji marɣaːʃ xɔhtɔːs k=adaɣʃaː jaʋn. p=ji onoːdər
̥
ʧhjemɔdanʊːdaː p=eɮden jaːɣaːt k=eʋəɬ marɣaːʃ ʣaʋɣuj
p=ɔɮn.
EN There will be rain tomorrow afternoon.
MN Маргааш үдээс хойш бороо орох болно.
ROM margaaš üdees xojš boroo orəx boln.
IPA marɣaːʃ udeːs xɔjʃ p=ɔrɔː ɔrəx p=ɔɮn.
1704
1704
1705
1705
1706
1706
242
ENMN

EN There will be a typhoon this weekend.
MN Бямба нямд тайфун болно.
ROM bjambə njamd tajfəng boln.
IPA p=jambə njamt thajfəŋ p=ɔɮn.
EN There's already been three (3) hurricanes this
summer.
MN Энэ зун аль хэдийн гурван догшин шуурга
болсон.
ROM en zung alj xediing gurvəng dogšjəng šuurg bolsəng.
IPA en ʣʊŋ aɮ xedjiːŋ k=ʊrʋəŋ t=ɔɣʃjəŋ ʃʊːrɣ p=ɔɮsəŋ.
EN There was a clock on the wall near the window.
MN Цонхны ойр ханан дээр цаг байсан.
ROM tsonxn ojr xanəng deer tsagh bajsəng.
IPA ʦhɔnxn ɔjr
̥
xanəŋ t=eːr
̥
ʦhaɢ p=ajsəŋ.
1707
1707
1708
1708
1709
1709
ENMN
243

EN There were some flowers in a vase on the table.
MN Ширээн дээрх цэцгийн вааран дотор хэдэн
цэцэгүүд байсан.
ROM šireeng deerx tsetsgiing vaarəng dotər xedəng
tsetsegüüd bajsəng.
IPA ʃjireːŋ t=eːrx ʦhehʦɣjiːŋ ʋaːrəŋ t=ɔhtər
̥
xedəŋ ʦhehʦeɣuːt
p=ajsəŋ.
EN There were some books on the shelves.
MN Тавиур дээр хэдэн ном байсан.
ROM taviər deer xedəng nom bajsəng.
IPA thaʋjiər
̥
t=eːr
̥
xedəŋ nɔm p=ajsəŋ.
EN There was an armchair in the corner near the door.
MN Хаалганы ойролцоо буланд суудал байсан.
ROM xaalgan ojroltsoo buland suudəl bajsəng.
IPA xaːɮɣan ɔjrɔɮhʦɔː p=ʊɮant sʊːdəɬ p=ajsəŋ.
EN There was a sofa opposite the armchair.
MN Суудалын эсрэг талд диван байсан
ROM suudalɨng esrəgh tald divəng bajsəng
IPA sʊːdaɮiŋ esrəɢ thaɮt t=jiʋəŋ p=ajsəŋ
1710
1710
1711
1711
1712
1712
1713
1713
244
ENMN

EN I opened the envelope, but it was empty. There was
nothing in it.
MN Би дугтуйг нээсэн гэвч хоосон байсан. Дотор нь
юу ч байгаагүй.
ROM bi dugtujgh neesəng gevč xoosəng bajsəng. dotər nj
juu č bajgaagüj.
IPA p=ji t=ʊɣhtʊjɢ neːsəŋ k=eʋhʧ xɔːsəŋ p=ajsəŋ. t =ɔhtər
̥
n jʊː
ʧh p=ajɣaːɣuj.
EN We stayed at a very nice hotel. — Really? Was there
a swimming pool?
MN Бид зочид буудалд их сайхан хоносон. — Тийм
үү? Усан сан байсан уу?
ROM bid zočjəd buudald ix sajxəng xonosəng. — tiim üü?
usəng sang bajsəng uu?
IPA p=jit ʣɔhʧjət p=ʊːdaɮt jix sajxəŋ xɔnɔsəŋ. — thjiːm uː?
ʊsəŋ saŋ p=ajsəŋ ʊː?
EN Did you buy any cherries? — No, there weren't any
at the store.
MN Чи интоор худалдаж авсан уу? — Үгүй ээ,
дэлгүүрт байсангүй.
ROM či intoor xudaldəž avsəng uu? — ügüj ee, delgüürt
bajsangüj.
IPA ʧhji jinhtɔːr
̥
xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ ʊː? — uɣuj eː, t=eɮɣuːrht
p=ajsanɣuj.
1714
1714
1715
1715
1716
1716
ENMN
245

EN The wallet was empty. There wasn't any money in it.
MN Түрийвч хоосон байсан. Дотор нь мөнгө
байсангүй.
ROM türiivč xoosəng bajsəng. dotər nj möng bajsangüj.
IPA thurjiːʋhʧ xɔːsəŋ p=ajsəŋ. t =ɔhtər
̥
n monɣ p=ajsanɣuj.
EN Were there many people at the meeting? — No, very
few.
MN Олон хүмүүс хуралд байсан уу?? — Үгүй,
хэдхэн.
ROM oləng xümüüs xurald bajsəng uu?? — ügüj, xedxəng.
IPA ɔɮəŋ xumuːs xʊraɮt p=ajsəŋ ʊː?? — uɣuj, xedxəŋ.
EN We didn't visit the museum. There wasn't enough
time.
MN Бид музей үзсээгүй. Хангалттай цаг хугацаа
байсангүй.
ROM bid muzjeə üzseegüj. xangalttaj tsagh xugatsaa
bajsangüj.
IPA p=jit mʊʣjeə uʣseːɣuj. xanɣaɮhthtaj ʦhaɢ xʊɣahʦaː
p=ajsanɣuj.
1717
1717
1718
1718
1719
1719
246
ENMN

EN I'm sorry I'm late. There was a lot of traffic.
MN Би хоцорсонд харамсаж байна. Замын хөдөлгөөн
их байсан.
ROM bi xotsorsond xaramsəž bajn. zamɨng xödölgööng ix
bajsəng.
IPA p=ji xɔhʦɔrsɔnt xaramsəʧ p=ajn. ʣamiŋ xodoɮɣoːŋ jix
p=ajsəŋ.
EN Twenty years ago there weren't many tourists here.
Now there are a lot.
MN Энд хорин жилийн өмнө олон жуулчид байгаагүй.
Одоо олон жуулчид байна.
ROM end xorjəng žiliing ömn oləng žuulčjəd bajgaagüj.
odoo oləng žuulčjəd bajn.
IPA ent xɔrjəŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn ɔɮəŋ ʧ=ʊːɮhʧjət p=ajɣaːɣuj. ɔdɔː
ɔɮəŋ ʧ=ʊːɮhʧjət p=ajn.
EN There are twenty-four (24) hours in a day.
MN Нэг хоногт хорин дөрвөн цаг бий.
ROM negh xonogt xorjəng dörvəng tsagh bii.
IPA neɢ xɔnɔɣht xɔrjəŋ t=orʋəŋ ʦhaɢ p=jiː.
1720
1720
1721
1721
1722
1722
ENMN
247

EN There was a party at work last Friday, but I didn't go.
MN Өнгөрсөн баасан гаригт ажил дээр үдэшлэг
болсон гэвч би тэнд очоогүй.
ROM öngörsəng baasəng garigt ažjəl deer üdešləgh bolsəng
gevč bi tend očoogüj.
IPA onɣorsəŋ p=aːsəŋ k=arjiɣht aʤjəɬ t=eːr
̥
udeʃɮəɢ p=ɔɮsəŋ
k=eʋhʧ p=ji thent ɔhʧɔːɣuj.
EN Where can I buy a bottle of water? — There's a
convenience store at the end of the block.
MN Хаанаас би савтай ус худалдаж авч болох вэ? —
Байшингуудын эцэст нэг хүнсний дэлгүүр байна
ROM xaanaas bi savtaj us xudaldəž avč boləx ve? —
bajšinguudɨng etsest negh xünsnii delgüür bajn
IPA xaːnaːs p=ji saʋhtaj ʊs xʊdaɮdəʧ aʋhʧ p=ɔɮəx ʋe? —
p=ajʃjinɣʊːdiŋ ehʦesht neɢ xunsnjiː t=eɮɣuːr
̥
p=ajn
EN Why are the police outside the bank? — There was a
robbery.
MN Яагаад цагдаа банкны урд байна вэ? — Энд
хулгай гарсан байна
ROM jaagaad tsagdaa bankn urd bajn ve? — end xulgaj
garsəng bajn
IPA jaːɣaːt ʦhaɣdaː p=ankhn ʊrt p=ajn ʋe? — ent xʊɮɣaj
k=arsəŋ p=ajn
1723
1723
1724
1724
1725
1725
248
ENMN

EN When we got to the theater, there was a long line
outside.
MN Бид кино театраас гарах үед гадаа урт дараалал
байсан
ROM bid kin tjeatraas garəx üjəd gadaa urt daraaləl bajsəng
IPA p=jit khjin thjeahtraːs k=arəx ujət k=adaː ʊrht t=araːɮəɬ
p=ajsəŋ
EN When you arrive tomorrow, there will be somebody
at the airport to meet you.
MN маргааш чи ирэх үед чамайг хэн нэгэн онгоцны
буудалд тосох болно
ROM margaaš či irəx üjəd čamajgh xeng negəng ongotsn
buudald tosəx boln
IPA marɣaːʃ ʧhji jirəx ujət ʧhamajɢ xeŋ neɣəŋ ɔnɣɔhʦn
p=ʊːdaɮt thɔsəx p=ɔɮn
EN Ten years ago there were five hundred (500) children
in the school. Now there are more than a thousand.
MN Арван жилийн өмнө сургуульд таван зуун хүүхэд
байсан. Одоо мянгаас ч илүү
ROM arvəng žiliing ömn surguuljd tavəng zuung xüüxəd
bajsəng. odoo mjangaas č ilüü
IPA arʋəŋ ʧ=jiɮjiːŋ omn sʊrɣʊːɮt thaʋəŋ ʣʊːŋ xuːxət
p=ajsəŋ. ɔdɔː mjanɣaːs ʧh jiɮuː
1726
1726
1727
1727
1728
1728
ENMN
249

EN Last week I went back to the town where I was born.
It's very different now. There have been a lot of
changes.
MN Өнгөрсөн долоо хоногт би төрсөн тосгондоо
эргэж очсон. Одоо маш өөр. Өөрчлөлт их байсан
ROM öngörsəng doloo xonogt bi törsəng tosgondoo ergəž
očsəng. odoo maš öör. öörčlölt ix bajsəng
IPA onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht p=ji thorsəŋ thɔsɣɔndɔː erɣəʧ
ɔhʧsəŋ. ɔdɔː maʃ oːr
̥
. oːrhʧɮoɮht jix p=ajsəŋ
EN I think everything will be okay. I don't think there
will be any problems.
MN Бүх зүйл сайн болно гэж би бодож байна,
Асуудал байхгүй байх гэж би бодож байна.
ROM büx züjl sajng boln gež bi bodəž bajn, asuudəl
bajxgüj bajx gež bi bodəž bajn.
IPA p=ux ʣujɬ sajŋ p=ɔɮn k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn, asʊːdəɬ
p=ajxɣuj p=ajx k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn.
EN Is it true that you're moving to Berlin?
MN Чи Берлин рүү нүүнэ гэсэн чинь үнэн үү?
ROM či bjerljəng rüü nüün gesəng činj ünəng üü?
IPA ʧhji p=jerɮjəŋ ruː nuːn k=esəŋ ʧhjin unəŋ uː?
1729
1729
1730
1730
1731
1731
250
ENMN

EN We have to go now. It's very late.
MN Бид явах ёстой. Оройтсон байна
ROM bid javəx jostoj. orojtsəng bajn
IPA p=jit jaʋəx jɔshtɔj. ɔrɔjhtsəŋ p=ajn
EN Is it true that Jirou can fly a helicopter?
MN Жирү нисдэг тэргээр нисэж чадна гэж үнэн үү?
ROM žirə nisdəgh tergeer nisəž čadn gež ünəng üü?
IPA ʧ=jirə njisdəɢ therɣeːr
̥
njisəʧ ʧhadn k=eʧ unəŋ uː?
EN What day is it today? Tuesday? — No, today's
Wednesday.
MN Өнөөдөр хэд дэх өдөр вэ? Мягмар гараг? — Үгүй
өнөөдөр лхагва гараг
ROM önöödər xed dex ödər ve? mjagmər garəgh? — ügüj
önöödər lxagvə garəgh
IPA onoːdər
̥
xet t=ex odər
̥
ʋe? mjaɣmər
̥
k=arəɢ? — uɣuj
onoːdər
̥
ɮxaɣʋə k=arəɢ
1732
1732
1733
1733
1734
1734
ENMN
251

EN It's ten (10) kilometers from downtown to the airport.
MN Хотын төв ба онгоцны буудалын хооронд арван
км байдаг.
ROM xotɨng töv ba ongotsn buudalɨng xoorond arvəng km
bajdəgh.
IPA xɔhtiŋ thow p=a ɔnɣɔhʦn p=ʊːdaɮiŋ xɔːrɔnt arʋəŋ khm
p=ajdəɢ.
EN Is it okay to call you at the office?
MN Ажил руу чинь залгах боломжтой юу?
ROM ažjəl ruu činj zalgəx bolomžtoj juu?
IPA aʤjəɬ rʊː ʧhjin ʣaɮɣəx p=ɔɮɔmʤhtɔj jʊː?
EN Do you want to walk to the hotel? — I don't know.
How far is it?
MN Чи зочид буудал руу алхмаар байна уу? — Би
мэдэхгүй. Ямар зайтай вэ?
ROM či zočjəd buudəl ruu alxmaar bajn uu? — bi
medexgüj. jamər zajtaj ve?
IPA ʧhji ʣɔhʧjət p=ʊːdəɬ rʊː aɮxmaːr
̥
p=ajn ʊː? — p=ji
medexɣuj. jamər
̥
ʣajhtaj ʋe?
1735
1735
1736
1736
1737
1737
252
ENMN

EN It's Kelly's birthday today. She's twenty-seven (27).
MN Өнөөдөр Келигийн төрсөн өдөр. Тэр хорин
долоон нас хүрч байгаа
ROM önöödər kjeligiing törsəng ödər. ter xorjəng doloong
nas xürč bajgaa
IPA onoːdər
̥
khjeɮjiɣjiːŋ thorsəŋ odər
̥
. ther
̥
xɔrjəŋ t=ɔɮɔːŋ
nas xurhʧ p=ajɣaː
EN I don't believe it! That's impossible.
MN Би ингэж бодохгүй байна. Энэ бол боломжгүй
ROM bi ingəž bodoxgüj bajn. en bol bolomžgüj
IPA p=ji jinɣəʧ p=ɔdɔxɣuj p=ajn. en p=ɔɬ p=ɔɮɔmʤɣuj
EN How far is it from here to the train station?
MN Галт тэрэгний буудал эндээс хэр зайтай вэ?
ROM galt teregnii buudəl endees xer zajtaj ve?
IPA k=aɮht thereɣnjiː p=ʊːdəɬ endeːs xer
̥
ʣajhtaj ʋe?
EN How far is it from the hotel to the beach?
MN Далайн эрэг зочид буудлаас хэр зайтай вэ?
ROM dalajng erəgh zočjəd buudlaas xer zajtaj ve?
IPA t=aɮajŋ erəɢ ʣɔhʧjət p=ʊːdɮaːs xer
̥
ʣajhtaj ʋe?
1738
1738
1739
1739
1740
1740
1741
1741
ENMN
253

EN How far is it from Taipei to Tokyo?
MN Токио Тайпагаас хэр зайтай вэ?
ROM tokiə tajpagaas xer zajtaj ve?
IPA thɔkhjiə thajhpaɣaːs xer
̥
ʣajhtaj ʋe?
EN How far is it from your house to the airport?
MN Онгоцны буудал танай гэрээс хэр зайтай вэ?
ROM ongotsn buudəl tanaj gerees xer zajtaj ve?
IPA ɔnɣɔhʦn p=ʊːdəɬ thanaj k=ereːs xer
̥
ʣajhtaj ʋe?
EN The weather isn't so nice today. It's cloudy.
MN Өнөөдөр цаг агаар сайхан биш байна. Үүлтэй
байна
ROM önöödər tsagh agaar sajxəng biš bajn. üültej bajn
IPA onoːdər
̥
ʦhaɢ aɣaːr
̥
sajxəŋ p=jiʃ p=ajn. uːɮhtej p=ajn
EN There was strong wind yesterday.
MN Өчигдөр хүчтэй салхитай байсан
ROM öčigdər xüčtej salxitaj bajsəng
IPA ohʧjiɣdər
̥
xuhʧhtej saɮxjihtaj p=ajsəŋ
1742
1742
1743
1743
1744
1744
1745
1745
254
ENMN

EN It's hot in this room. Open a window.
MN Энэ өрөөнд халуун байна. Цонх онгойлго
ROM en öröönd xaluung bajn. tsonx ongojlg
IPA en oroːnt xaɮʊːŋ p=ajn. ʦhɔnx ɔnɣɔjɮɣ
EN It was a nice day yesterday. It was warm and sunny.
MN Өчигдөр гоё өдөр байсан. Халуун бас нартай
байсан
ROM öčigdər gojə ödər bajsəng. xaluung bas nartaj bajsəng
IPA ohʧjiɣdər
̥
k=ɔjə odər
̥
p=ajsəŋ. xaɮʊːŋ p=as narhtaj p=ajsəŋ
EN There was a storm last night. Did you hear it?
MN Өчигдөр шөнө хүчтэй шуурга болсон. Чи сонссон
уу?
ROM öčigdər šön xüčtej šuurg bolsəng. či sonssəng uu?
IPA ohʧjiɣdər
̥
ʃon xuhʧhtej ʃʊːrɣ p=ɔɮsəŋ. ʧhji sɔnssəŋ ʊː?
EN I was afraid because it was very dark.
MN Би айсан, яагаад гэвэл харанхуй байсан
ROM bi ajsəng, jaagaad gevəl xaranxuj bajsəng
IPA p=ji ajsəŋ, jaːɣaːt k=eʋəɬ xaranxʊj p=ajsəŋ
1746
1746
1747
1747
1748
1748
1749
1749
ENMN
255

EN It's often cold here, but there isn't much rain.
MN Энд ихэвчлэн хүйтэн гэхдээ бороо их ордоггүй
ROM end ixevčləng xüjtəng gexdee boroo ix ordoggüj
IPA ent jixeʋhʧɮəŋ xujhtəŋ k=exdeː p=ɔrɔː jix ɔrdɔɣɣuj
EN It's a long way from here to the nearest gas station.
MN Дараагийн шатахуун түгээх станц эндээс хол
байна
ROM daraagiing šataxuung tügeex stants endees xol bajn
IPA t=araːɣjiːŋ ʃahtaxʊːŋ thuɣeːx shtanhʦ endeːs xɔɬ p=ajn
EN If you go to bed late, it's difficult to get up early in
the morning.
MN Хэрвээ чи орондоо оройтож орвол өглөө эрт
босоход хэцүү байна
ROM xervee či orondoo orojtəž orvəl öglöö ert bosoxəd
xetsüü bajn
IPA xerʋeː ʧhji ɔrɔndɔː ɔrɔjhtəʧ ɔrʋəɬ oɣɮoː erht p=ɔsɔxət
xehʦuː p=ajn
1750
1750
1751
1751
1752
1752
256
ENMN

EN Hello, Junko. It's nice to see you again. How are
you?
MN Сайн уу Жунко Чамайг харсандаа сайхан байна.
Чамаар юутай?
ROM sajng uu žunkə čamajgh xarsandaa sajxəng bajn.
čamaar juutaj?
IPA sajŋ ʊː ʧ=ʊnkhə ʧhamajɢ xarsandaː sajxəŋ p=ajn.
ʧhamaːr
̥
jʊːhtaj?
EN It's impossible to work in this office. There's too
much noise.
MN Энэ ажлын байранд ажиллахад боломжгүй.
Хэтэрхий чимээтэй юм
ROM en ažlɨng bajrand ažillaxəd bolomžgüj. xeterxii
čimeetej jum
IPA en aʤɮiŋ p=ajrant aʤjiɮɮaxət p=ɔɮɔmʤɣuj. xehterxjiː
ʧhjimeːhtej jʊm
EN Everybody's very nice at work. It's easy to make
friends.
MN Ажил дээр бүх хүмүүс эелдэг байдаг. Найзуудтай
болоход амархан юм
ROM ažjəl deer büx xümüüs ejeldəgh bajdəgh. najzuudtaj
boloxəd amarxəng jum
IPA aʤjəɬ t=eːr
̥
p=ux xumuːs ejeɮdəɢ p=ajdəɢ. najʣʊːdhtaj
p=ɔɮɔxət amarxəŋ jʊm
1753
1753
1754
1754
1755
1755
ENMN
257

EN I like traveling. It's interesting to visit different
places.
MN Би аялах дуртай. Өөр газруудаар аялах нь
сонирхолтой юм
ROM bi ajaləx durtaj. öör gazruudaar ajaləx nj sonirxoltoj
jum
IPA p=ji ajaɮəx t=ʊrhtaj. oːr
̥
k=aʣrʊːdaːr
̥
ajaɮəx n
sɔnjirxɔɮhtɔj jʊm
EN Some cities are not safe. It's dangerous at night.
MN Зарим хотууд аюулгүй биш. Шөнөдөө аюултай.
ROM zarjəm xotuud ajuulgüj biš. šönödöö ajuultaj.
IPA ʣarjəm xɔhtʊːt ajʊːɮɣuj p=jiʃ. ʃonodoː ajʊːɮhtaj.
EN She isn't tired, but he is.
MN Тэр ядраагүй, гэхдээ тэр ядарсан.
ROM ter jadraagüj, gexdee ter jadarsəng.
IPA ther
̥
jadraːɣuj, k=exdeː ther
̥
jadarsəŋ.
1756
1756
1757
1757
1758
1758
258
ENMN

EN She likes tea, but he doesn't.
MN Тэр цайнд дуртай, гэхдээ тэр биш. > Тэр цайнд
дуртай, гэхдээ тэр үгүй
ROM ter tsajnd durtaj, gexdee ter biš. > ter tsajnd durtaj,
gexdee ter ügüj
IPA ther
̥
ʦhajnt t=ʊrhtaj, k=exdeː ther
̥
p=jiʃ. > ther
̥
ʦhajnt
t=ʊrhtaj, k=exdeː ther
̥
uɣuj
EN I haven't seen the movie, but my sister has.
MN Би энэ киног үзсэнгүй гэвч миний эгч үзсэн.
ROM bi en kinəgh üzsengüj gevč minii egč üzsəng.
IPA p=ji en khjinəɢ uʣsenɣuj k=eʋhʧ mjinjiː eɣhʧ uʣsəŋ.
EN Please help me. — I'm sorry, I can't.
MN Надад туслаарай? — Би харамсаж байна. Би
чадахгүй.
ROM nadəd tuslaaraj? — bi xaramsəž bajn. bi čadaxgüj.
IPA nadət thʊsɮaːraj? — p=ji xaramsəʧ p=ajn. p=ji ʧhadaxɣuj.
1759
1759
1760
1760
1761
1761
ENMN
259

EN Are you tired? — I was, but I'm not now.
MN Чи ядарч байна уу? — Би ядарч байсан гэвч одоо
биш.
ROM či jadarč bajn uu? — bi jadarč bajsəng gevč odoo biš.
IPA ʧhji jadarhʧ p=ajn ʊː? — p=ji jadarhʧ p=ajsəŋ k=eʋhʧ ɔdɔː
p=jiʃ.
EN Do you think Lucy will call tonight? — She might.
MN Луси залгана гэж чи бодож байна уу? —
Магадгүй.
ROM lusjə zalgan gež či bodəž bajn uu? — magadgüj.
IPA ɮʊsjə ʣaɮɣan k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː? — maɣadɣuj.
EN Are you going to study tonight? — I should, but I
probably won't.
MN Чи энэ орой хичээлээ хийх үү? — Би үүнийг
хийх хэрэгтэй гэвч би хийж чадахгүй байна
ROM či en oroj xičeelee xiix üü? — bi üüniigh xiix
xeregtej gevč bi xiiž čadaxgüj bajn
IPA ʧhji en ɔrɔj xjihʧeːɮeː xjiːx uː? — p=ji uːnjiːɢ xjiːx
xereɣhtej k=eʋhʧ p=ji xjiːʧ ʧhadaxɣuj p=ajn
1762
1762
1763
1763
1764
1764
260
ENMN

EN My sister has seen the movie, but I haven't.
MN Миний эгч киног үзсэн гэвч би үзсэнгүй.
ROM minii egč kinəgh üzsəng gevč bi üzsengüj.
IPA mjinjiː eɣhʧ khjinəɢ uʣsəŋ k=eʋhʧ p=ji uʣsenɣuj.
EN Are you and Jack working tomorrow? — I am, but
Jack isn't.
MN Чи болон Жак маргаш ажиллах уу? — Миний
тухай тийм, гэвч Жак үгүй.
ROM či boləng žak margəš ažilləx uu? — minii tuxaj tiim,
gevč žak ügüj.
IPA ʧhji p=ɔɮəŋ ʧ=akh marɣəʃ aʤjiɮɮəx ʊː? — mjinjiː thʊxaj
thjiːm, k=eʋhʧ ʧ=akh uɣuj.
EN Are you tired? — Yes, I am. > No, I'm not.
MN Чи ядарч байна уу — Тийм би ядарч байна. >
Үгүй би ядраагүй байна
ROM či jadarč bajn uu — tiim bi jadarč bajn. > ügüj bi
jadraagüj bajn
IPA ʧhji jadarhʧ p=ajn ʊː — thjiːm p=ji jadarhʧ p=ajn. > uɣuj
p=ji jadraːɣuj p=ajn
1765
1765
1766
1766
1767
1767
ENMN
261

EN Will Ganesh be here tomorrow? — Yes, he will. >
No, he won't.
MN Маргааш Ганеш энд байх уу? — Тиймээ тэр энд
байх болно. > Үгүй тэр байхгүй байх болно
ROM margaaš ganjəš end bajx uu? — tiimee ter end bajx
boln. > ügüj ter bajxgüj bajx boln
IPA marɣaːʃ k=anjəʃ ent p=ajx ʊː? — thjiːmeː ther
̥
ent p=ajx
p=ɔɮn. > uɣuj ther
̥
p=ajxɣuj p=ajx p=ɔɮn
EN Is there a bus to the airport? — Yes, there is. > No,
there isn't.
MN Онгоцны буудал руу очдог автобус байна уу —
Тийм, байна. > Үгүй Байхгүй.
ROM ongotsn buudəl ruu očdəgh avtobəs bajn uu — tiim,
bajn. > ügüj bajxgüj.
IPA ɔnɣɔhʦn p=ʊːdəɬ rʊː ɔhʧdəɢ aʋhtɔbəs p=ajn ʊː — thjiːm,
p=ajn. > uɣuj p=ajxɣuj.
EN I don't like hot weather, but Lila does.
MN Би халуундд дургуй гэвч Лила дуртай.
ROM bi xaluundd durguj gevč lilə durtaj.
IPA p=ji xaɮʊːndt t=ʊrɣʊj k=eʋhʧ ɮjiɮə t=ʊrhtaj.
1768
1768
1769
1769
1770
1770
262
ENMN

EN Martin works hard, but I don't.
MN Мартин шургуу ажилладаг гэвч би ингэж
ажилладаггүй.
ROM martjəng šurguu ažilladəgh gevč bi ingəž
ažilladaggüj.
IPA marhtjəŋ ʃʊrɣʊː aʤjiɮɮadəɢ k=eʋhʧ p=ji jinɣəʧ
aʤjiɮɮadaɣɣuj.
EN Do you enjoy your work? — Yes, I do.
MN Чи ажилдаа дуртай юу? — Би дуртай.
ROM či ažildaa durtaj juu? — bi durtaj.
IPA ʧhji aʤjiɮdaː t=ʊrhtaj jʊː? — p=ji t=ʊrhtaj.
EN Did you and Nicole like the movie? — I did, but
Nicole didn't.
MN Чи болон Николь кинонд дуртай юу? — Би
дуртай гэвч Николь дургүй.
ROM či boləng nikolj kinond durtaj juu? — bi durtaj gevč
nikolj durgüj.
IPA ʧhji p=ɔɮəŋ njikhɔɮ khjinɔnt t=ʊrhtaj jʊː? — p=ji t=ʊrhtaj
k=eʋhʧ njikhɔɮ t=ʊrɣuj.
1771
1771
1772
1772
1773
1773
ENMN
263

EN Ihadagoodtime. — Idid,too.
MN Би цагийг сайхан өнгөрөөсөн. — Би ч бас.
ROM bi tsagiigh sajxəng öngöröösəng. — bi č bas.
IPA p=ji ʦhaɣjiːɢ sajxəŋ onɣoroːsəŋ. — p=ji ʧh p=as.
EN Fatima wasn't hungry, but we were.
MN Фатимаа өлсөөгүй гэвч бид өлсөж байсан.
ROM fatimaa ölsöögüj gevč bid ölsəž bajsəng.
IPA fahtjimaː oɮsoːɣuj k=eʋhʧ p=jit oɮsəʧ p=ajsəŋ.
EN I'm not married, but my brother is.
MN Би гэрлээгүй гэвч миний ах гэрлэсэн.
ROM bi gerleegüj gevč minii ax gerlesəng.
IPA p=ji k=erɮeːɣuj k=eʋhʧ mjinjiː ax k=erɮesəŋ.
EN Fahim can't help you, but I can.
MN Фахим чамд туслаж чадахгүй гэвч би чадна.
ROM faxjəm čamd tusləž čadaxgüj gevč bi čadn.
IPA faxjəm ʧhamt thʊsɮəʧ ʧhadaxɣuj k=eʋhʧ p=ji ʧhadn.
1774
1774
1775
1775
1776
1776
1777
1777
264
ENMN

EN I haven't read the book, but Paul has.
MN Би энэ номыг уншаагүй гэвч Паул уншсан.
ROM bi en nomɨgh unšaagüj gevč paəl unšsəng.
IPA p=ji en nɔmiɢ ʊnʃaːɣuj k=eʋhʧ phaəɬ ʊnʃsəŋ.
EN Rebecca won't be here, but Antonio will.
MN Ребэкка энд байхгүй болно гэвч Антонё байх
болно.
ROM rjebekkə end bajxgüj boln gevč antonjə bajx boln.
IPA rjebekhkhə ent p=ajxɣuj p=ɔɮn k=eʋhʧ anhtɔn p=ajx
p=ɔɮn.
EN You weren't late, but I was.
MN Чи хоцорсонгүй гэвч би хоцорсон.
ROM či xotsorsongüj gevč bi xotsorsəng.
IPA ʧhji xɔhʦɔrsɔnɣuj k=eʋhʧ p=ji xɔhʦɔrsəŋ.
1778
1778
1779
1779
1780
1780
ENMN
265

EN My sister can play the piano, but I can't.
MN Миний дүү төгөлдөр хуур тоглож чаддаг гэвч би
чадахгүй.
ROM minii düü tögöldər xuur togləž čaddəgh gevč bi
čadaxgüj.
IPA mjinjiː t=uː thoɣoɮdər
̥
xʊːr
̥
thɔɣɮəʧ ʧhaddəɢ k=eʋhʧ p=ji
ʧhadaxɣuj.
EN Anabel's working today, but I'm not.
MN Анабель өнөөдөр ажиллана гэвч би ажиллахгүй.
ROM anabjelj önöödər ažillan gevč bi ažillaxgüj.
IPA anabjeɮ onoːdər
̥
aʤjiɮɮan k=eʋhʧ p=ji aʤjiɮɮaxɣuj.
EN I was working, but my friends weren't.
MN Би ажиллаж байсан гэвч миний найзууд
ажилласангүй.
ROM bi ažilləž bajsəng gevč minii najzuud ažillasangüj.
IPA p=ji aʤjiɮɮəʧ p=ajsəŋ k=eʋhʧ mjinjiː najʣʊːt
aʤjiɮɮasanɣuj.
1781
1781
1782
1782
1783
1783
266
ENMN

EN Richard has been to China, but I haven't.
MN Ричард Хятадад очсон гэвч би тэнд очихгүй.
ROM ričard xjatadəd očsəng gevč bi tend očixgüj.
IPA rjihʧart xjahtadət ɔhʧsəŋ k=eʋhʧ p=ji thent ɔhʧjixɣuj.
EN I'm ready to go, but Sonia isn't.
MN Би бэлэн байна гэвч Соняа бэлэн биш.
ROM bi beləng bajn gevč sonjaa beləng biš.
IPA p=ji p=eɮəŋ p=ajn k=eʋhʧ sɔnjaː p=eɮəŋ p=jiʃ.
EN I've seen the movie, but Enzo hasn't.
MN Би киног үзсэн гэвч Энзо үзсэнгүй.
ROM bi kinəgh üzsəng gevč enzə üzsengüj.
IPA p=ji khjinəɢ uʣsəŋ k=eʋhʧ enʣə uʣsenɣuj.
EN I don't like hot weather, but Cecilia does.
MN Би халуунд дургуй гэвч Сесилия дуртай.
ROM bi xaluund durguj gevč sjesilijə durtaj.
IPA p=ji xaɮʊːnt t=ʊrɣʊj k=eʋhʧ sjesjiɮjijə t=ʊrhtaj.
1784
1784
1785
1785
1786
1786
1787
1787
ENMN
267

EN Steve likes hot weather, but I don't.
MN Стив халуунд дуртай гэвч би дургуй.
ROM stjəv xaluund durtaj gevč bi durguj.
IPA shtjəw xaɮʊːnt t=ʊrhtaj k=eʋhʧ p=ji t=ʊrɣʊj.
EN My mother wears glasses, but my father doesn't.
MN Миний ээж нүдний шил зүүдэг гэвч миний аав
зүүдэггүй.
ROM minii eež nüdnii šil züüdəgh gevč minii aav
züüdeggüj.
IPA mjinjiː eːʧ nudnjiː ʃjiɬ ʣuːdəɢ k=eʋhʧ mjinjiː aːw
ʣuːdeɣɣuj.
EN You don't know Vanessa very well, but I do.
MN Чи Ванесаг сайн танихгүй гэвч би сайн танина.
ROM či vanjesəgh sajng tanixgüj gevč bi sajng tanin.
IPA ʧhji ʋanjesəɢ sajŋ thanjixɣuj k=eʋhʧ p=ji sajŋ thanjin.
EN I didn't enjoy the party, but my friends did.
MN Би үдэшлэгт дургүй гэвч найзууд дуртай
ROM bi üdešlegt durgüj gevč najzuud durtaj
IPA p=ji udeʃɮeɣht t=ʊrɣuj k=eʋhʧ najʣʊːt t=ʊrhtaj
1788
1788
1789
1789
1790
1790
1791
1791
268
ENMN

EN I don't watch TV much, but Erhard does.
MN Би зурагт үздэггүй гэвч Ерхардь үздэг.
ROM bi zuragt üzdeggüj gevč jerxardj üzdəgh.
IPA p=ji ʣʊraɣht uʣdeɣɣuj k=eʋhʧ jerxardj uʣdəɢ.
EN Hannah lives in Switzerland, but her parents don't.
MN Ханнах швейцарид амьдардаг гэвч эцэх эх нь тэнд
амьдардаггүй.
ROM xannəx švjejtsarjəd amjdardəgh gevč etsəx ex nj tend
amjdardaggüj.
IPA xannəx ʃʋjejhʦarjət amjdardəɢ k=eʋhʧ ehʦəx ex n thent
amjdardaɣɣuj.
EN You had breakfast this morning, but I didn't.
MN Чи өглөөний хоол идсэн гэвч би идсэнгүй.
ROM či öglöönii xool idsəng gevč bi idsengüj.
IPA ʧhji oɣɮoːnjiː xɔːɬ jidsəŋ k=eʋhʧ p=ji jidsenɣuj.
1792
1792
1793
1793
1794
1794
ENMN
269

EN I didn't go out last night, but my friends did.
MN Би өчигдөр үдэш гарсангүй гэвч миний найзууд
гарсан
ROM bi öčigdər üdəš garsangüj gevč minii najzuud garsəng
IPA p=ji ohʧjiɣdər
̥
udəʃ k=arsanɣuj k=eʋhʧ mjinjiː najʣʊːt
k=arsəŋ
EN I like sports, but my sister doesn't.
MN Би спортод дуртай гэвч миний дүү дургүй.
ROM bi sportəd durtaj gevč minii düü durgüj.
IPA p=ji shpɔrhtət t=ʊrhtaj k=eʋhʧ mjinjiː t=uː t=ʊrɣuj.
EN I don't eat meat, but Tom does.
MN Би мах иддэггүй гэвч Том иддэг.
ROM bi max iddeggüj gevč tom iddəgh.
IPA p=ji max jiddeɣɣuj k=eʋhʧ thɔm jiddəɢ.
EN I'm Japanese, but my husband isn't.
MN Би япон гэвч миний нөхөр япон биш.
ROM bi japəng gevč minii nöxər japəng biš.
IPA p=ji jahpəŋ k=eʋhʧ mjinjiː noxər
̥
jahpəŋ p=jiʃ.
1795
1795
1796
1796
1797
1797
1798
1798
270
ENMN

EN I haven't been to Mexico, but Zoe has.
MN Би Мэксик-д очоогүй гэвч Зоэ тэнд очсон.
ROM bi meksik-d očoogüj gevč zoə tend očsəng.
IPA p=ji mekhsjikh-t ɔhʧɔːɣuj k=eʋhʧ ʣɔə thent ɔhʧsəŋ.
EN Are you tired? — I was earlier, but I'm not now.
MN Чи ядарч байна уу? — Би өмнө нь ядарч байсан
гэвч одоо биш.
ROM či jadarč bajn uu? — bi ömn nj jadarč bajsəng gevč
odoo biš.
IPA ʧhji jadarhʧ p=ajn ʊː? — p=ji omn n jadarhʧ p=ajsəŋ
k=eʋhʧ ɔdɔː p=jiʃ.
1799
1799
1800
1800
ENMN
271

GMS #1801 - 1900
GMS #1801 - 1900
EN Fabian's happy today, but he wasn't yesterday.
MN Өнөөдөр Фабиан баяртай байна гэвч өчигдөр
биш.
ROM önöödər fabiəng bajartaj bajn gevč öčigdər biš.
IPA onoːdər
̥
fabjiəŋ p=ajarhtaj p=ajn k=eʋhʧ ohʧjiɣdər
̥
p=jiʃ.
EN The stores aren't open yet, but the museum is.
MN Дэлгүүрүүд хараахан онгойгоогүй байна, гэхдээ
музей онгорхой байна
ROM delgüürüüd xaraaxəng ongojgoogüj bajn, gexdee
muzjeə ongorxoj bajn
IPA t=eɮɣuːruːt xaraːxəŋ ɔnɣɔjɣɔːɣuj p=ajn, k=exdeː mʊʣjeə
ɔnɣɔrxɔj p=ajn
EN I don't have a telescope, but I know somebody who
does.
MN Надад дуран байхгүй гэхдээ би дурантай хэн
нэгнийг танина
ROM nadəd durəng bajxgüj gexdee bi durantaj xeng
negniigh tanin
IPA nadət t=ʊrəŋ p=ajxɣuj k=exdeː p=ji t=ʊranhtaj xeŋ neɣnjiːɢ
thanjin
1801
1801
1802
1802
1803
1803
272
ENMN

EN I would like to help you, but I'm sorry I can't.
MN Би чамд тусламаар л байна уучлаарай гэвч би
чадахгүй
ROM bi čamd tuslamaar l bajn uučlaaraj gevč bi čadaxgüj
IPA p=ji ʧhamt thʊsɮamaːr
̥
ɮ p=ajn ʊːhʧɮaːraj k=eʋhʧ p=ji
ʧhadaxɣuj
EN I don't usually drive to work, but I did yesterday.
MN Ер нь бол би ажил руугаа машинаар явдаггүй
гэхдээ өчигдөр би машинаар явсан
ROM jer nj bol bi ažjəl ruugaa mašinaar javdaggüj gexdee
öčigdər bi mašinaar javsəng
IPA jer
̥
n p=ɔɬ p=ji aʤjəɬ rʊːɣaː maʃjinaːr
̥
jaʋdaɣɣuj k=exdeː
ohʧjiɣdər
̥
p=ji maʃjinaːr
̥
jaʋsəŋ
EN Have you ever been to Peru? — No, but Eveline has.
She went there on vacation last year.
MN Чи Перутай аль түрүүн уулзсан уу? — Үгүй
гэхдээ Эвелинтай уулзсан. Тэр өнгөрсөн жил
амралтанд явсан
ROM či pjerutaj alj türüüng uulzsəng uu? — ügüj gexdee
evjelintaj uulzsəng. ter öngörsəng žil amraltand
javsəng
IPA ʧhji phjerʊhtaj aɮ thuruːŋ ʊːɮʣsəŋ ʊː? — uɣuj k=exdeː
eʋjeɮjinhtaj ʊːɮʣsəŋ. ther
̥
onɣorsəŋ ʧ=jiɬ amraɮhtant
jaʋsəŋ
1804
1804
1805
1805
1806
1806
ENMN
273

EN DoyouandFaustowatchTValot?—Ido,buthe
doesn't.
MN Фауста ба чи үргэлж зурагт үздэг үү? — Би үздэг
гэхдээ тэр үгүй
ROM faustə ba či ürgelž zuragt üzdəgh üü? — bi üzdəgh
gexdee ter ügüj
IPA faʊshtə p=a ʧhji urɣeɮʧ ʣʊraɣht uʣdəɢ uː? — p=ji
uʣdəɢ k=exdeː ther
̥
uɣuj
EN I've been invited to Gerhard's wedding, but Evita
hasn't.
MN Би Жерардын хуриманд уригдсан гэхдээ Эвитаг
уриагүй
ROM bi žjerardɨng xurimand urigdsəng gexdee evitəgh
uriagüj
IPA p=ji ʧ=jerardiŋ xʊrjimant ʊrjiɣdsəŋ k=exdeː eʋjihtəɢ
ʊrjiaɣuj
1807
1807
1808
1808
274
ENMN

EN Do you think Ingrid will pass her driving test? —
Yes, I'm sure she will.
MN Ингрид жолооны шалгалтаа давсан гэж чи бодож
байна уу? — Тиймээ тэр давсан гэдэгт би
итгэлтэй байна
ROM ingrjəd žoloon šalgaltaa davsəng gež či bodəž bajn
uu? — tiimee ter davsəng gedegt bi itgeltej bajn
IPA jinɣrjət ʧ=ɔɮɔːn ʃaɮɣaɮhtaː t=aʋsəŋ k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ
p=ajn ʊː? — thjiːmeː ther
̥
t=aʋsəŋ k=edeɣht p=ji jihtɣeɮhtej
p=ajn
EN Are you going out tonight? — I might. I don't know
for sure.
MN Өнөө орой чи гарах уу? — Магадгүй би итгэлгүй
байна
ROM önöö oroj či garəx uu? — magadgüj bi itgelgüj bajn
IPA onoː ɔrɔj ʧhji k=arəx ʊː? — maɣadɣuj p=ji jihtɣeɮɣuj
p=ajn
EN Are you Brazilian? — No, I'm not.
MN Чи Бразил уу? — Үгүй би Бразил биш
ROM či brazjəl uu? — ügüj bi brazjəl biš
IPA ʧhji p=raʣjəɬ ʊː? — uɣuj p=ji p=raʣjəɬ p=jiʃ
1809
1809
1810
1810
1811
1811
ENMN
275

EN Doyouhaveacar?—No,Idon't.
MN Чи машинтай юу? — Үгүй би машингүй
ROM či mašintaj juu? — ügüj bi mašingüj
IPA ʧhji maʃjinhtaj jʊː? — uɣuj p=ji maʃjinɣuj
EN Do you feel okay? — Yes, I do.
MN Чи дажгүй юу? — Тийм, би дажгүй байна
ROM či dažgüj juu? — tiim, bi dažgüj bajn
IPA ʧhji t=aʤɣuj jʊː? — thjiːm, p=ji t=aʤɣuj p=ajn
EN Is it snowing? — No, it isn't.
MN Цас орж байна уу? — Үгүй цас ороогүй байна
ROM tsas orž bajn uu? — ügüj tsas oroogüj bajn
IPA ʦhas ɔrʧ p=ajn ʊː? — uɣuj ʦhas ɔrɔːɣuj p=ajn
EN Are you hungry? — Yes, I am.
MN Чи өлсөж банйа уу? — Тийм би өлсөж байна
ROM či ölsəž banjə uu? — tiim bi ölsəž bajn
IPA ʧhji oɮsəʧ p=anjə ʊː? — thjiːm p=ji oɮsəʧ p=ajn
1812
1812
1813
1813
1814
1814
1815
1815
276
ENMN

EN Do you like classical music? — Yes, I do.
MN Чи сонгодог хөгжимд дуртай юу? — Тийм би
сонгодог хөгжимд дуртай
ROM či songodəgh xögžimd durtaj juu? — tiim bi
songodəgh xögžimd durtaj
IPA ʧhji sɔnɣɔdəɢ xoɣʤjimt t=ʊrhtaj jʊː? — thjiːm p=ji
sɔnɣɔdəɢ xoɣʤjimt t=ʊrhtaj
EN Will you be in Miami tomorrow? — No, I won't.
MN Чи маргааш Миамид байх уу? — Үгүй би тэнд
байхгүй байх болно
ROM či margaaš miamjəd bajx uu? — ügüj bi tend bajxgüj
bajx boln
IPA ʧhji marɣaːʃ mjiamjət p=ajx ʊː? — uɣuj p=ji thent
p=ajxɣuj p=ajx p=ɔɮn
EN Have you ever broken your arm? — Yes, I have.
MN Чи гараа хугалж байсан уу? — Тийм би урьд нь
гараа хугалж байсан
ROM či garaa xugalž bajsəng uu? — tiim bi urjd nj garaa
xugalž bajsəng
IPA ʧhji k=araː xʊɣaɮʧ p=ajsəŋ ʊː? — thjiːm p=ji ʊrjt n k=araː
xʊɣaɮʧ p=ajsəŋ
1816
1816
1817
1817
1818
1818
ENMN
277

EN Did you buy anything yesterday? — Yes, I did.
MN Өчигдөр чи ямар нэгэн зүйл худалдаж авсан уу?
—
Тийм би юм худалдаж авсан
ROM öčigdər či jamər negəng züjl xudaldəž avsəng uu? —
tiim bi jum xudaldəž avsəng
IPA ohʧjiɣdər
̥
ʧhji jamər
̥
neɣəŋ ʣujɬ xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ ʊː?
—
thjiːm p=ji jʊm xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ
EN Were you asleep at three am (3:00)? — Yes, I was.
MN Чи өглөө гурван цагт унтаж байсан уу? — Тийм,
байсан.
ROM či öglöö gurvəng tsagt untəž bajsəng uu? — tiim,
bajsəng.
IPA ʧhji oɣɮoː k=ʊrʋəŋ ʦhaɣht ʊnhtəʧ p=ajsəŋ ʊː? — thjiːm,
p=ajsəŋ.
EN You're late. — I am? Sorry.
MN Чи хоцорсон. — Би хоцорсон уу? — Би харамсаж
байна.
ROM či xotsorsəng. — bi xotsorsəng uu? — bi xaramsəž
bajn.
IPA ʧhji xɔhʦɔrsəŋ. — p=ji xɔhʦɔrsəŋ ʊː? — p=ji xaramsəʧ
p=ajn.
1819
1819
1820
1820
1821
1821
278
ENMN

EN I was sick last week. — You were? I didn't know
that.
MN Би өнгөрсөн долоо хоногт өвчтэй байсан. — Тийм
үү? Би мэдсэнгүй.
ROM bi öngörsəng doloo xonogt övčtej bajsəng. — tiim
üü? bi medsengüj.
IPA p=ji onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht oʋhʧhtej p=ajsəŋ. — thjiːm
uː? p=ji medsenɣuj.
EN It's raining again. — It is? It was sunny ten (10)
minutes ago.
MN Бороо дахин орж байна. — Дахин уу? арван
минутын өмнө нартай байсан.
ROM boroo daxjəng orž bajn. — daxjəng uu? arvəng
minutɨng ömn nartaj bajsəng.
IPA p=ɔrɔː t=axjəŋ ɔrʧ p=ajn. — t =axjəŋ ʊː? arʋəŋ mjinʊhtiŋ
omn narhtaj p=ajsəŋ.
EN There's a message for you. — There is? Where is it?
MN Чамд мессэж ирсэн байна. — Тийм үү? Хаана?
ROM čamd mjessəž irsəng bajn. — tiim üü? xaan?
IPA ʧhamt mjessəʧ jirsəŋ p=ajn. — thjiːm uː? xaːn?
1822
1822
1823
1823
1824
1824
ENMN
279

EN Giovanni can't drive. — He can't? I didn't know that.
MN Жиёванни жолоодож чаддагүй. — Тийм үү? Би
мэдсэнгүй.
ROM žijovannjə žoloodəž čaddagüj. — tiim üü? bi
medsengüj.
IPA ʧ=jijoʋann ʧ=ɔɮɔːdəʧ ʧhaddaɣuj. — thjiːm uː? p=ji
medsenɣuj.
EN I'm not hungry. — You're not? I am.
MN Би өлсөөгүй. — Тийм үү? Би өлсөж байна.
ROM bi ölsöögüj. — tiim üü? bi ölsəž bajn.
IPA p=ji oɮsoːɣuj. — thjiːm uː? p=ji oɮsəʧ p=ajn.
EN Emilia isn't at work today. — S he isn't? Is she sick?
MN Эмиля өнөөдөр ажил дээрээ байхгүй байна. —
Тийм үү? Тэр өвчтэй байгаа юу?
ROM emiljə önöödər ažjəl deeree bajxgüj bajn. — tiim üü?
ter övčtej bajgaa juu?
IPA emjiɮjə onoːdər
̥
aʤjəɬ t=eːreː p=ajxɣuj p=ajn. — thjiːm
uː? ther
̥
oʋhʧhtej p=ajɣaː jʊː?
1825
1825
1826
1826
1827
1827
280
ENMN

EN I speak four (4) languages. — You do? Which ones?
MN Би дөрвөн хэлээр ярьдаг. — Тийм үү? Ямар ямар
хэл бэ?
ROM bi dörvəng xeleer jarjdəgh. — tiim üü? jamər jamər
xel be?
IPA p=ji t=orʋəŋ xeɮeːr
̥
jarjdəɢ. — thjiːm uː? jamər
̥
jamər
̥
xeɬ
p=e?
EN Luka doesn't eat meat. — He doesn't? Does he eat
fish?
MN Лука мах иддэггүй. — Тийм үү? Тэр загасны мах
идэх үү?
ROM lukə max iddeggüj. — tiim üü? ter zagasn max idəx
üü?
IPA ɮʊkhə max jiddeɣɣuj. — thjiːm uː? ther
̥
ʣaɣasn max
jidəx uː?
EN Nadya got married last week. — S he did? Really?
MN Надя өнгөрсөн долоо хоногт гэрлэсэн. — Тийм
үү? Үнэн үү?
ROM nadjə öngörsəng doloo xonogt gerlesəng. — tiim üü?
ünəng üü?
IPA nadjə onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht k=erɮesəŋ. — thjiːm uː?
unəŋ uː?
1828
1828
1829
1829
1830
1830
ENMN
281

EN I've bought a new car. — Oh, you have?
MN Би шинэ машин худалдаж авсан. — Аан! Тийм
үү?
ROM bi šin mašjəng xudaldəž avsəng. — aa ng! tiim üü?
IPA p=ji ʃjin maʃjəŋ xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ. — aːŋ! thjiːm uː?
EN I'm writing a book. — You are? What about?
MN Би шинэ ном бичсэн. — Тийм үү? Юуны тухай
вэ?
ROM bi šin nom bičsəng. — tiim üü? juun tuxaj ve?
IPA p=ji ʃjin nɔm p=jihʧsəŋ. — thjiːm uː? jʊːn thʊxaj ʋe?
EN I don't like Dmitry. — You don't? Why not?
MN Би Дмитрид дургүй. — Тийм үү? Яагаад?
ROM bi dmitrjəd durgüj. — tiim üü? jaagaad?
IPA p=ji t=mjihtrjət t=ʊrɣuj. — thjiːm uː? jaːɣaːt?
1831
1831
1832
1832
1833
1833
282
ENMN

EN It's a nice day, isn't it? — Yes, it's perfect.
MN Өнөөдөр сайхан цаг агаартай байна биш гэж үү?
—
Тийм ээ. Сайхан байна.
ROM önöödər sajxəng tsagh agaartaj bajn biš gež üü? —
tiim ee. sajxəng bajn.
IPA onoːdər
̥
sajxəŋ ʦhaɢ aɣaːrhtaj p=ajn p=jiʃ k=eʧ uː? —
thjiːm eː. sajxəŋ p=ajn.
EN Santo lives in Milan, doesn't he? — Yes, that's right.
MN Санто Миланд амьдардаг мөн үү? — Мөн.
ROM santə miland amjdardəgh möng üü? — möng.
IPA sanhtə mjiɮant amjdardəɢ moŋ uː? — moŋ.
EN You closed the window, didn't you? — Yes, I think
so.
MN Чи цонхнуудыг хаагаагүй гэж үү? — Тийм. Би
тийм гэж бодож байна.
ROM či tsonxnuudɨgh xaagaagüj gež üü? — tiim. bi tiim
gež bodəž bajn.
IPA ʧhji ʦhɔnxnʊːdiɢ xaːɣaːɣuj k=eʧ uː? — thjiːm. p=ji thjiːm
k=eʧ p=ɔdəʧ p=ajn.
1834
1834
1835
1835
1836
1836
ENMN
283

EN Those shoes are nice, aren't they? — Yes, very nice.
MN Энэ гуталнууд гоё биш гэж үү? — Тийм их гоё
юм
ROM en gutalnuud gojə biš gež üü? — tiim ix gojə jum
IPA en k=ʊhtaɮnʊːt k=ɔjə p=jiʃ k=eʧ uː? — thjiːm jix k=ɔjə jʊm
EN Marta will be here soon, won't she? — Yes,
probably.
MN Марта энд байх болно үгүй гэж үү? — Тийм
байхаа
ROM martə end bajx boln ügüj gež üü? — tiim bajxaa
IPA marhtə ent p=ajx p=ɔɮn uɣuj k=eʧ uː? — thjiːm p=ajxaː
EN That isn't your car, is it? — No, it's my mother's.
MN Энэ машин чинийх биш, үгүй гэж үү? — Үгүй
миний ээжийнх.
ROM en mašjəng činiix biš, ügüj gež üü? — ügüj minii
eežiinx.
IPA en maʃjəŋ ʧhjinjiːx p=jiʃ, uɣuj k=eʧ uː? — uɣuj mjinjiː
eːʤjiːnx.
1837
1837
1838
1838
1839
1839
284
ENMN

EN You haven't met my mother, have you? — No, I
haven't.
MN Чи манай ээжтэй танилцаагүй гэж үү? — Үгүй би
түүнтэй танилцаагүй
ROM či manaj eežtej taniltsaagüj gež üü? — ügüj bi tüüntej
taniltsaagüj
IPA ʧhji manaj eːʤhtej thanjiɮhʦaːɣuj k=eʧ uː? — uɣuj p=ji
thuːnhtej thanjiɮhʦaːɣuj
EN Clara doesn't go out much, does she? — No, she
doesn't.
MN Клара олон гардаггүй гэж үү? — Үгүй. Үгүй, тэр
олон гардаггүй.
ROM klarə oləng gardaggüj gež üü? — ügüj. ügüj, ter
oləng gardaggüj.
IPA khɮarə ɔɮəŋ k=ardaɣɣuj k=eʧ uː? — uɣuj. uɣuj, ther
̥
ɔɮəŋ k=ardaɣɣuj.
EN You won't be late, will you? — No, I'm never late.
MN Чи хоцроогүй гэж үү? — Үгүй, би хэзээ ч
хоцрохгүй.
ROM či xotsroogüj gež üü? — ügüj, bi xezee č xotsroxgüj.
IPA ʧhji xɔhʦrɔːɣuj k=eʧ uː? — uɣuj, p=ji xeʣeː ʧh
xɔhʦrɔxɣuj.
1840
1840
1841
1841
1842
1842
ENMN
285

EN Iworkinabank. — Youdo?Iworkinabank,too.
MN Би банкинд ажилладаг. — Тийм үү? Би ч бас
банкинд ажилладаг.
ROM bi bankind ažilladəgh. — tiim üü? bi č bas bankind
ažilladəgh.
IPA p=ji p=ankhjint aʤjiɮɮadəɢ. — thjiːm uː? p=ji ʧh p=as
p=ankhjint aʤjiɮɮadəɢ.
EN I didn't go to work yesterday. — You didn't? Were
you sick?
MN Би өчигдөр ажил руугаа яваагүй. — Тийм үү? Чи
өвчтэй байсан уу?
ROM bi öčigdər ažjəl ruugaa javaagüj. — tiim üü? či övčtej
bajsəng uu?
IPA p=ji ohʧjiɣdər
̥
aʤjəɬ rʊːɣaː jaʋaːɣuj. — thjiːm uː? ʧhji
oʋhʧhtej p=ajsəŋ ʊː?
EN Dennis doesn't like me. — He doesn't? Why not?
MN Деннис надад дургүй. — Тийм үү? яагаад?
ROM djennjəs nadəd durgüj. — tiim üü? jaagaad?
IPA t=jennjəs nadət t=ʊrɣuj. — thjiːm uː? jaːɣaːt?
1843
1843
1844
1844
1845
1845
286
ENMN

EN You look tired. — I do? I feel fine.
MN Чи ядарсан харагдаж байна. — Тийм үү? Би
дажгүй байна.
ROM či jadarsəng xaragdəž bajn. — tiim üü? bi dažgüj
bajn.
IPA ʧhji jadarsəŋ xaraɣdəʧ p=ajn. — thjiːm uː? p=ji t=aʤɣuj
p=ajn.
EN Lara called me last night. — S he did? What did she
say?
MN Лара өчигдөр үдэш намайг дуудсан. — Тийм үү?
Тэр юу гэж хэлсэн бэ?
ROM larə öčigdər üdəš namajgh duudsəng. — tiim üü? ter
juu gež xelsəng be?
IPA ɮarə ohʧjiɣdər
̥
udəʃ namajɢ t=ʊːdsəŋ. — thjiːm uː? ther
̥
jʊː k=eʧ xeɮsəŋ p=e?
EN I've bought a new car. — You have? What kind is it?
MN Би шинэ машин худалдаж авсан. — Тийм үү?
Ямар машин бэ?
ROM bi šin mašjəng xudaldəž avsəng. — tiim üü? jamər
mašjəng be?
IPA p=ji ʃjin maʃjəŋ xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ. — thjiːm uː? jamər
̥
maʃjəŋ p=e?
1846
1846
1847
1847
1848
1848
ENMN
287

EN Albert doesn't eat meat. — He doesn't? Does he eat
eggs?
MN Алберт мах иддэггүй. — Тийм үү? Тэр өндөг
иддэг үү?
ROM albjert max iddeggüj. — tiim üü? ter öndəgh iddəgh
üü?
IPA aɮbjerht max jiddeɣɣuj. — thjiːm uː? ther
̥
ondəɢ jiddəɢ
uː?
EN I've lost my key. — You have? When did you have it
last?
MN Би түлхүүрээ алдсан. Тийм үү? — Энэ түлхүүр
чамд хамгийн сүүлд хэзээ байсан бэ?
ROM bi tülxüüree aldsəng. tiim üü? — en tülxüür čamd
xamgiing süüld xezee bajsəng be?
IPA p=ji thuɮxuːreː aɮdsəŋ. thjiːm uː? — en thuɮxuːr
̥
ʧhamt
xamɣjiːŋ suːɮt xeʣeː p=ajsəŋ p=e?
EN Angela can't drive. — S he can't? She should learn.
MN Анжела жолоодож чаддагүй. — Тийм үү? Тэр
сурах хэрэгтэй.
ROM anžjelə žoloodəž čaddagüj. — tiim üü? ter surəx
xeregtej.
IPA anʤjeɮə ʧ=ɔɮɔːdəʧ ʧhaddaɣuj. — thjiːm uː? ther
̥
sʊrəx
xereɣhtej.
1849
1849
1850
1850
1851
1851
288
ENMN

EN I was born in Italy. — You were? I didn't know that.
MN Би Италид төрсөн. — Тийм үү? Би мэдсэнгүй.
ROM bi italjəd törsəng. — tiim üü? bi medsengüj.
IPA p=ji jihtaɮjət thorsəŋ. — thjiːm uː? p=ji medsenɣuj.
EN I didn't sleep well last night. — You didn't? Was the
bed uncomfortable?
MN Би өнгөрсөн долоо хоногт сайн унтаагүй. — Тийм
үү? Энэ ор тохь муутай байсан уу?
ROM bi öngörsəng doloo xonogt sajng untaagüj. — tiim
üü? en or toxj muutaj bajsəng uu?
IPA p=ji onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht sajŋ ʊnhtaːɣuj. — thjiːm uː?
en ɔr
̥
thɔxj mʊːhtaj p=ajsəŋ ʊː?
EN There's a football game on TV tonight. — There is?
Are you going to watch it?
MN энэ үдэш зурагтаар хөл бөмбөгийн тэмцээн гарна.
—
Тийм үү? Чи үүнийг үзэх үү?
ROM en üdəš zuragtaar xöl bömbögiing temtseeng garn. —
tiim üü? či üüniigh üzəx üü?
IPA en udəʃ ʣʊraɣhtaːr
̥
xoɬ p=omboɣjiːŋ themhʦeːŋ k=arn.
—
thjiːm uː? ʧhji uːnjiːɢ uʣəx uː?
1852
1852
1853
1853
1854
1854
ENMN
289

EN I'm not happy. — You're not? Why not?
MN Би баяртай биш байна — Тийм үү? Яагаад?
ROM bi bajartaj biš bajn — tiim üü? jaagaad?
IPA p=ji p=ajarhtaj p=jiʃ p=ajn — thjiːm uː? jaːɣaːt?
EN I saw Khalid last week. — You did? How is he?
MN Би өнгөрсон долоо хоногт Халидиг харсан. —
Тийм үү? Тэр сайн байна уу?
ROM bi öngörsəng doloo xonogt xalidjəgh xarsəng. — tiim
üü? ter sajng bajn uu?
IPA p=ji onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht xaɮjidjəɢ xarsəŋ. — thjiːm
uː? ther
̥
sajŋ p=ajn ʊː?
EN Shakira works in a factory. — S he does? What kind
of factory?
MN Шакира үйлдвэрд ажилладаг. — Тийм үү? Ямар
үйлдвэр вэ?
ROM šakirə üjldverd ažilladəgh. — tiim üü? jamər üjldvər
ve?
IPA ʃakhjirə ujɮdʋert aʤjiɮɮadəɢ. — thjiːm uː? jamər
̥
ujɮdʋər
̥
ʋe?
1855
1855
1856
1856
1857
1857
290
ENMN

EN I won't be here next week. — You won't? Where will
you be?
MN Дараагийн долоо хоногт би энд байхгүй. — Тийм
үү? Чи хаана байх вэ?
ROM daraagiing doloo xonogt bi end bajxgüj. — tiim üü?
či xaan bajx ve?
IPA t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht p=ji ent p=ajxɣuj. — thjiːm uː?
ʧhji xaːn p=ajx ʋe?
EN The clock isn't working. — It isn't? It was working
yesterday.
MN Энэ цаг ажилладаггүй. — Тийм үү? Тэр өчигдөр
ажиллаж байсан.
ROM en tsagh ažilladaggüj. — tiim üü? ter öčigdər ažilləž
bajsəng.
IPA en ʦhaɢ aʤjiɮɮadaɣɣuj. — thjiːm uː? ther
̥
ohʧjiɣdər
̥
aʤjiɮɮəʧ p=ajsəŋ.
EN It's a nice day, isn't it? — Yes, it's beautiful.
MN Өнөөдөр сайхан өдөр байна, үгүй гэж үү? —
Тийм ээ, гайхалтай байна.
ROM önöödər sajxəng ödər bajn, ügüj gež üü? — tiim ee,
gajxaltaj bajn.
IPA onoːdər
̥
sajxəŋ odər
̥
p=ajn, uɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː,
k=ajxaɮhtaj p=ajn.
1858
1858
1859
1859
1860
1860
ENMN
291

EN These flowers are nice, aren't they? — Yes, what
kind are they?
MN Энэ цэцгүүд гоё байна, үгүй гэж үү? — Тийм ээ,
ямар төрөлийн цэцгүүд вэ?
ROM en tsetsgüüd gojə bajn, ügüj gež üü? — tiim ee,
jamər töröliing tsetsgüüd ve?
IPA en ʦhehʦɣuːt k=ɔjə p=ajn, uɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː,
jamər
̥
thoroɮjiːŋ ʦhehʦɣuːt ʋe?
EN Bernard was at the party, wasn't he? — Yes, but I
didn't speak to him.
MN Бернард үдэшлэгт байгаагүй гэж үү? — Тийм ээ
гэвч би түүнтэй ярилцсангүй.
ROM bjernard üdešlegt bajgaagüj gež üü? — tiim ee gevč
bi tüüntej jariltssangüj.
IPA p=jernart udeʃɮeɣht p=ajɣaːɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː
k=eʋhʧ p=ji thuːnhtej jarjiɮhʦsanɣuj.
EN You've been to Brazil, haven't you? — Yes, many
times.
MN Чи Бразилд очоогүй гэж үү? — Тийм ээ, хэдэн
удаа.
ROM či brazild očoogüj gež üü? — tiim ee, xedəng udaa.
IPA ʧhji p=raʣjiɮt ɔhʧɔːɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː, xedəŋ ʊdaː.
1861
1861
1862
1862
1863
1863
292
ENMN

EN You speak Chinese, don't you? — Yes, but not very
well.
MN Чи хятадаар ярьдаг, үгүй гэж үү? — Тийм ээ,
гэвч сайн биш ээ.
ROM či xjatadaar jarjdəgh, ügüj gež üü? — tiim ee, gevč
sajng biš ee.
IPA ʧhji xjahtadaːr
̥
jarjdəɢ, uɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː, k=eʋhʧ
sajŋ p=jiʃ eː.
EN Caroline looks tired, doesn't she? — Yes, she works
very hard.
MN Каролаян ядарсан харагдаж байна, үгүй гэж үү?
—
Тийм ээ, тэр их ажилладаг.
ROM karolajəng jadarsəng xaragdəž bajn, ügüj gež üü? —
tiim ee, ter ix ažilladəgh.
IPA kharɔɮajəŋ jadarsəŋ xaraɣdəʧ p=ajn, uɣuj k=eʧ uː? —
thjiːm eː, ther
̥
jix aʤjiɮɮadəɢ.
EN You'll help me, won't you? — Yes, of course I will.
MN Чи надад туслахгүй гэж үү? — Мэдээж.
ROM či nadəd tuslaxgüj gež üü? — medeež.
IPA ʧhji nadət thʊsɮaxɣuj k=eʧ uː? — medeːʧ.
1864
1864
1865
1865
1866
1866
ENMN
293

EN You haven't eaten yet, have you? — No, I'm not
hungry.
MN Чи идэхгүй гэж үү? — Үгүй, би өлсөөгүй.
ROM či idexgüj gež üü? — ügüj, bi ölsöögüj.
IPA ʧhji jidexɣuj k=eʧ uː? — uɣuj, p=ji oɮsoːɣuj.
EN You aren't tired, are you? — No, I feel fine.
MN Чи ядарсангүй гэж үү? — Үгүй, би сайн байна.
ROM či jadarsangüj gež üü? — ügüj, bi sajng bajn.
IPA ʧhji jadarsanɣuj k=eʧ uː? — uɣuj, p=ji sajŋ p=ajn.
EN Igor's a very nice person, isn't he? — Yes, everybody
likes him.
MN Игор эелдэг хүн, үгүй гэж үү? — Тийм ээ, хүн
болгон тэрэнд дуртай.
ROM igər ejeldəgh xüng, ügüj gež üü? — tiim ee, xüng
bolgəng terend durtaj.
IPA jiɣər
̥
ejeɮdəɢ xuŋ, uɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː, xuŋ
p=ɔɮɣəŋ therent t=ʊrhtaj.
1867
1867
1868
1868
1869
1869
294
ENMN

EN You can play the piano, can't you? — Yes, but I'm
not very good.
MN Чи төгөлдөр хуур тоглож чаддаг, үгүй гэж үү? —
Тийм ээ гэвч сайн биш ээ.
ROM či tögöldər xuur togləž čaddəgh, ügüj gež üü? — tiim
ee gevč sajng biš ee.
IPA ʧhji thoɣoɮdər
̥
xʊːr
̥
thɔɣɮəʧ ʧhaddəɢ, uɣuj k=eʧ uː? —
thjiːm eː k=eʋhʧ sajŋ p=jiʃ eː.
EN You don't know Larisa's sister, do you? — No, I've
never met her.
MN Чи Лариссагын дүүг мэдэхгүй гэж үү? — Үгүй
би түүнтэй хэзээ ч танилцаагүй.
ROM či larissagɨng düügh medexgüj gež üü? — ügüj bi
tüüntej xezee č taniltsaagüj.
IPA ʧhji ɮarjissaɣiŋ t=uːɢ medexɣuj k=eʧ uː? — uɣuj p=ji
thuːnhtej xeʣeː ʧh thanjiɮhʦaːɣuj.
EN Claude went to college, didn't he? — Yes, he studied
psychology.
MN Клауд их сургуульд сураагүй гэж үү? — Тийм ээ,
тэр сэтгэлзүй сурсан.
ROM klaəd ix surguuljd suraagüj gež üü? — tiim ee, ter
setgelzüj sursəng.
IPA khɮaət jix sʊrɣʊːɮt sʊraːɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː, ther
̥
sehtɣeɮʣuj sʊrsəŋ.
1870
1870
1871
1871
1872
1872
ENMN
295

EN The movie wasn't very good, was it? — No, it was
terrible.
MN Энэ кино их сайн байсангүй — Үгүй гэж үү? —
үгүй дээ тэр онцгүй байсан.
ROM en kin ix sajng bajsangüj — ügüj gež üü? — ügüj dee
ter ontsgüj bajsəng.
IPA en khjin jix sajŋ p=ajsanɣuj — uɣuj k=eʧ uː? — uɣuj t=eː
ther
̥
ɔnhʦɣuj p=ajsəŋ.
EN Charlotte lives near you, doesn't she? — Yes, just a
few blocks away.
MN Шарлоть чиний ойр амьдардаггүй гэж үү? —
Тийм ээ. Тэр зөвхөн хэдэн барилгын цаана
амьдардаг
ROM šarlotj činii ojr amjdardaggüj gež üü? — tiim ee. ter
zövxəng xedəng barilgɨng tsaan amjdardəgh
IPA ʃarɮɔhtj ʧhjinjiː ɔjr
̥
amjdardaɣɣuj k=eʧ uː? — thjiːm eː.
ther
̥
ʣoʋxəŋ xedəŋ p=arjiɮɣiŋ ʦhaːn amjdardəɢ
1873
1873
1874
1874
296
ENMN

EN You won't tell anybody what I said, will you? — No,
of course not.
MN Би чамд хэлсэнийг чи хэнд ч ярихгүй гэж уу? —
Үгүй, мэдээж үгүй.
ROM bi čamd xelseniigh či xend č jarixgüj gež uu? —
ügüj, medeež ügüj.
IPA p=ji ʧhamt xeɮsenjiːɢ ʧhji xent ʧh jarjixɣuj k=eʧ ʊː? —
uɣuj, medeːʧ uɣuj.
EN Diane works very hard. It's said that she works
sixteen (16) hours a day.
MN Диана шургуу ажилладаг. Тэр өдөр болгон арван
зургаан цагаар ажилладаг гэнэ.
ROM dian šurguu ažilladəgh. ter ödər bolgəng arvəng
zurgaang tsagaar ažilladəgh gen.
IPA t=jian ʃʊrɣʊː aʤjiɮɮadəɢ. ther
̥
odər
̥
p=ɔɮɣəŋ arʋəŋ
ʣʊrɣaːŋ ʦhaɣaːr
̥
aʤjiɮɮadəɢ k=en.
EN The police are looking for a missing boy. It's
believed that he was last seen walking home.
MN Цагдаа алга болсон залууг хайж байна. Тэр
хамгийн сүүлд гэртээ хариж харагдсан.
ROM tsagdaa alg bolsəng zaluugh xajž bajn. ter xamgiing
süüld gertee xarjəž xaragdsəng.
IPA ʦhaɣdaː aɮɣ p=ɔɮsəŋ ʣaɮʊːɢ xajʧ p=ajn. ther
̥
xamɣjiːŋ
suːɮt k=erhteː xarjəʧ xaraɣdsəŋ.
1875
1875
1876
1876
1877
1877
ENMN
297

EN The strike started three (3) weeks ago. It's expected
that it'll end soon.
MN Гурван долоо хоногийн өмнө ажил хаялт эхэлсэн.
Удахгүй дуусахыг хүлээж байна.
ROM gurvəng doloo xonogiing ömn ažjəl xajalt exelsəng.
udaxgüj duusaxɨgh xüleež bajn.
IPA k=ʊrʋəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣjiːŋ omn aʤjəɬ xajaɮht exeɮsəŋ.
ʊdaxɣuj t=ʊːsaxiɢ xuɮeːʧ p=ajn.
EN A friend of mine has been arrested. It's alleged that
he hit a police officer.
MN Миний нэг найз баригдасан. Тэр цагдааг цохисон
гэнэ.
ROM minii negh najz barigdasəng. ter tsagdaagh tsoxisəng
gen.
IPA mjinjiː neɢ najʦ p=arjiɣdasəŋ. ther
̥
ʦhaɣdaːɢ ʦhɔxjisəŋ
k=en.
EN It's reported that two (2) people were injured in the
explosion.
MN Дэлбэрэлтэнд хоёр хүн бэртсэн гэнэ.
ROM delbereltend xojər xüng bertsəng gen.
IPA t=eɮbereɮhtent xɔjər
̥
xuŋ p=erhtsəŋ k=en.
1878
1878
1879
1879
1880
1880
298
ENMN

EN Let's go and see that movie. It's supposed to be good.
MN Энэ киног үзэхээр явцгаая. Тэр кино сайн гэнэ.
ROM en kinəgh üzexeer javtsgaajə. ter kin sajng gen.
IPA en khjinəɢ uʣexeːr
̥
jaʋhʦɣaːjə. ther
̥
khjin sajŋ k=en.
EN Emil is supposed to have hit a police officer, but I
don't believe it.
MN Эмил цагдааг цохисон гэнэ гэвч би итгээгүй.
ROM emjəl tsagdaagh tsoxisəng gen gevč bi itgeegüj.
IPA emjəɬ ʦhaɣdaːɢ ʦhɔxjisəŋ k=en k=eʋhʧ p=ji jihtɣeːɣuj.
EN The plan is supposed to be a secret, but everybody
seems to know about it.
MN Энэ санаа нууц гэнэ гэвч хүн болгон үүнийг
мэддэг гэж санагдана.
ROM en sanaa nuuts gen gevč xüng bolgəng üüniigh
meddəgh gež sanagdan.
IPA en sanaː nʊːhʦ k=en k=eʋhʧ xuŋ p=ɔɮɣəŋ uːnjiːɢ
meddəɢ k=eʧ sanaɣdan.
1881
1881
1882
1882
1883
1883
ENMN
299

EN What are you doing at work? You're supposed to be
on vacation.
MN Чи ажил дээр юу хийж байна? Чи амралтанд
байгаа гэнэ.
ROM či ažjəl deer juu xiiž bajn? či amraltand bajgaa gen.
IPA ʧhji aʤjəɬ t=eːr
̥
jʊː xjiːʧ p=ajn? ʧhji amraɮhtant p=ajɣaː
k=en.
EN Svetlana was supposed to call me last night, but she
didn't.
MN Өчигдөр орой Свэтлана над руу залгасан гэсэн
гэвч тэр залгаагүй.
ROM öčigdər oroj svetlan nad ruu zalgasəng gesəng gevč
ter zalgaagüj.
IPA ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj sʋehtɮan nat rʊː ʣaɮɣasəŋ k=esəŋ k=eʋhʧ
ther
̥
ʣaɮɣaːɣuj.
EN Our guests were supposed to arrive at seven thirty
(7:30), but they were late.
MN Бидний зочид долоон цаг хагаст ирнэ гэсэн гэвч
тэд хоцорсон.
ROM bidnii zočjəd doloong tsagh xagast irn gesəng gevč
ted xotsorsəng.
IPA p=jidnjiː ʣɔhʧjət t=ɔɮɔːŋ ʦhaɢ xaɣasht jirn k=esəŋ k=eʋhʧ
thet xɔhʦɔrsəŋ.
1884
1884
1885
1885
1886
1886
300
ENMN

EN I'd better hurry. I'm supposed to meet Maksim in ten
(10) minutes.
MN Би яарах хэрэгтэй. Би арван минуутын дараа
Максимтай уулзах болно.
ROM bi jaarəx xeregtej. bi arvəng minuutɨng daraa
maksimtaj uulzəx boln.
IPA p=ji jaːrəx xereɣhtej. p=ji arʋəŋ mjinʊːhtiŋ t=araː
makhsjimhtaj ʊːɮʣəx p=ɔɮn.
EN You're not supposed to park your car here. It's private
parking only.
MN Чи машинаа энэ зогсоолд тавиж болохгүй гэнэ.
Энэ бол хувийн зогсоол.
ROM či mašinaa en zogsoold tavjəž boloxgüj gen. en bol
xuviing zogsool.
IPA ʧhji maʃjinaː en ʣɔɣsɔːɮt thaʋjəʧ p=ɔɮɔxɣuj k=en. en
p=ɔɬ xʊʋjiːŋ ʣɔɣsɔːɬ.
EN Gerard is feeling much better after his operation, but
he's still not supposed to do any heavy lifting.
MN Герард хагалгаанаасаа хойш маш сайжирсан гэвч
тэр хүнд зүйлийг өргөж болохгүй гэсэн.
ROM gjerard xagalgaanaasaa xojš maš sajžirsəng gevč ter
xünd züjliigh örgəž boloxgüj gesəng.
IPA k=jerart xaɣaɮɣaːnaːsaː xɔjʃ maʃ sajʤjirsəŋ k=eʋhʧ ther
̥
xunt ʣujɮjiːɢ orɣəʧ p=ɔɮɔxɣuj k=esəŋ.
1887
1887
1888
1888
1889
1889
ENMN
301

EN This coat is dirty. You should get it cleaned.
MN Энэ пиджак бохир байна. Чи үүнийг угаах
хэрэгтэй.
ROM en pidžək boxjər bajn. či üüniigh ugaax xeregtej.
IPA en phjidʤəkh p=ɔxjər
̥
p=ajn. ʧhji uːnjiːɢ ʊɣaːx xereɣhtej.
EN I think you should get your hair cut really short.
MN Миний бодлоор чи үсээ үнэхээр богино тайрах
хэрэгтэй.
ROM minii bodloor či üsee ünexeer bogin tajrəx xeregtej.
IPA mjinjiː p=ɔdɮɔːr
̥
ʧhji useː unexeːr
̥
p=ɔɣjin thajrəx
xereɣhtej.
EN How often do you have your car serviced?
MN Хэдэн удаа машины үйлчилгээнд ордог вэ?
ROM xedəng udaa mašin üjlčilgeend ordəgh ve?
IPA xedəŋ ʊdaː maʃjin ujɮhʧjiɮɣeːnt ɔrdəɢ ʋe?
EN I don't like having my picture taken.
MN Минйи зургийг авахад би дургүй
ROM minjjə zurgiigh avaxəd bi durgüj
IPA mjinjjə ʣʊrɣjiːɢ aʋaxət p=ji t=ʊrɣuj
1890
1890
1891
1891
1892
1892
1893
1893
302
ENMN

EN Our neighbor just got air conditioning installed in
their house.
MN Манай хөрш гэртээ агааржуулагч саяхан
суурилуулсан
ROM manaj xörš gertee agaaržuulagč sajaxəng
suuriluulsəng
IPA manaj xorʃ k=erhteː aɣaːrʤʊːɮaɣhʧ sajaxəŋ
sʊːrjiɮʊːɮsəŋ
EN Casper had his license taken away for driving too fast
again.
MN Каспер хурд хэтрүүлснээс болж жолооны
үнэмлэхээ хураалгасан
ROM kaspjər xurd xetrüülsnees bolž žoloon ünemlexee
xuraalgasəng
IPA khashpjər
̥
xʊrt xehtruːɮsneːs p=ɔɮʧ ʧ=ɔɮɔːn unemɮexeː
xʊraːɮɣasəŋ
EN Olivia got her passport stolen.
MN Оливер паспортоо хулгайд алдсан
ROM olivjər pasportoo xulgajd aldsəng
IPA ɔɮjiʋjər
̥
phashpɔrhtɔː xʊɮɣajt aɮdsəŋ
1894
1894
1895
1895
1896
1896
ENMN
303

EN Have you ever had your flight canceled?
MN Чиний нислэг аль хэдийн цуцлагдсан уу?
ROM činii nisləgh alj xediing tsutslagdsəng uu?
IPA ʧhjinjiː njisɮəɢ aɮ xedjiːŋ ʦhʊhʦɮaɣdsəŋ ʊː?
EN Did I tell you about Luisa? She got her purse stolen
last week.
MN Би чамд Луйзагын талаар ярьсан билүү? Тэр
өнгөрсөн долоо хоногт гар цүнхээ хулгайд алдсан
ROM bi čamd lujzagɨng talaar jarjsəng bilüü? ter öngörsəng
doloo xonogt gar tsünxee xulgajd aldsəng
IPA p=ji ʧhamt ɮʊjʣaɣiŋ thaɮaːr
̥
jarjsəŋ p=jiɮuː? ther
̥
onɣorsəŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht k=ar
̥
ʦhunxeː xʊɮɣajt aɮdsəŋ
EN Hubert was in a fight last night. He got his nose
broken.
MN Хюберт өчигдөр орой зодолдсон. Тэр хамраа
гэмтээсэн
ROM xjubjert öčigdər oroj zodoldsəng. ter xamraa
gemteesəng
IPA xjʊbjerht ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj ʣɔdɔɮdsəŋ. ther
̥
xamraː
k=emhteːsəŋ
1897
1897
1898
1898
1899
1899
304
ENMN

EN Olivia said that she was going away for a few days
and would call me when she got back.
MN Оливиа хэдэн өдрөөр явах ба тэр ирэхээрээ над
руу залгана гэсэн
ROM oliviə xedəng ödröör javəx ba ter irexeeree nad ruu
zalgan gesəng
IPA ɔɮjiʋjiə xedəŋ odroːr
̥
jaʋəx p=a ther
̥
jirexeːreː nat rʊː
ʣaɮɣan k=esəŋ
1900
1900
ENMN
305

GMS #1901 - 2000
GMS #1901 - 2000
EN Leonardo's coming to the party tonight. — He is? I
thought you said he wasn't coming.
MN Леонарда өнөө орой үдэшлэгт ирлээ. — Тийм үү?
Би тэрийг ирэхгүй байх гэж бодсон
ROM ljeonardə önöö oroj üdešlegt irlee. — tiim üü? bi
teriigh irexgüj bajx gež bodsəng
IPA ɮjeɔnardə onoː ɔrɔj udeʃɮeɣht jirɮeː. — thjiːm uː? p=ji
therjiːɢ jirexɣuj p=ajx k=eʧ p=ɔdsəŋ
EN I know lots of people. — You do? I thought you said
you didn't know anybody.
MN Би олон хүн таньдаг. — Тийм үү? Би бодохдоо
чи ямарч хүн танихгүй гэж чи хэлж байсан
ROM bi oləng xüng tanjdəgh. — tiim üü? bi bodoxdoo či
jamarč xüng tanixgüj gež či xelž bajsəng
IPA p=ji ɔɮəŋ xuŋ thandəɢ. — thjiːm uː? p=ji p=ɔdɔxdɔː ʧhji
jamarhʧ xuŋ thanjixɣuj k=eʧ ʧhji xeɮʧ p=ajsəŋ
1901
1901
1902
1902
306
ENMN

EN Isabelle will be here next week. — S he will? But
didn't you say she wouldn't be here?
MN Дараагийн долоо хоногт Изабел энд байх болно.
Тийм үү? — Тэр энд байхгүй байх болно гэж чи
хэлээгүй?
ROM daraagiing doloo xonogt izabjəl end bajx boln. tiim
üü? — ter end bajxgüj bajx boln gež či xeleegüj?
IPA t=araːɣjiːŋ t=ɔɮɔː xɔnɔɣht jiʣabjəɬ ent p=ajx p=ɔɮn. thjiːm
uː? — ther
̥
ent p=ajxɣuj p=ajx p=ɔɮn k=eʧ ʧhji xeɮeːɣuj?
EN I'm going out tonight. — You are? But you said you
were staying home.
MN Би өнөө орой гарна. Тийм үү? — Гэхдээ чи
хэлэхдээ чи гэртээ байна гэж байсан
ROM bi önöö oroj garn. tiim üü? — gexdee či xelexdee či
gertee bajn gež bajsəng
IPA p=ji onoː ɔrɔj k=arn. thjiːm uː? — k=exdeː ʧhji xeɮexdeː
ʧhji k=erhteː p=ajn k=eʧ p=ajsəŋ
1903
1903
1904
1904
ENMN
307

EN I can speak a little French. — You can? But earlier
you said you couldn't.
MN Би бага зэрэг францаар ярьдаг. — Тийм үү?
Гэхдээ чи хэлэхдээ урьд нь чадахгүй гэж байсан
ROM bi bag zerəgh frantsaar jarjdəgh. — tiim üü? gexdee
či xelexdee urjd nj čadaxgüj gež bajsəng
IPA p=ji p=aɣ ʣerəɢ franhʦaːr
̥
jarjdəɢ. — thjiːm uː? k=exdeː
ʧhji xeɮexdeː ʊrjt n ʧhadaxɣuj k=eʧ p=ajsəŋ
EN I haven't been to the movies in ages. — You haven't?
I thought you said you had just gone a few days ago.
MN Удаан хугацаанаас хойш би кинотеатр явсангүй.
—
Тийм үү? Би бодохдоо чи хэдэн өдрийн өмнө
тийшээ явсан гэж чи хэлж байсан
ROM udaang xugatsaanaas xojš bi kinotjeatr javsangüj. —
tiim üü? bi bodoxdoo či xedəng ödriing ömn tiišee
javsəng gež či xelž bajsəng
IPA ʊdaːŋ xʊɣahʦaːnaːs xɔjʃ p=ji khjinɔhtjeahtr
̥
jaʋsanɣuj. —
thjiːm uː? p=ji p=ɔdɔxdɔː ʧhji xedəŋ odrjiːŋ omn thjiːʃeː
jaʋsəŋ k=eʧ ʧhji xeɮʧ p=ajsəŋ
1905
1905
1906
1906
308
ENMN

EN Maalik said he had woken up feeling sick, so he
hadn't gone to work.
MN Маалик хэлэхдээ тэр сэрэхдээ бие нь муу байсан
гэсэн. Тэгээд тэр ажил руугаа яваагүй
ROM maaljək xelexdee ter serexdee bijə nj muu bajsəng
gesəng. tegeed ter ažjəl ruugaa javaagüj
IPA maːɮjəkh xeɮexdeː ther
̥
serexdeː p=jijə n mʊː p=ajsəŋ
k=esəŋ. theɣeːt ther
̥
aʤjəɬ rʊːɣaː jaʋaːɣuj
EN Jasmine said that her new job is pretty interesting. >
Jasmine said that her new job was pretty interesting.
MN Жасмина хэлэхдээ түүний шинэ ажил илүү
сонирхолтой гэсэн
ROM žasmin xelexdee tüünii šin ažjəl ilüü sonirxoltoj
gesəng
IPA ʧ=asmjin xeɮexdeː thuːnjiː ʃjin aʤjəɬ jiɮuː sɔnjirxɔɮhtɔj
k=esəŋ
1907
1907
1908
1908
ENMN
309

EN She told me that she wants to go to South America
next year. > She told me that she wanted to go to
South America next year.
MN Тэр надад хэлэхдээ тэр энэ жил Өмнөд Америк
руу явахыг хүсэж байна гэсэн.
ROM ter nadəd xelexdee ter en žil ömnəd amjerjək ruu
javaxɨgh xüsəž bajn gesəng.
IPA ther
̥
nadət xeɮexdeː ther
̥
en ʧ=jiɬ omnət amjerjəkh rʊː
jaʋaxiɢ xusəʧ p=ajn k=esəŋ.
EN The doctor told me to stay in bed for a few days.
MN Эмч надад хэлэхдээ хэдэн өдөр орондоо хэвт
гэсэн
ROM emč nadəd xelexdee xedəng ödər orondoo xevt
gesəng
IPA emhʧ nadət xeɮexdeː xedəŋ odər
̥
ɔrɔndɔː xeʋht k=esəŋ
EN I told Lucien not to shout.
MN Би Люсад битгий хашигар гэж хэлсэн
ROM bi ljusəd bitgii xašigər gež xelsəng
IPA p=ji ɮjʊsət p=jihtɣjiː xaʃjiɣər
̥
k=eʧ xeɮsəŋ
1909
1909
1910
1910
1911
1911
310
ENMN

EN Michiko asked me not to tell anybody what had
happened.
MN Мичико надаас юу болж өнгөрснийг хүнд битгий
яриарай гэж гуйсан
ROM mičikə nadaas juu bolž öngörsniigh xünd bitgii
jariaraj gež gujsəng
IPA mjihʧjikhə nadaːs jʊː p=ɔɮʧ onɣorsnjiːɢ xunt p=jihtɣjiː
jarjiaraj k=eʧ k=ʊjsəŋ
EN Noboru was taking a long time to get ready, so I told
him to hurry up.
MN Нобору хэтэрхий хоцорсон тэгээд би түүнд
яараарай гэж хэлсэн
ROM noborə xeterxii xotsorsəng tegeed bi tüünd jaaraaraj
gež xelsəng
IPA nɔbɔrə xehterxjiː xɔhʦɔrsəŋ theɣeːt p=ji thuːnt jaːraːraj
k=eʧ xeɮsəŋ
1912
1912
1913
1913
ENMN
311

EN Lilianne was nervous about the situation, so I told her
to relax and take it easy.
MN Лилиана нөхцөл байдлын талаар санаа зовсон
тэгээд би түүнд тайвшир санаа битгий зов гэж
хэлсэн
ROM lilian nöxtsəl bajdlɨng talaar sanaa zovsəng tegeed bi
tüünd tajvšjər sanaa bitgii zov gež xelsəng
IPA ɮjiɮjian noxhʦəɬ p=ajdɮiŋ thaɮaːr
̥
sanaː ʣɔʋsəŋ theɣeːt
p=ji thuːnt thajʋʃjər
̥
sanaː p=jihtɣjiː ʣɔw k=eʧ xeɮsəŋ
EN The customs officer looked at me suspiciously and
asked me to open my bag.
MN Гаалийн байцаагч над руу сэжигтэй харсан ба
надаас цүнхээ онгойлго гэж асуусан
ROM gaaliing bajtsaagč nad ruu sežigtej xarsəng ba nadaas
tsünxee ongojlg gež asuusəng
IPA k=aːɮjiːŋ p=ajhʦaːɣhʧ nat rʊː seʤjiɣhtej xarsəŋ p=a nadaːs
ʦhunxeː ɔnɣɔjɮɣ k=eʧ asʊːsəŋ
EN What happened to you last night?
MN Өчигдөр орой юу тохиолдсон бэ?
ROM öčigdər oroj juu toxioldsəng be?
IPA ohʧjiɣdər
̥
ɔrɔj jʊː thɔxjiɔɮdsəŋ p=e?
1914
1914
1915
1915
1916
1916
312
ENMN

EN How many people came to the meeting?
MN Хуралд хэдэн хүн ирсэн бэ?
ROM xurald xedəng xüng irsəng be?
IPA xʊraɮt xedəŋ xuŋ jirsəŋ p=e?
EN Which bus goes downtown?
MN Ямар автобус хотын төв рүү явдаг вэ?
ROM jamər avtobəs xotɨng töv rüü javdəgh ve?
IPA jamər
̥
aʋhtɔbəs xɔhtiŋ thow ruː jaʋdəɢ ʋe?
EN Who do you want to speak to?
MN Чи хэнтэй ярихыг хүсэж байна?
ROM či xentej jarixɨgh xüsəž bajn?
IPA ʧhji xenhtej jarjixiɢ xusəʧ p=ajn?
EN What was the weather like yesterday?
MN Өчигдөр цаг агаар ямар байсан бэ?
ROM öčigdər tsagh agaar jamər bajsəng be?
IPA ohʧjiɣdər
̥
ʦhaɢ aɣaːr
̥
jamər
̥
p=ajsəŋ p=e?
1917
1917
1918
1918
1919
1919
1920
1920
ENMN
313

EN To whom do you wish to speak?
MN Чи хэнтэй ярихыг хүсэж байна?
ROM či xentej jarixɨgh xüsəž bajn?
IPA ʧhji xenhtej jarjixiɢ xusəʧ p=ajn?
EN Haven't we met somewhere before?
MN Бид урьд нь уулзалдаж байгаагүй юу?
ROM bid urjd nj uulzaldəž bajgaagüj juu?
IPA p=jit ʊrjt n ʊːɮʣaɮdəʧ p=ajɣaːɣuj jʊː?
EN Don't you want to go to the party? — No, I don't
want to go.
MN Чи үдэшлэг рүү явахыг хүсэхгүй байна уу? —
Үгүй би тийшээ явахыг хүсэхгүй байна
ROM či üdešləgh rüü javaxɨgh xüsexgüj bajn uu? — ügüj
bi tiišee javaxɨgh xüsexgüj bajn
IPA ʧhji udeʃɮəɢ ruː jaʋaxiɢ xusexɣuj p=ajn ʊː? — uɣuj p=ji
thjiːʃeː jaʋaxiɢ xusexɣuj p=ajn
EN Why don't we go out for a meal tonight?
MN Яагаад өнөө орой бид хооллохоор гарахгүй гэж?
ROM jaagaad önöö oroj bid xoolloxoor garaxgüj gež?
IPA jaːɣaːt onoː ɔrɔj p=jit xɔːɮɮɔxɔːr
̥
k=araxɣuj k=eʧ?
1921
1921
1922
1922
1923
1923
1924
1924
314
ENMN

EN Why wasn't Nicholas at work yesterday?
MN Яагаад өчигдөр Никол ажил дээрээ байхгүй
байсан бэ?
ROM jaagaad öčigdər nikəl ažjəl deeree bajxgüj bajsəng
be?
IPA jaːɣaːt ohʧjiɣdər
̥
njikhəɬ aʤjəɬ t=eːreː p=ajxɣuj p=ajsəŋ
p=e?
EN We won't see Miriam tonight. — Why not? Isn't she
coming?
MN Өнөө орой бид Мириамтай уулзахгүй. — Яагаад?
Тэр ирэхгүй юм уу?
ROM önöö oroj bid miriamtaj uulzaxgüj. — jaagaad? ter
irexgüj jum uu?
IPA onoː ɔrɔj p=jit mjirjiamhtaj ʊːɮʣaxɣuj. — jaːɣaːt? ther
̥
jirexɣuj jʊm ʊː?
EN I'll have to borrow some money. — Why? Don't you
have any?
MN Би мөнгө зээлэх хэрэгтэй байна. — Яагаад? Чамд
мөнгө байхгүй юу?
ROM bi möng zeeləx xeregtej bajn. — jaagaad? čamd
möng bajxgüj juu?
IPA p=ji monɣ ʣeːɮəx xereɣhtej p=ajn. — jaːɣaːt? ʧhamt
monɣ p=ajxɣuj jʊː?
1925
1925
1926
1926
1927
1927
ENMN
315

EN What time is it? > Do you know what time it is?
MN Хэдэн цаг болж байна вэ? > Хэдэн цаг болж
байгааг чи мэдэх үү?
ROM xedəng tsagh bolž bajn ve? > xedəng tsagh bolž
bajgaagh či medəx üü?
IPA xedəŋ ʦhaɢ p=ɔɮʧ p=ajn ʋe? > xedəŋ ʦhaɢ p=ɔɮʧ
p=ajɣaːɢ ʧhji medəx uː?
EN Who are those people? — I don't know who those
people are.
MN Эдгээр хүмүүс хэн бэ? — Эдгээр хүмүүсийг хэн
гэдгийг би мэдэхгүй
ROM edgeer xümüüs xeng be? — edgeer xümüüsiigh xeng
gedgiigh bi medexgüj
IPA edɣeːr
̥
xumuːs xeŋ p=e? — edɣeːr
̥
xumuːsjiːɢ xeŋ
k=edɣjiːɢ p=ji medexɣuj
EN Where can I find Oliver? > Can you tell me where I
can find Oliver?
MN Оливерийг би хаанаас олж болох вэ? >
Оливерийг хаанаас олж болохыг чи надад хэлж
чадах уу?
ROM olivjeriigh bi xaanaas olž boləx ve? > olivjeriigh
xaanaas olž boloxɨgh či nadəd xelž čadəx uu?
IPA ɔɮjiʋjerjiːɢ p=ji xaːnaːs ɔɮʧ p=ɔɮəx ʋe? > ɔɮjiʋjerjiːɢ
xaːnaːs ɔɮʧ p=ɔɮɔxiɢ ʧhji nadət xeɮʧ ʧhadəx ʊː?
1928
1928
1929
1929
1930
1930
316
ENMN

EN How much will it cost? > Do you have any idea
how much it'll cost?
MN Энэ ямар үнэтэй вэ? > Энэ ямар үнэтэй гэдгийг
чи мэдэх үү?
ROM en jamər ünetej ve? > en jamər ünetej gedgiigh či
medəx üü?
IPA en jamər
̥
unehtej ʋe? > en jamər
̥
unehtej k=edɣjiːɢ ʧhji
medəx uː?
EN What time does the movie begin? > Do you know
what time the movie begins?
MN Хэдэн цагт кино эхлэх вэ? > Хэдэн цагт кино
эхлэхийг чи мэдэх үү?
ROM xedəng tsagt kin exləx ve? > xedəng tsagt kin
exlexiigh či medəx üü?
IPA xedəŋ ʦhaɣht khjin exɮəx ʋe? > xedəŋ ʦhaɣht khjin
exɮexjiːɢ ʧhji medəx uː?
EN What do you mean? > Please explain what you
mean.
MN Чи юу хэлэхийг хүсэж байна вэ? > Тайлбарлана
уу чи юу хэлэхийг хүсэж байна
ROM či juu xelexiigh xüsəž bajn ve? > tajlbarlan uu či juu
xelexiigh xüsəž bajn
IPA ʧhji jʊː xeɮexjiːɢ xusəʧ p=ajn ʋe? > thajɮbarɮan ʊː
ʧhji jʊː xeɮexjiːɢ xusəʧ p=ajn
1931
1931
1932
1932
1933
1933
ENMN
317

EN Why did she leave early? > I wonder why she left
early.
MN Яагаад тэр эрт явсан бэ? > Яагаад тэр эрт явсан
гэж би асууж байна
ROM jaagaad ter ert javsəng be? > jaagaad ter ert javsəng
gež bi asuuž bajn
IPA jaːɣaːt ther
̥
erht jaʋsəŋ p=e? > jaːɣaːt ther
̥
erht jaʋsəŋ
k=eʧ p=ji asʊːʧ p=ajn
EN How far is it to the airport? > Can you tell me how
far it is to the airport?
MN Онгоцны буудал хэр хол вэ? > Онгоцны буудал
хэр хол болохыг чи надад хэлж өгнө үү
ROM ongotsn buudəl xer xol ve? > ongotsn buudəl xer xol
boloxɨgh či nadəd xelž ögn üü
IPA ɔnɣɔhʦn p=ʊːdəɬ xer
̥
xɔɬ ʋe? > ɔnɣɔhʦn p=ʊːdəɬ xer
̥
xɔɬ p=ɔɮɔxiɢ ʧhji nadət xeɮʧ oɣn uː
1934
1934
1935
1935
318
ENMN

EN How much does it cost to park here? > Could you
tell me how much it costs to park here?
MN Энд машинаа зогсооход ямар үнэтэй вэ? > Энд
машинаа зогсооход ямар үнэтэй гэдгийг чи надад
хэлж өгнө үү
ROM end mašinaa zogsooxəd jamər ünetej ve? > end
mašinaa zogsooxəd jamər ünetej gedgiigh či nadəd
xelž ögn üü
IPA ent maʃjinaː ʣɔɣsɔːxət jamər
̥
unehtej ʋe? > ent
maʃjinaː ʣɔɣsɔːxət jamər
̥
unehtej k=edɣjiːɢ ʧhji nadət
xeɮʧ oɣn uː
EN She asked if I was willing to travel.
MN Тэр намайг аялалаар явахыг зөвшөөрч байна уу
гэж асуусан
ROM ter namajgh ajalalaar javaxɨgh zövšöörč bajn uu gež
asuusəng
IPA ther
̥
namajɢ ajaɮaɮaːr
̥
jaʋaxiɢ ʣoʋʃoːrhʧ p=ajn ʊː k=eʧ
asʊːsəŋ
1936
1936
1937
1937
ENMN
319

EN She wanted to know what I did in my spare time.
MN Би чөлөөт цагаараа юу хийдэгийг тэр мэдэхийг
хүсэж байна
ROM bi čölööt tsagaaraa juu xiidegiigh ter medexiigh
xüsəž bajn
IPA p=ji ʧhoɮoːht ʦhaɣaːraː jʊː xjiːdeɣjiːɢ ther
̥
medexjiːɢ
xusəʧ p=ajn
EN She asked how long I had been working at my
present job.
MN Тэр миний одоогын ажилаа хэдийнээс хойш хийж
байгааг асуусан
ROM ter minii odoogɨng ažilaa xediinees xojš xiiž bajgaagh
asuusəng
IPA ther
̥
mjinjiː ɔdɔːɣiŋ aʤjiɮaː xedjiːneːs xɔjʃ xjiːʧ p=ajɣaːɢ
asʊːsəŋ
EN She asked why I had applied for the job.
MN Тэр надаас яагаад энэ ажилд орохыг хүсэж
байгааг асуусан
ROM ter nadaas jaagaad en ažild oroxɨgh xüsəž bajgaagh
asuusəng
IPA ther
̥
nadaːs jaːɣaːt en aʤjiɮt ɔrɔxiɢ xusəʧ p=ajɣaːɢ
asʊːsəŋ
1938
1938
1939
1939
1940
1940
320
ENMN

EN She wanted to know if I could speak another
language.
MN Тэр надаас өөр хэлээр ярьж чадах эсэхийг
асуусан.
ROM ter nadaas öör xeleer jarjž čadəx esexiigh asuusəng.
IPA ther
̥
nadaːs oːr
̥
xeɮeːr
̥
jarjʧ ʧhadəx esexjiːɢ asʊːsəŋ.
EN She asked if I had a driver's license.
MN Тэр надад жолооны үнэмлэx байгаа эсэхийг
асуусан.
ROM ter nadəd žoloon ünemlex bajgaa esexiigh asuusəng.
IPA ther
̥
nadət ʧ=ɔɮɔːn unemɮex p=ajɣaː esexjiːɢ asʊːsəŋ.
EN Natalie doesn't have a car, and neither does Oliver.
MN Наталид машин байхгүй ба Оливерд ч бас
байхгүй
ROM nataljəd mašjəng bajxgüj ba olivjerd č bas bajxgüj
IPA nahtaɮjət maʃjəŋ p=ajxɣuj p=a ɔɮjiʋjert ʧh p=as p=ajxɣuj
1941
1941
1942
1942
1943
1943
ENMN
321

EN Is it going to rain? — I hope not.
MN Бороо орох гэж байна уу? — Үгүй гэж би найдаж
байна
ROM boroo orəx gež bajn uu? — ügüj gež bi najdəž bajn
IPA p=ɔrɔː ɔrəx k=eʧ p=ajn ʊː? — uɣuj k=eʧ p=ji najdəʧ p=ajn
EN Do you think Remy will get the job? — I guess so.
MN Реми ажилдаа орно гэж чи бодож байна уу? —
Тийм гэж би бодож байна
ROM rjemjə ažildaa orn gež či bodəž bajn uu? — tiim gež
bi bodəž bajn
IPA rjemjə aʤjiɮdaː ɔrn k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː? — thjiːm
k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn
EN Is Pauline married? — I don't think she is.
MN Паулина гэрлэсэн үү? — Тэр гэрлэсэн гэж би
бодохгүй байна
ROM paulin gerlesəng üü? — ter gerlesəng gež bi
bodoxgüj bajn
IPA phaʊɮjin k=erɮesəŋ uː? — ther
̥
k=erɮesəŋ k=eʧ p=ji
p=ɔdɔxɣuj p=ajn
1944
1944
1945
1945
1946
1946
322
ENMN

EN Do you think you'll get a raise soon? — I hope so.
MN Чи тушаал дэвшинэ гэж бодож байна уу? — Тийм
гэж би найдаж байна
ROM či tušaal devšin gež bodəž bajn uu? — tiim gež bi
najdəž bajn
IPA ʧhji thʊʃaːɬ t=eʋʃjin k=eʧ p=ɔdəʧ p=ajn ʊː? — thjiːm k=eʧ
p=ji najdəʧ p=ajn
EN Do you have a room for tonight? — I'm afraid not.
MN Өнөө орой чи өрөөтэй юу? — Үгүй байх гэж би
айж байна
ROM önöö oroj či öröötej juu? — ügüj bajx gež bi ajž bajn
IPA onoː ɔrɔj ʧhji oroːhtej jʊː? — uɣuj p=ajx k=eʧ p=ji ajʧ
p=ajn
EN Do you have to leave already? — I'm afraid so.
MN Чи эрт явах хэрэгтэй юу? — Тийм байх гэж би
айж байна
ROM či ert javəx xeregtej juu? — tiim bajx gež bi ajž bajn
IPA ʧhji erht jaʋəx xereɣhtej jʊː? — thjiːm p=ajx k=eʧ p=ji ajʧ
p=ajn
1947
1947
1948
1948
1949
1949
ENMN
323

EN Do you think John will be at the party? — I hope not.
MN Жон үдэшлэгт байх болно гэж чи бодож байна
уу? — Үгүй байх гэж би найдаж байна
ROM žong üdešlegt bajx boln gež či bodəž bajn uu? —
ügüj bajx gež bi najdəž bajn
IPA ʧ=ɔŋ udeʃɮeɣht p=ajx p=ɔɮn k=eʧ ʧhji p=ɔdəʧ p=ajn ʊː? —
uɣuj p=ajx k=eʧ p=ji najdəʧ p=ajn
EN Is the concert at seven thirty (7:30)? — I think so.
MN Арван ес хагаст концерт тоглогдох уу? — Тийм
гэж би бодож байна
ROM arvəng jes xagast kontsjert toglogdəx uu? — tiim gež
bi bodəž bajn
IPA arʋəŋ jes xaɣasht khɔnhʦjerht thɔɣɮɔɣdəx ʊː? — thjiːm
k=eʧ p=ji p=ɔdəʧ p=ajn
EN Is Hitomi working tomorrow? — I suppose so.
MN Маргааш Хитоми ажиллах уу? — Тийм гэж би
бодож байна
ROM margaaš xitomjə ažilləx uu? — tiim gež bi bodəž
bajn
IPA marɣaːʃ xjihtɔmjə aʤjiɮɮəx ʊː? — thjiːm k=eʧ p=ji
p=ɔdəʧ p=ajn
1950
1950
1951
1951
1952
1952
324
ENMN

EN You notice the sky is blue and the sun is shining.
You say, "It's a beautiful day isn't it?"
MN Тэнгэр цэлмэг нар гэрэлтсэнийг чи анзаарч байна
Өнөөдөр сайхан өдөр биш байна гэж үү гэж чи
хэлэв
ROM tengər tselməgh nar gereltseniigh či anzaarč bajn
önöödər sajxəng ödər biš bajn gež üü gež či xeləv
IPA thenɣər
̥
ʦheɮməɢ nar
̥
k=ereɮhtsenjiːɢ ʧhji anʣaːrhʧ
p=ajn onoːdər
̥
sajxəŋ odər
̥
p=jiʃ p=ajn k=eʧ uː k=eʧ ʧhji
xeɮəw
EN You notice the restaurant prices are very high. You
say, "It's pretty expensive, isn't it?"
MN Зоогийг газрийн үнэ хэтэрхий үнэтэй байгааг чи
анзаарч байна. Энэ их үнэтэй биш гэж үү гэж чи
хэлэв
ROM zoogiigh gazriing ün xeterxii ünetej bajgaagh či
anzaarč bajn. en ix ünetej biš gež üü gež či xeləv
IPA ʣɔːɣjiːɢ k=aʣrjiːŋ un xehterxjiː unehtej p=ajɣaːɢ ʧhji
anʣaːrhʧ p=ajn. en jix unehtej p=jiʃ k=eʧ uː k=eʧ ʧhji
xeɮəw
1953
1953
1954
1954
ENMN
325

EN You really enjoyed your training course. You say,
"The course was great, wasn't it?"
MN Чи үнэхээр сургалтандаа дуртай байсан. Сургалт
гайхалтай байсан үгүй гэж үү гэж чи хэлэв
ROM či ünexeer surgaltandaa durtaj bajsəng. surgalt
gajxaltaj bajsəng ügüj gež üü gež či xeləv
IPA ʧhji unexeːr
̥
sʊrɣaɮhtandaː t=ʊrhtaj p=ajsəŋ. sʊrɣaɮht
k=ajxaɮhtaj p=ajsəŋ uɣuj k=eʧ uː k=eʧ ʧhji xeɮəw
EN You notice your friend's hair is much shorter than
last time. You say, "You had your hair cut, didn't
you?"
MN Чиний найзын үс сүүлд харснаас хойш богино
болсоныг чи анзаарч байна. Чи үсээ тайруулсан
байна үгүй гэж үү гэж чи хэлэв
ROM činii najzɨng üs süüld xarsnaas xojš bogin bolsonɨgh
či anzaarč bajn. či üsee tajruulsəng bajn ügüj gež üü
gež či xeləv
IPA ʧhjinjiː najʣiŋ us suːɮt xarsnaːs xɔjʃ p=ɔɣjin p=ɔɮsɔniɢ
ʧhji anʣaːrhʧ p=ajn. ʧhji useː thajrʊːɮsəŋ p=ajn uɣuj k=eʧ
uː k=eʧ ʧhji xeɮəw
1955
1955
1956
1956
326
ENMN

EN You notice the woman singing has a nice voice. You
say, "She has a good voice, doesn't she?"
MN Тэр дуулж байгаа эмэгтэй сайхан хоолоотойг чи
анзаарч байна. Тэр сайхан хоолойтой биш гэж үү
гэж чи хэлэв
ROM ter duulž bajgaa emegtej sajxəng xoolootojgh či
anzaarč bajn. ter sajxəng xoolojtoj biš gež üü gež či
xeləv
IPA ther
̥
t=ʊːɮʧ p=ajɣaː emeɣhtej sajxəŋ xɔːɮɔːhtɔjɢ ʧhji
anʣaːrhʧ p=ajn. ther
̥
sajxəŋ xɔːɮɔjhtɔj p=jiʃ k=eʧ uː k=eʧ
ʧhji xeɮəw
EN You're trying on a new jacket and don't like it. You
say, "This doesn't look very good on me, does it?"
MN Чи хүрэм өмсөж үзээд чи тэрэнд дургүй байна.
Энэ надад тохирохгүй байна гэж чи хэлэв
ROM či xürəm ömsəž üzeed či terend durgüj bajn. en
nadəd toxiroxgüj bajn gež či xeləv
IPA ʧhji xurəm omsəʧ uʣeːt ʧhji therent t=ʊrɣuj p=ajn. en
nadət thɔxjirɔxɣuj p=ajn k=eʧ ʧhji xeɮəw
1957
1957
1958
1958
ENMN
327

EN The cashier is putting your groceries in a plastic bag.
You say, "Excuse me, don't you have any paper
bags?"
MN Кассчин чиний худалдаж авсан зүйлсийг гялгар
уутанд хийж байна. Уучлаарай танд цаасан уут
байхгүй гэж үү гэж чи хэлэв
ROM kassčjəng činii xudaldəž avsəng züjlsiigh gjalgər
uutand xiiž bajn. uučlaaraj tand tsaasəng uut bajxgüj
gež üü gež či xeləv
IPA khasshʧjəŋ ʧhjinjiː xʊdaɮdəʧ aʋsəŋ ʣujɮsjiːɢ k=jaɮɣər
̥
ʊːhtant xjiːʧ p=ajn. ʊːhʧɮaːraj thant ʦhaːsəŋ ʊːht p=ajxɣuj
k=eʧ uː k=eʧ ʧhji xeɮəw
EN You're looking for your keys. Maybe Ichirou has
seen them. You ask, "You haven't seen my keys,
have you?"
MN Чи түлхүүрээ хайж байна, Магадгүй Ичиро
харсан байх. Чи миний түлхүүрүүдийг хараагүй
биз гэж чи асуув
ROM či tülxüüree xajž bajn, magadgüj ičirə xarsəng bajx.
či minii tülxüürüüdiigh xaraagüj biz gež či asuuv
IPA ʧhji thuɮxuːreː xajʧ p=ajn, maɣadɣuj jihʧjirə xarsəŋ
p=ajx. ʧhji mjinjiː thuɮxuːruːdjiːɢ xaraːɣuj p=jiʦ k=eʧ ʧhji
asʊːw
1959
1959
1960
1960
328
ENMN

EN Serge has a car and you need a ride to the station.
You ask, "Could you give me a ride to the station?"
MN Сергей нэг машинтай ба чи галт тэрэгний буудал
руу явах хэрэгтэй болов. Чи намайг галт тэрэгний
буудал руу хүргэж чадах уу гэж чи асуув
ROM sjergjeə negh mašintaj ba či galt teregnii buudəl ruu
javəx xeregtej boləv. či namajgh galt teregnii buudəl
ruu xürgəž čadəx uu gež či asuuv
IPA sjerɣjeə neɢ maʃjinhtaj p=a ʧhji k=aɮht thereɣnjiː p=ʊːdəɬ
rʊː jaʋəx xereɣhtej p=ɔɮəw. ʧhji namajɢ k=aɮht
thereɣnjiː p=ʊːdəɬ rʊː xurɣəʧ ʧhadəx ʊː k=eʧ ʧhji asʊːw
EN Would you mind closing the door?
MN Та хаалга хааж өгч болохсон болов уу?
ROM ta xaalg xaaž ögč boloxsəng boləv uu?
IPA tha xaːɮɣ xaːʧ oɣhʧ p=ɔɮɔxsəŋ p=ɔɮəw ʊː?
EN Would you mind turning off the lights?
MN Та гэрэл унтрааж өгч болохсон болов уу?
ROM ta gerəl untraaž ögč boloxsəng boləv uu?
IPA tha k=erəɬ ʊnhtraːʧ oɣhʧ p=ɔɮɔxsəŋ p=ɔɮəw ʊː?
1961
1961
1962
1962
1963
1963
ENMN
329

EN Renee suggested going to the movies.
MN Ренээ кинотеатр явахыг санал болгосон
ROM rjenee kinotjeatr javaxɨgh sanəl bolgosəng
IPA rjeneː khjinɔhtjeahtr
̥
jaʋaxiɢ sanəɬ p=ɔɮɣɔsəŋ
EN Suddenly everybody stopped talking. There was
silence.
MN Бүх хүмүүс гэнэт ярихаа болисон. Чимээгүй
болсон
ROM büx xümüüs genət jarixaa bolisəng. čimeegüj bolsəng
IPA p=ux xumuːs k=enəht jarjixaː p=ɔɮjisəŋ. ʧhjimeːɣuj
p=ɔɮsəŋ
EN I'll do the shopping when I've finished cleaning the
apartment.
MN Би байраа цэвэрлэж дуусаад дэлгүүр явна
ROM bi bajraa tseverləž duusaad delgüür javn
IPA p=ji p=ajraː ʦheʋerɮəʧ t=ʊːsaːt t=eɮɣuːr
̥
jaʋn
EN He tried to avoid answering my question.
MN Тэр миний асуултаас зайлсхийхийг оролдсон
ROM ter minii asuultaas zajlsxiixiigh oroldsəng
IPA ther
̥
mjinjiː asʊːɮhtaːs ʣajɮsxjiːxjiːɢ ɔrɔɮdsəŋ
1964
1964
1965
1965
1966
1966
1967
1967
330
ENMN

EN Have you ever considered going to live in another
country? — Sure, but I don't know how much it
would cost.
MN Чи урьд нь өөр улсад амьдрана гэж бодож байсан
уу? — Тэгэлгүй дээ, гэхдээ хэр үнэтэй байхыг би
мэдэхгүй байна
ROM či urjd nj öör ulsəd amjdran gež bodəž bajsəng uu?
—
tegelgüj dee, gexdee xer ünetej bajxɨgh bi
medexgüj bajn
IPA ʧhji ʊrjt n oːr
̥
ʊɮsət amjdran k=eʧ p=ɔdəʧ p=ajsəŋ ʊː? —
theɣeɮɣuj t=eː, k=exdeː xer
̥
unehtej p=ajxiɢ p=ji medexɣuj
p=ajn
EN When I'm on vacation, I enjoy not having to get up
early.
MN Би амралтаараа эрт босох хэрэггүй байдагт
дуртай.
ROM bi amraltaaraa ert bosəx xereggüj bajdagt durtaj.
IPA p=ji amraɮhtaːraː erht p=ɔsəx xereɣɣuj p=ajdaɣht t=ʊrhtaj.
EN Rashmi has given up trying to lose weight.
MN Рашми турахаа оролдохоо болисон.
ROM rašmjə turaxaa oroldoxoo bolisəng.
IPA raʃmjə thʊraxaː ɔrɔɮdɔxɔː p=ɔɮjisəŋ.
1968
1968
1969
1969
1970
1970
ENMN
331

EN Niraj doesn't want to retire. He wants to go on
working.
MN Нираж тэтгэвэрт гарахыг хүсэхгүй. Тэр ажилаа
үргэлжлүүлэхийг хүсэж байна
ROM nirəž tetgevert garaxɨgh xüsexgüj. ter ažilaa
ürgelžlüülexiigh xüsəž bajn
IPA njirəʧ thehtɣeʋerht k=araxiɢ xusexɣuj. ther
̥
aʤjiɮaː
urɣeɮʤɮuːɮexjiːɢ xusəʧ p=ajn
EN You keep interrupting when I'm talking.
MN Би ярих үед чи намайг байнга зогсоо.
ROM bi jarjəx üjəd či namajgh bajng zogsoo.
IPA p=ji jarjəx ujət ʧhji namajɢ p=ajnɣ ʣɔɣsɔː.
EN I can't imagine Theo riding a motorcycle.
MN Тео моторт дугуй унаж явахыг би төсөөлж
чадахгүй.
ROM tjeə motort duguj unəž javaxɨgh bi tösöölž čadaxgüj.
IPA thjeə mɔhtɔrht t=ʊɣʊj ʊnəʧ jaʋaxiɢ p=ji thosoːɮʧ
ʧhadaxɣuj.
1971
1971
1972
1972
1973
1973
332
ENMN

EN I don't mind being kept waiting.
MN Намайг хүлээхэд төвөг болохгүй.
ROM namajgh xüleexəd tövəgh boloxgüj.
IPA namajɢ xuɮeːxət thoʋəɢ p=ɔɮɔxɣuj.
EN They admitted to having stolen the money.
MN Тэд мөнгө хулгайлснаа үнэнээ хүлээсэн.
ROM ted möng xulgajlsnaa ünenee xüleesəng.
IPA thet monɣ xʊɮɣajɮsnaː uneneː xuɮeːsəŋ.
EN I now regret saying what I said.
MN Одоо би юу хэлснийг харамсч байна.
ROM odoo bi juu xelsniigh xaramsč bajn.
IPA ɔdɔː p=ji jʊː xeɮsnjiːɢ xaramshʧ p=ajn.
EN She denied that she had stolen the money.
MN Тэр мөнгө хулгайлснаа үгүйсгэсэн.
ROM ter möng xulgajlsnaa ügüjsgesəng.
IPA ther
̥
monɣ xʊɮɣajɮsnaː uɣujsɣesəŋ.
1974
1974
1975
1975
1976
1976
1977
1977
ENMN
333

EN Sabine suggested that we go to the movies.
MN Сабинь бидэнд кино театр луу очихыг зөвлөсөн.
ROM sabinj bidend kin tjeatr luu očixɨgh zövlösəng.
IPA sabjin p=jident khjin thjeahtr
̥
ɮʊː ɔhʧjixiɢ ʣoʋɮosəŋ.
EN Should we postpone leaving today until tomorrow?
—
No, we should try leaving as soon as possible.
MN Бидэнд маргааш хүртэл явахаа хойшлуулах
хэрэгтэй юу? — Үгүй бид дариухан явахыг
оролдох хэрэгтэй.
ROM bidend margaaš xürtəl javaxaa xojšluuləx xeregtej
juu? — ügüj bid dariuxəng javaxɨgh oroldəx xeregtej.
IPA p=jident marɣaːʃ xurhtəɬ jaʋaxaː xɔjʃɮʊːɮəx xereɣhtej
jʊː? — uɣuj p=jit t=arjiʊxəŋ jaʋaxiɢ ɔrɔɮdəx xereɣhtej.
EN My car isn't very reliable. It keeps breaking down.
MN Миний машин найдвартай биш. Тэр байнга
эвдэрдэг.
ROM minii mašjəng najdvartaj biš. ter bajng evderdəgh.
IPA mjinjiː maʃjəŋ najdʋarhtaj p=jiʃ. ther
̥
p=ajnɣ eʋderdəɢ.
1978
1978
1979
1979
1980
1980
334
ENMN

EN It was very funny. I couldn't stop laughing.
MN Их инээдтэй байсан. Би инээдээ бариж чадсангүй.
ROM ix ineedtej bajsəng. bi ineedee barjəž čadsangüj.
IPA jix jineːdhtej p=ajsəŋ. p=ji jineːdeː p=arjəʧ ʧhadsanɣuj.
EN It was late, so we decided to take a taxi home.
MN Орой болсон байсан тэгхээр бид таксигаар
харихаар шийдсэн.
ROM oroj bolsəng bajsəng tegxeer bid taksigaar xarixaar
šiidsəng.
IPA ɔrɔj p=ɔɮsəŋ p=ajsəŋ theɣxeːr
̥
p=jit thakhsjiɣaːr
̥
xarjixaːr
̥
ʃjiːdsəŋ.
EN Vincent was in a difficult situation, so I agreed to
help him.
MN Винсэнт хэцүү байдалд орсон тэгээд би түүнд
туслахыг зөвшөөрсөн.
ROM vinsent xetsüü bajdald orsəng tegeed bi tüünd
tuslaxɨgh zövšöörsəng.
IPA ʋjinsenht xehʦuː p=ajdaɮt ɔrsəŋ theɣeːt p=ji thuːnt
thʊsɮaxiɢ ʣoʋʃoːrsəŋ.
1981
1981
1982
1982
1983
1983
ENMN
335

EN How old were you when you learned to drive?
MN Чи жолоодож сурах үед хэдэн настай байсан бэ?
ROM či žoloodəž surəx üjəd xedəng nastaj bajsəng be?
IPA ʧhji ʧ=ɔɮɔːdəʧ sʊrəx ujət xedəŋ nashtaj p=ajsəŋ p=e?
EN Valerie failed to make a good impression at the job
interview.
MN Валэрия ажилд орох ярилцлага дээр сайнхан
сэтгэлдэл төрүүлж чадаагүй.
ROM valerijə ažild orəx jariltslag deer sajnxəng setgeldəl
törüülž čadaagüj.
IPA ʋaɮerjijə aʤjiɮt ɔrəx jarjiɮhʦɮaɣ t=eːr
̥
sajnxəŋ
sehtɣeɮdəɬ thoruːɮʧ ʧhadaːɣuj.
EN We decided not to go out because of the weather.
MN Онцгүй цаг агаарын улмаас бид гарахгүй байхаа
шийдсэн.
ROM ontsgüj tsagh agaarɨng ulmaas bid garaxgüj bajxaa
šiidsəng.
IPA ɔnhʦɣuj ʦhaɢ aɣaːriŋ ʊɮmaːs p=jit k=araxɣuj p=ajxaː
ʃjiːdsəŋ.
1984
1984
1985
1985
1986
1986
336
ENMN

EN I promised not to be late.
MN Би хоцрохгүй гэж амалсан.
ROM bi xotsroxgüj gež amalsəng.
IPA p=ji xɔhʦrɔxɣuj k=eʧ amaɮsəŋ.
EN Are you thinking of buying a car? — Yeah, but I still
haven't made up my mind.
MN Чи машин худалдаж авах санаатай юу? — Тийм
ээ гэхдээ би хараахан шийдээгүй.
ROM či mašjəng xudaldəž avəx sanaataj juu? — tiim ee
gexdee bi xaraaxəng šiideegüj.
IPA ʧhji maʃjəŋ xʊdaɮdəʧ aʋəx sanaːhtaj jʊː? — thjiːm eː
k=exdeː p=ji xaraːxəŋ ʃjiːdeːɣuj.
EN They seem to have plenty of money.
MN Тэд их мөнгөтэй юм шиг харагддаг.
ROM ted ix möngötej jum šigh xaragddəgh.
IPA thet jix monɣohtej jʊm ʃjiɢ xaraɣddəɢ.
1987
1987
1988
1988
1989
1989
ENMN
337

EN I like Victoria, but I think she tends to talk too much.
MN Би Викториад дуртай гэвч тэр хэтэрхий их ярих
хандлагатай байна.
ROM bi viktoriəd durtaj gevč ter xeterxii ix jarjəx
xandlagataj bajn.
IPA p=ji ʋjikhhtɔrjiət t=ʊrhtaj k=eʋhʧ ther
̥
xehterxjiː jix jarjəx
xandɮaɣahtaj p=ajn.
EN Nikolai pretended not to see me when he passed me
on the street.
MN Николая гудамжинд миний хажуугаар өнгөрөхдөө
намайг хараагүй дүр үзүүлсэн.
ROM nikolajə gudamžind minii xažuugaar öngöröxdöö
namajgh xaraagüj dür üzüülsəng.
IPA njikhɔɮajə k=ʊdamʤjint mjinjiː xaʤʊːɣaːr
̥
onɣoroxdoː
namajɢ xaraːɣuj t=ur
̥
uʣuːɮsəŋ.
EN I pretended to be reading the newspaper.
MN Би сонин уншиж байгаа дүр үзүүлсэн.
ROM bi sonjəng unšjəž bajgaa dür üzüülsəng.
IPA p=ji sɔnjəŋ ʊnʃjəʧ p=ajɣaː t=ur
̥
uʣuːɮsəŋ.
1990
1990
1991
1991
1992
1992
338
ENMN

EN You seem to have lost weight.
MN Чи турсан юм шиг харагдаж байна.
ROM či tursəng jum šigh xaragdəž bajn.
IPA ʧhji thʊrsəŋ jʊm ʃjiɢ xaraɣdəʧ p=ajn.
EN Yannick seems to be enjoying his new job.
MN Яаник шинэ ажилдаа дуртай юм шиг харагдаж
байна.
ROM jaanjək šin ažildaa durtaj jum šigh xaragdəž bajn.
IPA jaːnjəkh ʃjin aʤjiɮdaː t=ʊrhtaj jʊm ʃjiɢ xaraɣdəʧ p=ajn.
EN I wouldn't dare tell him.
MN Би түүнд үүнийг хэлхээс зүрхшээж байна.
ROM bi tüünd üüniigh xelxees zürxšeež bajn.
IPA p=ji thuːnt uːnjiːɢ xeɮxeːs ʣurxʃeːʧ p=ajn.
1993
1993
1994
1994
1995
1995
ENMN
339

EN Can somebody show me how to change the cartridge
in this printer? — Sure, I will.
MN Хэн нэгэн надад энэ принтерийн хорыг яаж
солихыг үзүүлж болох үү? — Мэдээж би чамд
үзүүлнэ.
ROM xeng negəng nadəd en printjeriing xorɨgh jaaž
solixɨgh üzüülž boləx üü? — medeež bi čamd üzüüln.
IPA xeŋ neɣəŋ nadət en phrjinhtjerjiːŋ xɔriɢ jaːʧ sɔɮjixiɢ
uʣuːɮʧ p=ɔɮəx uː? — medeːʧ p=ji ʧhamt uʣuːɮn.
EN Yvonne tends to forget things.
MN Ивонь зарим юумыг мартах хандлагатай байна.
ROM ivonj zarjəm juumɨgh martəx xandlagataj bajn.
IPA jiʋɔn ʣarjəm jʊːmiɢ marhtəx xandɮaɣahtaj p=ajn.
EN They claim to have solved the problem.
MN Тэд асуудлыг шийдвэрлсэн гэж хэлсэн.
ROM ted asuudlɨgh šiidverlsəng gež xelsəng.
IPA thet asʊːdɮiɢ ʃjiːdʋerɮsəŋ k=eʧ xeɮsəŋ.
1996
1996
1997
1997
1998
1998
340
ENMN

EN Would you know what to do if there was a fire in the
building? — Not really.
MN Байшинд гал гарвал чи юу хийхээ мэдэх үү? —
Үнэндээ мэдэхгүй.
ROM bajšind gal garvəl či juu xiixee medəx üü? —
ünendee medexgüj.
IPA p=ajʃjint k=aɬ k=arʋəɬ ʧhji jʊː xjiːxeː medəx uː? —
unendeː medexɣuj.
EN I was really astonished. I didn't know what to say.
MN Би үнэхээр гайхсан. Би юу хэлхээ мэдэхгүй
байсан.
ROM bi ünexeer gajxsəng. bi juu xelxee medexgüj bajsəng.
IPA p=ji unexeːr
̥
k=ajxsəŋ. p=ji jʊː xeɮxeː medexɣuj p=ajsəŋ.
1999
1999
2000
2000
ENMN
341

Mongolian: Index A
Mongolian: Index A
аав
аав (aav) [aːw]
1789
аан
аан (aang) [aːŋ]
1429, 1831
ав
ав (av) [aw]
1348, 1349, 1626
авах
авах (avəx) [aʋəx]
1153, 1237, 1285, 1322, 1335, ..., +8
авахаас
авахаас (avaxaas) [aʋaxaːs]
1500, 1501, 1593
авахад
авахад (avaxəd) [aʋaxət]
1893
авахгүй
авахгүй (avaxgüj) [aʋaxɣuj]
1684
авахыг
авахыг (avaxɨgh) [aʋaxiɢ]
1550
авахын
авахын (avaxɨng) [aʋaxiŋ]
1442
авга
авга (avg) [aʋɣ]
1523
авмаар
авмаар (avmaar) [aʋmaːr
̥
]
1565, 1615
авна
авна (avn) [aʋn]
1328, 1331
авсан
авсан (avsəng) [aʋsəŋ]
1152, 1297, 1416, 1434, 1436, ..., +5
авто
авто (avtə) [aʋhtə]
1446
автобус
автобус (avtobəs) [aʋhtɔbəs]
1232, 1450, 1503, 1509, 1517, ..., +3
автобусаар
автобусаар (avtobusaar) [aʋhtɔbʊsaːr
̥
]
1248, 1371, 1639, 1650
автобусанд
автобусанд (avtobusand) [aʋhtɔbʊsant]
1232, 1418
автобусны
автобусны (avtobusn) [aʋhtɔbʊsn]
1609, 1610
авч
авч (avč) [aʋhʧ]
1393, 1519, 1554, 1724
авчирч
авчирч (avčirč) [aʋhʧjirhʧ]
1306
агаар
агаар (agaar) [aɣaːr
̥
]
1327, 1635, 1744, 1920
агааржуулагч
агааржуулагч (agaaržuulagč)
[aɣaːrʤʊːɮaɣhʧ]
1894
агаартай
агаартай (agaartaj) [aɣaːrhtaj]
1248, 1309, 1316, 1319, 1630, ..., +1
агаарын
агаарын (agaarɨng) [aɣaːriŋ]
1986
адил
адил (adjəl) [adjəɬ]
1440
адилхан
адилхан (adilxəng) [adjiɮxəŋ]
1415
адреаны
адреаны (adrjean) [adrjean]
1039
ажил
ажил (ažjəl) [aʤjəɬ]
1156, 1256, 1257, 1258, 1354, ...,
+14
ажилаа
ажилаа (ažilaa) [aʤjiɮaː]
1148, 1499, 1939, 1971
ажилд
ажилд (ažild) [aʤjiɮt]
1443, 1940, 1985
ажилдаа
ажилдаа (ažildaa) [aʤjiɮdaː]
1255, 1282, 1438, 1484, 1491, ..., +6
ажилдаггүй
ажилдаггүй (ažildaggüj) [aʤjiɮdaɣɣuj]
1128, 1454
ажилладаг
ажилладаг (ažilladəgh) [aʤjiɮɮadəɢ]
1118, 1771, 1843, 1857, 1865, ..., +1
ажилладаггүй
ажилладаггүй (ažilladaggüj)
[aʤjiɮɮadaɣɣuj]
1771, 1859
ажиллаж
ажиллаж (ažilləž) [aʤjiɮɮəʧ]
1003, 1098, 1101, 1125, 1783, ..., +1
ажиллана
ажиллана (ažillan) [aʤjiɮɮan]
1234, 1302, 1311, 1339, 1782
ажилласан
ажилласан (ažillasəng) [aʤjiɮɮasəŋ]
1005, 1413, 1414
342
ENMN

ажилласангүй
ажилласангүй (ažillasangüj)
[aʤjiɮɮasanɣuj]
1783
ажиллах
ажиллах (ažilləx) [aʤjiɮɮəx]
1221, 1281, 1411, 1435, 1454, ..., +7
ажиллахад
ажиллахад (ažillaxəd) [aʤjiɮɮaxət]
1754
ажиллахгүй
ажиллахгүй (ažillaxgüj) [aʤjiɮɮaxɣuj]
1131, 1201, 1270, 1376, 1419, ..., +2
ажиллахдаа
ажиллахдаа (ažillaxdaa) [aʤjiɮɮaxdaː]
1421
ажиллдаг
ажиллдаг (ažilldəgh) [aʤjiɮɮdəɢ]
1534
ажилруугаа
ажилруугаа (ažilruugaa) [aʤjiɮrʊːɣaː]
1537
ажилтай
ажилтай (ažiltaj) [aʤjiɮhtaj]
1003, 1406, 1429, 1435, 1508
ажилчид
ажилчид (ažilčjəd) [aʤjiɮhʧjət]
1421
ажлын
ажлын (ažlɨng) [aʤɮiŋ]
1010, 1011, 1063, 1064, 1079, ..., +5
ажлынаа
ажлынаа (ažlɨnaa) [aʤɮinaː]
1188
ажлынхаа
ажлынхаа (ažlɨnxaa) [aʤɮinxaː]
1519
азтай
азтай (aztaj) [aʣhtaj]
1349
аико
аико (aikə) [ajikhə]
1110
айж
айж (ajž) [ajʧ]
1948, 1949
айман
айман (ajməng) [ajməŋ]
1266
айрэс-д
айрэс-д (ajres-d) [ajres-t]
1276
айсан
айсан (ajsəng) [ajsəŋ]
1749
алан
алан (aləng) [aɮəŋ]
1508
албанд
албанд (alband) [aɮbant]
1510
алберт
алберт (albjert) [aɮbjerht]
1849
алга
алга (alg) [aɮɣ]
1698, 1699, 1877
алдартай
алдартай (aldartaj) [aɮdarhtaj]
1428
алдах
алдах (aldəx) [aɮdəx]
1451
алдсан
алдсан (aldsəng) [aɮdsəŋ]
1146, 1179, 1850, 1896, 1898
алексей
алексей (aljeksjeə) [aɮjekhsjeə]
1052
алив
алив (aljəv) [aɮjəw]
1631
алийг
алийг (aliigh) [aɮjiːɢ]
1544, 1600, 1615
алинд
алинд (alind) [aɮjint]
1585
алияа
алияа (alijaa) [aɮjijaː]
1255, 1256
алхаж
алхаж (alxəž) [aɮxəʧ]
1334, 1503, 1517, 1604, 1639
алхах
алхах (alxəx) [aɮxəx]
1248
алхмаар
алхмаар (alxmaar) [aɮxmaːr
̥
]
1737
аль
аль (alj) [aɮ]
1007, 1008, 1143, 1148, 1187, ..., +4
амалсан
амалсан (amalsəng) [amaɮsəŋ]
1987
аманда
аманда (amandə) [amandə]
1505
амарсан
амарсан (amarsəng) [amarsəŋ]
1176
амархан
амархан (amarxəng) [amarxəŋ]
1508, 1755
америк
америк (amjerjək) [amjerjəkh]
1909
амерк
амерк (amjerk) [amjerkh]
1109
амеркийн
амеркийн (amjerkiing) [amjerkhjiːŋ]
1051, 1065
амралт
амралт (amralt) [amraɮht]
1195
амралтаа
амралтаа (amraltaa) [amraɮhtaː]
1321
ENMN
343

амралтаар
амралтаар (amraltaar) [amraɮhtaːr
̥
]
1226, 1367
амралтаараа
амралтаараа (amraltaaraa)
[amraɮhtaːraː]
1969
амралтай
амралтай (amraltaj) [amraɮhtaj]
1178
амралтанд
амралтанд (amraltand) [amraɮhtant]
1223, 1344, 1806, 1884
амралттай
амралттай (amralttaj) [amraɮhthtaj]
1131
амралтын
амралтын (amraltɨng) [amraɮhtiŋ]
1065, 1113, 1203, 1304, 1313, ..., +4
амрах
амрах (amrəx) [amrəx]
1252
амьдардаг
амьдардаг (amjdardəgh) [amjdardəɢ]
1114, 1121, 1415, 1793, 1835, ..., +1
амьдардаггүй
амьдардаггүй (amjdardaggüj)
[amjdardaɣɣuj]
1793, 1874
амьдармаар
амьдармаар (amjdarmaar) [amjdarmaːr
̥
]
1613
амьдрана
амьдрана (amjdran) [amjdran]
1968
амьдрасан
амьдрасан (amjdrasəng) [amjdrasəŋ]
1107, 1167
амьдрахыг
амьдрахыг (amjdraxɨgh) [amjdraxiɢ]
1614
анабель
анабель (anabjelj) [anabjeɮ]
1782
анастасия
анастасия (anastasijə) [anashtasjijə]
1052
ангид
ангид (angjəd) [anɣjət]
1673
англи
англи (angljə) [anɣɮjə]
1227, 1679
англиар
англиар (angliər) [anɣɮjiər
̥
]
1387, 1514
анжела
анжела (anžjelə) [anʤjeɮə]
1851
анзаарч
анзаарч (anzaarč) [anʣaːrhʧ]
1953, 1954, 1956, 1957
анна
анна (ann) [ann]
1056
антонё
антонё (antonjə) [anhtɔn]
1779
ану
ану (an) [an]
1387
ану-д
ану-д (anu-d) [anʊ-t]
1422, 1442, 1681
анхаар
анхаар (anxaar) [anxaːr
̥
]
1627
анхаарлаа
анхаарлаа (anxaarlaa) [anxaːrɮaː]
1624
арав
арав (arəv) [arəw]
1138, 1666, 1683
арай
арай (araj) [araj]
1283, 1623
арван
арван (arvəng) [arʋəŋ]
1107, 1147, 1167, 1213, 1256, ...,
+16
артур
артур (artər) [arhtər
̥
]
1055
асааж
асааж (asaaž) [asaːʧ]
1649
асаах
асаах (asaax) [asaːx]
1340
асуув
асуув (asuuv) [asʊːw]
1960, 1961
асуудал
асуудал (asuudəl) [asʊːdəɬ]
1676, 1730
асуудлыг
асуудлыг (asuudlɨgh) [asʊːdɮiɢ]
1160, 1998
асууж
асууж (asuuž) [asʊːʧ]
1934
асуулт
асуулт (asuult) [asʊːɮht]
1358
асуултаас
асуултаас (asuultaas) [asʊːɮhtaːs]
1967
асуултын
асуултын (asuultɨng) [asʊːɮhtiŋ]
1521
асуусан
асуусан (asuusəng) [asʊːsəŋ]
1915, 1937, 1939, 1940, 1941, ..., +1
ах
ах (ax) [ax]
1187, 1414, 1776
ахруу
ахруу (axruu) [axrʊː]
1602
ахын
ахын (axɨng) [axiŋ]
344
ENMN

1670
ашиглах
ашиглах (ašigləx) [aʃjiɣɮəx]
1326
ашиглжа
ашиглжа (ašiglžə) [aʃjiɣɮʤə]
1087
аюулгүй
аюулгүй (ajuulgüj) [ajʊːɮɣuj]
1451, 1757
аюулгүйн
аюулгүйн (ajuulgüjng) [ajʊːɮɣujŋ]
1424
аюултай
аюултай (ajuultaj) [ajʊːɮhtaj]
1423, 1701, 1757
аяархан
аяархан (ajaarxəng) [ajaːrxəŋ]
1404
аяга
аяга (ajag) [ajaɣ]
1600
аялалаар
аялалаар (ajalalaar) [ajaɮaɮaːr
̥
]
1489, 1937
аялалынхаа
аялалынхаа (ajalalɨnxaa) [ajaɮaɮinxaː]
1278
аяласан
аяласан (ajalasəng) [ajaɮasəŋ]
1133
аялах
аялах (ajaləx) [ajaɮəx]
1495, 1515, 1756
аялдаг
аялдаг (ajaldəgh) [ajaɮdəɢ]
1259
баба (ba) [p=a]
1052, 1096, 1110, 1192, 1199, ...,
+17
баасан
баасан (baasəng) [p=aːsəŋ]
1202, 1227, 1419, 1723
бага
бага (bag) [p=aɣ]
1303, 1599, 1642, 1674, 1905
багт
багт (bagt) [p=aɣht]
1663, 1664, 1682
багш
багш (bagš) [p=aɣʃ]
1611, 1612
байвал
байвал (bajvəl) [p=ajʋəɬ]
1475, 1597
байгаа
байгаа (bajgaa) [p=ajɣaː]
1441, 1536, 1540, 1562, 1652, ..., +7
байгааг
байгааг (bajgaagh) [p=ajɣaːɢ]
1928, 1939, 1940, 1954
байгаагаа
байгаагаа (bajgaagaa) [p=ajɣaːɣaː]
1551
байгаагүй
байгаагүй (bajgaagüj) [p=ajɣaːɣuj]
1007, 1094, 1108, 1109, 1184, ..., +6
байгаарай
байгаарай (bajgaaraj) [p=ajɣaːraj]
1625
байгалийн
байгалийн (bajgaliing) [p=ajɣaɮjiːŋ]
1692, 1693
байгуулах
байгуулах (bajguuləx) [p=ajɣʊːɮəx]
1343
байгуулж
байгуулж (bajguulž) [p=ajɣʊːɮʧ]
1485
байгууллагт
байгууллагт (bajguullagt)
[p=ajɣʊːɮɮaɣht]
1414
байдаг
байдаг (bajdəgh) [p=ajdəɢ]
1132, 1149, 1255, 1419, 1435, ..., +8
байдаггүй
байдаггүй (bajdaggüj) [p=ajdaɣɣuj]
1515
байдагт
байдагт (bajdagt) [p=ajdaɣht]
1969
байдалд
байдалд (bajdald) [p=ajdaɮt]
1423, 1983
байдлын
байдлын (bajdlɨng) [p=ajdɮiŋ]
1914
байлга
байлга (bajlg) [p=ajɮɣ]
1451
байлгаарай
байлгаарай (bajlgaaraj) [p=ajɮɣaːraj]
1646
баймаар
баймаар (bajmaar) [p=ajmaːr
̥
]
1603
байна
байна (bajn) [p=ajn]
1003, 1026, 1060, 1061, 1062, ...,
+284
байна
байна (bajna) [p=ajna]
1482, 1485
байнга
байнга (bajng) [p=ajnɣ]
1972, 1980
байр
байр (bajr) [p=ajr
̥
]
1010, 1011, 1063, 1064, 1079, ..., +2
байраа
байраа (bajraa) [p=ajraː]
1087, 1966
байранд
байранд (bajrand) [p=ajrant]
1754
байрласан
байрласан (bajrlasəng) [p=ajrɮasəŋ]
1195
ENMN
345

байрыг
байрыг (bajrɨgh) [p=ajriɢ]
1010, 1011, 1079, 1105
байсан
байсан (bajsəng) [p=ajsəŋ]
1001, 1002, 1003, 1004, 1005, ...,
+72
байсангүй
байсангүй (bajsangüj) [p=ajsanɣuj]
1716, 1717, 1719, 1873
байх
байх (bajx) [p=ajx]
1178, 1258, 1259, 1260, 1263, ...,
+67
байхаа
байхаа (bajxaa) [p=ajxaː]
1071, 1838, 1986
байхаас
байхаас (bajxaas) [p=ajxaːs]
1592, 1595
байхад
байхад (bajxəd) [p=ajxət]
1198
байхгүй
байхгүй (bajxgüj) [p=ajxɣuj]
1159, 1264, 1284, 1293, 1365, ...,
+26
байхдаа
байхдаа (bajxdaa) [p=ajxdaː]
1386, 1541
байхыг
байхыг (bajxɨgh) [p=ajxiɢ]
1577, 1582, 1968
байцаагч
байцаагч (bajtsaagč) [p=ajhʦaːɣhʧ]
1915
байшин
байшин (bajšjəng) [p=ajʃjəŋ]
1016, 1033, 1416, 1436, 1615, ..., +1
байшинг
байшинг (bajšingh) [p=ajʃjinɢ]
1616
байшингаас
байшингаас (bajšingaas) [p=ajʃjinɣaːs]
1616
байшингийн
байшингийн (bajšingiing) [p=ajʃjinɣjiːŋ]
1686
байшингууд
байшингууд (bajšinguud) [p=ajʃjinɣʊːt]
1017, 1062, 1084, 1092, 1142, ..., +1
байшингуудыг
байшингуудыг (bajšinguudɨgh)
[p=ajʃjinɣʊːdiɢ]
1084
байшингуудын
байшингуудын (bajšinguudɨng)
[p=ajʃjinɣʊːdiŋ]
1724
байшинд
байшинд (bajšind) [p=ajʃjint]
1107, 1999
байшинтай
байшинтай (bajšintaj) [p=ajʃjinhtaj]
1433
байя
байя (bajjə) [p=ajjə]
1634, 1635
банйа
банйа (banjə) [p=anjə]
1815
банк
банк (bank) [p=ankh]
1671
банкинд
банкинд (bankind) [p=ankhjint]
1843
банкны
банкны (bankn) [p=ankhn]
1725
барбара
барбара (barbarə) [p=arbarə]
1515
баригдаж
баригдаж (barigdəž) [p=arjiɣdəʧ]
1062, 1076
баригдасан
баригдасан (barigdasəng)
[p=arjiɣdasəŋ]
1879
баригдсан
баригдсан (barigdsəng) [p=arjiɣdsəŋ]
1016, 1017, 1036, 1092, 1142, ..., +2
бариж
бариж (barjəž) [p=arjəʧ]
1981
барилгын
барилгын (barilgɨng) [p=arjiɮɣiŋ]
1874
баримт
баримт (barimt) [p=arjimht]
1451
барих
барих (barjəx) [p=arjəx]
1251
барселон
барселон (barsjeləng) [p=arsjeɮəŋ]
1303
барьж
барьж (barjž) [p=arjʧ]
1076
бас
бас (bas) [p=as]
1381, 1560, 1747, 1774, 1843, ..., +1
баяр
баяр (bajər) [p=ajər
̥
]
1251, 1288
баярлалаа
баярлалаа (bajarlalaa) [p=ajarɮaɮaː]
1607
баяртай
баяртай (bajartaj) [p=ajarhtaj]
1801, 1855
бедфорд
бедфорд (bjedford) [p=jedfɔrt]
1669
берлин
берлин (bjerljəng) [p=jerɮjəŋ]
1731
346
ENMN

бернард
бернард (bjernard) [p=jernart]
1862
биби (bi) [p=ji]
1001, 1002, 1007, 1009, 1015, ...,
+364
биби (bjə) [p=jə]
1239
бид
бид (bid) [p=jit]
1088, 1135, 1177, 1189, 1191, ...,
+47
бидний
бидний (bidnii) [p=jidnjiː]
1195, 1493, 1886
биднийг
биднийг (bidniigh) [p=jidnjiːɢ]
1088, 1135, 1178, 1198, 1301
биднйиг
биднйиг (bidnjjəgh) [p=jidnjjəɢ]
1019
бидэнд
бидэнд (bidend) [p=jident]
1102, 1978, 1979
бидэнтэй
бидэнтэй (bidentej) [p=jidenhtej]
1229, 1269, 1302, 1523, 1546
бие
бие (bijə) [p=jijə]
1176, 1907
биз
биз (biz) [p=jiʦ]
1960
бий
бий (bii) [p=jiː]
1653, 1654, 1656, 1657, 1659, ..., +4
билүү
билүү (bilüü) [p=jiɮuː]
1898
битгий
битгий (bitgii) [p=jihtɣjiː]
1265, 1627, 1628, 1629, 1636, ..., +5
бичиг
бичиг (bičjəgh) [p=jihʧjəɢ]
1451
бичсэн
бичсэн (bičsəng) [p=jihʧsəŋ]
1832
биш
биш (biš) [p=jiʃ]
1286, 1344, 1346, 1383, 1416, ...,
+23
бишээ
бишээ (bišee) [p=jiʃeː]
1578
богино
богино (bogin) [p=ɔɣjin]
1891, 1956
боготад
боготад (bogotəd) [p=ɔɣɔhtət]
1275
бодлоор
бодлоор (bodloor) [p=ɔdɮɔːr
̥
]
1465, 1466, 1467, 1468, 1648, ..., +2
бодож
бодож (bodəž) [p=ɔdəʧ]
1073, 1193, 1266, 1268, 1290, ...,
+27
бодохгүй
бодохгүй (bodoxgüj) [p=ɔdɔxɣuj]
1267, 1291, 1293, 1295, 1296, ..., +7
бодохдоо
бодохдоо (bodoxdoo) [p=ɔdɔxdɔː]
1472, 1486, 1487, 1489, 1491, ..., +8
бодсон
бодсон (bodsəng) [p=ɔdsəŋ]
1901
бол
бол (bol) [p=ɔɬ]
1040, 1042, 1048, 1091, 1151, ...,
+12
болгон
болгон (bolgəng) [p=ɔɮɣəŋ]
1869, 1876, 1883
болгонд
болгонд (bolgond) [p=ɔɮɣɔnt]
1505
болгоомжтой
болгоомжтой (bolgoomžtoj)
[p=ɔɮɣɔːmʤhtɔj]
1420, 1423
болгосон
болгосон (bolgosəng) [p=ɔɮɣɔsəŋ]
1964
болж
болж (bolž) [p=ɔɮʧ]
1246, 1256, 1427, 1895, 1912, ..., +1
болисон
болисон (bolisəng) [p=ɔɮjisəŋ]
1071, 1965, 1970
болн
болн (bolng) [p=ɔɮŋ]
1321
болно
болно (boln) [p=ɔɮn]
1134, 1153, 1232, 1235, 1236, ...,
+68
болов
болов (boləv) [p=ɔɮəw]
1961, 1962, 1963
боловч
боловч (bolovč) [p=ɔɮɔʋhʧ]
1189
боломжгүй
боломжгүй (bolomžgüj) [p=ɔɮɔmʤɣuj]
1739, 1754
боломжтой
боломжтой (bolomžtoj) [p=ɔɮɔmʤhtɔj]
1360, 1361, 1363, 1364, 1366, ..., +1
болон
болон (boləng) [p=ɔɮəŋ]
1117, 1766, 1773
болоогүй
болоогүй (boloogüj) [p=ɔɮɔːɣuj]
1246, 1283, 1623
ENMN
347

болоомжтой
болоомжтой (boloomžtoj)
[p=ɔɮɔːmʤhtɔj]
1362, 1365
болох
болох (boləx) [p=ɔɮəx]
1160, 1163, 1240, 1244, 1314, ...,
+13
болохгүй
болохгүй (boloxgüj) [p=ɔɮɔxɣuj]
1229, 1289, 1658, 1888, 1889, ..., +1
болоход
болоход (boloxəd) [p=ɔɮɔxət]
1755
болохсон
болохсон (boloxsəng) [p=ɔɮɔxsəŋ]
1962, 1963
болохыг
болохыг (boloxɨgh) [p=ɔɮɔxiɢ]
1609, 1610, 1611, 1612, 1930, ..., +1
болсон
болсон (bolsəng) [p=ɔɮsəŋ]
1406, 1429, 1463, 1473, 1506, ...,
+10
болсоныг
болсоныг (bolsonɨgh) [p=ɔɮsɔniɢ]
1956
болтол
болтол (boltəl) [p=ɔɮhtəɬ]
1602
борис
борис (borjəs) [p=ɔrjəs]
1093
бороо
бороо (boroo) [p=ɔrɔː]
1099, 1102, 1116, 1153, 1178, ...,
+12
босох
босох (bosəx) [p=ɔsəx]
1375, 1486, 1499, 1507, 1522, ..., +4
босоход
босоход (bosoxəd) [p=ɔsɔxət]
1752
босохоос
босохоос (bosoxoos) [p=ɔsɔxɔːs]
1589, 1590
боссон
боссон (bossəng) [p=ɔssəŋ]
1533
бостоны
бостоны (boston) [p=ɔshtɔn]
1187
бохир
бохир (boxjər) [p=ɔxjər
̥
]
1071, 1175, 1890
бразил
бразил (brazjəl) [p=raʣjəɬ]
1811
бразилд
бразилд (brazild) [p=raʣjiɮt]
1863
брижить
брижить (brižitj) [p=rjiʤjihtj]
1003
британы
британы (britan) [p=rjihtan]
1051
бувэнос
бувэнос (buvenəs) [p=ʊʋenəs]
1276
будагдаж
будагдаж (budagdəž) [p=ʊdaɣdəʧ]
1060
будагдсан
будагдсан (budagdsəng) [p=ʊdaɣdsəŋ]
1033, 1066
будаж
будаж (budəž) [p=ʊdəʧ]
1060, 1087
будсан
будсан (budsəng) [p=ʊdsəŋ]
1066
буланд
буланд (buland) [p=ʊɮant]
1712
буруу
буруу (buruu) [p=ʊrʊː]
1041, 1416, 1436
буудал
буудал (buudəl) [p=ʊːdəɬ]
1493, 1657, 1675, 1689, 1737, ..., +5
буудалд
буудалд (buudald) [p=ʊːdaɮt]
1049, 1195, 1520, 1694, 1695, ..., +2
буудалын
буудалын (buudalɨng) [p=ʊːdaɮiŋ]
1550, 1735
буудлаас
буудлаас (buudlaas) [p=ʊːdɮaːs]
1741
буудлын
буудлын (buudlɨng) [p=ʊːdɮiŋ]
1403
бууз
бууз (buuz) [p=ʊːʦ]
1573
буцах
буцах (butsəx) [p=ʊhʦəx]
1231
бэбэ (be) [p=e]
1018, 1023, 1036, 1038, 1041, ...,
+30
бэлдэнэ
бэлдэнэ (belden) [p=eɮden]
1705
бэлдэхэд
бэлдэхэд (beldexəd) [p=eɮdexət]
1607
бэлл
бэлл (bell) [p=eɮɬ]
1024
бэлэг
бэлэг (beləgh) [p=eɮəɢ]
1251, 1294
бэлэн
бэлэн (beləng) [p=eɮəŋ]
1246, 1283, 1623, 1632, 1785
бэртсэн
бэртсэн (bertsəng) [p=erhtsəŋ]
348
ENMN

1020, 1880
бялуу
бялуу (bjaluu) [p=jaɮʊː]
1170
бямба
бямба (bjambə) [p=jambə]
1216, 1269, 1302, 1454, 1505, ..., +2
бүгдий
бүгдий (bügdii) [p=uɣdjiː]
1155
бүгдийг
бүгдийг (bügdiigh) [p=uɣdjiːɢ]
1387
бүжиглэе
бүжиглэе (büžiglejə) [p=uʤjiɣɮejə]
1631
бүлд
бүлд (büld) [p=uɮt]
1672
бүр
бүр (bür) [p=ur
̥
]
1010, 1027, 1064, 1104, 1149, ..., +5
бүрийн
бүрийн (büriing) [p=urjiːŋ]
1003, 1091
бүсээ
бүсээ (büsee) [p=useː]
1444, 1476
бүтээгддэг
бүтээгддэг (büteegddəgh)
[p=uhteːɣddəɢ]
1028
бүтээгдсэн
бүтээгдсэн (büteegdsəng)
[p=uhteːɣdsəŋ]
1018, 1046, 1053
бүтээлүүдийг
бүтээлүүдийг (büteelüüdiigh)
[p=uhteːɮuːdjiːɢ]
1002
бүтээсэн
бүтээсэн (büteesəng) [p=uhteːsəŋ]
1024
бүх
бүх (büx) [p=ux]
1197, 1494, 1495, 1512, 1676, ..., +3
бөгөөд
бөгөөд (bögööd) [p=oɣoːt]
1186
бөмбөг
бөмбөг (bömbəgh) [p=ombəɢ]
1040, 1189
бөмбөгийг
бөмбөгийг (bömbögiigh) [p=omboɣjiːɢ]
1457, 1516
бөмбөгийн
бөмбөгийн (bömbögiing) [p=omboɣjiːŋ]
1065, 1619, 1620, 1663, 1664, ..., +2
бөмөгийн
бөмөгийн (bömögiing) [p=omoɣjiːŋ]
1065
вааран
вааран (vaarəng) [ʋaːrəŋ]
1710
валентинад
валентинад (valjentinəd)
[ʋaɮjenhtjinət]
1489
валериотой
валериотой (valjeriotoj) [ʋaɮjerjiɔhtɔj]
1218
валтерыг
валтерыг (valtjerɨgh) [ʋaɮhtjeriɢ]
1242
валэрия
валэрия (valerijə) [ʋaɮerjijə]
1985
ванесаг
ванесаг (vanjesəgh) [ʋanjesəɢ]
1790
венчайтай
венчайтай (vjenčajtaj) [ʋjenhʧajhtaj]
1219
викрам
викрам (vikrəm) [ʋjikhrəm]
1411
викториад
викториад (viktoriəd) [ʋjikhhtɔrjiət]
1990
вилма
вилма (vilmə) [ʋjiɮmə]
1209
вилсоны
вилсоны (vilson) [ʋjiɮsɔn]
1416
винсэнт
винсэнт (vinsent) [ʋjinsenht]
1983
виолетагийн
виолетагийн (violjetagiing)
[ʋjiɔɮjehtaɣjiːŋ]
1251
витал
витал (vitəl) [ʋjihtəɬ]
1220
вэ
вэ (ve) [ʋe]
1014, 1032, 1044, 1053, 1092, ...,
+89
гаалийн
гаалийн (gaaliing) [k=aːɮjiːŋ]
1915
габриел
габриел (gabrijəl) [k=abrjijəɬ]
1112
гадаа
гадаа (gadaa) [k=adaː]
1309, 1726
гадаад
гадаад (gadaad) [k=adaːt]
1133
гадагшаа
гадагшаа (gadagšaa) [k=adaɣʃaː]
1705
гадилыг
гадилыг (gadilɨgh) [k=adjiɮiɢ]
1322
гадуур
гадуур (gaduur) [k=adʊːr
̥
]
ENMN
349

1284
газар
газар (gazər) [k=aʣər
̥
]
1003, 1042, 1091, 1323, 1372, ..., +7
газарт
газарт (gazart) [k=aʣarht]
1004
газрийн
газрийн (gazriing) [k=aʣrjiːŋ]
1954
газруудаар
газруудаар (gazruudaar) [k=aʣrʊːdaːr
̥
]
1756
гайхалтай
гайхалтай (gajxaltaj) [k=ajxaɮhtaj]
1860, 1955
гайхсан
гайхсан (gajxsəng) [k=ajxsəŋ]
2000
гал
гал (gal) [k=aɬ]
1049, 1431, 1999
галт
галт (galt) [k=aɮht]
1299, 1520, 1652, 1666, 1690, ..., +3
гамилаг
гамилаг (gamiləgh) [k=amjiɮəɢ]
1324
ганеш
ганеш (ganjəš) [k=anjəʃ]
1768
ганцаараа
ганцаараа (gantsaaraa) [k=anhʦaːraː]
1114, 1605
гар
гар (gar) [k=ar
̥
]
1898
гараа
гараа (garaa) [k=araː]
1175, 1241, 1818
гараад
гараад (garaad) [k=araːt]
1450
гараг
гараг (garəgh) [k=arəɢ]
1734
гарагийн
гарагийн (garagiing) [k=araɣjiːŋ]
1269, 1703
гарагт
гарагт (garagt) [k=araɣht]
1189, 1202, 1216, 1224, 1227, ..., +5
гараж
гараж (garəž) [k=arəʧ]
1042
гаражид
гаражид (garažjəd) [k=araʤjət]
1061
гарах
гарах (garəx) [k=arəx]
1208, 1214, 1262, 1312, 1350, ...,
+12
гарахгүй
гарахгүй (garaxgüj) [k=araxɣuj]
1130, 1206, 1310, 1582, 1635, ..., +3
гарахыг
гарахыг (garaxɨgh) [k=araxiɢ]
1129, 1577, 1588, 1591, 1971
гарвал
гарвал (garvəl) [k=arʋəɬ]
1999
гарган
гарган (gargəng) [k=arɣəŋ]
1455
гардаг
гардаг (gardəgh) [k=ardəɢ]
1660
гардаггүй
гардаггүй (gardaggüj) [k=ardaɣɣuj]
1112, 1132, 1841
гари
гари (garjə) [k=arjə]
1579
гариг
гариг (garjəgh) [k=arjəɢ]
1419, 1505, 1678
гаригт
гаригт (garigt) [k=arjiɣht]
1419, 1723
гарлаа
гарлаа (garlaa) [k=arɮaː]
1564
гармаар
гармаар (garmaar) [k=armaːr
̥
]
1584
гармааргүй
гармааргүй (garmaargüj) [k=armaːrɣuj]
1581, 1584, 1603
гарна
гарна (garn) [k=arn]
1229, 1327, 1338, 1854, 1904
гарсан
гарсан (garsəng) [k=arsəŋ]
1049, 1117, 1137, 1141, 1454, ..., +8
гарсангүй
гарсангүй (garsangüj) [k=arsanɣuj]
1795
гарсиагийхан
гарсиагийхан (garsiagiixəng)
[k=arsjiaɣjiːxəŋ]
1433
гарцгаах
гарцгаах (gartsgaax) [k=arhʦɣaːx]
1645
гарч
гарч (garč) [k=arhʧ]
1339, 1531
герард
герард (gjerard) [k=jerart]
1889
герман
герман (gjerməng) [k=jerməŋ]
1443
гиулиана
гиулиана (giulian) [k=jiʊɮjian]
1158
гол
гол (gol) [k=ɔɬ]
1192
гоё
гоё (gojə) [k=ɔjə]
350
ENMN

1177, 1312, 1687, 1692, 1693, ..., +3
грахам
грахам (graxəm) [k=raxəm]
1024
гудамжинд
гудамжинд (gudamžind) [k=ʊdamʤjint]
1991
гудамжууд
гудамжууд (gudamžuud) [k=ʊdamʤʊːt]
1149
гуйсан
гуйсан (gujsəng) [k=ʊjsəŋ]
1912
гулгаж
гулгаж (gulgəž) [k=ʊɮɣəʧ]
1396
гурван
гурван (gurvəng) [k=ʊrʋəŋ]
1035, 1103, 1167, 1277, 1281, ..., +4
гутал
гутал (gutəl) [k=ʊhtəɬ]
1136
гуталнууд
гуталнууд (gutalnuud) [k=ʊhtaɮnʊːt]
1837
гуч
гуч (guč) [k=ʊhʧ]
1680
гучид
гучид (gučjəd) [k=ʊhʧjət]
1138, 1210, 1213, 1683
гучин
гучин (gučjəng) [k=ʊhʧjəŋ]
1450
гэвч
гэвч (gevč) [k=eʋhʧ]
1003, 1007, 1133, 1135, 1158, ...,
+58
гэвэл
гэвэл (gevəl) [k=eʋəɬ]
1705, 1749
гэдгийг
гэдгийг (gedgiigh) [k=edɣjiːɢ]
1430, 1435, 1929, 1931, 1936
гэдэгт
гэдэгт (gedegt) [k=edeɣht]
1809
гэдэгтээ
гэдэгтээ (gedegtee) [k=edeɣhteː]
1344
гэж
гэж (gež) [k=eʧ]
1073, 1094, 1193, 1229, 1252, ...,
+97
гэмтээсэн
гэмтээсэн (gemteesəng) [k=emhteːsəŋ]
1899
гэнэ
гэнэ (gen) [k=en]
1579, 1876, 1879, 1880, 1881, ..., +4
гэнэт
гэнэт (genət) [k=enəht]
1965
гэр
гэр (ger) [k=er
̥
]
1672
гэрийнхэнтэйгээ
гэрийнхэнтэйгээ (geriinxentejgee)
[k=erjiːnxenhtejɣeː]
1539
гэрлэнэ
гэрлэнэ (gerlen) [k=erɮen]
1225, 1295
гэрлэсэн
гэрлэсэн (gerlesəng) [k=erɮesəŋ]
1776, 1830, 1946
гэрлэх
гэрлэх (gerləx) [k=erɮəx]
1490
гэрлэхгүй
гэрлэхгүй (gerlexgüj) [k=erɮexɣuj]
1295
гэрлээ
гэрлээ (gerlee) [k=erɮeː]
1453
гэрлээгүй
гэрлээгүй (gerleegüj) [k=erɮeːɣuj]
1776
гэрлээд
гэрлээд (gerleed) [k=erɮeːt]
1145
гэрлүү
гэрлүү (gerlüü) [k=erɮuː]
1045
гэрлүүгээ
гэрлүүгээ (gerlüügee) [k=erɮuːɣeː]
1140, 1144, 1231
гэрт
гэрт (gert) [k=erht]
1230
гэртээ
гэртээ (gertee) [k=erhteː]
1132, 1159, 1206, 1207, 1260, ...,
+23
гэрэл
гэрэл (gerəl) [k=erəɬ]
1340, 1649, 1963
гэрэлтсэнийг
гэрэлтсэнийг (gereltseniigh)
[k=ereɮhtsenjiːɢ]
1953
гэрэлтэж
гэрэлтэж (gereltəž) [k=ereɮhtəʧ]
1123
гэрээс
гэрээс (gerees) [k=ereːs]
1743
гэсэн
гэсэн (gesəng) [k=esəŋ]
1126, 1731, 1885, 1886, 1889, ..., +5
гэхдээ
гэхдээ (gexdee) [k=exdeː]
1005, 1045, 1054, 1065, 1111, ...,
+23
гэхээс
гэхээс (gexees) [k=exeːs]
1610
гэхээсээ
гэхээсээ (gexeesee) [k=exeːseː]
ENMN
351

1612, 1614
гялгар
гялгар (gjalgər) [k=jaɮɣər
̥
]
1959
гүйж
гүйж (güjž) [k=ujʧ]
1386, 1398
гүйсэн
гүйсэн (güjsəng) [k=ujsəŋ]
1187
гүүр
гүүр (güür) [k=uːr
̥
]
1036, 1076, 1096, 1147
гүүрийг
гүүрийг (güüriigh) [k=uːrjiːɢ]
1076
дд (d) [t=]
1387
даа
даа (daa) [t=aː]
1441
даваа
даваа (davaa) [t=aʋaː]
1224, 1288
давах
давах (davəx) [t=aʋəx]
1266, 1290
давид
давид (davjəd) [t=aʋjət]
1534
давна
давна (davn) [t=aʋn]
1291
давсан
давсан (davsəng) [t=aʋsəŋ]
1521, 1809
давстай
давстай (davstaj) [t=aʋshtaj]
1667, 1668
давтаж
давтаж (davtəž) [t=aʋhtəʧ]
1439
дагаж
дагаж (dagəž) [t=aɣəʧ]
1452
дажгүй
дажгүй (dažgüj) [t=aʤɣuj]
1009, 1127, 1813, 1846
дайран
дайран (dajrəng) [t=ajrəŋ]
1045
дайсук
дайсук (dajsək) [t=ajsəkh]
1110
далайн
далайн (dalajng) [t=aɮajŋ]
1095, 1741
далан
далан (daləng) [t=aɮəŋ]
1024
дараа
дараа (daraa) [t=araː]
1005, 1221, 1225, 1226, 1231, ...,
+11
дараагийн
дараагийн (daraagiing) [t=araːɣjiːŋ]
1065, 1135, 1201, 1203, 1209, ...,
+15
дараагын
дараагын (daraagɨng) [t=araːɣiŋ]
1240
дараалал
дараалал (daraaləl) [t=araːɮəɬ]
1726
дарагдсан
дарагдсан (daragdsəng) [t=araɣdsəŋ]
1151
дариухан
дариухан (dariuxəng) [t=arjiʊxəŋ]
1979
дасгал
дасгал (dasgəl) [t=asɣəɬ]
1334
дахиад
дахиад (daxiəd) [t=axjiət]
1369, 1578, 1579, 1637
дахин
дахин (daxjəng) [t=axjəŋ]
1289, 1823
двд
двд (dvd) [t=ʋt]
1586, 1594
деде (dje) [t=je]
1057
деннис
деннис (djennjəs) [t=jennjəs]
1845
диана
диана (dian) [t=jian]
1876
диван
диван (divəng) [t=jiʋəŋ]
1713
дийтрих
дийтрих (diitrjəx) [t=jiːhtrjəx]
1108
дипак
дипак (dipək) [t=jihpəkh]
1199
дмитрид
дмитрид (dmitrjəd) [t=mjihtrjət]
1833
догшин
догшин (dogšjəng) [t=ɔɣʃjəŋ]
1708
доллар
доллар (dollər) [t=ɔɮɮər
̥
]
1392
долларын
долларын (dollarɨng) [t=ɔɮɮariŋ]
1384
долоо
долоо (doloo) [t=ɔɮɔː]
1009, 1019, 1039, 1049, 1054, ...,
+37
долоон
долоон (doloong) [t=ɔɮɔːŋ]
1499, 1738, 1886
352
ENMN

донателла
донателла (donatjellə) [t=ɔnahtjeɮɮə]
1117
дотор
дотор (dotər) [t=ɔhtər
̥
]
1199, 1431, 1509, 1656, 1689, ..., +5
дубайд
дубайд (dubajd) [t=ʊbajt]
1259
дугаар
дугаар (dugaar) [t=ʊɣaːr
̥
]
1416, 1436
дугтуйг
дугтуйг (dugtujgh) [t=ʊɣhtʊjɢ]
1714
дугуй
дугуй (duguj) [t=ʊɣʊj]
1046, 1180, 1973
дугуйчид
дугуйчид (dugujčjəd) [t=ʊɣʊjhʧjət]
1425, 1452
дунд
дунд (dund) [t=ʊnt]
1191, 1232, 1280
дуран
дуран (durəng) [t=ʊrəŋ]
1803
дурантай
дурантай (durantaj) [t=ʊranhtaj]
1803
дургуй
дургуй (durguj) [t=ʊrɣʊj]
1770, 1787, 1788
дургүй
дургүй (durgüj) [t=ʊrɣuj]
1005, 1111, 1296, 1484, 1575, ..., +9
дуртай
дуртай (durtaj) [t=ʊrhtaj]
1111, 1122, 1193, 1296, 1330, ...,
+39
дуугарсан
дуугарсан (duugarsəng) [t=ʊːɣarsəŋ]
1417
дуугарч
дуугарч (duugarč) [t=ʊːɣarhʧ]
1430
дуудаж
дуудаж (duudəž) [t=ʊːdəʧ]
1260
дуудана
дуудана (duudan) [t=ʊːdan]
1324
дуудах
дуудах (duudəx) [t=ʊːdəx]
1032, 1162, 1307, 1315, 1318
дуудна
дуудна (duudn) [t=ʊːdn]
1301
дуудсан
дуудсан (duudsəng) [t=ʊːdsəŋ]
1324, 1847
дуулж
дуулж (duulž) [t=ʊːɮʧ]
1957
дуунаар
дуунаар (duunaar) [t=ʊːnaːr
̥
]
1191
дуусаад
дуусаад (duusaad) [t=ʊːsaːt]
1966
дуусах
дуусах (duusəx) [t=ʊːsəx]
1211
дуусахыг
дуусахыг (duusaxɨgh) [t=ʊːsaxiɢ]
1878
дуусгаж
дуусгаж (duusgəž) [t=ʊːsɣəʧ]
1408
дуусгасан
дуусгасан (duusgasəng) [t=ʊːsɣasəŋ]
1148
дуусна
дуусна (duusn) [t=ʊːsn]
1227
дэдэ (de) [t=e]
1272
дэвсгэртийг
дэвсгэртийг (devsgertiigh)
[t=eʋsɣerhtjiːɢ]
1384
дэвшинэ
дэвшинэ (devšin) [t=eʋʃjin]
1947
дэлбэрэлтэнд
дэлбэрэлтэнд (delbereltend)
[t=eɮbereɮhtent]
1880
дэлгүүр
дэлгүүр (delgüür) [t=eɮɣuːr
̥
]
1124, 1342, 1380, 1519, 1724, ..., +1
дэлгүүрт
дэлгүүрт (delgüürt) [t=eɮɣuːrht]
1716
дэлгүүрээр
дэлгүүрээр (delgüüreer) [t=eɮɣuːreːr
̥
]
1332
дэлгүүрээс
дэлгүүрээс (delgüürees) [t=eɮɣuːreːs]
1434
дэлгүүрүүд
дэлгүүрүүд (delgüürüüd) [t=eɮɣuːruːt]
1802
дэх
дэх (dex) [t=ex]
1734
дээ
дээ (dee) [t=eː]
1873, 1968
дээврийг
дээврийг (deevriigh) [t=eːʋrjiːɢ]
1082
дээвэр
дээвэр (deevər) [t=eːʋər
̥
]
1082, 1651
дээгүүр
дээгүүр (deegüür) [t=eːɣuːr
̥
]
1516
дээр
дээр (deer) [t=eːr
̥
]
ENMN
353

1009, 1303, 1323, 1425, 1575, ...,
+12
дээрх
дээрх (deerx) [t=eːrx]
1710
дээрээ
дээрээ (deeree) [t=eːreː]
1256, 1257, 1258, 1827, 1925
дээрээс
дээрээс (deerees) [t=eːreːs]
1095
дүн
дүн (düng) [t=uŋ]
1445
дүр
дүр (dür) [t=ur
̥
]
1991, 1992
дүрэм
дүрэм (dürəm) [t=urəm]
1452
дүү
дүү (düü) [t=uː]
1381, 1781, 1796
дүүг
дүүг (düügh) [t=uːɢ]
1523, 1871
дөрвөн
дөрвөн (dörvəng) [t=orʋəŋ]
1255, 1434, 1722, 1828
дөчид
дөчид (döčjəd) [t=ohʧjət]
1299
евгэние
евгэние (jevgenijə) [jeʋɣenjijə]
1249
еонхуа
еонхуа (jeonxuə) [jeɔnxʊə]
1455
ер
ер (jer) [jer
̥
]
1113, 1805
ерхардь
ерхардь (jerxardj) [jerxardj]
1792
ерөнхийдөө
ерөнхийдөө (jerönxiidöö) [jeronxjiːdoː]
1132, 1442, 1674
ерөнхийлөгчийн
ерөнхийлөгчийн (jerönxiilögčiing)
[jeronxjiːɮoɣhʧjiːŋ]
1253
ес
ес (jes) [jes]
1213, 1951
есгүй
есгүй (jesgüj) [jesɣuj]
1451, 1460, 1461, 1465, 1466
есөн
есөн (jesəng) [jesəŋ]
1022, 1246, 1680
жаахан
жаахан (žaaxəng) [ʧ=aːxəŋ]
1578, 1579
жак
жак (žak) [ʧ=akh]
1766
жамила
жамила (žamilə) [ʧ=amjiɮə]
1365
жанерод
жанерод (žanjerəd) [ʧ=anjerət]
1057
жанэйрод
жанэйрод (žanejrəd) [ʧ=anejrət]
1272
жасмина
жасмина (žasmin) [ʧ=asmjin]
1908
жерардо
жерардо (žjerardə) [ʧ=jerardə]
1254
жерардын
жерардын (žjerardɨng) [ʧ=jerardiŋ]
1808
жессика
жессика (žjessikə) [ʧ=jessjikhə]
1588
жианхао
жианхао (žianxaə) [ʧ=jianxaə]
1357
жианхонгын
жианхонгын (žianxongɨng)
[ʧ=jianxɔnɣiŋ]
1006
жиеонг
жиеонг (žijeongh) [ʧ=jijeɔnɢ]
1291
жижиг
жижиг (žižjəgh) [ʧ=jiʤjəɢ]
1613, 1614, 1615, 1616
жил
жил (žil) [ʧ=jiɬ]
1806, 1909
жилд
жилд (žild) [ʧ=jiɮt]
1187
жилийн
жилийн (žiliing) [ʧ=jiɮjiːŋ]
1004, 1016, 1017, 1107, 1147, ..., +7
жимс
жимс (žims) [ʧ=jims]
1474
жиронг
жиронг (žirongh) [ʧ=jirɔnɢ]
1591
жирү
жирү (žirə) [ʧ=jirə]
1733
жисанг
жисанг (žisangh) [ʧ=jisanɢ]
1582
жиёванни
жиёванни (žijovannjə) [ʧ=jijoʋann]
1825
жолоодож
жолоодож (žoloodəž) [ʧ=ɔɮɔːdəʧ]
1196, 1399, 1483, 1825, 1851, ..., +1
жолоодох
жолоодох (žoloodəx) [ʧ=ɔɮɔːdəx]
1476, 1481, 1537
354
ENMN

жолоодохыг
жолоодохыг (žoloodoxɨgh)
[ʧ=ɔɮɔːdɔxiɢ]
1183
жолооны
жолооны (žoloon) [ʧ=ɔɮɔːn]
1266, 1271, 1290, 1291, 1442, ..., +5
жолооч
жолооч (žolooč) [ʧ=ɔɮɔːhʧ]
1446, 1609, 1610
жон
жон (žong) [ʧ=ɔŋ]
1950
жорж
жорж (žorž) [ʧ=ɔrʧ]
1301
жулиус
жулиус (žuliəs) [ʧ=ʊɮjiəs]
1216
жунко
жунко (žunkə) [ʧ=ʊnkhə]
1753
жуулчид
жуулчид (žuulčjəd) [ʧ=ʊːɮhʧjət]
1721
жүрж
жүрж (žürž) [ʧ=urʧ]
1013
жүржийн
жүржийн (žüržiing) [ʧ=urʤjiːŋ]
1554, 1555
жүүс
жүүс (žüüs) [ʧ=uːs]
1585, 1600
жүүсны
жүүсны (žüüsn) [ʧ=uːsn]
1585
за
за (za) [ʣa]
1287
зав
зав (zav) [ʣaw]
1366
завгүй
завгүй (zavgüj) [ʣaʋɣuj]
1366, 1705
завтай
завтай (zavtaj) [ʣaʋhtaj]
1298
загас
загас (zagəs) [ʣaɣəs]
1633
загасны
загасны (zagasn) [ʣaɣasn]
1636, 1829
задлаж
задлаж (zadləž) [ʣadɮəʧ]
1384, 1392
зайлсхийхийг
зайлсхийхийг (zajlsxiixiigh)
[ʣajɮsxjiːxjiːɢ]
1967
зайна
зайна (zajn) [ʣajn]
1490
зайтай
зайтай (zajtaj) [ʣajhtaj]
1737, 1740, 1741, 1742, 1743
залгаагүй
залгаагүй (zalgaagüj) [ʣaɮɣaːɣuj]
1885
залгаарай
залгаарай (zalgaaraj) [ʣaɮɣaːraj]
1647
залгамааргүй
залгамааргүй (zalgamaargüj)
[ʣaɮɣamaːrɣuj]
1608
залгана
залгана (zalgan) [ʣaɮɣan]
1352, 1763, 1900
залгасан
залгасан (zalgasəng) [ʣaɮɣasəŋ]
1885
залгах
залгах (zalgəx) [ʣaɮɣəx]
1347, 1353, 1647, 1736
залгахаа
залгахаа (zalgaxaa) [ʣaɮɣaxaː]
1362
залуу
залуу (zaluu) [ʣaɮʊː]
1386, 1541
залууг
залууг (zaluugh) [ʣaɮʊːɢ]
1877
залуухан
залуухан (zaluuxəng) [ʣaɮʊːxəŋ]
1490
залхаж
залхаж (zalxəž) [ʣaɮxəʧ]
1637
зам
зам (zam) [ʣam]
1425, 1446, 1660, 1674, 1701
замаар
замаар (zamaar) [ʣamaːr
̥
]
1446
замын
замын (zamɨng) [ʣamiŋ]
1452, 1674, 1720
зарагддаг
зарагддаг (zaragddəgh) [ʣaraɣddəɢ]
1029
зарагдсан
зарагдсан (zaragdsəng) [ʣaraɣdsəŋ]
1197
зарах
зарах (zarəx) [ʣarəx]
1238
зарим
зарим (zarjəm) [ʣarjəm]
1001, 1002, 1338, 1757, 1997
зарцуулна
зарцуулна (zartsuuln) [ʣarhʦʊːɮn]
1303
засаагүй
засаагүй (zasaagüj) [ʣasaːɣuj]
1096, 1097
ENMN
355

засагдаагүй
засагдаагүй (zasagdaagüj)
[ʣasaɣdaːɣuj]
1097
засагдаж
засагдаж (zasagdəž) [ʣasaɣdəʧ]
1061, 1075, 1082
засагдсан
засагдсан (zasagdsəng) [ʣasaɣdsəŋ]
1089, 1090, 1169
засаж
засаж (zasəž) [ʣasəʧ]
1075, 1082
засдаг
засдаг (zasdəgh) [ʣasdəɢ]
1042
зах
зах (zax) [ʣax]
1192
захиа
захиа (zaxiə) [ʣaxjiə]
1336, 1608
захида
захида (zaxidə) [ʣaxjidə]
1462
захидал
захидал (zaxidəl) [ʣaxjidəɬ]
1041, 1321, 1448
захирал
захирал (zaxirəl) [ʣaxjirəɬ]
1704
захиралтай
захиралтай (zaxiraltaj) [ʣaxjiraɮhtaj]
1704
зов
зов (zov) [ʣɔw]
1914
зовсон
зовсон (zovsəng) [ʣɔʋsəŋ]
1914
зогсоо
зогсоо (zogsoo) [ʣɔɣsɔː]
1972
зогсоол
зогсоол (zogsool) [ʣɔɣsɔːɬ]
1888
зогсоолд
зогсоолд (zogsoold) [ʣɔɣsɔːɮt]
1888
зогсооход
зогсооход (zogsooxəd) [ʣɔɣsɔːxət]
1936
зогсоохыг
зогсоохыг (zogsooxɨgh) [ʣɔɣsɔːxiɢ]
1031
зогсохыг
зогсохыг (zogsoxɨgh) [ʣɔɣsɔxiɢ]
1598
зодолдсон
зодолдсон (zodoldsəng) [ʣɔdɔɮdsəŋ]
1899
зоогийг
зоогийг (zoogiigh) [ʣɔːɣjiːɢ]
1954
зоогийн
зоогийн (zoogiing) [ʣɔːɣjiːŋ]
1372, 1641, 1661, 1662, 1689
зохиол
зохиол (zoxiəl) [ʣɔxjiəɬ]
1513
зохион
зохион (zoxiəng) [ʣɔxjiəŋ]
1046, 1343, 1485
зочид
зочид (zočjəd) [ʣɔhʧjət]
1049, 1403, 1493, 1550, 1657, ..., +7
зоэ
зоэ (zoə) [ʣɔə]
1799
зугаалах
зугаалах (zugaaləx) [ʣʊɣaːɮəx]
1316, 1319
зугаалгаар
зугаалгаар (zugaalgaar) [ʣʊɣaːɮɣaːr
̥
]
1545
зугаалмаар
зугаалмаар (zugaalmaar) [ʣʊɣaːɮmaːr
̥
]
1567
зуйл
зуйл (zujl) [ʣʊjɬ]
1685
зун
зун (zung) [ʣʊŋ]
1369, 1708
зураг
зураг (zurəgh) [ʣʊrəɢ]
1151, 1670
зурагт
зурагт (zuragt) [ʣʊraɣht]
1115, 1134, 1235, 1236, 1461, ..., +5
зурагтаа
зурагтаа (zuragtaa) [ʣʊraɣhtaː]
1378
зурагтаар
зурагтаар (zuragtaar) [ʣʊraɣhtaːr
̥
]
1051, 1253, 1312, 1333, 1655, ..., +4
зурагуудыг
зурагуудыг (zuraguudɨgh)
[ʣʊraɣʊːdiɢ]
1001
зургаад
зургаад (zurgaad) [ʣʊrɣaːt]
1521
зургаан
зургаан (zurgaang) [ʣʊrɣaːŋ]
1024, 1433, 1442, 1499, 1679, ..., +1
зургийг
зургийг (zurgiigh) [ʣʊrɣjiːɢ]
1893
зургуудыг
зургуудыг (zurguudɨgh) [ʣʊrɣʊːdiɢ]
1026
зургыг
зургыг (zurgɨgh) [ʣʊrɣiɢ]
1050
зурсан
зурсан (zursəng) [ʣʊrsəŋ]
1026
зуун
зуун (zuung) [ʣʊːŋ]
1016, 1017, 1022, 1024, 1694, ..., +2
356
ENMN

зэрэг
зэрэг (zerəgh) [ʣerəɢ]
1599, 1642, 1905
зээлэх
зээлэх (zeeləx) [ʣeːɮəx]
1927
зүгээр
зүгээр (zügeer) [ʣuɣeːr
̥
]
1601, 1676
зүгээрээ
зүгээрээ (zügeeree) [ʣuɣeːreː]
1323
зүйл
зүйл (züjl) [ʣujɬ]
1091, 1244, 1432, 1730, 1819
зүйлийг
зүйлийг (züjliigh) [ʣujɮjiːɢ]
1536, 1889
зүйлсийг
зүйлсийг (züjlsiigh) [ʣujɮsjiːɢ]
1959
зүрхшээж
зүрхшээж (zürxšeež) [ʣurxʃeːʧ]
1995
зүүдэг
зүүдэг (züüdəgh) [ʣuːdəɢ]
1789
зүүдэггүй
зүүдэггүй (züüdeggüj) [ʣuːdeɣɣuj]
1789
зүүх
зүүх (züüx) [ʣuːx]
1421, 1424, 1444, 1476, 1511
зөвлөсөн
зөвлөсөн (zövlösəng) [ʣoʋɮosəŋ]
1978
зөвхөн
зөвхөн (zövxəng) [ʣoʋxəŋ]
1874
зөвшөөрсөн
зөвшөөрсөн (zövšöörsəng)
[ʣoʋʃoːrsəŋ]
1983
зөвшөөрч
зөвшөөрч (zövšöörč) [ʣoʋʃoːrhʧ]
1307, 1336, 1343, 1937
зөвшөөрөх
зөвшөөрөх (zövšöörəx) [ʣoʋʃoːrəx]
1031
зөөгч
зөөгч (zöögč) [ʣoːɣhʧ]
1004
ивонь
ивонь (ivonj) [jiʋɔn]
1997
игор
игор (igər) [jiɣər
̥
]
1869
ид
ид (id) [jit]
1636
иддэг
иддэг (iddəgh) [jiddəɢ]
1797, 1849
иддэггүй
иддэггүй (iddeggüj) [jiddeɣɣuj]
1437, 1568, 1797, 1829, 1849
идмээр
идмээр (idmeer) [jidmeːr
̥
]
1543, 1546, 1569, 1570, 1573
идмээргүй
идмээргүй (idmeergüj) [jidmeːrɣuj]
1583
идсэн
идсэн (idsəng) [jidsəŋ]
1155, 1794
идсэнгүй
идсэнгүй (idsengüj) [jidsenɣuj]
1427, 1794
идье
идье (idjjə) [jidjjə]
1633, 1636
идэж
идэж (idəž) [jidəʧ]
1317, 1320
идэх
идэх (idəx) [jidəx]
1250, 1261, 1370, 1474, 1479, ..., +5
идэхгүй
идэхгүй (idexgüj) [jidexɣuj]
1867
идэхээр
идэхээр (idexeer) [jidexeːr
̥
]
1328, 1698, 1699
изабел
изабел (izabjəl) [jiʣabjəɬ]
1903
ийм
ийм (iim) [jiːm]
1154, 1289, 1450, 1461, 1465, ..., +2
ил
ил (il) [jiɬ]
1321, 1448
илгээгдсэн
илгээгдсэн (ilgeegdsəng) [jiɮɣeːɣdsəŋ]
1041
илгээх
илгээх (ilgeex) [jiɮɣeːx]
1321
илтгэлтэй
илтгэлтэй (iltgeltej) [jiɮhtɣeɮhtej]
1253
илуу
илуу (iluu) [jiɮʊː]
1455
илүү
илүү (ilüü) [jiɮuː]
1287, 1303, 1562, 1580, 1585, ...,
+17
илүүд
илүүд (ilüüd) [jiɮuːt]
1544, 1576, 1577, 1582, 1610, ..., +4
илүүдүздэг
илүүдүздэг (ilüüdüzdəgh)
[jiɮuːduʣdəɢ]
1612
импортлогддог
импортлогддог (importlogddəgh)
[jimhpɔrhtɮɔɣddəɢ]
1013
ENMN
357

имран
имран (imrəng) [jimrəŋ]
1389
ингрид
ингрид (ingrjəd) [jinɣrjət]
1809
ингэж
ингэж (ingəž) [jinɣəʧ]
1739, 1771
индүүдэгдэж
индүүдэгдэж (indüüdegdəž)
[jinduːdeɣdəʧ]
1080
индүүдэж
индүүдэж (indüüdəž) [jinduːdəʧ]
1080
инженерийн
инженерийн (inžjenjeriing)
[jinʤjenjerjiːŋ]
1165
интоор
интоор (intoor) [jinhtɔːr
̥
]
1716
инээдтэй
инээдтэй (ineedtej) [jineːdhtej]
1981
инээдээ
инээдээ (ineedee) [jineːdeː]
1981
ир
ир (ir) [jir
̥
]
1621, 1629
ирдэг
ирдэг (irdəgh) [jirdəɢ]
1675, 1690
ирж
ирж (irž) [jirʧ]
1305, 1385, 1389, 1523, 1652
ирист
ирист (irist) [jirjisht]
1294
ирлээ
ирлээ (irlee) [jirɮeː]
1901
ирнэ
ирнэ (irn) [jirn]
1210, 1886
ирсэн
ирсэн (irsəng) [jirsəŋ]
1143, 1198, 1509, 1696, 1697, ..., +2
ирэх
ирэх (irəx) [jirəx]
1222, 1699, 1727
ирэхгүй
ирэхгүй (irexgüj) [jirexɣuj]
1209, 1355, 1357, 1901, 1926
ирэхийнхээ
ирэхийнхээ (irexiinxee) [jirexjiːnxeː]
1387
ирэхэд
ирэхэд (irexəd) [jirexət]
1101
ирэхээрээ
ирэхээрээ (irexeeree) [jirexeːreː]
1900
испани
испани (ispanjə) [jishpan]
1443
испаниар
испаниар (ispaniər) [jishpanjiər
̥
]
1382
итали
итали (italjə) [jihtaɮjə]
1367, 1370, 1382
италид
италид (italjəd) [jihtaɮjət]
1852
итгэж
итгэж (itgəž) [jihtɣəʧ]
1294
итгэлгүй
итгэлгүй (itgelgüj) [jihtɣeɮɣuj]
1367, 1369, 1371, 1380, 1810
итгэлтэй
итгэлтэй (itgeltej) [jihtɣeɮhtej]
1344, 1346, 1809
итгээгүй
итгээгүй (itgeegüj) [jihtɣeːɣuj]
1882
итинг
итинг (itingh) [jihtjinɢ]
1606
их
их (ix) [jix]
1009, 1030, 1129, 1130, 1133, ...,
+45
ихэвчилэн
ихэвчилэн (ixevčiləng) [jixeʋhʧjiɮəŋ]
1454
ихэвчлэн
ихэвчлэн (ixevčləng) [jixeʋhʧɮəŋ]
1065, 1750
ихэнх
ихэнх (ixenx) [jixenx]
1040
ичиро
ичиро (ičirə) [jihʧjirə]
1960
йоркд
йоркд (jorkd) [jɔrkht]
1210
камер
камер (kamjər) [khamjər
̥
]
1331
камерыг
камерыг (kamjerɨgh) [khamjeriɢ]
1326
камила
камила (kamilə) [khamjiɮə]
1218
канадаас
канадаас (kanadaas) [khanadaːs]
1013
каракас-д
каракас-д (karakas-d) [kharakhas-t]
1273
карлсоных
карлсоных (karlsonɨx) [kharɮsɔnix]
1436
каролаян
каролаян (karolajəng) [kharɔɮajəŋ]
358
ENMN

1865
каспер
каспер (kaspjər) [khashpjər
̥
]
1895
кассимын
кассимын (kassimɨng) [khassjimiŋ]
1288
кассчин
кассчин (kassčjəng) [khasshʧjəŋ]
1959
касуми
касуми (kasumjə) [khasʊmjə]
1159
келигийн
келигийн (kjeligiing) [khjeɮjiɣjiːŋ]
1738
кеничи
кеничи (kjeničjə) [khjenjihʧjə]
1161
километр
километр (kilomjetr) [khjiɮɔmjehtr
̥
]
1398
километр
километр (kilomjetr) [khjiɮɔmjehtr]
1537
кимико
кимико (kimikə) [khjimjikhə]
1192
кино
кино (kin) [khjin]
1053, 1177, 1193, 1211, 1224, ...,
+16
киног
киног (kinəgh) [khjinəɢ]
1640, 1760, 1765, 1786, 1881
кинонд
кинонд (kinond) [khjinɔnt]
1193, 1296, 1773
кинотеатр
кинотеатр (kinotjeatr) [khjinɔhtjeahtr
̥
]
1217, 1233, 1346, 1356, 1469, ..., +6
кинотеатрт
кинотеатрт (kinotjeatrt)
[khjinɔhtjeahtrht]
1269
кинтеатр
кинтеатр (kintjeatr) [khjinhtjeahtr
̥
]
1360
клайр
клайр (klajr) [khɮajr
̥
]
1526
клара
клара (klarə) [khɮarə]
1841
клауд
клауд (klaəd) [khɮaət]
1872
клаудио
клаудио (klaudiə) [khɮaʊdjiə]
1217
км
км (km) [khm]
1735
кодтой
кодтой (kodtoj) [khɔdhtɔj]
1415
коломбиад
коломбиад (kolombiəd) [khɔɮɔmbjiət]
1022
компанин
компанин (kompanjəng) [khɔmhpanjəŋ]
1704
комьпютер
комьпютер (komjpjutjər)
[khɔmjhpjuhtjər
̥
]
1093
константин
константин (konstantjəng)
[khɔnshtanhtjəŋ]
1143
концерт
концерт (kontsjert) [khɔnhʦjerht]
1212, 1213, 1411, 1563, 1951
концертны
концертны (kontsjertn) [khɔnhʦjerhtn]
1197, 1562
коста
коста (kostə) [khɔshtə]
1344
кофе
кофе (kofjə) [khɔfjə]
1150, 1171, 1265, 1542, 1544, ..., +1
кофенд
кофенд (kofjend) [khɔfjent]
1111
крис
крис (krjəs) [khrjəs]
1525
ксавиер
ксавиер (ksavijər) [khsaʋjijər
̥
]
1418
ксениа
ксениа (ksjeniə) [khsjenjiə]
1121
курс
курс (kurs) [khʊrs]
1227
курсд
курсд (kursd) [khʊrst]
1227, 1541
лл (l) [ɮ]
1804
лаила
лаила (lailə) [ɮajiɮə]
1513
лакшми
лакшми (lakšmjə) [ɮakhʃmjə]
1199, 1412
лара
лара (larə) [ɮarə]
1847
лариссагын
лариссагын (larissagɨng) [ɮarjissaɣiŋ]
1871
латифа
латифа (latifə) [ɮahtjifə]
1389
леонарда
леонарда (ljeonardə) [ɮjeɔnardə]
ENMN
359

1901
леополд
леополд (ljeopold) [ɮjeɔhpɔɮt]
1460
лила
лила (lilə) [ɮjiɮə]
1770
лилиана
лилиана (lilian) [ɮjiɮjian]
1914
лимад
лимад (liməd) [ɮjimət]
1274
линдагын
линдагын (lindagɨng) [ɮjindaɣiŋ]
1180
литрийн
литрийн (litriing) [ɮjihtrjiːŋ]
1434
лондонд
лондонд (londond) [ɮɔndɔnt]
1058
лудвиг
лудвиг (ludvjəgh) [ɮʊdʋjəɢ]
1440
луйзагын
луйзагын (lujzagɨng) [ɮʊjʣaɣiŋ]
1898
лука
лука (lukə) [ɮʊkhə]
1829
луси
луси (lusjə) [ɮʊsjə]
1763
луу
луу (luu) [ɮʊː]
1217, 1224, 1297, 1346, 1356, ..., +9
лхагва
лхагва (lxagvə) [ɮxaɣʋə]
1734
люсад
люсад (ljusəd) [ɮjʊsət]
1911
лүү
лүү (lüü) [ɮuː]
1245, 1380
маалик
маалик (maaljək) [maːɮjəkh]
1907
маань
маань (maanj) [maːn]
1026
магадгуй
магадгуй (magadguj) [maɣadɣʊj]
1369
магадгүй
магадгүй (magadgüj) [maɣadɣuj]
1262, 1344, 1346, 1347, 1348, ...,
+31
магдаа
магдаа (magdaa) [maɣdaː]
1167
май
май (maj) [maj]
1626
максимтай
максимтай (maksimtaj) [makhsjimhtaj]
1887
малгайг
малгайг (malgajgh) [maɮɣajɢ]
1467
малгайд
малгайд (malgajd) [maɮɣajt]
1330
манай
манай (manaj) [manaj]
1045, 1132, 1415, 1840, 1894
манайд
манайд (manajd) [manajt]
1305
марафон
марафон (marafəng) [marafəŋ]
1187
маргааш
маргааш (margaaš) [marɣaːʃ]
1054, 1200, 1205, 1210, 1212, ...,
+43
маргалдахаас
маргалдахаас (margaldaxaas)
[marɣaɮdaxaːs]
1637
маргалдахгүй
маргалдахгүй (margaldaxgüj)
[marɣaɮdaxɣuj]
1637
маргаш
маргаш (margəš) [marɣəʃ]
1518, 1766
марисол
марисол (marisəl) [marjisəɬ]
1382
марк
марк (mark) [markh]
1029
марко
марко (markə) [markhə]
1140
марта
марта (martə) [marhtə]
1838
мартах
мартах (martəx) [marhtəx]
1362, 1997
мартин
мартин (martjəng) [marhtjəŋ]
1771
мартсан
мартсан (martsəng) [marhtsəŋ]
1324, 1362
мартуузай
мартуузай (martuuzaj) [marhtʊːʣaj]
1448, 1453
масару
масару (masarə) [masarə]
1190
мах
мах (max) [max]
1636, 1797, 1829, 1849
махмуд
махмуд (maxməd) [maxmət]
360
ENMN

1472
маш
маш (maš) [maʃ]
1129, 1130, 1151, 1157, 1196, ...,
+15
машин
машин (mašjəng) [maʃjəŋ]
1031, 1042, 1054, 1061, 1075, ...,
+17
машинаа
машинаа (mašinaa) [maʃjinaː]
1238, 1888, 1936
машинаар
машинаар (mašinaar) [maʃjinaːr
̥
]
1303, 1805
машингүй
машингүй (mašingüj) [maʃjinɣuj]
1418, 1812
машинтай
машинтай (mašintaj) [maʃjinhtaj]
1158, 1421, 1812, 1961
машины
машины (mašin) [maʃjin]
1444, 1660, 1892
машиныг
машиныг (mašinɨgh) [maʃjiniɢ]
1075, 1083
маэнгсук
маэнгсук (maengsək) [maenɣsəkh]
1385
мессэж
мессэж (mjessəž) [mjessəʧ]
1824
метрогоор
метрогоор (mjetrogoor) [mjehtrɔɣɔːr
̥
]
1538
миамид
миамид (miamjəd) [mjiamjət]
1167, 1817
миланд
миланд (miland) [mjiɮant]
1835
милена
милена (miljen) [mjiɮjen]
1146
милл
милл (mill) [mjiɮɬ]
1537
миниий
миниий (miniii) [mjinjijiː]
1067, 1068
миний
миний (minii) [mjinjiː]
1034, 1050, 1054, 1059, 1061, ...,
+39
минйи
минйи (minjjə) [mjinjjə]
1672, 1893
минору
минору (minorə) [mjinɔrə]
1530
минут
минут (minət) [mjinəht]
1391, 1450, 1675, 1691
минутын
минутын (minutɨng) [mjinʊhtiŋ]
1283, 1509, 1823
минуутын
минуутын (minuutɨng) [mjinʊːhtiŋ]
1887
минь
минь (minj) [mjin]
1441
мириамтай
мириамтай (miriamtaj) [mjirjiamhtaj]
1926
мицуко
мицуко (mitsukə) [mjihʦʊkhə]
1133
мичико
мичико (mičikə) [mjihʧjikhə]
1912
мод
мод (mod) [mɔt]
1654
моднууд
моднууд (modnuud) [mɔdnʊːt]
1085, 1659
моднуудыг
моднуудыг (modnuudɨgh) [mɔdnʊːdiɢ]
1085
модоор
модоор (modoor) [mɔdɔːr
̥
]
1048
моникаа
моникаа (monikaa) [mɔnjikhaː]
1185
морь
морь (morj) [mɔrj]
1108, 1184, 1401
москва
москва (moskvə) [mɔskhʋə]
1530
моторт
моторт (motort) [mɔhtɔrht]
1973
мотоцикл
мотоцикл (mototsikl) [mɔhtɔhʦjikhɬ]
1400
муж
муж (muž) [mʊʧ]
1681
музей
музей (muzjeə) [mʊʣjeə]
1475, 1719, 1802
муу
муу (muu) [mʊː]
1441, 1907
муур
муур (muur) [mʊːr
̥
]
1593
муутай
муутай (muutaj) [mʊːhtaj]
1853
мэгуми
мэгуми (megumjə) [meɣʊmjə]
1532
мэддэг
мэддэг (meddəgh) [meddəɢ]
ENMN
361

1883
мэднэ
мэднэ (medn) [medn]
1435
мэдсэнгүй
мэдсэнгүй (medsengüj) [medsenɣuj]
1822, 1825, 1852
мэдэж
мэдэж (medəž) [medəʧ]
1430, 1536
мэдэрч
мэдэрч (mederč) [mederhʧ]
1329, 1551, 1581, 1582
мэдэх
мэдэх (medəx) [medəx]
1006, 1443, 1928, 1931, 1932, ..., +1
мэдэхгүй
мэдэхгүй (medexgüj) [medexɣuj]
1162, 1347, 1368, 1370, 1409, ..., +6
мэдэхийг
мэдэхийг (medexiigh) [medexjiːɢ]
1938
мэдээж
мэдээж (medeež) [medeːʧ]
1233, 1866, 1875, 1996
мэдээл
мэдээл (medeel) [medeːɬ]
1550
мэксик-д
мэксик-д (meksik-d) [mekhsjikh-t]
1799
мэргэжлийн
мэргэжлийн (mergežliing)
[merɣeʤɮjiːŋ]
1447
мэссеж
мэссеж (messjəž) [messjəʧ]
1696, 1697
мягмар
мягмар (mjagmər) [mjaɣmər
̥
]
1734
мянга
мянга (mjang) [mjanɣ]
1022, 1024, 1694, 1695
мянгаас
мянгаас (mjangaas) [mjanɣaːs]
1728
мөн
мөн (möng) [moŋ]
1835
мөнгө
мөнгө (möng) [monɣ]
1372, 1656, 1717, 1927, 1975, ..., +1
мөнгөтэй
мөнгөтэй (möngötej) [monɣohtej]
1989
мөнгөө
мөнгөө (möngöö) [monɣoː]
1497
мөрдөх
мөрдөх (mördəx) [mordəx]
1452
нааш
нааш (naaš) [naːʃ]
1621
над
над (nad) [nat]
1430, 1647, 1885, 1900, 1915
надаас
надаас (nadaas) [nadaːs]
1912, 1915, 1940, 1941
надад
надад (nadəd) [nadət]
1050, 1163, 1326, 1335, 1366, ...,
+16
надтай
надтай (nadtaj) [nadhtaj]
1325, 1341, 1559, 1561, 1563, ..., +2
надя
надя (nadjə) [nadjə]
1830
найдаж
найдаж (najdəž) [najdəʧ]
1944, 1947, 1950
найдвартай
найдвартай (najdvartaj) [najdʋarhtaj]
1980
найз
найз (najz) [najʦ]
1026, 1050, 1185, 1229, 1249, ..., +3
найзууд
найзууд (najzuud) [najʣʊːt]
1222, 1415, 1783, 1791, 1795
найзуудтай
найзуудтай (najzuudtaj) [najʣʊːdhtaj]
1755
найзуудтайгаа
найзуудтайгаа (najzuudtajgaa)
[najʣʊːdhtajɣaː]
1204
найзын
найзын (najzɨng) [najʣiŋ]
1956
найм
найм (najm) [najm]
1299
найман
найман (najməng) [najməŋ]
1024, 1255, 1417, 1422, 1678, ..., +1
намайг
намайг (namajgh) [namajɢ]
1069, 1120, 1260, 1623, 1643, ..., +7
нар
нар (nar) [nar
̥
]
1052, 1054, 1092, 1110, 1123, ..., +7
нарны
нарны (narn) [narn]
1678
нартай
нартай (nartaj) [narhtaj]
1747, 1823
нартайгаа
нартайгаа (nartajgaa) [narhtajɣaː]
1229, 1249, 1338
нас
нас (nas) [nas]
1288, 1422, 1738
насандаа
насандаа (nasandaa) [nasandaː]
1183
362
ENMN

настай
настай (nastaj) [nashtaj]
1442, 1984
наталид
наталид (nataljəd) [nahtaɮjət]
1943
наян
наян (najəng) [najəŋ]
1022, 1537
никол
никол (nikəl) [njikhəɬ]
1925
николая
николая (nikolajə) [njikhɔɮajə]
1991
николь
николь (nikolj) [njikhɔɮ]
1773
нираж
нираж (nirəž) [njirəʧ]
1971
нисгэгч
нисгэгч (nisgegč) [njisɣeɣhʧ]
1609, 1610
нисдэг
нисдэг (nisdəgh) [njisdəɢ]
1733
нислэг
нислэг (nisləgh) [njisɮəɢ]
1683, 1897
нисэж
нисэж (nisəž) [njisəʧ]
1198, 1733
нисээрэй
нисээрэй (niseerej) [njiseːrej]
1625
нобору
нобору (noborə) [nɔbɔrə]
1913
ногоонууд
ногоонууд (nogoonuud) [nɔɣɔːnʊːt]
1474
ном
ном (nom) [nɔm]
1477, 1665, 1711, 1832
номууд
номууд (nomuud) [nɔmʊːt]
1237
номыг
номыг (nomɨgh) [nɔmiɢ]
1778
нохойд
нохойд (noxojd) [nɔxɔjt]
1025, 1593
нохойтой
нохойтой (noxojtoj) [nɔxɔjhtɔj]
1433
нур
нур (nur) [nʊr
̥
]
1490
нурааж
нурааж (nuraaž) [nʊraːʧ]
1084
нурагдаж
нурагдаж (nuragdəž) [nʊraɣdəʧ]
1084
нуриа
нуриа (nuriə) [nʊrjiə]
1387
нууц
нууц (nuuts) [nʊːhʦ]
1883
нь
нь (nj) [n]
1005, 1029, 1054, 1094, 1113, ...,
+27
нью
нью (njjə) [njə]
1210
нэвтрүүлэг
нэвтрүүлэг (nevtrüüləgh)
[neʋhtruːɮəɢ]
1312, 1692, 1693
нэг
нэг (negh) [neɢ]
1020, 1026, 1050, 1158, 1160, ...,
+23
нэгдсэн
нэгдсэн (negdsəng) [neɣdsəŋ]
1065
нэгдэж
нэгдэж (negdəž) [neɣdəʧ]
1229
нэгнийг
нэгнийг (negniigh) [neɣnjiːɢ]
1803
нэгэн
нэгэн (negəng) [neɣəŋ]
1009, 1010, 1011, 1045, 1047, ...,
+22
нэрлэдэг
нэрлэдэг (nerledəgh) [nerɮedəɢ]
1094
нээж
нээж (neež) [neːʧ]
1390
нээлтэй
нээлтэй (neeltej) [neːɮhtej]
1646
нээсэн
нээсэн (neesəng) [neːsəŋ]
1714
нээх
нээх (neex) [neːx]
1163, 1372
ням
ням (njam) [njam]
1189, 1546, 1547
нямд
нямд (njamd) [njamt]
1707
нүд
нүд (nüd) [nut]
1511
нүдний
нүдний (nüdnii) [nudnjiː]
1095, 1511, 1789
нүдэнд
нүдэнд (nüdend) [nudent]
ENMN
363

1685
нүүнэ
нүүнэ (nüün) [nuːn]
1731
нөгөө
нөгөө (nögöö) [noɣoː]
1192
нөхцөл
нөхцөл (nöxtsəl) [noxhʦəɬ]
1914
нөхөр
нөхөр (nöxər) [noxər
̥
]
1798
одоо
одоо (odoo) [ɔdɔː]
1063, 1089, 1093, 1256, 1276, ...,
+23
одоогоор
одоогоор (odoogoor) [ɔdɔːɣɔːr
̥
]
1087
одоогын
одоогын (odoogɨng) [ɔdɔːɣiŋ]
1939
одоохондоо
одоохондоо (odooxondoo) [ɔdɔːxɔndɔː]
1099
ойлгодог
ойлгодог (ojlgodəgh) [ɔjɮɣɔdəɢ]
1387
ойлгож
ойлгож (ojlgəž) [ɔjɮɣəʧ]
1387
ойлгохгүй
ойлгохгүй (ojlgoxgüj) [ɔjɮɣɔxɣuj]
1160, 1514
ойр
ойр (ojr) [ɔjr
̥
]
1121, 1709, 1874
ойролцоо
ойролцоо (ojroltsoo) [ɔjrɔɮhʦɔː]
1415, 1712
ойролцоогоор
ойролцоогоор (ojroltsoogoor)
[ɔjrɔɮhʦɔːɣɔːr
̥
]
1182
ойрхон
ойрхон (ojrxəng) [ɔjrxəŋ]
1657, 1661
олж
олж (olž) [ɔɮʧ]
1410, 1930
оливер
оливер (olivjər) [ɔɮjiʋjər
̥
]
1896
оливерд
оливерд (olivjerd) [ɔɮjiʋjert]
1943
оливерийг
оливерийг (olivjeriigh) [ɔɮjiʋjerjiːɢ]
1930
оливиа
оливиа (oliviə) [ɔɮjiʋjiə]
1900
олон
олон (oləng) [ɔɮəŋ]
1051, 1151, 1194, 1333, 1440, ..., +9
олох
олох (oləx) [ɔɮəx]
1484
олохгүй
олохгүй (oloxgüj) [ɔɮɔxɣuj]
1073, 1405
олохыг
олохыг (oloxɨgh) [ɔɮɔxiɢ]
1606
олсон
олсон (olsəng) [ɔɮsəŋ]
1050, 1054
ольга
ольга (oljg) [ɔɮɣ]
1406
омар
омар (omər) [ɔmər
̥
]
1437
онгойгоогүй
онгойгоогүй (ongojgoogüj)
[ɔnɣɔjɣɔːɣuj]
1802
онгойлго
онгойлго (ongojlg) [ɔnɣɔjɮɣ]
1746, 1915
онгойлгож
онгойлгож (ongojlgəž) [ɔnɣɔjɮɣəʧ]
1314
онгорхой
онгорхой (ongorxoj) [ɔnɣɔrxɔj]
1802
онгоц
онгоц (ongəts) [ɔnɣəhʦ]
1210, 1215
онгоцны
онгоцны (ongotsn) [ɔnɣɔhʦn]
1609, 1610, 1675, 1727, 1735, ..., +3
онгоцоор
онгоцоор (ongotsoor) [ɔnɣɔhʦɔːr
̥
]
1303
онд
онд (ond) [ɔnt]
1022, 1024, 1053
онцгой
онцгой (ontsgoj) [ɔnhʦɣɔj]
1459
онцгүй
онцгүй (ontsgüj) [ɔnhʦɣuj]
1873, 1986
ор
ор (or) [ɔr
̥
]
1853
орвол
орвол (orvəl) [ɔrʋəɬ]
1752
ордог
ордог (ordəgh) [ɔrdəɢ]
1892
ордоггүй
ордоггүй (ordoggüj) [ɔrdɔɣɣuj]
1750
орж
орж (orž) [ɔrʧ]
1153, 1198, 1310, 1564, 1814, ..., +1
364
ENMN

ормоор
ормоор (ormoor) [ɔrmɔːr
̥
]
1572
орно
орно (orn) [ɔrn]
1267, 1945
орой
орой (oroj) [ɔrɔj]
1100, 1129, 1130, 1137, 1154, ...,
+53
оройдоо
оройдоо (orojdoo) [ɔrɔjdɔː]
1435
оройн
оройн (orojng) [ɔrɔjŋ]
1317, 1320, 1370, 1408, 1458, ..., +9
оройтож
оройтож (orojtəž) [ɔrɔjhtəʧ]
1154, 1460, 1752
оройтсон
оройтсон (orojtsəng) [ɔrɔjhtsəŋ]
1732
оролдож
оролдож (oroldəž) [ɔrɔɮdəʧ]
1624
оролдох
оролдох (oroldəx) [ɔrɔɮdəx]
1979
оролдохоо
оролдохоо (oroldoxoo) [ɔrɔɮdɔxɔː]
1970
оролдсон
оролдсон (oroldsəng) [ɔrɔɮdsəŋ]
1967
оролцох
оролцох (oroltsəx) [ɔrɔɮhʦəx]
1510
оронд
оронд (orond) [ɔrɔnt]
1040, 1303, 1510
орондоо
орондоо (orondoo) [ɔrɔndɔː]
1154, 1181, 1265, 1287, 1308, ..., +6
ороогүй
ороогүй (oroogüj) [ɔrɔːɣuj]
1099, 1814
ороод
ороод (orood) [ɔrɔːt]
1287
орох
орох (orəx) [ɔrəx]
1245, 1282, 1308, 1345, 1348, ..., +8
орохгүй
орохгүй (oroxgüj) [ɔrɔxɣuj]
1285
орохийн
орохийн (oroxiing) [ɔrɔxjiːŋ]
1265
орохыг
орохыг (oroxɨgh) [ɔrɔxiɢ]
1940
орсон
орсон (orsəng) [ɔrsəŋ]
1045, 1154, 1178, 1181, 1983
орсонгүй
орсонгүй (orsongüj) [ɔrsɔnɣuj]
1102, 1116
орхи
орхи (orxjə) [ɔrxjə]
1261, 1649
оскарыг
оскарыг (oskarɨgh) [ɔskhariɢ]
1485
ослыг
ослыг (oslɨgh) [ɔsɮiɢ]
1047
ослын
ослын (oslɨng) [ɔsɮiŋ]
1020, 1157
осол
осол (osəl) [ɔsəɬ]
1660, 1700, 1701, 1702
осолд
осолд (osold) [ɔsɔɮt]
1035
очдог
очдог (očdəgh) [ɔhʧdəɢ]
1553, 1769
очиж
очиж (očjəž) [ɔhʧjəʧ]
1402
очино
очино (očin) [ɔhʧjin]
1249, 1269
очих
очих (očjəx) [ɔhʧjəx]
1249, 1367, 1469, 1498, 1504, ..., +6
очихгүй
очихгүй (očixgüj) [ɔhʧjixɣuj]
1784
очихдоо
очихдоо (očixdoo) [ɔhʧjixdɔː]
1424
очихыг
очихыг (očixɨgh) [ɔhʧjixiɢ]
1978
очмоор
очмоор (očmoor) [ɔhʧmɔːr
̥
]
1552
очно
очно (očn) [ɔhʧn]
1202
очоогүй
очоогүй (očoogüj) [ɔhʧɔːɣuj]
1723, 1799, 1863
очсон
очсон (očsəng) [ɔhʧsəŋ]
1052, 1729, 1784, 1799
оюутан
оюутан (ojuutəng) [ɔjʊːhtəŋ]
1673
оюутнууд
оюутнууд (ojuutnuud) [ɔjʊːhtnʊːt]
1445, 1512
паблотой
паблотой (pablotoj) [phabɮɔhtɔj]
1369
павел
павел (pavjəl) [phaʋjəɬ]
1200
ENMN
365

паоло
паоло (paolə) [phaɔɮə]
1152
парист
парист (parist) [pharjisht]
1059
паспортаа
паспортаа (pasportaa) [phashpɔrhtaː]
1146
паспортоо
паспортоо (pasportoo) [phashpɔrhtɔː]
1896
паул
паул (paəl) [phaəɬ]
1778
паулина
паулина (paulin) [phaʊɮjin]
1946
перутай
перутай (pjerutaj) [phjerʊhtaj]
1806
петербург
петербург (pjetjerburgh) [phjehtjerbʊrɢ]
1249
пиджак
пиджак (pidžək) [phjidʤəkh]
1890
пиджакаа
пиджакаа (pidžakaa) [phjidʤakhaː]
1300
пиджакыг
пиджакыг (pidžakɨgh) [phjidʤakhiɢ]
1464
принтерийн
принтерийн (printjeriing)
[phrjinhtjerjiːŋ]
1996
присила
присила (prisilə) [phrjisjiɮə]
1219
пьетро
пьетро (pjjetrə) [phjjehtrə]
1183
раажийн
раажийн (raažiing) [raːʤjiːŋ]
1230
рави
рави (ravjə) [raʋjə]
1523
рашид
рашид (rašjəd) [raʃjət]
1409
рашми
рашми (rašmjə) [raʃmjə]
1970
ребэкка
ребэкка (rjebekkə) [rjebekhkhə]
1779
реми
реми (rjemjə) [rjemjə]
1945
рената
рената (rjenatə) [rjenahtə]
1432
ренээ
ренээ (rjenee) [rjeneː]
1964
ресторан
ресторан (rjestorəng) [rjeshtɔrəŋ]
1428
рика
рика (rikə) [rjikhə]
1344
рио
рио (riə) [rjiə]
1057, 1272
рита-д
рита-д (rita-d) [rjihta-t]
1448
ричард
ричард (ričard) [rjihʧart]
1784
роман
роман (roməng) [rɔməŋ]
1596
ромд
ромд (romd) [rɔmt]
1056
росета
росета (rosjetə) [rɔsjehtə]
1220
руу
руу (ruu) [rʊː]
1109, 1192, 1212, 1303, 1344, ...,
+17
руугаа
руугаа (ruugaa) [rʊːɣaː]
1354, 1805, 1844, 1907
рүү
рүү (rüü) [ruː]
1021, 1047, 1088, 1220, 1502, ..., +6
сабинь
сабинь (sabinj) [sabjin]
1978
сав
сав (sav) [saw]
1434
савтай
савтай (savtaj) [saʋhtaj]
1724
сагсан
сагсан (sagsəng) [saɣsəŋ]
1189, 1682
сайжирсан
сайжирсан (sajžirsəng) [sajʤjirsəŋ]
1889
сайжрах
сайжрах (sajžrəx) [sajʤrəx]
1287
сайн
сайн (sajng) [sajŋ]
1157, 1176, 1185, 1189, 1193, ...,
+23
сайнгүй
сайнгүй (sajngüj) [sajnɣuj]
1492
сайнхан
сайнхан (sajnxəng) [sajnxəŋ]
1985
сайхан
сайхан (sajxəng) [sajxəŋ]
366
ENMN

1248, 1309, 1316, 1319, 1321, ...,
+10
салхитай
салхитай (salxitaj) [saɮxjihtaj]
1745
самиа
самиа (samiə) [samjiə]
1417
сан
сан (sang) [saŋ]
1715
санаа
санаа (sanaa) [sanaː]
1883, 1914
санаатай
санаатай (sanaataj) [sanaːhtaj]
1988
санагдаж
санагдаж (sanagdəž) [sanaɣdəʧ]
1345
санагдана
санагдана (sanagdan) [sanaɣdan]
1883
санал
санал (sanəl) [sanəɬ]
1964
сандал
сандал (sandəl) [sandəɬ]
1323, 1575, 1677
сант
сант (sant) [sanht]
1249
сантиагод
сантиагод (santiagəd) [sanhtjiaɣət]
1277
санто
санто (santə) [sanhtə]
1835
сараг
сараг (sarəgh) [sarəɢ]
1458
сард
сард (sard) [sart]
1033, 1225, 1680
сатомитай
сатомитай (satomitaj) [sahtɔmjihtaj]
1243
сачикод
сачикод (sačikəd) [sahʧjikhət]
1336
саяхан
саяхан (sajaxəng) [sajaxəŋ]
1150, 1894
свэтлана
свэтлана (svetlan) [sʋehtɮan]
1885
сергей
сергей (sjergjeə) [sjerɣjeə]
1961
сесилия
сесилия (sjesilijə) [sjesjiɮjijə]
1787
силва
силва (silvə) [sjiɮʋə]
1419
симон
симон (siməng) [sjiməŋ]
1492
сингапурт
сингапурт (singapurt) [sjinɣahpʊrht]
1259
систем-д
систем-д (sistjem-d) [sjishtjem-t]
1678
солигдож
солигдож (soligdəž) [sɔɮjiɣdəʧ]
1704
солихыг
солихыг (solixɨgh) [sɔɮjixiɢ]
1996
сонгинод
сонгинод (songinəd) [sɔnɣjinət]
1568
сонгодог
сонгодог (songodəgh) [sɔnɣɔdəɢ]
1816
сонгууль
сонгууль (songuulj) [sɔnɣʊːɮ]
1422
сонин
сонин (sonjəng) [sɔnjəŋ]
1670, 1992
сонирхолтой
сонирхолтой (sonirxoltoj)
[sɔnjirxɔɮhtɔj]
1475, 1756, 1908
сонсдоггүй
сонсдоггүй (sonsdoggüj) [sɔnsdɔɣɣuj]
1439
сонсдоо
сонсдоо (sonsdoo) [sɔnsdɔː]
1225
сонслоо
сонслоо (sonsloo) [sɔnsɮɔː]
1372
сонсож
сонсож (sonsəž) [sɔnsəʧ]
1161
сонсохгүй
сонсохгүй (sonsoxgüj) [sɔnsɔxɣuj]
1404
сонссон
сонссон (sonssəng) [sɔnssəŋ]
1748
соняа
соняа (sonjaa) [sɔnjaː]
1785
спорт
спорт (sport) [shpɔrht]
1333
спортд
спортд (sportd) [shpɔrhtt]
1333
спортод
спортод (sportəd) [shpɔrhtət]
1796
станц
станц (stants) [shtanhʦ]
1751
стив
стив (stjəv) [shtjəw]
ENMN
367

1788
сугалааны
сугалааны (sugalaan) [sʊɣaɮaːn]
1349
судалдаг
судалдаг (sudaldəgh) [sʊdaɮdəɢ]
1513
сураагүй
сураагүй (suraagüj) [sʊraːɣuj]
1872
суралцах
суралцах (suraltsəx) [sʊraɮhʦəx]
1541
суралцсан
суралцсан (suraltssəng) [sʊraɮhʦsəŋ]
1165
сурах
сурах (surəx) [sʊrəx]
1483, 1494, 1851, 1984
сурахаас
сурахаас (suraxaas) [sʊraxaːs]
1618
сурахыг
сурахыг (suraxɨgh) [sʊraxiɢ]
1618
сургалт
сургалт (surgalt) [sʊrɣaɮht]
1955
сургалтандаа
сургалтандаа (surgaltandaa)
[sʊrɣaɮhtandaː]
1955
сургуулиа
сургуулиа (surguuliə) [sʊrɣʊːɮjiə]
1254
сургууль
сургууль (surguulj) [sʊrɣʊːɮ]
1688
сургуульд
сургуульд (surguuljd) [sʊrɣʊːɮt]
1165, 1445, 1606, 1728, 1872
сургуульдаа
сургуульдаа (surguuljdaa) [sʊrɣʊːɮdaː]
1426
сурдаг
сурдаг (surdəgh) [sʊrdəɢ]
1455
сурмаар
сурмаар (surmaar) [sʊrmaːr
̥
]
1617
сурсан
сурсан (sursəng) [sʊrsəŋ]
1183, 1872
сурууштай
сурууштай (suruuštaj) [sʊrʊːʃhtaj]
1455
сурч
сурч (surč) [sʊrhʧ]
1227
суудаг
суудаг (suudəgh) [sʊːdəɢ]
1418
суудал
суудал (suudəl) [sʊːdəɬ]
1712
суудалд
суудалд (suudald) [sʊːdaɮt]
1444
суудалын
суудалын (suudalɨng) [sʊːdaɮiŋ]
1713
суудлын
суудлын (suudlɨng) [sʊːdɮiŋ]
1444
сууж
сууж (suuž) [sʊːʧ]
1232, 1359
суумаар
суумаар (suumaar) [sʊːmaːr
̥
]
1604
суурилуулсан
суурилуулсан (suuriluulsəng)
[sʊːrjiɮʊːɮsəŋ]
1894
суух
суух (suux) [sʊːx]
1309, 1323, 1444, 1575, 1589, ..., +1
суухаар
суухаар (suuxaar) [sʊːxaːr
̥
]
1677
суухаас
суухаас (suuxaas) [sʊːxaːs]
1587
суухыг
суухыг (suuxɨgh) [sʊːxiɢ]
1323, 1576
сэжигтэй
сэжигтэй (sežigtej) [seʤjiɣhtej]
1915
сэлж
сэлж (selž) [seɮʧ]
1383, 1395
сэлсэн
сэлсэн (selsəng) [seɮsəŋ]
1192
сэлэгч
сэлэгч (selegč) [seɮeɣhʧ]
1383
сэлэх
сэлэх (seləx) [seɮəx]
1638
сэндвич
сэндвич (sendvjəč) [sendʋjəhʧ]
1250
сэрсэн
сэрсэн (sersəng) [sersəŋ]
1191
сэрэхдээ
сэрэхдээ (serexdee) [serexdeː]
1907
сэрээгүй
сэрээгүй (sereegüj) [sereːɣuj]
1037
сэтгэл
сэтгэл (setgəl) [sehtɣəɬ]
1429
сэтгэлдэл
сэтгэлдэл (setgeldəl) [sehtɣeɮdəɬ]
1985
сэтгэлзүй
сэтгэлзүй (setgelzüj) [sehtɣeɮʣuj]
368
ENMN

1872
сэтгүүлч
сэтгүүлч (setgüülč) [sehtɣuːɮhʧ]
1611, 1612
сүү
сүү (süü) [suː]
1434, 1585
сүүгээр
сүүгээр (süügeer) [suːɣeːr
̥
]
1012
сүүлд
сүүлд (süüld) [suːɮt]
1850, 1877, 1956
сүүлийн
сүүлийн (süüliing) [suːɮjiːŋ]
1232
сүүний
сүүний (süünii) [suːnjiː]
1434
та
та (ta) [tha]
1188, 1300, 1447, 1520, 1527, ..., +2
таалагдаж
таалагдаж (taalagdəž) [thaːɮaɣdəʧ]
1156
таалагдана
таалагдана (taalagdan) [thaːɮaɣdan]
1294
таалж
таалж (taalž) [thaːɮʧ]
1026
тав
тав (tav) [thaw]
1691
таван
таван (tavəng) [thaʋəŋ]
1004, 1283, 1288, 1406, 1672, ..., +2
тавиж
тавиж (tavjəž) [thaʋjəʧ]
1888
тавин
тавин (tavjəng) [thaʋjəŋ]
1537, 1681, 1694, 1695
тавиур
тавиур (taviər) [thaʋjiər
̥
]
1711
тавьж
тавьж (tavjž) [thaʋjʧ]
1358
тайван
тайван (tajvəng) [thajʋəŋ]
1674
тайвшир
тайвшир (tajvšjər) [thajʋʃjər
̥
]
1914
тайлбарлаж
тайлбарлаж (tajlbarləž) [thajɮbarɮəʧ]
1160
тайлбарлана
тайлбарлана (tajlbarlan) [thajɮbarɮan]
1933
тайпагаас
тайпагаас (tajpagaas) [thajhpaɣaːs]
1742
тайпэйд
тайпэйд (tajpejd) [thajhpejt]
1023
тайрагдаж
тайрагдаж (tajragdəž) [thajraɣdəʧ]
1085
тайрах
тайрах (tajrəx) [thajrəx]
1891
тайруулсан
тайруулсан (tajruulsəng) [thajrʊːɮsəŋ]
1956
тайрч
тайрч (tajrč) [thajrhʧ]
1085
тайфун
тайфун (tajfəng) [thajfəŋ]
1707
такахиро
такахиро (takaxirə) [thakhaxjirə]
1131
таксигаар
таксигаар (taksigaar) [thakhsjiɣaːr
̥
]
1231, 1650, 1982
таксинд
таксинд (taksind) [thakhsjint]
1604
талаар
талаар (talaar) [thaɮaːr
̥
]
1188, 1550, 1898, 1914
талд
талд (tald) [thaɮt]
1713
талхыг
талхыг (talxɨgh) [thaɮxiɢ]
1261
талын
талын (talɨng) [thaɮiŋ]
1444
тамхи
тамхи (tamxjə) [thamxjə]
1496
танай
танай (tanaj) [thanaj]
1414, 1670, 1743
танд
танд (tand) [thant]
1959
танидаг
танидаг (tanidəgh) [thanjidəɢ]
1185, 1190
танилцаагүй
танилцаагүй (taniltsaagüj)
[thanjiɮhʦaːɣuj]
1840, 1871
танилцсан
танилцсан (taniltssəng) [thanjiɮhʦsəŋ]
1009
танина
танина (tanin) [thanjin]
1790, 1803
таних
таних (tanjəx) [thanjəx]
1414
танихгүй
танихгүй (tanixgüj) [thanjixɣuj]
ENMN
369

1790, 1902
таньдаг
таньдаг (tanjdəgh) [thandəɢ]
1902
тара
тара (tarə) [tharə]
1523
тарагын
тарагын (taragɨng) [tharaɣiŋ]
1523
тасалбар
тасалбар (tasalbər) [thasaɮbər
̥
]
1197, 1349, 1562
тасалбаруудаа
тасалбаруудаа (tasalbaruudaa)
[thasaɮbarʊːdaː]
1297
татах
татах (tatəx) [thahtəx]
1496
тахиан
тахиан (taxiəng) [thaxjiəŋ]
1636
театр
театр (tjeatr) [thjeahtr
̥
]
1224, 1297, 1558, 1559, 1601, ..., +1
театраас
театраас (tjeatraas) [thjeahtraːs]
1726
театрт
театрт (tjeatrt) [thjeahtrht]
1279, 1552, 1553
телефон
телефон (tjeljefəng) [thjeɮjefəŋ]
1018, 1024
теннис
теннис (tjennjəs) [thjennjəs]
1199, 1200, 1216, 1243, 1329, ..., +7
теннисний
теннисний (tjennisnii) [thjennjisnjiː]
1447
тео
тео (tjeə) [thjeə]
1973
тийм
тийм (tiim) [thjiːm]
1030, 1093, 1193, 1338, 1383, ...,
+72
тиймээ
тиймээ (tiimee) [thjiːmeː]
1768, 1809
тиймээс
тиймээс (tiimees) [thjiːmeːs]
1428, 1431, 1499, 1507
тийшээ
тийшээ (tiišee) [thjiːʃeː]
1135, 1228, 1249, 1342, 1579, ..., +2
тоглогддог
тоглогддог (toglogddəgh)
[thɔɣɮɔɣddəɢ]
1040, 1065
тоглогдох
тоглогдох (toglogdəx) [thɔɣɮɔɣdəx]
1951
тоглогдохгүй
тоглогдохгүй (toglogdoxgüj)
[thɔɣɮɔɣdɔxɣuj]
1065
тоглогч
тоглогч (toglogč) [thɔɣɮɔɣhʧ]
1447, 1663, 1664, 1682
тоглож
тоглож (togləž) [thɔɣɮəʧ]
1199, 1381, 1397, 1781, 1870
тоглолт
тоглолт (toglolt) [thɔɣɮɔɮht]
1065
тоглолтыг
тоглолтыг (togloltɨgh) [thɔɣɮɔɮhtiɢ]
1292
тогломоор
тогломоор (toglomoor) [thɔɣɮɔmɔːr
̥
]
1560, 1561, 1638
тоглоно
тоглоно (toglon) [thɔɣɮɔn]
1200, 1216, 1243, 1329, 1351, ..., +1
тоглоогүй
тоглоогүй (togloogüj) [thɔɣɮɔːɣuj]
1189
тоглосон
тоглосон (toglosəng) [thɔɣɮɔsəŋ]
1189
тоглох
тоглох (togləx) [thɔɣɮəx]
1351, 1457, 1560
тоглохдоо
тоглохдоо (togloxdoo) [thɔɣɮɔxdɔː]
1516
тоглохын
тоглохын (togloxɨng) [thɔɣɮɔxiŋ]
1447
тоглуулах
тоглуулах (togluuləx) [thɔɣɮʊːɮəx]
1640
тогооны
тогооны (togoon) [thɔɣɔːn]
1431
тодорхой
тодорхой (todorxoj) [thɔdɔrxɔj]
1379
тойроод
тойроод (tojrood) [thɔjrɔːt]
1062
токио
токио (tokiə) [thɔkhjiə]
1742
толгой
толгой (tolgoj) [thɔɮɣɔj]
1679
том
том (tom) [thɔm]
1433, 1487, 1613, 1614, 1615, ..., +6
томастай
томастай (tomastaj) [thɔmashtaj]
1394
томокотой
томокотой (tomokotoj) [thɔmɔkhɔhtɔj]
1439
томпсоныг
томпсоныг (tompsonɨgh) [thɔmhpsɔniɢ]
370
ENMN

1435
тос
тос (tos) [thɔs]
1012
тосгон
тосгон (tosgəng) [thɔsɣəŋ]
1669
тосгонд
тосгонд (tosgond) [thɔsɣɔnt]
1613, 1614
тосгондоо
тосгондоо (tosgondoo) [thɔsɣɔndɔː]
1729
тосох
тосох (tosəx) [thɔsəx]
1727
тохиолдсон
тохиолдсон (toxioldsəng)
[thɔxjiɔɮdsəŋ]
1916
тохирохгүй
тохирохгүй (toxiroxgüj) [thɔxjirɔxɣuj]
1958
тохь
тохь (toxj) [thɔxj]
1853
тулд
тулд (tuld) [thʊɮt]
1418, 1442, 1447
туранхай
туранхай (turanxaj) [thʊranxaj]
1437
турахаа
турахаа (turaxaa) [thʊraxaː]
1970
турсан
турсан (tursəng) [thʊrsəŋ]
1993
турш
турш (turš) [thʊrʃ]
1107, 1167, 1284, 1414
тусалж
тусалж (tusalž) [thʊsaɮʧ]
1607
туслаарай
туслаарай (tuslaaraj) [thʊsɮaːraj]
1761
туслаж
туслаж (tusləž) [thʊsɮəʧ]
1777
тусламаар
тусламаар (tuslamaar) [thʊsɮamaːr
̥
]
1804
туслахгүй
туслахгүй (tuslaxgüj) [thʊsɮaxɣuj]
1866
туслахыг
туслахыг (tuslaxɨgh) [thʊsɮaxiɢ]
1983
тутам
тутам (tutəm) [thʊhtəm]
1168, 1440
тутамд
тутамд (tutamd) [thʊhtamt]
1675, 1690
тухай
тухай (tuxaj) [thʊxaj]
1692, 1693, 1766, 1832
тушаал
тушаал (tušaal) [thʊʃaːɬ]
1947
тэгвэл
тэгвэл (tegvəl) [theɣʋəɬ]
1416
тэгж
тэгж (tegž) [theɣʧ]
1325
тэгхээр
тэгхээр (tegxeer) [theɣxeːr
̥
]
1982
тэгэлгүй
тэгэлгүй (tegelgüj) [theɣeɮɣuj]
1968
тэгэхгүй
тэгэхгүй (tegexgüj) [theɣexɣuj]
1449
тэгэхээр
тэгэхээр (tegexeer) [theɣexeːr
̥
]
1102, 1284, 1285, 1372, 1704
тэгээд
тэгээд (tegeed) [theɣeːt]
1907, 1913, 1914, 1983
тэд
тэд (ted) [thet]
1052, 1073, 1086, 1119, 1132, ...,
+19
тэднийг
тэднийг (tedniigh) [thednjiːɢ]
1086, 1451
тэмцээн
тэмцээн (temtseeng) [themhʦeːŋ]
1619, 1854
тэмцээнээс
тэмцээнээс (temtseenees)
[themhʦeːneːs]
1620
тэнгэр
тэнгэр (tengər) [thenɣər
̥
]
1245, 1953
тэнд
тэнд (tend) [thent]
1255, 1417, 1530, 1562, 1669, ..., +6
тэр
тэр (ter) [ther
̥
]
1003, 1004, 1005, 1009, 1053, ...,
+123
тэргээр
тэргээр (tergeer) [therɣeːr
̥
]
1733
тэрийг
тэрийг (teriigh) [therjiːɢ]
1054, 1087, 1096, 1097, 1134, ..., +2
тэрэг
тэрэг (terəgh) [therəɢ]
1299, 1520, 1652, 1666, 1690, ..., +1
тэрэгний
тэрэгний (teregnii) [thereɣnjiː]
1740, 1961
тэрэнд
тэрэнд (terend) [therent]
ENMN
371

1869, 1958
тэтгэвэрт
тэтгэвэрт (tetgevert) [thehtɣeʋerht]
1971
түгээх
түгээх (tügeex) [thuɣeːx]
1751
түлхүүр
түлхүүр (tülxüür) [thuɮxuːr
̥
]
1067, 1850
түлхүүрийг
түлхүүрийг (tülxüüriigh) [thuɮxuːrjiːɢ]
1067
түлхүүрээ
түлхүүрээ (tülxüüree) [thuɮxuːreː]
1850, 1960
түлхүүрүүд
түлхүүрүүд (tülxüürüüd) [thuɮxuːruːt]
1068, 1074, 1431
түлхүүрүүдийг
түлхүүрүүдийг (tülxüürüüdiigh)
[thuɮxuːruːdjiːɢ]
1068, 1960
түлхүүрүүдээ
түлхүүрүүдээ (tülxüürüüdee)
[thuɮxuːruːdeː]
1073
түр
түр (tür) [thur
̥
]
1393
түрийвч
түрийвч (türiivč) [thurjiːʋhʧ]
1717
түрүүвч
түрүүвч (türüüvč) [thuruːʋhʧ]
1656
түрүүн
түрүүн (türüüng) [thuruːŋ]
1806
түүн
түүн (tüüng) [thuːŋ]
1608
түүнд
түүнд (tüünd) [thuːnt]
1251, 1336, 1913, 1914, 1983, ..., +1
түүний
түүний (tüünii) [thuːnjiː]
1001, 1002, 1057, 1190, 1434, ..., +2
түүнийг
түүнийг (tüüniigh) [thuːnjiːɢ]
1007, 1101, 1253, 1306, 1322, ..., +7
түүнтэй
түүнтэй (tüüntej) [thuːnhtej]
1007, 1008, 1009, 1369, 1514, ..., +3
түүнээс
түүнээс (tüünees) [thuːneːs]
1568
төв
төв (töv) [thow]
1182, 1520, 1735, 1918
төвлөрүүлэхийг
төвлөрүүлэхийг (tövlörüülexiigh)
[thoʋɮoruːɮexjiːɢ]
1624
төвөг
төвөг (tövəgh) [thoʋəɢ]
1974
төвөөс
төвөөс (tövöös) [thoʋoːs]
1675
төгсгөлд
төгсгөлд (tögsgöld) [thoɣsɣoɮt]
1512
төгссөний
төгссөний (tögssönii) [thoɣssonjiː]
1254
төгөлдөр
төгөлдөр (tögöldər) [thoɣoɮdər
̥
]
1381, 1781, 1870
төлөвлөгөөнүүд
төлөвлөгөөнүүд (tölövlögöönüüd)
[thoɮoʋɮoɣoːnuːt]
1304
төлөх
төлөх (töləx) [thoɮəx]
1527
төрлийн
төрлийн (törliing) [thorɮjiːŋ]
1574
төрсөн
төрсөн (törsəng) [thorsəŋ]
1022, 1023, 1043, 1055, 1056, ...,
+10
төрүүлж
төрүүлж (törüülž) [thoruːɮʧ]
1985
төрөлийн
төрөлийн (töröliing) [thoroɮjiːŋ]
1861
төсөөлж
төсөөлж (tösöölž) [thosoːɮʧ]
1973
угаагдсан
угаагдсан (ugaagdsəng) [ʊɣaːɣdsəŋ]
1070
угаалгын
угаалгын (ugaalgɨng) [ʊɣaːɮɣiŋ]
1089, 1090
угаасан
угаасан (ugaasəng) [ʊɣaːsəŋ]
1070, 1175
угаах
угаах (ugaax) [ʊɣaːx]
1241, 1890
удаа
удаа (udaa) [ʊdaː]
1007, 1014, 1160, 1417, 1863, ..., +1
удаан
удаан (udaang) [ʊdaːŋ]
1461, 1509, 1514, 1525, 1906
удаж
удаж (udəž) [ʊdəʧ]
1092, 1145
удахгүй
удахгүй (udaxgüj) [ʊdaxɣuj]
1704, 1878
уед
уед (ujəd) [ʊjət]
1178
372
ENMN

уйжуан
уйжуан (ujžuəng) [ʊjʤʊəŋ]
1223
улаан
улаан (ulaang) [ʊɮaːŋ]
1686
улиралд
улиралд (ulirald) [ʊɮjiraɮt]
1227
улмаас
улмаас (ulmaas) [ʊɮmaːs]
1157, 1986
улс
улс (uls) [ʊɮs]
1040, 1495, 1681
улсад
улсад (ulsəd) [ʊɮsət]
1968
улсадхөл
улсадхөл (ulsədxəl) [ʊɮsətxəɬ]
1065
унаарай
унаарай (unaaraj) [ʊnaːraj]
1627
унадаггүй
унадаггүй (unadaggüj) [ʊnadaɣɣuj]
1158
унаж
унаж (unəž) [ʊnəʧ]
1108, 1184, 1400, 1401, 1973
унасан
унасан (unasəng) [ʊnasəŋ]
1186
унтаагүй
унтаагүй (untaagüj) [ʊnhtaːɣuj]
1853
унтаж
унтаж (untəž) [ʊnhtəʧ]
1388, 1407, 1820
унтах
унтах (untəx) [ʊnhtəx]
1280
унтахгүй
унтахгүй (untaxgüj) [ʊnhtaxɣuj]
1265
унтрааж
унтрааж (untraaž) [ʊnhtraːʧ]
1134, 1963
унтраастай
унтраастай (untraastaj) [ʊnhtraːshtaj]
1649
унтрахаа
унтрахаа (untraxaa) [ʊnhtraxaː]
1453
уншаагүй
уншаагүй (unšaagüj) [ʊnʃaːɣuj]
1778
уншиж
уншиж (unšjəž) [ʊnʃjəʧ]
1992
унших
унших (unšjəx) [ʊnʃjəx]
1477, 1513, 1596
уншсан
уншсан (unšsəng) [ʊnʃsəŋ]
1778
уралдаанд
уралдаанд (uraldaand) [ʊraɮdaːnt]
1187
уран
уран (urəng) [ʊrəŋ]
1001, 1002, 1026, 1513
урд
урд (urd) [ʊrt]
1444, 1725
уриагүй
уриагүй (uriagüj) [ʊrjiaɣuj]
1069, 1088, 1808
уригдаагүй
уригдаагүй (urigdaagüj) [ʊrjiɣdaːɣuj]
1052, 1069, 1088
уригддаггүй
уригддаггүй (urigddaggüj)
[ʊrjiɣddaɣɣuj]
1015
уригдсан
уригдсан (urigdsəng) [ʊrjiɣdsəŋ]
1039, 1086, 1808
урих
урих (urjəx) [ʊrjəx]
1242, 1343, 1458, 1485
урт
урт (urt) [ʊrht]
1726
урьд
урьд (urjd) [ʊrjt]
1818, 1905, 1922, 1968
урьсан
урьсан (urjsəng) [ʊrjsəŋ]
1086, 1135
урьсангүй
урьсангүй (urjsangüj) [ʊrjsanɣuj]
1019
усус (us) [ʊs]
1724
усан
усан (usəng) [ʊsəŋ]
1715
усны
усны (usn) [ʊsn]
1600
утас
утас (utəs) [ʊhtəs]
1018, 1024, 1034, 1417, 1430
утгатай
утгатай (utgataj) [ʊhtɣahtaj]
1126
утсаар
утсаар (utsaar) [ʊhtsaːr
̥
]
1696, 1697
уууу (uu) [ʊː]
1008, 1020, 1026, 1039, 1052, ...,
+148
уугаарай
уугаарай (uugaaraj) [ʊːɣaːraj]
1265
уудаг
уудаг (uudəgh) [ʊːdəɢ]
ENMN
373

1434
уулзаж
уулзаж (uulzəž) [ʊːɮʣəʧ]
1190, 1218, 1302
уулзалдаж
уулзалдаж (uulzaldəž) [ʊːɮʣaɮdəʧ]
1922
уулзалдана
уулзалдана (uulzaldan) [ʊːɮʣaɮdan]
1230
уулзах
уулзах (uulzəx) [ʊːɮʣəx]
1204, 1361, 1369, 1887
уулзахгүй
уулзахгүй (uulzaxgüj) [ʊːɮʣaxɣuj]
1926
уулзая
уулзая (uulzajə) [ʊːɮʣajə]
1518
уулзсан
уулзсан (uulzsəng) [ʊːɮʣsəŋ]
1806
уулнуудыг
уулнуудыг (uulnuudɨgh) [ʊːɮnʊːdiɢ]
1403
уумаар
уумаар (uumaar) [ʊːmaːr
̥
]
1542, 1549, 1554, 1600
уут
уут (uut) [ʊːht]
1959
уутанд
уутанд (uutand) [ʊːhtant]
1959
уух
уух (uux) [ʊːx]
1150, 1566, 1597
уухгүй
уухгүй (uuxgüj) [ʊːxɣuj]
1239
уучлаарай
уучлаарай (uučlaaraj) [ʊːhʧɮaːraj]
1384, 1416, 1804, 1959
уучлаарайойрхон
уучлаарайойрхон (uučlaarajojrxəng)
[ʊːhʧɮaːrajɔjrxəŋ]
1671
ухааны
ухааны (uxaan) [ʊxaːn]
1475
учир
учир (učjər) [ʊhʧjər
̥
]
1175, 1181, 1195, 1406
фабиан
фабиан (fabiəng) [fabjiəŋ]
1801
фабио
фабио (fabiə) [fabjiə]
1117
фарид
фарид (farjəd) [farjət]
1302
фарук
фарук (farək) [farəkh]
1347
фатимаа
фатимаа (fatimaa) [fahtjimaː]
1775
фауста
фауста (faustə) [faʊshtə]
1807
фахим
фахим (faxjəm) [faxjəm]
1777
фермд
фермд (fjermd) [fjermt]
1005
филлипа
филлипа (fillipə) [fjiɮɮjihpə]
1109
филлипинд
филлипинд (fillipind) [fjiɮɮjihpjint]
1194
философи
философи (filosofjə) [fjiɮɔsɔfjə]
1617
философоор
философоор (filosofoor) [fjiɮɔsɔfɔːr
̥
]
1618
флора
флора (florə) [fɮɔrə]
1135
франкфуртд
франкфуртд (frankfurtd) [frankhfʊrhtt]
1259
франц
франц (frants) [franhʦ]
1125
францаар
францаар (frantsaar) [franhʦaːr
̥
]
1382, 1905
фэлисяна
фэлисяна (felisjan) [feɮjisjan]
1252
фёдор
фёдор (fjodər) [fjɔdər
̥
]
1114
хаа
хаа (xaa) [xaː]
1418
хаагаагүй
хаагаагүй (xaagaagüj) [xaːɣaːɣuj]
1836
хаагдсанөнгөрсөн
хаагдсанөнгөрсөн (xaagdsəngöngörsəng)
[xaːɣdsəŋonɣorsəŋ]
1096
хаадаг
хаадаг (xaadəgh) [xaːdəɢ]
1124
хааж
хааж (xaaž) [xaːʧ]
1962
хаалга
хаалга (xaalg) [xaːɮɣ]
1060, 1066, 1390, 1962
хаалганы
хаалганы (xaalgan) [xaːɮɣan]
1712
хаалгыг
хаалгыг (xaalgɨgh) [xaːɮɣiɢ]
374
ENMN

1060, 1066
хаалтны
хаалтны (xaaltn) [xaːɮhtn]
1516
хаалттай
хаалттай (xaalttaj) [xaːɮhthtaj]
1446
хаана
хаана (xaan) [xaːn]
1023, 1043, 1136, 1139, 1155, ..., +7
хаанаас
хаанаас (xaanaas) [xaːnaːs]
1050, 1724, 1930
хаахыг
хаахыг (xaaxɨgh) [xaːxiɢ]
1646
хаашаа
хаашаа (xaašaa) [xaːʃaː]
1110, 1119
хаванад
хаванад (xavanəd) [xaʋanət]
1055
хагалагдаж
хагалагдаж (xagalagdəž) [xaɣaɮaɣdəʧ]
1081
хагалагдсан
хагалагдсан (xagalagdsəng)
[xaɣaɮaɣdsəŋ]
1106, 1174
хагалгаанаасаа
хагалгаанаасаа (xagalgaanaasaa)
[xaɣaɮɣaːnaːsaː]
1889
хагалж
хагалж (xagalž) [xaɣaɮʧ]
1081
хагалсан
хагалсан (xagalsəng) [xaɣaɮsəŋ]
1106, 1172, 1173
хагарсан
хагарсан (xagarsəng) [xaɣarsəŋ]
1038
хагас
хагас (xagəs) [xaɣəs]
1255
хагасаас
хагасаас (xagasaas) [xaɣasaːs]
1255
хагаст
хагаст (xagast) [xaɣasht]
1652, 1666, 1886, 1951
хадагдаж
хадагдаж (xadagdəž) [xadaɣdəʧ]
1078
хадагтай
хадагтай (xadagtaj) [xadaɣhtaj]
1434, 1435
хадаж
хадаж (xadəž) [xadəʧ]
1078
хадиа
хадиа (xadiə) [xadjiə]
1352, 1353
хажуугаар
хажуугаар (xažuugaar) [xaʤʊːɣaːr
̥
]
1991
хазуулсан
хазуулсан (xazuulsəng) [xaʣʊːɮsəŋ]
1025
хайж
хайж (xajž) [xajʧ]
1877, 1960
хаким
хаким (xakjəm) [xakhjəm]
1362
халидиг
халидиг (xalidjəgh) [xaɮjidjəɢ]
1856
халуун
халуун (xaluung) [xaɮʊːŋ]
1314, 1746, 1747
халуунд
халуунд (xaluund) [xaɮʊːnt]
1787, 1788
халуундд
халуундд (xaluundd) [xaɮʊːndt]
1770
халуунтай
халуунтай (xaluuntaj) [xaɮʊːnhtaj]
1441
хамгаалалтын
хамгаалалтын (xamgaalaltɨng)
[xamɣaːɮaɮhtiŋ]
1476
хамгаалах
хамгаалах (xamgaaləx) [xamɣaːɮəx]
1421
хамгийн
хамгийн (xamgiing) [xamɣjiːŋ]
1850, 1877
хамраа
хамраа (xamraa) [xamraː]
1899
хамрын
хамрын (xamrɨng) [xamriŋ]
1441
хамт
хамт (xamt) [xamht]
1249, 1269, 1325, 1339, 1341, ..., +9
хамтдаа
хамтдаа (xamtdaa) [xamhtdaː]
1631
ханалуун
ханалуун (xanaluung) [xanaɮʊːŋ]
1429
ханан
ханан (xanəng) [xanəŋ]
1709
хангалттай
хангалттай (xangalttaj) [xanɣaɮhthtaj]
1719
хандлагатай
хандлагатай (xandlagataj)
[xandɮaɣahtaj]
1990, 1997
ханиад
ханиад (xaniəd) [xanjiət]
1441
ханнах
ханнах (xannəx) [xannəx]
ENMN
375

1793
хараагүй
хараагүй (xaraagüj) [xaraːɣuj]
1960, 1991
хараарай
хараарай (xaraaraj) [xaraːraj]
1245
хараахан
хараахан (xaraaxəng) [xaraːxəŋ]
1096, 1097, 1332, 1372, 1802, ..., +1
харагдаж
харагдаж (xaragdəž) [xaraɣdəʧ]
1846, 1865, 1993, 1994
харагддаг
харагддаг (xaragddəgh) [xaraɣddəɢ]
1989
харагдсан
харагдсан (xaragdsəng) [xaraɣdsəŋ]
1877
харамсаж
харамсаж (xaramsəž) [xaramsəʧ]
1289, 1402, 1720, 1761, 1821
харамсалтай
харамсалтай (xaramsaltaj)
[xaramsaɮhtaj]
1689
харамсч
харамсч (xaramsč) [xaramshʧ]
1976
харанхуй
харанхуй (xaranxuj) [xaranxʊj]
1340, 1749
харах
харах (xarəx) [xarəx]
1457, 1523
хардаа
хардаа (xardaa) [xardaː]
1621, 1670, 1700
хардаг
хардаг (xardəgh) [xardəɢ]
1461
харж
харж (xarž) [xarʧ]
1001, 1002, 1094, 1120, 1403, ..., +1
хариж
хариж (xarjəž) [xarjəʧ]
1877
харимаар
харимаар (xarimaar) [xarjimaːr
̥
]
1639
харин
харин (xarjəng) [xarjəŋ]
1564
хариулаагүй
хариулаагүй (xariulaagüj)
[xarjiʊɮaːɣuj]
1417
хариулах
хариулах (xariuləx) [xarjiʊɮəx]
1521
харих
харих (xarjəx) [xarjəx]
1371, 1463, 1468, 1486, 1604, ..., +1
харихаар
харихаар (xarixaar) [xarjixaːr
̥
]
1982
харихгүй
харихгүй (xarixgüj) [xarjixɣuj]
1644
харсан
харсан (xarsəng) [xarsəŋ]
1007, 1047, 1179, 1405, 1856, ..., +2
харсандаа
харсандаа (xarsandaa) [xarsandaː]
1753
харснаас
харснаас (xarsnaas) [xarsnaːs]
1956
харьсан
харьсан (xarjsəng) [xarjsəŋ]
1140, 1144, 1503, 1517
хассан
хассан (xassəng) [xassəŋ]
1514
хашигар
хашигар (xašigər) [xaʃjiɣər
̥
]
1911
хаягаар
хаягаар (xajagaar) [xajaɣaːr
̥
]
1041
хаялт
хаялт (xajalt) [xajaɮht]
1878
хеиён
хеиён (xjeijəng) [xjejijəŋ]
1575
хейди
хейди (xjejdjə) [xjejdjə]
1128
хелен
хелен (xjeljəng) [xjeɮjəŋ]
1562
хеонеонг
хеонеонг (xjeonjeongh) [xjeɔnjeɔnɢ]
1385
херман
херман (xjerməng) [xjerməŋ]
1188
хийгддэг
хийгддэг (xiigddəgh) [xjiːɣddəɢ]
1012, 1048
хийгдсэн
хийгдсэн (xiigdsəng) [xjiːɣdsəŋ]
1136
хийдэг
хийдэг (xiidəgh) [xjiːdəɢ]
1091, 1113
хийдэгийг
хийдэгийг (xiidegiigh) [xjiːdeɣjiːɢ]
1938
хийж
хийж (xiiž) [xjiːʧ]
1103, 1138, 1764, 1884, 1939, ..., +1
хиймээр
хиймээр (xiimeer) [xjiːmeːr
̥
]
1548, 1556
хийнэ
хийнэ (xiin) [xjiːn]
1203
376
ENMN

хийсэн
хийсэн (xiisəng) [xjiːsəŋ]
1170, 1389
хийх
хийх (xiix) [xjiːx]
1100, 1122, 1205, 1234, 1254, ...,
+15
хийхээ
хийхээ (xiixee) [xjiːxeː]
1409, 1999
хийчье
хийчье (xiičjjə) [xjiːhʧjjə]
1607
хитоми
хитоми (xitomjə) [xjihtɔmjə]
1952
хичээлийн
хичээлийн (xičeeliing) [xjihʧeːɮjiːŋ]
1512
хичээлрүүгээ
хичээлрүүгээ (xičeelrüügee)
[xjihʧeːɮruːɣeː]
1538
хичээлээ
хичээлээ (xičeelee) [xjihʧeːɮeː]
1469, 1470, 1471, 1764
ховардийг
ховардийг (xovardiigh) [xɔʋardjiːɢ]
1648
хожсон
хожсон (xožsəng) [xɔʤsəŋ]
1189, 1372
хойш
хойш (xojš) [xɔjʃ]
1090, 1234, 1267, 1281, 1347, ..., +7
хойшлуулах
хойшлуулах (xojšluuləx) [xɔjʃɮʊːɮəx]
1979
хол
хол (xol) [xɔɬ]
1751, 1935
хоног
хоног (xonəgh) [xɔnəɢ]
1653, 1680
хоногийн
хоногийн (xonogiing) [xɔnɔɣjiːŋ]
1034, 1878
хоногт
хоногт (xonogt) [xɔnɔɣht]
1009, 1019, 1039, 1049, 1054, ...,
+35
хоногын
хоногын (xonogɨng) [xɔnɔɣiŋ]
1562
хонож
хонож (xonəž) [xɔnəʧ]
1694
хоносон
хоносон (xonosəng) [xɔnɔsəŋ]
1695, 1715
хонох
хонох (xonəx) [xɔnəx]
1493
хонохоор
хонохоор (xonoxoor) [xɔnɔxɔːr
̥
]
1305
хоол
хоол (xool) [xɔːɬ]
1122, 1370, 1519, 1539, 1546, ..., +3
хооллож
хооллож (xoolləž) [xɔːɮɮəʧ]
1198, 1219
хооллохоор
хооллохоор (xoolloxoor) [xɔːɮɮɔxɔːr
̥
]
1924
хоолойтой
хоолойтой (xoolojtoj) [xɔːɮɔjhtɔj]
1957
хоолонд
хоолонд (xoolond) [xɔːɮɔnt]
1317, 1320, 1458, 1459, 1633
хоолоо
хоолоо (xooloo) [xɔːɮɔː]
1408, 1569
хоолоотойг
хоолоотойг (xoolootojgh) [xɔːɮɔːhtɔjɢ]
1957
хоооо
хоооо (xoooo) [xɔːɔː]
1599
хооронд
хооронд (xoorond) [xɔːrɔnt]
1255, 1735
хоосон
хоосон (xoosəng) [xɔːsəŋ]
1714, 1717
хорин
хорин (xorjəng) [xɔrjəŋ]
1230, 1288, 1384, 1675, 1679, ..., +3
хорыг
хорыг (xorɨgh) [xɔriɢ]
1996
хорь
хорь (xorj) [xɔrj]
1673
хот
хот (xot) [xɔht]
1149
хотдоо
хотдоо (xotdoo) [xɔhtdɔː]
1428
хотод
хотод (xotəd) [xɔhtət]
1249, 1613, 1614
хотоос
хотоос (xotoos) [xɔhtɔːs]
1705
хотууд
хотууд (xotuud) [xɔhtʊːt]
1757
хотын
хотын (xotɨng) [xɔhtiŋ]
1520, 1675, 1735, 1918
хоцор
хоцор (xotsər) [xɔhʦər
̥
]
1629
хоцорно
хоцорно (xotsorn) [xɔhʦɔrn]
1449
ENMN
377

хоцорох
хоцорох (xotsorəx) [xɔhʦɔrəx]
1364
хоцорсон
хоцорсон (xotsorsəng) [xɔhʦɔrsəŋ]
1502, 1780, 1821, 1886, 1913
хоцорсонгүй
хоцорсонгүй (xotsorsongüj)
[xɔhʦɔrsɔnɣuj]
1780
хоцорсонд
хоцорсонд (xotsorsond) [xɔhʦɔrsɔnt]
1289, 1720
хоцров
хоцров (xotsrəv) [xɔhʦrəw]
1450
хоцроогүй
хоцроогүй (xotsroogüj) [xɔhʦrɔːɣuj]
1842
хоцрох
хоцрох (xotsrəx) [xɔhʦrəx]
1246, 1364, 1426, 1498, 1580
хоцрохгүй
хоцрохгүй (xotsroxgüj) [xɔhʦrɔxɣuj]
1842, 1987
хоёр
хоёр (xojər) [xɔjər
̥
]
1021, 1047, 1049, 1282, 1672, ..., +3
хувийн
хувийн (xuviing) [xʊʋjiːŋ]
1888
хувцас
хувцас (xuvtsəs) [xʊʋhʦəs]
1440, 1462
хувцасгүй
хувцасгүй (xuvtsasgüj) [xʊʋhʦasɣuj]
1440
хувцаснууд
хувцаснууд (xuvtsasnuud)
[xʊʋhʦasnʊːt]
1472
хувьд
хувьд (xuvjd) [xʊʋjt]
1493
хугалж
хугалж (xugalž) [xʊɣaɮʧ]
1818
хугацаа
хугацаа (xugatsaa) [xʊɣahʦaː]
1303, 1719
хугацаанаас
хугацаанаас (xugatsaanaas)
[xʊɣahʦaːnaːs]
1906
хугацаандаа
хугацаандаа (xugatsaandaa)
[xʊɣahʦaːndaː]
1580
худалдааны
худалдааны (xudaldaan) [xʊdaɮdaːn]
1182
худалдаж
худалдаж (xudaldəž) [xʊdaɮdəʧ]
1152, 1237, 1328, 1330, 1331, ...,
+17
худалдах
худалдах (xudaldəx) [xʊdaɮdəx]
1488
хулгай
хулгай (xulgaj) [xʊɮɣaj]
1725
хулгайд
хулгайд (xulgajd) [xʊɮɣajt]
1896, 1898
хулгайлагдаагүй
хулгайлагдаагүй (xulgajlagdaagüj)
[xʊɮɣajɮaɣdaːɣuj]
1045
хулгайлагдсан
хулгайлагдсан (xulgajlagdsəng)
[xʊɮɣajɮaɣdsəŋ]
1034, 1054, 1067, 1068, 1073, ..., +2
хулгайлсан
хулгайлсан (xulgajlsəng) [xʊɮɣajɮsəŋ]
1067, 1068, 1095
хулгайлснаа
хулгайлснаа (xulgajlsnaa)
[xʊɮɣajɮsnaː]
1975, 1977
хураалгасан
хураалгасан (xuraalgasəng)
[xʊraːɮɣasəŋ]
1895
хуралд
хуралд (xurald) [xʊraɮt]
1412, 1718, 1917
хурд
хурд (xurd) [xʊrt]
1895
хурдан
хурдан (xurdəng) [xʊrdəŋ]
1197, 1386, 1666
хурдтай
хурдтай (xurdtaj) [xʊrdhtaj]
1196, 1481
хуриманд
хуриманд (xurimand) [xʊrjimant]
1052, 1808
хуримд
хуримд (xurimd) [xʊrjimt]
1240
хурц
хурц (xurts) [xʊrhʦ]
1420
хутгатай
хутгатай (xutgataj) [xʊhtɣahtaj]
1420
хуур
хуур (xuur) [xʊːr
̥
]
1781, 1870
хуураар
хуураар (xuuraar) [xʊːraːr
̥
]
1381
хуучин
хуучин (xuučjəng) [xʊːhʧjəŋ]
1261, 1669
378
ENMN

хуучны
хуучны (xuučn) [xʊːhʧn]
1151, 1669
хэвт
хэвт (xevt) [xeʋht]
1910
хэд
хэд (xed) [xet]
1007, 1510, 1734
хэдий
хэдий (xedii) [xedjiː]
1187
хэдийг
хэдийг (xediigh) [xedjiːɢ]
1527
хэдийн
хэдийн (xediing) [xedjiːŋ]
1007, 1008, 1143, 1148, 1196, ..., +2
хэдийнээс
хэдийнээс (xediinees) [xedjiːneːs]
1939
хэдхэн
хэдхэн (xedxəng) [xedxəŋ]
1509, 1718
хэдэн
хэдэн (xedəng) [xedəŋ]
1007, 1014, 1025, 1034, 1044, ...,
+35
хэзээ
хэзээ (xezee) [xeʣeː]
1007, 1015, 1018, 1036, 1046, ...,
+16
хэзээнийх
хэзээнийх (xezeeniix) [xeʣeːnjiːx]
1053
хэзээч
хэзээч (xezeeč) [xeʣeːhʧ]
1109
хэл
хэл (xel) [xeɬ]
1443, 1494, 1828
хэлж
хэлж (xelž) [xeɮʧ]
1550, 1902, 1906, 1930, 1935, ..., +1
хэлний
хэлний (xelnii) [xeɮnjiː]
1227, 1679
хэлснийг
хэлснийг (xelsniigh) [xeɮsnjiːɢ]
1976
хэлсэн
хэлсэн (xelsəng) [xeɮsəŋ]
1188, 1252, 1335, 1536, 1847, ..., +4
хэлсэнийг
хэлсэнийг (xelseniigh) [xeɮsenjiːɢ]
1875
хэлхээ
хэлхээ (xelxee) [xeɮxeː]
2000
хэлхээс
хэлхээс (xelxees) [xeɮxeːs]
1995
хэлэx
хэлэx (xelex) [xeɮex]
1439
хэлэв
хэлэв (xeləv) [xeɮəw]
1953, 1954, 1955, 1956, 1957, ..., +2
хэлэх
хэлэх (xeləx) [xeɮəx]
1536
хэлэхдээ
хэлэхдээ (xelexdee) [xeɮexdeː]
1904, 1905, 1907, 1908, 1909, ..., +1
хэлэхийг
хэлэхийг (xelexiigh) [xeɮexjiːɢ]
1162, 1933
хэлээгүй
хэлээгүй (xeleegüj) [xeɮeːɣuj]
1903
хэлээр
хэлээр (xeleer) [xeɮeːr
̥
]
1044, 1133, 1194, 1406, 1828, ..., +1
хэмнэх
хэмнэх (xemnəx) [xemnəx]
1497
хэн
хэн (xeng) [xeŋ]
1010, 1011, 1020, 1045, 1060, ...,
+12
хэнд
хэнд (xend) [xent]
1875
хэнийг
хэнийг (xeniigh) [xenjiːɢ]
1343
хэнрик
хэнрик (xenrjək) [xenrjəkh]
1165
хэнтэй
хэнтэй (xentej) [xenhtej]
1919, 1921
хэр
хэр (xer) [xer
̥
]
1092, 1145, 1525, 1740, 1741, ..., +4
хэрвээ
хэрвээ (xervee) [xerʋeː]
1475, 1597, 1752
хэрхэн
хэрхэн (xerxəng) [xerxəŋ]
1032, 1038
хэрэг
хэрэг (xerəgh) [xerəɢ]
1450, 1454, 1539, 1540, 1541
хэрэггүй
хэрэггүй (xereggüj) [xereɣɣuj]
1102, 1285, 1487, 1488, 1491, ...,
+10
хэрэглэдэггүй
хэрэглэдэггүй (xeregledeggüj)
[xereɣɮedeɣɣuj]
1030
хэрэглэж
хэрэглэж (xeregləž) [xereɣɮəʧ]
1093
хэрэгтэй
хэрэгтэй (xeregtej) [xereɣhtej]
1334, 1472, 1474, 1475, 1482, ...,
+38
ENMN
379

хэрэгүй
хэрэгүй (xeregüj) [xereɣuj]
1531, 1533
хэтрүүлснээс
хэтрүүлснээс (xetrüülsnees)
[xehtruːɮsneːs]
1895
хэтэрхий
хэтэрхий (xeterxii) [xehterxjiː]
1331, 1466, 1493, 1668, 1684, ..., +4
хэцүү
хэцүү (xetsüü) [xehʦuː]
1268, 1752, 1983
хюберт
хюберт (xjubjert) [xjʊbjerht]
1899
хятадаар
хятадаар (xjatadaar) [xjahtadaːr
̥
]
1864
хятадад
хятадад (xjatadəd) [xjahtadət]
1784
хүйтэн
хүйтэн (xüjtəng) [xujhtəŋ]
1327, 1635, 1750
хүлээ
хүлээ (xülee) [xuɮeː]
1643, 1648
хүлээгээч
хүлээгээч (xüleegeeč) [xuɮeːɣeːhʧ]
1623
хүлээе
хүлээе (xüleejə) [xuɮeːjə]
1642
хүлээж
хүлээж (xüleež) [xuɮeːʧ]
1532, 1878
хүлээмээр
хүлээмээр (xüleemeer) [xuɮeːmeːr
̥
]
1578, 1598
хүлээнэ
хүлээнэ (xüleen) [xuɮeːn]
1391, 1579
хүлээсэн
хүлээсэн (xüleesəng) [xuɮeːsəŋ]
1975
хүлээх
хүлээх (xüleex) [xuɮeːx]
1341, 1450, 1509, 1525, 1532, ..., +4
хүлээхэд
хүлээхэд (xüleexəd) [xuɮeːxət]
1974
хүмүүс
хүмүүс (xümüüs) [xumuːs]
1444, 1494, 1495, 1496, 1662, ..., +5
хүмүүсийг
хүмүүсийг (xümüüsiigh) [xumuːsjiːɢ]
1929
хүн
хүн (xüng) [xuŋ]
1021, 1035, 1047, 1651, 1672, ..., +5
хүнд
хүнд (xünd) [xunt]
1306, 1889, 1912
хүний
хүний (xünii) [xunjiː]
1425
хүнс
хүнс (xüns) [xuns]
1428, 1519
хүнсний
хүнсний (xünsnii) [xunsnjiː]
1724
хүргэгдсэн
хүргэгдсэн (xürgegdsəng)
[xurɣeɣdsəŋ]
1021, 1047
хүргэж
хүргэж (xürgəž) [xurɣəʧ]
1961
хүрмийг
хүрмийг (xürmiigh) [xurmjiːɢ]
1482
хүрнэ
хүрнэ (xürn) [xurn]
1288
хүрсэн
хүрсэн (xürsəng) [xursəŋ]
1422
хүртэл
хүртэл (xürtəl) [xurhtəɬ]
1192, 1675, 1979
хүрч
хүрч (xürč) [xurhʧ]
1738
хүрэм
хүрэм (xürəm) [xurəm]
1482, 1958
хүсдэг
хүсдэг (xüsdəgh) [xusdəɢ]
1609, 1611
хүссэн
хүссэн (xüssəng) [xussəŋ]
1410
хүсэж
хүсэж (xüsəž) [xusəʧ]
1233, 1269, 1323, 1535, 1550, ..., +9
хүсэлтэй
хүсэлтэй (xüseltej) [xuseɮhtej]
1445
хүсэхгүй
хүсэхгүй (xüsexgüj) [xusexɣuj]
1129, 1248, 1322, 1577, 1588, ..., +5
хүч
хүч (xüč) [xuhʧ]
1455
хүчтэй
хүчтэй (xüčtej) [xuhʧhtej]
1191, 1745, 1748
хүүхдүүд
хүүхдүүд (xüüxdüüd) [xuːxduːt]
1434
хүүхэд
хүүхэд (xüüxəd) [xuːxət]
1433, 1728
хөгжилтэй
хөгжилтэй (xögžiltej) [xoɣʤjiɮhtej]
1625
хөгжим
хөгжим (xögžjəm) [xoɣʤjəm]
1161, 1640
380
ENMN

хөгжимд
хөгжимд (xögžimd) [xoɣʤjimt]
1574, 1816
хөгжимийн
хөгжимийн (xögžimiing) [xoɣʤjimjiːŋ]
1191
хөдлөнө
хөдлөнө (xödlön) [xodɮon]
1232, 1299
хөдөлгөөн
хөдөлгөөн (xödölgööng) [xodoɮɣoːŋ]
1674, 1720
хөдөлгөөний
хөдөлгөөний (xödölgöönii)
[xodoɮɣoːnjiː]
1452
хөл
хөл (xöl) [xoɬ]
1040, 1065, 1619, 1620, 1663, ..., +2
хөлөө
хөлөө (xölöö) [xoɮoː]
1186
хөрш
хөрш (xörš) [xorʃ]
1894
хөршөө
хөршөө (xöršöö) [xorʃoː]
1438
хөтөлбөрүүд
хөтөлбөрүүд (xötölbörüüd)
[xohtoɮboruːt]
1051
хөөрхий
хөөрхий (xöörxii) [xoːrxjiː]
1441
хөөрөх
хөөрөх (xöörəx) [xoːrəx]
1215
цаана
цаана (tsaan) [ʦhaːn]
1874
цаас
цаас (tsaas) [ʦhaːs]
1048
цаасан
цаасан (tsaasəng) [ʦhaːsəŋ]
1959
цаг
цаг (tsagh) [ʦhaɢ]
1246, 1248, 1252, 1309, 1316, ...,
+20
цагаан
цагаан (tsagaang) [ʦhaɣaːŋ]
1679
цагаар
цагаар (tsagaar) [ʦhaɣaːr
̥
]
1876
цагаараа
цагаараа (tsagaaraa) [ʦhaɣaːraː]
1938
цагаас
цагаас (tsagaas) [ʦhaɣaːs]
1281
цагдаа
цагдаа (tsagdaa) [ʦhaɣdaː]
1054, 1725, 1877
цагдааг
цагдааг (tsagdaagh) [ʦhaɣdaːɢ]
1879, 1882
цагийг
цагийг (tsagiigh) [ʦhaɣjiːɢ]
1625, 1774
цагийн
цагийн (tsagiing) [ʦhaɣjiːŋ]
1279
цагт
цагт (tsagt) [ʦhaɣht]
1103, 1117, 1124, 1141, 1211, ...,
+17
цагтаа
цагтаа (tsagtaa) [ʦhaɣhtaː]
1629
цай
цай (tsaj) [ʦhaj]
1597
цайгаа
цайгаа (tsajgaa) [ʦhajɣaː]
1239
цайнд
цайнд (tsajnd) [ʦhajnt]
1111, 1759
цайны
цайны (tsajn) [ʦhajn]
1004, 1544
цамц
цамц (tsamts) [ʦhamhʦ]
1070
цамцнууд
цамцнууд (tsamtsnuud) [ʦhamhʦnʊːt]
1080
цамцнуудыг
цамцнуудыг (tsamtsnuudɨgh)
[ʦhamhʦnʊːdiɢ]
1080
цамцыг
цамцыг (tsamtsɨgh) [ʦhamhʦiɢ]
1070, 1684
цанаар
цанаар (tsanaar) [ʦhanaːr
̥
]
1396, 1658
цангаж
цангаж (tsangəž) [ʦhanɣəʧ]
1549
цас
цас (tsas) [ʦhas]
1363, 1658, 1814
цахилгаан
цахилгаан (tsaxilgaang) [ʦhaxjiɮɣaːŋ]
1617
цахилгаанаар
цахилгаанаар (tsaxilgaanaar)
[ʦhaxjiɮɣaːnaːr
̥
]
1618
цацагддаг
цацагддаг (tsatsagddəgh)
[ʦhahʦaɣddəɢ]
1051
цонх
цонх (tsonx) [ʦhɔnx]
ENMN
381

1081, 1106, 1174, 1314, 1746
цонхнууд
цонхнууд (tsonxnuud) [ʦhɔnxnʊːt]
1038, 1077
цонхнуудыг
цонхнуудыг (tsonxnuudɨgh)
[ʦhɔnxnʊːdiɢ]
1077, 1836
цонхны
цонхны (tsonxn) [ʦhɔnxn]
1709
цонхоор
цонхоор (tsonxoor) [ʦhɔnxɔːr
̥
]
1198, 1403
цонхыг
цонхыг (tsonxɨgh) [ʦhɔnxiɢ]
1081, 1106, 1163, 1172, 1173, ..., +1
цохисон
цохисон (tsoxisəng) [ʦhɔxjisəŋ]
1879, 1882
цохих
цохих (tsoxjəx) [ʦhɔxjəx]
1516
цув
цув (tsuv) [ʦhʊw]
1487
цуцлагдсан
цуцлагдсан (tsutslagdsəng)
[ʦhʊhʦɮaɣdsəŋ]
1897
цэвэрлэгддэг
цэвэрлэгддэг (tseverlegddəgh)
[ʦheʋerɮeɣddəɢ]
1010, 1014, 1027, 1064, 1071, ..., +2
цэвэрлэгддэгүй
цэвэрлэгддэгүй (tseverlegddegüj)
[ʦheʋerɮeɣddeɣuj]
1104
цэвэрлэгдсэн
цэвэрлэгдсэн (tseverlegdsəng)
[ʦheʋerɮeɣdsəŋ]
1011, 1072, 1105
цэвэрлэгдэж
цэвэрлэгдэж (tseverlegdəž)
[ʦheʋerɮeɣdəʧ]
1063, 1077, 1079
цэвэрлэдэг
цэвэрлэдэг (tseverledəgh)
[ʦheʋerɮedəɢ]
1010
цэвэрлэж
цэвэрлэж (tseverləž) [ʦheʋerɮəʧ]
1077, 1079, 1966
цэвэрлэсэн
цэвэрлэсэн (tseverlesəng)
[ʦheʋerɮesəŋ]
1011, 1105, 1164, 1166
цэвэрхэн
цэвэрхэн (tseverxəng) [ʦheʋerxəŋ]
1149
цэлмэг
цэлмэг (tselməgh) [ʦheɮməɢ]
1953
цэнхэр
цэнхэр (tsenxər) [ʦhenxər
̥
]
1432
цэргийн
цэргийн (tsergiing) [ʦherɣjiːŋ]
1510
цэцгийн
цэцгийн (tsetsgiing) [ʦhehʦɣjiːŋ]
1710
цэцгүүд
цэцгүүд (tsetsgüüd) [ʦhehʦɣuːt]
1861
цэцгүүдийг
цэцгүүдийг (tsetsgüüdiigh)
[ʦhehʦɣuːdjiːɢ]
1094
цэцэгүүд
цэцэгүүд (tsetsegüüd) [ʦhehʦeɣuːt]
1710
цэцэрлэг
цэцэрлэг (tsetserləgh) [ʦhehʦerɮəɢ]
1199
цэцэрлэгийг
цэцэрлэгийг (tsetserlegiigh)
[ʦhehʦerɮeɣjiːɢ]
1062
цэцэрлэгт
цэцэрлэгт (tsetserlegt) [ʦhehʦerɮeɣht]
1261, 1654, 1659
цүнхээ
цүнхээ (tsünxee) [ʦhunxeː]
1179, 1898, 1915
чч (č) [ʧh]
1007, 1015, 1030, 1045, 1069, ...,
+22
чадаагүй
чадаагүй (čadaagüj) [ʧhadaːɣuj]
1407, 1408, 1412, 1985
чадах
чадах (čadəx) [ʧhadəx]
1232, 1383, 1395, 1396, 1397, ..., +7
чадахгүй
чадахгүй (čadaxgüj) [ʧhadaxɣuj]
1087, 1302, 1339, 1382, 1384, ...,
+14
чаддаг
чаддаг (čaddəgh) [ʧhaddəɢ]
1381, 1382, 1386, 1406, 1781, ..., +1
чаддагүй
чаддагүй (čaddagüj) [ʧhaddaɣuj]
1387, 1825, 1851
чадна
чадна (čadn) [ʧhadn]
1403, 1733, 1777
чадсангүй
чадсангүй (čadsangüj) [ʧhadsanɣuj]
1388, 1389, 1410, 1981
чам
чам (čam) [ʧham]
1347, 1430
чамаар
чамаар (čamaar) [ʧhamaːr
̥
]
1753
382
ENMN

чамайг
чамайг (čamajgh) [ʧhamajɢ]
1307, 1315, 1318, 1341, 1372, ..., +3
чамд
чамд (čamd) [ʧhamt]
1156, 1306, 1326, 1475, 1487, ...,
+15
чамлалттай
чамлалттай (čamlalttaj)
[ʧhamɮaɮhthtaj]
1455
чамруу
чамруу (čamruu) [ʧhamrʊː]
1321, 1647
чамтай
чамтай (čamtaj) [ʧhamhtaj]
1121, 1339, 1361, 1415, 1558, ..., +1
чанасан
чанасан (čanasəng) [ʧhanasəŋ]
1171
чаначихлаа
чаначихлаа (čanačixlaa)
[ʧhanahʧjixɮaː]
1150
чемодан
чемодан (čjemodəng) [ʧhjemɔdəŋ]
1306
чемодануудаа
чемодануудаа (čjemodanuudaa)
[ʧhjemɔdanʊːdaː]
1705
чемоданыг
чемоданыг (čjemodanɨgh)
[ʧhjemɔdaniɢ]
1405, 1607
чен
чен (čjeng) [ʧhjeŋ]
1434
чи
чи (či) [ʧhji]
1006, 1008, 1023, 1026, 1039, ...,
+239
чиглэлээр
чиглэлээр (čigleleer) [ʧhjiɣɮeɮeːr
̥
]
1165
чимээгүй
чимээгүй (čimeegüj) [ʧhjimeːɣuj]
1098, 1624, 1662, 1965
чимээнээр
чимээнээр (čimeeneer) [ʧhjimeːneːr
̥
]
1037
чимээтэй
чимээтэй (čimeetej) [ʧhjimeːhtej]
1754
чиний
чиний (činii) [ʧhjinjiː]
1136, 1139, 1215, 1222, 1304, ...,
+11
чинийй
чинийй (činiiə) [ʧhjinjiːə]
1156
чинийх
чинийх (činiix) [ʧhjinjiːx]
1686, 1839
чинь
чинь (činj) [ʧhjin]
1602, 1607, 1731, 1736
чихэр
чихэр (čixər) [ʧhjixər
̥
]
1543, 1626
чухал
чухал (čuxəl) [ʧhʊxəɬ]
1065
чөлөөт
чөлөөт (čölööt) [ʧhoɮoːht]
1475, 1938
шаардлагатай
шаардлагатай (šaardlagataj)
[ʃaːrdɮaɣahtaj]
1515
шакира
шакира (šakirə) [ʃakhjirə]
1857
шакиратай
шакиратай (šakirataj) [ʃakhjirahtaj]
1410
шакти
шакти (šaktjə) [ʃakhhtjə]
1238
шалан
шалан (šaləng) [ʃaɮəŋ]
1575, 1576
шалгалт
шалгалт (šalgalt) [ʃaɮɣaɮht]
1268, 1500, 1501, 1512
шалгалтаа
шалгалтаа (šalgaltaa) [ʃaɮɣaɮhtaː]
1266, 1271, 1290, 1291, 1521, ..., +1
шар
шар (šar) [ʃar
̥
]
1012
шаргуу
шаргуу (šarguu) [ʃarɣʊː]
1508
шарлоть
шарлоть (šarlotj) [ʃarɮɔhtj]
1874
шархадсан
шархадсан (šarxadsəng) [ʃarxadsəŋ]
1035
шархдуулсан
шархдуулсан (šarxduulsəng)
[ʃarxdʊːɮsəŋ]
1186
шатагдсан
шатагдсан (šatagdsəng) [ʃahtaɣdsəŋ]
1049
шатар
шатар (šatər) [ʃahtər
̥
]
1397
шатахуун
шатахуун (šataxuung) [ʃahtaxʊːŋ]
1751
швейцарид
швейцарид (švjejtsarjəd) [ʃʋjejhʦarjət]
1793
швейцарит
швейцарит (švjejtsarjət) [ʃʋjejhʦarjəht]
1044
ENMN
383

шдээ
шдээ (šdee) [ʃdeː]
1226
шиг
шиг (šigh) [ʃjiɢ]
1345, 1989, 1993, 1994
шийдвэрлсэн
шийдвэрлсэн (šiidverlsəng)
[ʃjiːdʋerɮsəŋ]
1998
шийдсэн
шийдсэн (šiidsəng) [ʃjiːdsəŋ]
1982, 1986
шийдэж
шийдэж (šiidəž) [ʃjiːdəʧ]
1409
шийдээгүй
шийдээгүй (šiideegüj) [ʃjiːdeːɣuj]
1372, 1988
шил
шил (šil) [ʃjiɬ]
1028, 1421, 1424, 1511, 1789
шилжих
шилжих (šilžjəx) [ʃjiɮʤjəx]
1520
шилийг
шилийг (šiliigh) [ʃjiɮjiːɢ]
1095
шинжлэх
шинжлэх (šinžləx) [ʃjinʤɮəx]
1475
шинэ
шинэ (šin) [ʃjin]
1062, 1152, 1156, 1188, 1282, ...,
+11
ширээн
ширээн (šireeng) [ʃjireːŋ]
1665, 1710
шоколаднууд
шоколаднууд (šokoladnuud)
[ʃɔkhɔɮadnʊːt]
1155
шувуу
шувуу (šuvuu) [ʃʊʋʊː]
1198
шувуунууд
шувуунууд (šuvuunuud) [ʃʊʋʊːnʊːt]
1261
шугамаар
шугамаар (šugamaar) [ʃʊɣamaːr
̥
]
1515
шуми
шуми (šumjə) [ʃʊmjə]
1355
шургуу
шургуу (šurguu) [ʃʊrɣʊː]
1771, 1876
шууд
шууд (šuud) [ʃʊːt]
1683
шуудангийн
шуудангийн (šuudangiing)
[ʃʊːdanɣjiːŋ]
1029, 1415
шууданд
шууданд (šuudand) [ʃʊːdant]
1029
шуурга
шуурга (šuurg) [ʃʊːrɣ]
1708, 1748
шүдний
шүдний (šüdnii) [ʃudnjiː]
1202, 1498, 1502, 1504
шүхэр
шүхэр (šüxər) [ʃuxər
̥
]
1102, 1564
шүхэргүй
шүхэргүй (šüxergüj) [ʃuxerɣuj]
1564
шүхэрийг
шүхэрийг (šüxeriigh) [ʃuxerjiːɢ]
1393, 1565
шүхэрээ
шүхэрээ (šüxeree) [ʃuxereː]
1153, 1285, 1348
шүү
шүү (šüü) [ʃuː]
1547
шүүс
шүүс (šüüs) [ʃuːs]
1554
шүүст
шүүст (šüüst) [ʃuːsht]
1555
шөл
шөл (šöl) [ʃoɬ]
1667
шөлөнд
шөлөнд (šölönd) [ʃoɮont]
1668
шөнө
шөнө (šön) [ʃon]
1118, 1128, 1174, 1176, 1191, ..., +3
шөнөдөө
шөнөдөө (šönödöö) [ʃonodoː]
1757
эвдэгдсэн
эвдэгдсэн (evdegdsəng) [eʋdeɣdsəŋ]
1083
эвдэлсэн
эвдэлсэн (evdelsəng) [eʋdeɮsəŋ]
1083
эвдэрдэг
эвдэрдэг (evderdəgh) [eʋderdəɢ]
1980
эвдэрсэн
эвдэрсэн (evdersəng) [eʋdersəŋ]
1089, 1096, 1157
эвелинтай
эвелинтай (evjelintaj) [eʋjeɮjinhtaj]
1806
эвитаг
эвитаг (evitəgh) [eʋjihtəɢ]
1808
эгч
эгч (egč) [eɣhʧ]
1672, 1760, 1765
эгчийг/дүүг
эгчийг/дүүг (egčiig/düügh) [eɣhʧjiːɣ/
duːɢ]
384
ENMN

1006
эд
эд (ed) [et]
1092
эдгэрийг
эдгэрийг (edgeriigh) [edɣerjiːɢ]
1094
эдгээр
эдгээр (edgeer) [edɣeːr
̥
]
1094, 1451, 1929
эдгээрийг
эдгээрийг (edgeeriigh) [edɣeːrjiːɢ]
1026
эелдэг
эелдэг (ejeldəgh) [ejeɮdəɢ]
1755, 1869
элиза
элиза (elizə) [eɮjiʣə]
1225
элсээр
элсээр (elseer) [eɮseːr
̥
]
1028
эмил
эмил (emjəl) [emjəɬ]
1882
эмили
эмили (emiljə) [emjiɮjə]
1558
эмиля
эмиля (emiljə) [emjiɮjə]
1827
эмнэлэг
эмнэлэг (emneləgh) [emneɮəɢ]
1021, 1047
эмнэлэгт
эмнэлэгт (emnelegt) [emneɮeɣht]
1540
эмч
эмч (emč) [emhʧ]
1498, 1502, 1504, 1910
эмчид
эмчид (emčjəd) [emhʧjət]
1202, 1492
эмэгтэй
эмэгтэй (emegtej) [emeɣhtej]
1957
энд
энд (end) [ent]
1031, 1264, 1293, 1312, 1325, ...,
+17
эндээс
эндээс (endees) [endeːs]
1740, 1751
энзо
энзо (enzə) [enʣə]
1786
энийг
энийг (eniigh) [enjiːɢ]
1536, 1621
энэ
энэ (en) [en]
1014, 1016, 1017, 1026, 1027, ...,
+108
эргэж
эргэж (ergəž) [erɣəʧ]
1729
эргэх
эргэх (ergəx) [erɣəx]
1540
эрт
эрт (ert) [erht]
1144, 1181, 1287, 1308, 1375, ...,
+13
эртнээс
эртнээс (ertnees) [erhtneːs]
1185
эрэг
эрэг (erəgh) [erəɢ]
1095, 1741
эрэгтэйчүүд
эрэгтэйчүүд (eregtejčüüd)
[ereɣhtejhʧuːt]
1510
эсвэл
эсвэл (esvəl) [esʋəɬ]
1544, 1585, 1586, 1599, 1600, ...,
+10
эсрэг
эсрэг (esrəgh) [esrəɢ]
1713
эстебан
эстебан (estjebəng) [eshtjebəŋ]
1227
эсэхийг
эсэхийг (esexiigh) [esexjiːɢ]
1941, 1942
эх
эх (ex) [ex]
1057, 1132, 1226, 1672, 1793
эхлэнэ
эхлэнэ (exlen) [exɮen]
1213
эхлэх
эхлэх (exləx) [exɮəx]
1233, 1932
эхлэхийг
эхлэхийг (exlexiigh) [exɮexjiːɢ]
1932
эхнэртэй
эхнэртэй (exnertej) [exnerhtej]
1190
эхэлдэг
эхэлдэг (exeldəgh) [exeɮdəɢ]
1499
эхэлсэн
эхэлсэн (exelsəng) [exeɮsəŋ]
1878
эцэг
эцэг (etsəgh) [ehʦəɢ]
1057, 1132, 1226, 1672
эцэст
эцэст (etsest) [ehʦesht]
1724
эцэх
эцэх (etsəx) [ehʦəx]
1793
ээ
ээ (ee) [eː]
ENMN
385

1338, 1383, 1464, 1531, 1631, ...,
+15
ээж
ээж (eež) [eːʧ]
1059, 1139, 1789
ээжийнх
ээжийнх (eežiinx) [eːʤjiːnx]
1839
ээжтэй
ээжтэй (eežtej) [eːʤhtej]
1840
юко
юко (jukə) [jʊkhə]
1259
юлиана
юлиана (julian) [jʊɮjian]
1202
юм
юм (jum) [jʊm]
1024, 1168, 1185, 1289, 1328, ...,
+21
юмгүй
юмгүй (jumgüj) [jʊmɣuj]
1298
юна
юна (jun) [jʊn]
1290
юу
юу (juu) [jʊː]
1045, 1094, 1100, 1103, 1113, ...,
+74
юугаар
юугаар (juugaar) [jʊːɣaːr
̥
]
1617
юумыг
юумыг (juumɨgh) [jʊːmiɢ]
1997
юуны
юуны (juun) [jʊːn]
1688, 1832
юутай
юутай (juutaj) [jʊːhtaj]
1753
яагаад
яагаад (jaagaad) [jaːɣaːt]
1041, 1120, 1144, 1154, 1229, ...,
+22
яаж
яаж (jaaž) [jaːʧ]
1106, 1162, 1163, 1231, 1326, ..., +2
яаник
яаник (jaanjək) [jaːnjəkh]
1994
яараарай
яараарай (jaaraaraj) [jaːraːraj]
1913
яарах
яарах (jaarəx) [jaːrəx]
1449, 1887
яв
яв (jav) [jaw]
1341, 1622, 1628
яваагүй
яваагүй (javaagüj) [jaʋaːɣuj]
1088, 1332, 1844, 1907
яваарай
яваарай (javaaraj) [jaʋaːraj]
1625
явах
явах (javəx) [jaʋəx]
1223, 1226, 1303, 1325, 1342, ...,
+23
явахаа
явахаа (javaxaa) [jaʋaxaː]
1979
явахгүй
явахгүй (javaxgüj) [jaʋaxɣuj]
1135, 1228, 1354, 1520
явахыг
явахыг (javaxɨgh) [jaʋaxiɢ]
1233, 1248, 1269, 1535, 1606, ..., +6
явахын
явахын (javaxɨng) [jaʋaxiŋ]
1303, 1418
явган
явган (javgəng) [jaʋɣəŋ]
1368, 1425
явдаг
явдаг (javdəgh) [jaʋdəɢ]
1255, 1438, 1918
явдаггүй
явдаггүй (javdaggüj) [jaʋdaɣɣuj]
1805
явж
явж (javž) [jaʋʧ]
1109, 1119, 1217, 1220, 1300, ..., +5
явмаар
явмаар (javmaar) [jaʋmaːr
̥
]
1545, 1558, 1559, 1563, 1579, ..., +3
явна
явна (javn) [jaʋn]
1212, 1224, 1226, 1284, 1297, ..., +6
явсан
явсан (javsəng) [jaʋsəŋ]
1110, 1159, 1502, 1519, 1805, ..., +3
явсангүй
явсангүй (javsangüj) [jaʋsanɣuj]
1906
явуулахаа
явуулахаа (javuulaxaa) [jaʋʊːɮaxaː]
1448
явуулмаар
явуулмаар (javuulmaar) [jaʋʊːɮmaːr
̥
]
1608
явуулсан
явуулсан (javuulsəng) [jaʋʊːɮsəŋ]
1336
явцгаая
явцгаая (javtsgaajə) [jaʋhʦɣaːjə]
1630, 1881
явъя
явъя (javijə) [jaʋa]
1639, 1650
явья
явья (javjjə) [jaʋjjə]
1632, 1641
яг
яг (jagh) [jaɢ]
1063, 1093, 1099, 1276, 1466, ..., +2
386
ENMN

ядарсан
ядарсан (jadarsəng) [jadarsəŋ]
1129, 1130, 1154, 1181, 1252, ..., +9
ядарсанаа
ядарсанаа (jadarsanaa) [jadarsanaː]
1329, 1581, 1582
ядарсангүй
ядарсангүй (jadarsangüj) [jadarsanɣuj]
1868
ядарч
ядарч (jadarč) [jadarhʧ]
1551, 1572, 1762, 1767, 1800
ядраагүй
ядраагүй (jadraagüj) [jadraːɣuj]
1758, 1767
ядрах
ядрах (jadrəx) [jadrəx]
1278
якин
якин (jakjəng) [jakhjəŋ]
1564
ялна
ялна (jaln) [jaɮn]
1292
ямар
ямар (jamər) [jamər
̥
]
1156, 1244, 1337, 1370, 1432, ...,
+16
ямарч
ямарч (jamarč) [jamarhʧ]
1503, 1517, 1902
янз
янз (janz) [janʦ]
1003, 1091
янзын
янзын (janzɨng) [janʣiŋ]
1194
япон
япон (japəng) [jahpəŋ]
1798
яриарай
яриарай (jariaraj) [jarjiaraj]
1912
ярилцаж
ярилцаж (jariltsəž) [jarjiɮhʦəʧ]
1007
ярилцахад
ярилцахад (jariltsaxəd) [jarjiɮhʦaxət]
1439
ярилцахийг
ярилцахийг (jariltsaxiigh)
[jarjiɮhʦaxjiːɢ]
1622
ярилцлага
ярилцлага (jariltslag) [jarjiɮhʦɮaɣ]
1985
ярилцсан
ярилцсан (jariltssəng) [jarjiɮhʦsəŋ]
1008
ярилцсангүй
ярилцсангүй (jariltssangüj)
[jarjiɮhʦsanɣuj]
1862
ярих
ярих (jarjəx) [jarjəx]
1514, 1602, 1972, 1990
ярихаа
ярихаа (jarixaa) [jarjixaː]
1965
ярихгүй
ярихгүй (jarixgüj) [jarjixɣuj]
1875
ярихыг
ярихыг (jarixɨgh) [jarjixiɢ]
1410, 1919, 1921
ярьдаг
ярьдаг (jarjdəgh) [jarjdəɢ]
1044, 1194, 1828, 1864, 1905
ярьдаггүй
ярьдаггүй (jarjdaggüj) [jarjdaɣɣuj]
1133
ярьж
ярьж (jarjž) [jarjʧ]
1382, 1394, 1404, 1406, 1941
ярьсан
ярьсан (jarjsəng) [jarjsəŋ]
1898
ёланда
ёланда (jolandə) [jɔɮandə]
1499
ёоши
ёоши (joošjə) [jɔːʃjə]
1335
ёсгүй
ёсгүй (josgüj) [jɔsɣuj]
1425, 1426, 1478, 1479, 1480, ..., +1
ёстой
ёстой (jostoj) [jɔshtɔj]
1318, 1411, 1414, 1420, 1421, ...,
+51
үгийг
үгийг (ügiigh) [uɣjiːɢ]
1030, 1032, 1162
үгүй
үгүй (ügüj) [uɣuj]
1052, 1265, 1323, 1324, 1325, ...,
+58
үгүйсгэсэн
үгүйсгэсэн (ügüjsgesəng) [uɣujsɣesəŋ]
1977
үдэш
үдэш (üdəš) [udəʃ]
1172, 1308, 1312, 1315, 1337, ...,
+17
үдэшлэг
үдэшлэг (üdešləgh) [udeʃɮəɢ]
1009, 1088, 1203, 1220, 1343, ..., +5
үдэшлэгийн
үдэшлэгийн (üdešlegiing)
[udeʃɮeɣjiːŋ]
1231
үдэшлэгт
үдэшлэгт (üdešlegt) [udeʃɮeɣht]
1019, 1039, 1069, 1086, 1209, ...,
+10
үдэшлэгтэй
үдэшлэгтэй (üdešlegtej) [udeʃɮeɣhtej]
1228
ENMN
387

үдэшлэгтээ
үдэшлэгтээ (üdešlegtee) [udeʃɮeɣhteː]
1135
үдэшлэгээс
үдэшлэгээс (üdešlegees) [udeʃɮeɣeːs]
1506
үдэшлэгүүдэд
үдэшлэгүүдэд (üdešlegüüdəd)
[udeʃɮeɣuːdət]
1015
үдээс
үдээс (üdees) [udeːs]
1090, 1234, 1267, 1347, 1373, ..., +2
үед
үед (üjəd) [ujət]
1457, 1699, 1726, 1727, 1972, ..., +1
үедээ
үедээ (üjedee) [ujedeː]
1453, 1476
үеэр
үеэр (üjeer) [ujeːr
̥
]
1020
үздэг
үздэг (üzdəgh) [uʣdəɢ]
1333, 1576, 1610, 1614, 1792, ..., +1
үздэггүй
үздэггүй (üzdeggüj) [uʣdeɣɣuj]
1792
үзмээр
үзмээр (üzmeer) [uʣmeːr
̥
]
1601, 1619
үзмээргүй
үзмээргүй (üzmeergüj) [uʣmeːrɣuj]
1596
үзсэн
үзсэн (üzsəng) [uʣsəŋ]
1177, 1760, 1765, 1786
үзсэнгүй
үзсэнгүй (üzsengüj) [uʣsenɣuj]
1760, 1765, 1786
үзсээгүй
үзсээгүй (üzseegüj) [uʣseːɣuj]
1719
үзье
үзье (üzjjə) [uʣjjə]
1640
үзэж
үзэж (üzəž) [uʣəʧ]
1482, 1544, 1577, 1582, 1616, ..., +2
үзэх
үзэх (üzəx) [uʣəx]
1235, 1236, 1253, 1312, 1378, ..., +5
үзэхгүй
үзэхгүй (üzexgüj) [uʣexɣuj]
1134
үзэхийг
үзэхийг (üzexiigh) [uʣexjiːɢ]
1620
үзэхээр
үзэхээр (üzexeer) [uʣexeːr
̥
]
1881
үзэхээс
үзэхээс (üzexees) [uʣexeːs]
1594
үзээгүй
үзээгүй (üzeegüj) [uʣeːɣuj]
1115
үзээд
үзээд (üzeed) [uʣeːt]
1958
үзүүлж
үзүүлж (üzüülž) [uʣuːɮʧ]
1163, 1326, 1996
үзүүлнэ
үзүүлнэ (üzüüln) [uʣuːɮn]
1996
үзүүлсэн
үзүүлсэн (üzüülsəng) [uʣuːɮsəŋ]
1991, 1992
үзүүлэх
үзүүлэх (üzüüləx) [uʣuːɮəx]
1492
үзүүштэй
үзүүштэй (üzüüštej) [uʣuːʃhtej]
1456
үйлдвэр
үйлдвэр (üjldvər) [ujɮdʋər
̥
]
1091, 1857
үйлдвэрд
үйлдвэрд (üjldverd) [ujɮdʋert]
1857
үйлдвэрийн
үйлдвэрийн (üjldveriing) [ujɮdʋerjiːŋ]
1003
үйлдвэрт
үйлдвэрт (üjldvert) [ujɮdʋerht]
1424
үйлчилгээнд
үйлчилгээнд (üjlčilgeend)
[ujɮhʧjiɮɣeːnt]
1892
үлд
үлд (üld) [uɮt]
1628
үлдмээр
үлдмээр (üldmeer) [uɮdmeːr
̥
]
1551
үлдэнэ
үлдэнэ (ülden) [uɮden]
1325
үнэ
үнэ (ün) [un]
1954
үнэмлэx
үнэмлэx (ünemlex) [unemɮex]
1942
үнэмлэх
үнэмлэх (ünemləx) [unemɮəx]
1442
үнэмлэхээ
үнэмлэхээ (ünemlexee) [unemɮexeː]
1500, 1501, 1895
үнэн
үнэн (ünəng) [unəŋ]
1731, 1733, 1830
үнэндээ
үнэндээ (ünendee) [unendeː]
1508, 1577, 1597, 1999
үнэнээ
үнэнээ (ünenee) [uneneː]
1975
388
ENMN

үнэтэй
үнэтэй (ünetej) [unehtej]
1195, 1331, 1493, 1527, 1684, ..., +4
үнэхээр
үнэхээр (ünexeer) [unexeːr
̥
]
1441, 1891, 1955, 2000
үргэлж
үргэлж (ürgelž) [urɣeɮʧ]
1112, 1132, 1149, 1158, 1255, ..., +8
үргэлжлүүлэхийг
үргэлжлүүлэхийг (ürgelžlüülexiigh)
[urɣeɮʤɮuːɮexjiːɢ]
1971
үсүс (üs) [us]
1956
үсэгтэй
үсэгтэй (üsegtej) [useɣhtej]
1679
үсэрсэн
үсэрсэн (üsersəng) [usersəŋ]
1192
үсээ
үсээ (üsee) [useː]
1891, 1956
үэнжиэ
үэнжиэ (üenžiə) [uenʤjiə]
1560
үү
үү (üü) [uː]
1006, 1027, 1031, 1143, 1155, ...,
+102
үүлтэй
үүлтэй (üültej) [uːɮhtej]
1744
үүнд
үүнд (üünd) [uːnt]
1005
үүнийг
үүнийг (üüniigh) [uːnjiːɢ]
1050, 1162, 1179, 1261, 1312, ...,
+11
өвс
өвс (övs) [oʋs]
1078
өвсийг
өвсийг (övsiigh) [oʋsjiːɢ]
1078
өвчтэй
өвчтэй (övčtej) [oʋhʧhtej]
1412, 1491, 1822, 1827, 1844
өвөөгөө
өвөөгөө (övöögöö) [oʋoːɣoː]
1540
өг
өг (ögh) [oɢ]
1326
өглөө
өглөө (öglöö) [oɣɮoː]
1210, 1239, 1287, 1289, 1299, ..., +8
өглөөний
өглөөний (öglöönii) [oɣɮoːnjiː]
1239, 1794
өгнө
өгнө (ögn) [oɣn]
1336, 1390, 1550, 1585, 1935, ..., +1
өгсөн
өгсөн (ögsəng) [oɣsəŋ]
1050
өгч
өгч (ögč) [oɣhʧ]
1384, 1962, 1963
өгөх
өгөх (ögəx) [oɣəx]
1271, 1306, 1500, 1501, 1512, ..., +1
өгөхөд
өгөхөд (ögöxəd) [oɣoxət]
1422
өдрийн
өдрийн (ödriing) [odrjiːŋ]
1025, 1251, 1277, 1281, 1284, ..., +3
өдрүүдийн
өдрүүдийн (ödrüüdiing) [odruːdjiːŋ]
1304
өдрүүдэд
өдрүүдэд (ödrüüdəd) [odruːdət]
1065, 1203
өдрүүдээр
өдрүүдээр (ödrüüdeer) [odruːdeːr
̥
]
1113, 1313, 1556, 1557
өдрөөр
өдрөөр (ödröör) [odroːr
̥
]
1159, 1368, 1402, 1900
өдөр
өдөр (ödər) [odər
̥
]
1010, 1027, 1064, 1104, 1149, ...,
+15
өдөржингөө
өдөржингөө (ödöržingöö)
[odorʤjinɣoː]
1427, 1435
өлсөж
өлсөж (ölsəž) [oɮsəʧ]
1250, 1322, 1328, 1698, 1699, ..., +3
өлсөх
өлсөх (ölsəx) [oɮsəx]
1427
өлсөхгүй
өлсөхгүй (ölsöxgüj) [oɮsoxɣuj]
1239
өлсөөгүй
өлсөөгүй (ölsöögüj) [oɮsoːɣuj]
1408, 1583, 1775, 1826, 1867
өмнө
өмнө (ömn) [omn]
1004, 1016, 1017, 1025, 1034, ...,
+16
өмнөд
өмнөд (ömnəd) [omnət]
1109, 1909
өмсдөг
өмсдөг (ömsdəgh) [omsdəɢ]
1432, 1440
өмсөж
өмсөж (ömsəž) [omsəʧ]
1240, 1300, 1482, 1958
өмсөх
өмсөх (ömsəx) [omsəx]
1247
ENMN
389

өнгөнд
өнгөнд (öngönd) [onɣont]
1432
өнгөрснийг
өнгөрснийг (öngörsniigh) [onɣorsnjiːɢ]
1912
өнгөрсон
өнгөрсон (öngörsəng) [onɣorsəŋ]
1856
өнгөрсөн
өнгөрсөн (öngörsəng) [onɣorsəŋ]
1009, 1019, 1033, 1039, 1049, ...,
+22
өнгөрүүл
өнгөрүүл (öngörüül) [onɣoruːɬ]
1321
өнгөрөхдөө
өнгөрөхдөө (öngöröxdöö)
[onɣoroxdoː]
1991
өнгөрөөгөөрөй
өнгөрөөгөөрөй (öngöröögööröj)
[onɣoroːɣoːroj]
1625
өнгөрөөсөн
өнгөрөөсөн (öngöröösəng)
[onɣoroːsəŋ]
1774
өндөг
өндөг (öndəgh) [ondəɢ]
1849
өнөө
өнөө (önöö) [onoː]
1204, 1239, 1247, 1262, 1263, ...,
+23
өнөөдөр
өнөөдөр (önöödər) [onoːdər
̥
]
1100, 1125, 1129, 1130, 1206, ...,
+27
өргөж
өргөж (örgəž) [orɣəʧ]
1889
өршөөгөөрэй
өршөөгөөрэй (öršöögöörej)
[orʃoːɣoːrej]
1657
өрөө
өрөө (öröö) [oroː]
1014, 1071, 1072, 1694, 1695
өрөөгөө
өрөөгөө (öröögöö) [oroːɣoː]
1164, 1166
өрөөн
өрөөн (örööng) [oroːŋ]
1431
өрөөнд
өрөөнд (öröönd) [oroːnt]
1314, 1340, 1403, 1431, 1746
өрөөндөө
өрөөндөө (örööndöö) [oroːndoː]
1161
өрөөний
өрөөний (öröönii) [oroːnjiː]
1049
өрөөнүүд
өрөөнүүд (öröönüüd) [oroːnuːt]
1027, 1168
өрөөтэй
өрөөтэй (öröötej) [oroːhtej]
1948
өчигдөр
өчигдөр (öčigdər) [ohʧjiɣdər
̥
]
1011, 1047, 1072, 1090, 1095, ...,
+37
өө
өө (öö) [oː]
1324
өөр
өөр (öör) [oːr
̥
]
1446, 1494, 1495, 1729, 1756, ..., +2
өөрчлөлт
өөрчлөлт (öörčlölt) [oːrhʧɮoɮht]
1489, 1729
өөрөө
өөрөө (ööröö) [oːroː]
1607
390
ENMN